Δημήτρης Παγαδάκης

Θα μπορούσε αυτή η φράση να διακοσμούσε τη τούρτα με τα 80 κεράκια των γενεθλίων του Ντόναλντ Τραμπ. Στον 47ο Πρόεδρο των ΗΠΑ, όμως, δεν αρέσουν οι συμβατικότητες. Προτίμησε να γιορτάσει την επέτειο της γέννησης του με αγώνες παλαιστών των μεικτών πολεμικών τεχνών στο νότιο κήπο του Λευκού Οίκου.

Συμβόλιζε με αυτό το εμπνευσμένο σόου τη δική του ζωτικότητα, ευρωστία, ανθεκτικότητα και μαχητικότητα. Το ρινγκ των αναμετρήσεων της κλοτσοπατινάδας αντιπροσώπευε το σφρίγος ενός ανθρώπου που στο τέλος της θητείας του θα καταγραφεί στην ιστορία ως ο πιο ηλικιωμένος που εκλέχτηκε ποτέ στο προεδρικό πόστο. Μεγαλύτερος ακόμη και από το προκάτοχό του. Το «γέρο» και «υπναρά», όπως ο ίδιος λοιδορούσε, Τζο Μπάιντεν.

Η κουβέντα, βέβαια, περί της ηλικιακής καταλληλότητας για το προεδρικό αξίωμα έχει λήξει στην Αμερική εδώ και 42 χρόνια. Από τότε που ο 73χρονος υποψήφιος Ρόναλντ Ρέιγκαν αντιμετώπιζε το 56χρονο Γουόλτερ Μόντεϊλ. Στο προεδρικό ντιμπέιτ ανάμεσά τους ο πρώτος εκστόμισε τη θρυλική ατάκα: «Δεν θα κάνω την ηλικία ζήτημα αυτής της προεκλογικής εκστρατείας. Δεν πρόκειται να εκμεταλλευτώ για πολιτικούς σκοπούς τη νεότητα και την απειρία του αντιπάλου μου».

Το ακροατήριο ξεκαρδίστηκε. Γέλασε μέχρι και ο Μόντεϊλ. Αποτέλεσμα; Ο θεωρούμενος υπερήλικας, τότε, Ρέιγκαν κέρδισε τις 49 από τις 50 πολιτείες της χώρας και επανεξελέγη πρόεδρος στις εκλογές του 1984. Πιστοποιώντας ότι οι κοινωνίες φοβούνται πρωτίστως τα δικά τους τα γηρατειά, αλλά τρέμουν ακόμη περισσότερο το κενό που αφήνουν πίσω τους οι ηλικιωμένες ηγετικές προσωπικότητες.

Στην Ελλάδα σχεδόν ποτέ δεν τέθηκε ζήτημα τρίτης ηλικίας για τους κορυφαίους πολιτικούς εκπροσώπους της. Τι κι αν οι εκάστοτε πρωταγωνιστές της κεντρικής πολιτική σκηνής βαθμιαία μεγάλωναν, τα σκηνικά άλλαζαν, οι ατάκες τους ακούγονταν γνώριμες, τα συνθήματα τους φάνταζαν φθαρμένα από την επανάληψη;

Ο ψόγος και τα αρνητικά στερεότυπα περί πολιτικών δεινοσαύρων δεν τους άγγιζαν. Η ωριμότητα και η εμπειρία τους ανταμειβόταν με σεβασμό και, κυρίως, αποζημιωνόταν με ψήφους στις κάλπες. Μεταπολιτευτικά ο Κωνσταντίνος Καραμανλής εξελέγη για δεύτερη φορά πρωθυπουργός στα 70 του χρόνια, ο Κωνσταντίνος Μητσοτάκης για πρώτη στα 71, ο Ανδρέας Παπανδρέου για τρίτη στα 74.

Οι πολίτες επιβράβευαν το πολιτικό πάθος που τους διέγειρε και το αίσθημα ευθύνης που τους παρακινούσε. Εκριναν ότι η σχετικά προχωρημένη τους ηλικία συνοδευόταν από την ευνοϊκή για τη χωρα πολιτική σοφία. Άλλες εποχές. Άλλες συμπεριφορές. Πριν τα σόσιαλ μήντια και τη τεχνητή νοημοσύνη.

Έτσι κι αλλιώς, όμως, η βιολογική ωριμότητα στη πολιτική η δεν συνιστά αποδεικτικό στοιχείο παρωχημένων ιδεών. Ούτε υποχρεωτικά τα φιλόδοξα και περήφανα νιάτα εγγυούνται πολιτική καινοτομία, καθώς μια μερίδα τους σκάφτεται αναχρονιστικά και δρα παλιομοδίτικα. Δεν χτυπούν απλώς την εξώπορτα ξεπερασμένων αντιλήψεων. Φωλιάζουν στα απαρχαιώμενα κλούβια τους .

Υπό αυτό το πρίσμα ο Αντώνης Σαμαράς υπεραμύνθηκε της ηλικίας του. Υπογράμμισε ότι παρότι είναι εβδομήντα πέντε ετών, «ο αγώνας για την πατρίδα δεν παίρνει σύνταξη». Σύμφωνοι. Είναι πράγματι ενθαρρυντικό να διατηρείται πνευματικά ακμαίος και πολιτικά δραστήριος, καθώς δεν τον πήραν δα και τα χρόνια.

Μολονότι διακατέχεται από μια θεωρητικά υγιή κριτική στάση και πρακτικά τοποθετημένη πολιτική προσήλωση, αυτές δεν τον καθιστούν αυτομάτως προνομιακό εκπρόσωπο της φιλοπατρίας. Ούτε τον αναγορεύουν σε αποκλειστικό εκφραστή της ψυχής της παράταξης του. Από την τελευταία άλλωστε διαγράφτηκε πριν ενάμισι χρόνο.

Προφανώς, ερμηνεύοντας τη κοινωνική συγκύρια και τους πολιτικούς συσχετισμούς έχει κάθε δικαίωμα, συναρθρωμένο με κουράγιο, να ιδρύσει το δικό του κόμμα. Το ξέρει το μονοπάτι. Το είχε διανύσει με όλες τις συνέπειες και πριν τριάντα χρόνια με τη δημιουργία της «Πολιτικής ¨Άνοιξης».

Ωστόσο η εκ μέρους του σύσταση νέου πολίτικου φορέα κρίνεται πως δεν αποσκοπεί μόνο να υπενθυμίσει ότι ο ίδιος υπάρχει στο δημόσιο χώρο. Ένας πρώην πρωθυπουργός εξάλλου δεν προσέρχεται ως κομπάρσος στη πολιτική σκηνή. Δεν επιστρέφει από γινάτι ή παρακάλια σε μια δεξίωση που τέλειωσε ενώ οι σερβιτόροι μαζεύουν τις καρέκλες των επισήμων.

Από ιδιοσυστασία λογίζεται ως αξιοπρεπείς πολιτικός με επίγνωση του χρέους του προς το τόπο. Οπότε, θεωρείται ότι δεν του αρκεί να εκπέσει στο απλό βουλευτιλίκι του αρχηγού ενός μικρού προσωποπαγούς κόμματος της αντιπολίτευσης. Εκτιμάται πως οφείλει να προσβλέπει στην εξουσία. Προσανατολισμένος να τη διεκδικήσει και να τη κατακτήσει.

Αυτό μάλλον είναι και το στοίχημα του. Προκειμένου να μη καταχωριστεί, μετά από μάταιο αγώνα, στους απόμαχους της ενεργούς πολιτικής. Να μην συμπεριληφθεί στα «τιμημένα γηρατειά» που ανασύρουν νοερά περασμένες στιγμές δόξας σε μελαγχολικά ΚΑΠΗ. Εκεί οπού ο χρόνος στο ρολόι του τοίχου δεν γυρίζει πίσω.