Άμεση ανάλυση: Τι είναι οι νόμοι 122 και 301 που επικαλείται ο Τραμπ, για να παρακάμψει το Ανώτατο δικαστήριο για τους δασμούς

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε απόψε ότι θα προχωρήσει άμεσα στην επιβολή παγκόσμιου δασμού 10%, αξιοποιώντας την εμπορική νομοθεσία γνωστή ως Section 122, μετά την ιστορική απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου των Ηνωμένων Πολιτειών σύμφωνα με την οποία δεν διαθέτει την αρμοδιότητα να επιβάλλει μονομερώς δασμούς χωρίς την έγκριση του Κογκρέσου.

Αναλυτικά με ψήφους 6-3, οι δικαστές έκριναν ότι ο Τραμπ δεν διέθετε την εξουσία να επιβάλει εκτεταμένους δασμούς επικαλούμενος έκτακτες οικονομικές αρμοδιότητες.

Ωστόσο, σε αντίθεση με τους προηγούμενους δασμούς που είχε επιβάλει ο Τραμπ, τα νέα μέτρα μπορούν να παραμείνουν σε ισχύ για μέγιστο διάστημα 150 ημερών, εκτός εάν το Κογκρέσο εγκρίνει παράταση, τουλάχιστον αυτό προβλέπει η παράγραφος 122 την οποία ο ίδιος επικαλέστηκε.

Ο Τραμπ δήλωσε επίσης σε δημοσιογράφους ότι θα ξεκινήσει νέες έρευνες, οι οποίες αποτελούν απαραίτητο προαπαιτούμενο για την επιβολή δασμών βάσει άλλης εμπορικής νομοθεσίας, γνωστής ως Section 301.

Καθώς ο Τραμπ δηλώνει ότι θα επιβάλει δασμούς μέσω της Section 122, το ερώτημα είναι πόσο θα διαρκέσουν. Ο νόμος επιτρέπει στον πρόεδρο να επιβάλει αυτούς τους δασμούς για 150 ημέρες, μετά τις οποίες θα απαιτηθεί έγκριση του Κογκρέσου. Αυτό αναμένεται να είναι μία δύσκολη μάχη, καθώς πλησιάζουν οι ενδιάμεσες εκλογές και αυξάνονται οι ανησυχίες των ψηφοφόρων ότι οι δασμοί ενδέχεται να αυξήσουν το κόστος των αγαθών.

Εάν δεν καταφέρει να εξασφαλίσει την έγκριση του Κογκρέσου, ο πρόεδρος θα μπορούσε να προσφύγει σε άλλες νομικές αρμοδιότητες μετά την παρέλευση των 150 ημερών. Αυτό, ωστόσο, θα σήμαινε ακόμη μεγαλύτερη αβεβαιότητα και απρόβλεπτο περιβάλλον για τις επιχειρήσεις, οι οποίες έχουν ήδη δοκιμαστεί από τις συνεχείς μεταβολές της δασμολογικής πολιτικής.

Η χρονική συγκυρία της απόφασης του Ανωτάτου Δικαστηρίου είναι προβληματική για τον πρόεδρο: σε περίπου πέντε εβδομάδες μεταβαίνει στην Κίνα και η δικαστική απόφαση, σε κάποιο βαθμό, περιορίζει τη διαπραγματευτική του ισχύ έναντι της δεύτερης μεγαλύτερης οικονομίας του κόσμου.

Για όσους αναρωτιούνται για τη σημασία της απόφασης αυτής, δεν αφορά απλώς ένα οικονομικό εργαλείο, αλλά έναν από τους κεντρικούς πυλώνες της εσωτερικής ατζέντας και της εξωτερικής πολιτικής του Τραμπ. Ο ίδιος έχει υποστηρίξει ότι οι δασμοί αποτελούν κλειδί για την επαναφορά της εγχώριας βιομηχανικής παραγωγής, παρότι πολλοί οικονομολόγοι προειδοποιούν ότι βραχυπρόθεσμα λειτουργούν ως φόρος.

Έχει επίσης χρησιμοποιήσει την απειλή δασμών για να πιέσει άλλα κράτη να συνεργαστούν σε ζητήματα μετανάστευσης ή να υπογράψουν ειρηνευτικές συμφωνίες. Πρόσφατα απείλησε με επιβολή δασμών σε ευρωπαίους συμμάχους, καθώς επιδίωκε την απόκτηση της Γροιλανδίας. Σε μια περίοδο με περιορισμένους θεσμικούς ελέγχους στην προεδρία του, η απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου συνιστά σημαντική επίπληξη ως προς τη χρήση έκτακτων εξουσιών και τη διεύρυνση της εκτελεστικής ισχύος.