Κωνσταντίνος Δ. Ρίζος

Μη καταβολή δεδουλευμένων αποδοχών

Κωνσταντίνος Δ. Ρίζος

Η απόφαση του Αρείου Πάγου, η οποία είδε προσφάτως το φως της δημοσιότητας (ΑΠ 677/2017) είναι συνεπής προς τη μέχρι σήμερα νομολογία του, σύμφωνα με την οποία η αντισυμβατική συμπεριφορά του εργοδότη δια της μη καταβολής δεδουλευμένων αποδοχών στον εργαζόμενο δεν συνιστά αφ’ εαυτής βλαπτική μεταβολή των όρων εργασίας.

Προκειμένου να γίνει δεκτό ότι υπάρχει βλαπτική μεταβολή πρέπει να αποδειχθεί από τον εργαζόμενο ότι η μη καταβολή έγινε δολίως από τον εργοδότη, με σκοπό να τον εξαναγκάσει σε αποχώρηση.
Μια πρώτη επισήμανση είναι ότι η νομολογία αυτή δεν θέτει κάποιον χρονικό περιορισμό. Είτε πρόκειται για μη καταβολή δεδουλευμένων αποδοχών ενός μήνα είτε δέκα μηνών κ.ο.κ., το ζήτημα αντιμετωπίζεται με τον ίδιο τρόπο.

Μια δεύτερη επισήμανση είναι ότι  τελικά επέρχεται μια – δικαιοπολιτικά ανεπιθύμητη – επιβάρυνση της ούτως ή άλλως δυσχερούς αποδεικτικά θέσης του ασθενέστερου μέρους. Καλείται, δηλαδή, ο εργαζόμενος να αποδείξει ότι ο εργοδότης του βαρύνεται με επίμεμπτα κίνητρα. Κατ’ ουσίαν καλείται να αποδείξει ενδιάθετες καταστάσεις, υστερόβουλες σκέψεις κ.ο.κ., εκ των πραγμάτων δυσαπόδεικτες.

Αξίζει να αναρωτηθούμε αν πράγματι οφείλει ο εργαζόμενος να αποδείξει με τον αυστηρό δικονομικό τρόπο της πολιτικής δίκης, που έχει καταστεί έτι περαιτέρω αυστηρότερος μετά την τελευταία τροποποίηση του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας, αυτό που η ίδια η πραγματικότητα μαρτυρά, ιδίως σε περιπτώσεις πολύμηνης παραβίασης από πλευράς εργοδότη της υποχρέωσής του να καταβάλει τις αποδοχές στον εργαζόμενο. Η εμμονή σε αντισυμβατική συμπεριφορά αν μη τι άλλο προδίδει τη βούληση του μέρους που παραβαίνει τις υποχρεώσεις του να μην δεσμεύεται πλέον από τη σύμβαση. Η άρνηση αυτής της πραγματικότητας από τα Δικαστήρια άγει σε ομηρεία του εργαζομένου, με δικαστική μάλιστα επικύρωση.

Η αντινομία που προκαλείται αναδεικνύεται από την αντίστροφη περίπτωση. Αν ο εργαζόμενος αθετούσε την αντίστοιχη βασική υποχρέωσή του, αυτή της παροχής εργασίας, η αποχή από την εργασία – ιδίως αν αυτή εκτεινόταν σε ικανό χρονικό διάστημα – θα κρινόταν, σύμφωνα με το οικείο νομικό πλαίσιο και την πάγια νομολογία, ως εν τοις πράγμασι αποχώρησή του από τη θέση εργασίας του, δηλαδή ως εκ μέρους του καταγγελία της σύμβασης εργασίας.
Δεν παραγνωρίζουμε το γεγονός ότι υπάρχουν περιπτώσεις που ο εργοδότης ευρίσκεται σε τέτοια οικονομική κατάσταση που εμποδίζεται να ανταποκριθεί στην υποχρέωση καταβολής του μισθού. Την κατάσταση αυτή όμως θα πρέπει να την αποδεικνύει ο εργοδότης, υφιστάμενος σε αντίθετη περίπτωση τις συνέπειες της εκ μέρους του βλαπτικής μεταβολής των όρων εργασίας του εργαζομένου του.

Οφείλουμε, επιπλέον, να έχουμε κατά νου ότι ο δικαστής δεν δικάζει στο ιστορικό κενό. Σε καιρούς πρωτόγνωρης οικονομικής κρίσης, ραγδαίας εξάπλωσης του άδηλου τομέα  και των επισφαλών εργασιακών σχέσεων με σταθερό σύμμαχο την ανεργία, το στοιχείο τηςπροστασίας που ευρίσκεται στον πυρήνα του Εργατικού Δικαίου και αποτελεί  κρίσιμο στοιχείο του ίδιου του νομικού πολιτισμού μας, αποκτά ζωτική σημασία.

 Ας μην ξεχνάμε ότι το Εργατικό Δίκαιο υπηρετεί την εν ευρεία εννοία προστασία μιας αξιοπρεπούς ζωής για τους εργαζομένους.

Υπό το φως των ανωτέρω θα ανέμενε κανείς η νομολογία θα μην δείχνει τέτοια σημεία δυσκαμψίας και να διαφοροποιηθεί.

Οι θλιβερές συνέπειες της απόγνωσης στην οποία οδηγούνται διαρκώς (και) οι φτωχοποιημένοι εργαζόμενοι στην πατρίδα μας ανεδείχθησαν κατά τρόπο τραγικό με την αυτοκτονία της απλήρωτης επί μήνες εργαζομένης.

Είναι κοινωνικά και δικαιϊκά ανεκτό να ομιλούμε περί κανοτικότητας στην εργασιακή σχέση, όταν ο εργαζόμενος δουλεύει επί μήνες απλήρωτος;
--------------
* Διδάκτωρ Νομικής - Δικηγόρος

ΣΧΟΛΙΑ (8)

Δίας

Ντροπή σας ξεφτιλες!!!! Άκου εκεί που δεν συνιστά βλαπτική μεταβολή των όρων εργασίας ή μη καταβολή των δεδουλευμενων στον εργαζόμενο!!! Δηλαδή τι περιμένετε, να αρχίζει να αυτοκτονει ο κόσμος για να ξυπνήσετε; Που ζείτε;;;

Ερημίτης

Τέτοιοι που είμαστε τέτοιους δικαστές θέλουμε. Οι τύποι αυτοί είναι για γέλια. Το μόνο που τους νοιάζει είναι να μην μειώνονται οι αποδοχές τους. Από κει και πέρα το χάος!!!!!! Βάλτε το καλά στο μυαλό σας ο κόσμος έχει σας έχει σιχαθεί. Δεν είναι μακριά η ώρα που θα πάρει την κατάσταση στα χέρια του και τότε αλίμονο σας! Θα ψάχνετε ελικόπτερο για να φύγετε

Γιάννης

Η δικαιοσύνη δυστυχώς είναι συνοδοιπόρος του κράτους στην κοινωνική αδικία και αναλγησία. Η κοινωνία είναι στο κόκκινο, ο πολίτης βάλλεται από παντού, η αγορά εργασίας έχει γονατίσει γιατί υπάρχουν εργοδότες που εκμεταλλεύονται τις περιστάσεις και δεν πληρώνουν επίτηδες τους εργαζόμενους. Αυτά τα φαινόμενα οδηγούν τους εργαζόμενους σε αδιέξοδα, καταρρακώνεται η αξιοπρέπεια τους και στο τέλος οδηγούνται στην αυτοκτονία. ΝΤΡΟΠΗ σε αυτού του είδους την δικαιοσύνη!!!

Σαραβάκος

Αυτό που προκύπτει είναι ότι δυστυχώς και η δικαιοσύνη, εκτός από το κράτος, δείχνει αναλγησία και βρίσκεται εκτός τόπου και χρόνου. Οι δικαστές αντί να αφουγκραζονται τα προβλήματα της κοινωνίας και να είναι κοντά στον πολίτη, φαίνεται ότι ζουν σε έναν γυάλινο κόσμο που το μόνο που τους ενδιαφέρει είναι η τυπική εφαρμογή του γράμματος του νόμου και όχι η εφαρμογή του σκοπού του νόμου. Η δικαιοσύνη είναι το τελευταίο προπύργιο προστασιας των πολιτών έναντι της αδικίας από όπου κι αν προέρχεται. Αντί αυτού όμως βλέπουμε ότι η δικαιοσύνη είναι τυφλή και δυστυχώς σε κάποιες περιπτώσεις, θα έλεγα, πλήρως χειραγωγημενη, υπηρετώντας τις μνημονιακες επιταγές

Www

Έχετε απόλυτο δίκιο. Πως θα μπορέσει να τακτοποιήσει τις οφειλές του προς τις ΔΕΚΟ, την εφορία και πιθανότατα τις καταβολές δόσεων προς τράπεζες, ένας εργαζόμενος που μένει απλήρωτος επίθεση μακρόν? Εάν, δεν πληρώνονταν οι δικαστικοί στην ώρα τους, ποια άραγε θα ήταν η απόφαση τους?

Λούλης

Αν διαβάσει κάποιος μελλοντικός επενδυτής αυτό το άρθρο, θα το σκεφτεί πάρα πολύ για να ανοίξει επιχείρηση στην Ελλάδα. Στο τέλος κύριοι, θα ψάχνετε με τα κυάλια τους εργοδότες! Στο τέλος θα τρώνε ο ένας τον άλλον οι εργαζόμενοι.

sales

Προς τον αρθρογράφο Το πνεύμα της ελληνικής νομοθεσίας δεν είναι πάντα με το μέρος των απατεώνων?

Απλό ερώτημα ....

Σωστά αναφέρετε ότι οι σημερινές συνθήκες είναι υπερβολικά κακές. Όμως αυτο ισχύει και για τον εργοδότη ... Όταν το κράτος φορολογεί ανύπαρκτα έσοδα ( πχ φέτος εκτός της προκαταβολής 100% για κέρδη ?? του επόμενου έτους , επιβάλουν φόρο στα ακίνητα της επιχείρησης , σαν να είχε εισόδημα !!) και επίσης αφήνει απλήρωτους ολους τους προμηθευτές δημοσίου επί 12 και πλέον μήνες , κάνει κατασχέσεις λογαριασμών , δεν πληρώνει τον ΦΠΑ , αυξάνει τις εισφορές , πως θα πληρώσει ο εργοδότης ;; Μαζεύει το υστέρημα των Ελλήνων για να πληρώνει Καρανίκες , ενω διακοπτεί συμβάσεις έργων καθαρισμού , αδιαφορώντας για τους εργαζόμενους αυτούς επειδή δεν είναι δημόσιοι υπάλληλοι ... Πόσοι επιχειρηματίες αυτοκτόνησαν την ίδια περίοδο;;; Για να τελειώνει η σπεκουλα , ας ψηφίσει νόμο ο ΣΥΡΙΖΑ που να επιτρέπει στον απλήρωτο εργαζόμενο να καταγγέλει την σύμβαση, να μπαίνει στο επίδομα ανεργίας και να κατοχυρώνει την απαίτηση αποζημίωσης ... Γιατι δεν το κάνει ;;; Γιατι βολεύεται να μην μπουν με μιας το 80% των απλήρωτων ιδιωτικών υπαλλήλων στον ΟΑΕΔ ... Τόσο απλά και αριστερά...

ΠΡΟΣΘΗΚΗ ΣΧΟΛΙΟΥ
Απομένουν χαρακτήρες
* Υποχρεωτικά πεδία