Κατερίνα Βρανά: Το μήνυμά μου είναι who gives a f***, σου έκατσε λίγο κάτι στραβά, αλλά είμαστε άνθρωποι

Τι θα λέγατε να μπούμε στον κόσμο και στο Spotify της Κατερίνας Βρανά και να ακούσουμε όλοι μαζί, παρέα, την Πάτι Σμιθ να τραγουδάει «People have the power»; Ολοι οι άνθρωποι· ούτε μόνο οι άντρες, ούτε μόνο οι γυναίκες. Οσο κι αν η συγκεκριμένη γυναίκα έχει λίγη δύναμη παραπάνω. Αρκετή παραπάνω. ΟΚ, πολλή. Και αυτό όχι επειδή χορεύει στο πάρτυ της ζωής στρογγυλοκαθισμένη και αφοπλιστικά άνετη πάνω σε ένα αναπηρικό αμαξίδιο.

GALA: Η παρουσία σας στους εθνικούς ημιτελικούς και στον τελικό για την επιλογή του τραγουδιού που θα μας εκπροσωπήσει στη Eurovision ήταν απόλαυση. Ωστόσο, θα ήθελα να ξέρω πώς βλέπετε εσείς αυτό που διάβασα στα κοινωνικά δίκτυα που σας αποθέωσαν, ότι «επιτέλους έπρεπε να φτάσουμε στο 2026 για να δούμε άτομο με αμαξίδιο σε αυτό τον ρόλο στην τηλεόραση». Είμαι από εκείνους που πιστεύουν πως αυτό που θα έπρεπε να γραφτεί είναι το εξής απλό και προφανές: «Επρεπε να φτάσουμε στο 2026 για να δούμε στην ελληνική τηλεόραση άνθρωπο να τα λέει χωρίς να διαβάζει ένα ξύλινο κείμενο χωρίς χιούμορ από μια οθόνη, αλλά με τη γλώσσα που μιλάμε όλοι μας στην παρέα».
ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΒΡΑΝΑ: Καταρχάς, χαίρομαι που ο Γιώργος Καπουτζίδης και η Μπέττυ Μαγγίρα με συγκρατούσαν και επανέρχονταν στα διαδικαστικά, διότι αν ξεφεύγαμε και οι τρεις μας, καταλαβαίνετε τι θα γινόταν! Το γεγονός ότι υπήρχαν δύο σωστοί επαγγελματίες έδωσε σε εμένα την άνεση και την ασφάλεια να μπορώ να είμαι ο εαυτός μου. Ισως αν ήμουν μόνη, να ήμουν πιο σφιγμένη.

G.: Πόσο σφιγμένη; Εδώ, δεν μιλάμε μόνο για τρόπο με τον οποίο κάνετε stand up comedy, μιλάμε για τρόπο ζωής. Είστε από τους ανθρώπους που δεν το κλείνουν το στόμα τους.
K.BΡ.: (γέλια) Ναι, ναι! Ετσι βγαίνω και έτσι μιλάω. Το ότι αυτό το δέχτηκε η ΕΡΤ -που την ευχαριστώ-, ότι μου δόθηκε και η ελευθερία να είμαι όπως είμαι, τελείως άνετη, και επιπλέον άρεσε και στον κόσμο, με χαροποιεί πάρα πολύ. Δεν φαντάζεστε πόσο. Μου άρεσε ο τρόπος που έγινε, μου άρεσε το γεγονός ότι ήμουν συμπαρουσιάστρια και δεν εμφανίστηκα σε μία ακόμη εκπομπή για την αναπηρία μου, ότι δεν αναφέρθηκε καν η αναπηρία μου, όλα ήταν σωστά. Είχαμε πει μήπως αναφέρουμε κάτι στην εισαγωγή, αλλά μετά το ξανασκεφτήκαμε: όχι, είναι κάτι δεδομένο, γιατί να κάνουμε ιδιαίτερη αναφορά;

G.: Ποιος σας πρότεινε; Σε ποιον ανήκει η ιδέα;
K.B.: Νομίζω ότι ανήκει στον Γιώργο, ο οποίος το συζήτησε με τη Μαρία Κοζάκου, εκείνη συμφώνησε και οι δυο τους το πρότειναν στην ΕΡΤ, η οποία είπε αμέσως το «ναι». Οπότε χαίρομαι απ’ όλες τις απόψεις, χαίρομαι και με τον τρόπο που έγινε, και με το αποτέλεσμα.

G.: Για να περάσουμε στα επόμενα, να ρωτήσω εκ των προτέρων αν υπάρχουν άβολες ερωτήσεις για εσάς;
K.BΡ.: Οχι πολύ.

G.: Δηλαδή έχετε νιώσει άβολα σε συνέντευξη;
K.BΡ.: Δεν ήταν ακριβώς άβολο, αλλά σίγουρα δεν ξέρω τι να απαντήσω όταν με ρωτάνε πώς είναι να κάνω stand up comedy ως γυναίκα. Και τους απαντώ ότι, πραγματικά, τα πάντα τα κάνω ως γυναίκα. Δεν έχω κάνει κάτι ως άντρας. Και μεταξύ μας, δεν πρέπει να έχω πέος για να κάνω stand up comedy. Θα με διευκόλυνε μόνο στην τουαλέτα κάτι τέτοιο. (γέλια) Τα προβλήματα που αντιμετωπίζω ως γυναίκα τα αντιμετωπίζω και στο stand up comedy, δεν έχει κάτι παραπάνω το επάγγελμά μου από το επάγγελμα μιας φιλολόγου. Πόσο μάλλον σε μια χώρα όπως η Ελλάδα όπου δυστυχώς είμαστε συντηρητικοί και όλοι κουβαλάμε σεξισμό. Ακόμα και οι γυναίκες.

G.: Αλήθεια; Σε ποια θέματα;
K.BΡ.: Για παράδειγμα, στο «πώς θα έπρεπε να είναι μια γυναίκα». Ακούς να σου λένε με χαμηλωμένη τη φωνή «έλα τώρα», «δεν είναι ωραία να φέρεσαι έτσι, κορίτσι πράμα, γυναίκα πράμα». Προσωπικά, με βοήθησε πάρα πολύ το γεγονός ότι έζησα δύο δεκαετίες της ζωής μου στην Αγγλία. Αλλά σου παίρνει χρόνο να τα βγάλεις όλα αυτά τα στερεότυπα από μέσα σου.

G.: Τέτοιου είδους δυσκολίες συναντήσατε στην προ Μαλαισίας ή στη μετά Μαλαισία εποχή;
K.BΡ.: Δεν ξέρω αν βιώνω λιγότερο ή περισσότερο σεξισμό ή κάποια άλλη μορφή μπούλινγκ, αν και σε γενικές γραμμές, λόγω αναπηρίας, ο κόσμος δεν λέει πολλά.

Εκείνο που λαμβάνω στη μετά Μαλαισία εποχή είναι η χαρά όλων που παρέμεινα ο εαυτός μου και μετά απ’ όλα όσα συνέβησαν κάνω πάλι τη δουλειά μου. Δεν άλλαξα σε τίποτα παρά μόνο στο προφανές. Παρέμεινα αυτή που ήμουν και ήταν πολύ ανακουφιστικό -ιδίως για τους γύρω μου- το ότι δεν άλλαξε ο χαρακτήρας μου, δεν άλλαξε ο τρόπος σκέψης μου.

G.: Ο αυτοσαρκασμός είναι άμυνα ή τρόπος ζωής;
K.BΡ.: Ξεκάθαρα τρόπος ζωής. Από τότε που θυμάμαι τον εαυτό μου, θυμάμαι στην οικογένειά μου να δουλεύουμε ο ένας τον άλλον για ό,τι μπορείς να φανταστείς. Οι γονείς μου αντιμετώπιζαν τα πάντα με χιούμορ. Ακόμα κι όταν με έβαζαν τιμωρία, συγχρόνως μου έκαναν και πλάκα. Αυτή η οπτική για τη ζωή έχει βοηθήσει πάρα πολύ όλη την οικογένεια. Οι γιατροί στη Μαλαισία, για παράδειγμα, μας είπαν ότι ήταν φοβερό που περάσαμε τόσο καλά μια τόσο βαριά περίπτωση. Ακόμα κι όταν γράφω για την παραμονή μου στη Μαλαισία, δεν λέω ότι ήταν η καλύτερη φάση της ζωής μου, αλλά υπό αυτές τις συνθήκες πέρασα πολύ καλά.

G.: Περάσατε από τη φάση του θυμού και της άρνησης για να φτάσετε σε εκείνη της αποδοχής;
K.BΡ.: Οχι, δεν ένιωσα ούτε θυμό, ούτε άρνηση. Είχα ελαφρά θρομβοφιλία που δεν το ξέραμε, η οποία δημιούργησε θρόμβους που δημιούργησαν τις βλάβες που έχω τώρα. Οπότε ό,τι έγινε ήταν δευτερογενές και τριτογενές. Σε κάποια φάση αναρωτιόνταν οι γιατροί μήπως είναι Lyme, μήπως είναι το ένα, μήπως το άλλο, μέχρι να βρούμε τι ήταν και να πω: «Ζήτω, το έκανα όλο μόνη μου, είμαι ιδιαίτερη περίπτωση!».

G.: Δηλαδή ούτε στενοχωρηθήκατε;
K.BΡ.: Δεν ξέρω πώς θα ακουστεί, αλλά σύντομα ξεκαθάρισα πως είναι πολύ καλό αυτό που μου συνέβη, πως μου έχει κάνει καλό. Κάθισα και σκέφτηκα τι μπορώ να μάθω από όλο αυτό που έγινε. Τι μπορώ να αλλάξω. Πώς μπορώ να γίνω καλύτερη Κατερίνα.

G.: Και τι αλλάξατε, καλύτερη Κατερίνα;
K.BΡ.: Νομίζω πως έχω λίγο περισσότερη υπομονή που πριν δεν είχα καθόλου. Και πλέον μπορώ να ακούσω τη γνώμη των άλλων ανθρώπων. Δεν ήμουν ποτέ μαύρο-άσπρο, αλλά τώρα θα κάτσω να ακούσω. Αλλά ας επανέλθω στο τι μπορεί να με στενοχώρησε. Στενοχώρια αισθάνθηκα για τους γύρω μου και κυρίως για τα πρακτικά με τα οποία μπορεί να τους επιβάρυνα. Σε προσωπικό επίπεδο, η όποια στενοχώρια δεν αφορούσε αυτό που μου συνέβη, αλλά ήταν σαν να επέτρεψα στον εαυτό μου να βγάλει στην επιφάνεια όποια στενοχώρια είχα κρατημένη για διάφορα θέματα όλα τα προηγούμενα χρόνια. Κατά τα άλλα, όταν βγήκα από το κώμα και ήμουν παράλυτη, πέρασα από τις πιο ήρεμες, τις πιο ήσυχες και ψυχολογικά σταθερές στιγμές της ζωής μου. Ημουν πολύ ζεν. Δεν είχα να απαντήσω σε μέιλ, δεν είχα να απαντήσω σε τηλεφωνήματα, δεν είχα να πάω σε ραντεβού, δεν είχα να κάνω τίποτα. Ημουν το απόλυτο άγαλμα. Αλλωστε, τους μεγάλους πόνους τούς πέρασα ενώ ήμουν αναίσθητη, δεν κατάλαβα τίποτα. Το χαίρομαι. Το δύσκολο το βίωσα μετά, στο πώς θα ξαναμπώ στην καθημερινότητα, πώς θα ανέβω στη σκηνή, πώς θα είναι η όρασή μου, η οποία ακόμα και τώρα είναι ό,τι να ’ναι. Συνεχίζω να αλληθωρίζω και να μη βλέπω καθαρά απέναντί μου.

G.: Τότε θα χρειαστεί να σας ενημερώσω ότι είμαι μοντέλο, δεν είμαι δημοσιογράφος κανονικά.
K.BΡ.: (γέλια) Ναι, βρε παιδί μου, και ήθελα να σας το πω, τυφλώθηκα όταν σας είδα!

G.: Το γνωστό «γιατί σε μένα;» δεν το είπατε;
K.BΡ.: Το μόνο που είπα ήταν γιατί δεν πήγα νωρίτερα στους γιατρούς ενώ είχα τα σημάδια.

G.: Ωραία, δεν στενοχωρηθήκατε με την έννοια που εμείς φανταζόμαστε, έχετε αυτή τη στάση ζωής. Ας το γενικεύσουμε λοιπόν: για κάποιον άντρα δεν έχετε στενοχωρηθεί ποτέ; Ποιο είναι το χειρότερο για εσάς;
K.BΡ.: Μπα, το χειρότερό μου είναι τα φορολογικά. Καλύτερα σκοτώστε με παρά να μου πείτε να μιλήσουμε για ΦΠΑ. Με τσακίζουν εντελώς. Τι νομίσατε; Ακούω να λένε όταν μαθαίνουν λεπτομέρειες από την περιπέτειά μου: «Αχ... κι εμείς γκρινιάζουμε για τα μικρά». Μα κι εγώ γκρινιάζω για τα μικρά! Τα μικρά είναι που μου τη σπάνε!

G.: Από την προ Μαλαισίας ζωή, τι σας έχει λείψει περισσότερο;
K.BΡ.: Το να χορεύω! Λάτρευα να χορεύω.

G.: Σας πείραξε που σας φέραμε σε πίστα καρτ; Το βρήκατε άκομψο;
K.BΡ.: Ούτε καν! Ενθουσιάστηκα και μάλιστα εγώ πρότεινα να έρθουμε σε αυτή την πίστα, διότι εδώ έχω έρθει ξανά για να οδηγήσω καρτ και μάλιστα ως ανάπηρη. Χαλάλι το κρύο, το απόλαυσα!

G.: Η πιο βαρετή ερώτηση που σας έχουν κάνει;
K.BΡ.: Αυτό που είπαμε στην αρχή: πώς είναι να είσαι γυναίκα στον χώρο της κωμωδίας. Οπως είναι να είσαι άντρας στον χώρο της κωμωδίας. Κάποια στιγμή θα πρέπει να τελειώνουμε με αυτά τα στερεότυπα. Οι άντρες, για παράδειγμα, δεν επιτρέπεται να έχουν ευαλωτότητα ή να έχουν άλλα συναισθήματα πέρα από οργή. Οχι λύπη, όχι στενοχώρια, όχι φόβο, όχι άγχος. Είσαι άντρας. Επίσης, εμείς οι γυναίκες δεν πρέπει να μιλάμε για σωματικές λειτουργίες. Για να ελαφρύνουμε λίγο το κλίμα, εμείς δεν κάνουμε κακάκια, κάνουμε ροζ τσιχλόφουσκες που μυρίζουν γαρίφαλο και μέντα. Είναι σουρεάλ όλα αυτά.

G.: Ας τερματίσουμε το θέμα «ερωτικές σχέσεις». Μία από τις μεγαλύτερες ερωτήσεις-ταμπού είναι το θέμα «αναπηρία και σεξ», σωστά; Υπάρχει δυσκολία σε αυτό;
K.BΡ.: Καλή θέληση να υπάρχει και όλα λύνονται. Ανάλογα με τις βλάβες του καθενός βρίσκεται η λύση. Εννοείται, βέβαια, πως όταν με ρωτάνε «πώς κάνει σεξ ένας ανάπηρος;», η απάντησή μου είναι «πολύ προσεκτικά, πάρα πολύ προσεκτικά».

G.: Νιώσατε ξανά αμέσως σέξι μετά την περιπέτεια της υγείας σας;
K.BΡ.: Σε κάποια φάση δεν ένιωθα καθόλου σέξι, δεν ένιωθα τίποτα. Μου πήρε λίγο χρόνο για να τα ξαναβρώ με το σώμα μου και ο τρόπος με τον οποίο το πολέμησα αυτό ήταν και μέσα από τις παραστάσεις μου. Μιλούσα γι’ αυτό στον κόσμο και ήταν η καλύτερη ψυχοθεραπεία. Αφήστε που αντί να πληρώνω με πλήρωναν κιόλας! (γέλια)

G.: Οντως, δεν έχετε ζητήσει επιστημονική βοήθεια;
K.BΡ.: Εννοείται ότι έχω κάνει και ψυχοθεραπεία και ψυχανάλυση. Να, ορίστε άλλο ένα θέμα ταμπού στην Ελλάδα. Προσωπικά, μου έκανε καλό ότι ναι μεν μεγάλωσα τα πρώτα 19 χρόνια της ζωής μου στην Ελλάδα, αλλά μετά έζησα για 20 χρόνια στην Αγγλία και άνοιξε το μυαλό μου.

G.: Για να κλείσουμε όμορφα και γλυκά, θα ήθελα να μου πείτε, παρακαλώ, κάτι που θα λέγατε στην ελληνική κοινωνία όσον αφορά τον τρόπο που βλέπει τα άτομα με αναπηρία.
K.BΡ.: Θα έλεγα μόνο δύο λέξεις: «Δεν πειράζει». Είναι ΟΚ, είναι μια χαρά. Δεν είναι «καλύτερα νεκρός παρά σε αναπηρικό αμαξίδιο», που είπε ένας. Δεν είναι «ζωντανός νεκρός», που είπε άλλη. Η ζωή συνεχίζεται και δεν πειράζει. Αυτό το λέω και ως ανάπηρη και ως μη ανάπηρη. Το μήνυμά μου είναι «who gives a f***». Σου έκατσε λίγο κάτι στραβά, αλλά τι; Είμαστε άνθρωποι, παραμένουμε άνθρωποι και μη μας λυπάστε. Απλώς φερθείτε μας ισότιμα. Αν φτιάξεις κάτι για εμάς, επωφελούνται όλοι. Το ξέρετε ότι πολλές καινοτομίες που χρησιμοποιούμε στην καθημερινότητά μας φτιάχτηκαν πρώτα για ανάπηρους; Η γραφομηχανή, τα σπαστά καλαμάκια, η ηλεκτρική οδοντόβουρτσα, οι υπότιτλοι, ο φωνητικός κειμενογράφος, οι ράμπες, πάρα πολλά πράγματα. Χάρη μάς χρωστάτε (γέλια).