Δημήτρης Δανίκας

Επειδή η ανοησία, επικών διαστάσεων, έχει κατσικωθεί σε πάσης φύσεως social media. Και φυσικά σε καφέ, ταβερνεία, εστιατόρια, πιτσαρίες και σουβλατζίδικα. Επειδή ακόμα και παρουσιαστής στο ραδιόφωνο Metropolis, στη Θεσσαλονίκη, έσουρνε τα μύρια όσα στο έπος του Κρίστοφερ Νόλαν, ενώ, όπως ο ίδιος παραδέχτηκε, δεν είχε δει την ταινία. Αλλά και επειδή, τέλος, η «Οδύσσεια» θα καταγάγει ρεκόρ εισιτηρίων και εισπράξεων, πρωτοφανές στην περιπέτεια του σινεμά. Γι’ αυτούς αλλά και άλλους λόγους έχω να πω. Σκόρπια.

Ανοησία πρώτη: η Ωραία Ελένη είναι μαύρη. Εχω να πω λοιπόν ότι ο Ομηρος δεν την είχε περιγράψει εκτός από μια φράση που λέει ότι τα μπράτσα της είναι λευκά. Σάμπως ο Πολύφημος υπήρχε;

Ανοησία δεύτερη: η μαύρη Ωραία Ελένη δεν παίζει κανέναν ρόλο. Εμφανίζεται ελάχιστα λεπτά. Με χαραγμένο πρόσωπο από τον Μενέλαο. Ο Νόλαν την προσπερνάει. Δικαίωμά του.

Ανοησία τρίτη: ο Νόλαν δεν ακολούθησε πιστά τον Ομηρο. Αυτή κι αν είναι ανοησία. Διότι οι ημιμαθείς, οι επιπόλαιοι και οι αβάσταχτα ρηχοί δεν γνωρίζουν ότι όσο μεγάλα είναι τα πανανθρώπινα, συναρπαστικά, αξεπέραστα κείμενα τόσο περισσότερο ανοιχτά είναι σε ερμηνείες, «διορθώσεις», παραλείψεις και εκτροπές. Οσοι αντιγράφουν, δεν κάνουν τίποτε άλλο από το να ισοπεδώνουν και να μετατρέπουν την «Οδύσσεια» σε χαλκομανία.

Ανοησία τέταρτη: ο Νόλαν προσπέρασε μερικά σπουδαία κεφάλαια από την περιπλάνηση του Οδυσσέα, όπως η «επίσκεψή» του στο νησί των Φαιάκων. Μα, βρε ανόητε, έπρεπε να το κάνει. Γιατί; Μα φυσικά για λόγους οικονομίας. Αλλιώτικα η διάρκεια της ταινίας θα ξεπερνούσε τις 6 ώρες. Αμαν πια.

Ανοησία πέμπτη: η «Οδύσσεια» είναι αμερικανιά. Κι αυτό βλακεία. Διότι είναι μεν blockbuster αλλά την ίδια στιγμή η κατασκευή της είναι χειροποίητη. Πώς αποδεικνύεται αυτό; Από το γεγονός ότι ο Νόλαν απέφυγε, όσο μπορούσε, τα οπτικά εφέ, ότι το σκάφος είναι φτιαγμένο από την αρχή και ότι ο Δούρειος Ιππος φτιαγμένος κι αυτός. Τα οπτικά εφέ μόνο με τον Πολύφημο και την Κίρκη.

Ανοησία έκτη: το ελληνικό κράτος, δηλαδή η κυβέρνηση του Μητσοτάκη, πλήρωσε κάπου 6 εκατ. στους Αμερικανούς παραγωγούς. Βρε βλάκα, ένα από τα ελάχιστα καλά πράγματα που έκανε η κυβέρνηση του Τσίπρα ήταν να υπογράψει συμφωνία με τους παραγωγούς. Ωστε κάθε ξένη παραγωγή που θα γυρίζεται εν Ελλάδι να απολαμβάνει ένα προνόμιο, την επιστροφή του φόρου για κάθε έξοδό της κατά τη διάρκεια της παραμονής της στην Ελλάδα. Από ξενοδοχεία και φαγητό μέχρι αγορές πάσης φύσεως. Κάπως έτσι άρχισαν να καταφτάνουν ξένες παραγωγές στη Σωρρακώσταινα. Ενα μέτρο που τελειοποίησε η κυβέρνηση του Κυριάκου.

Και για να ολοκληρώνω. Ολοι αυτοί οι ημιμαθείς, οι επιπόλαιοι και οι αβάσταχτα ρηχοί δεν εισέπραξαν μισό ίχνος από την ουσία της «Οδύσσειας». Δηλαδή ο κύκλος της περιπλάνησης του ήρωα πάει κάπως έτσι. Στην αρχή τα έχει όλα. Είναι βασιλιάς. Μετά τα χάνει όλα. Και καταλήγει ζητιάνος. Και στο τέλος με τη φράση «επιστρέφω για να τα πάρω όλα», πράγματι τα παίρνει όλα.

Επίσης, προσπέρασαν δύο διαστάσεις αυτού του ανεπανάληπτου έπους. Η πρώτη που λέει «στην Τροία πήγαμε για τους εμπορικούς δρόμους, όχι για την Ελένη». Φράση που δεν υπάρχει στο αρχικό, μεγαλειώδες, κείμενο. Με απλά λόγια, το κούρσεμα της Τροίας ήταν καθαρά ιμπεριαλιστικής προοπτικής. Κατέσφαξαν ακόμα και τις γάτες.

Και δεύτερο, η επαναλαμβανόμενη φράση του Οδυσσέα «με αυτό που κάναμε στην Τροία παραβήκαμε τους νόμους των θεών». Γι’ αυτό η δεκάχρονη τμωρία του.

Η «Οδύσσεια» η καλύτερη, η πιο φθηνή διαφήμιση της Ελλάδας σε όλο τον κόσμο. Φανταστείτε ότι η επιθυμία των Βρετανών να μάθουν ελληνικά αυξήθηκε κατά 2.500%. Και μόνο γι’ αυτό πρέπει να ευγνωμονούμε τον Κρίστοφερ Νόλαν. Εκτός από ανόητοι, είναι και αγνώμονες.

Οπως έλεγε και ο Αλμπερτ Αϊνστάιν, «μόνο δύο πράγματα είναι άπειρα: το σύμπαν και η ανθρώπινη βλακεία, ως προς το σύμπαν μάλιστα διατηρώ κάποιες αμφιβολίες».