Παντελής Καψής

Η απάντηση του για το ποιες είναι οι προοδευτικές δυνάμεις ήταν σωστή. Αν ο Βελόπουλος αποδεχθεί το πρόγραμμα του ΠΑΣΟΚ τότε αναγκαστικά εντάσσεται στις προοδευτικές δυνάμεις. Γιατί πώς να το κάνουμε, ιερατείο του προοδευτισμού δεν υπάρχει.

Ούτε αρχή η οποία να εκδίδει πιστοποιητικά προοδευτικότητας. Στην πολιτική σε ορίζουν οι πολιτικές σου θέσεις. Αν η Ελληνική Λύση είχε τις θέσεις του ΠΑΣΟΚ τότε απλώς δεν θα ήταν η Ελληνική Λύση. Άλλο τώρα αν οι πολιτικές σου θέσεις αρκούν για να σταθεί μια συνεργασία. Μετράει και η συμπεριφορά. Στην προκειμένη περίπτωση οι επιστολές του Ιησού, ανάμεσα σε τόσα άλλα και ανεξαρτήτως των πολιτικών απόψεων, είναι ικανός λόγος για μην πλησιάζει κανείς τον αρχηγό της Λύσης ούτε από μακριά. Πολιτικά βεβαίως, βεβαίως.

Το πρόβλημα ωστόσο είναι αλλού. Αν λες ότι προοδευτικές δυνάμεις είναι μόνο όσες συμφωνούν με το πρόγραμμα σου τότε στην πραγματικότητα δεν προτείνεις συνεργασία με άλλες δυνάμεις παρά μόνο με τον εαυτό σου. Αν επιδιώκεις στ αλήθεια συνεργασίες πρέπει να ξέρεις με ποιους θέλεις να συνεργαστείς. Δεν μπορείς να υπεκφεύγεις με παραδοξολογίες ούτε να μην απαντάς όπως ο δύσμοιρος Λευτέρης Καρχιμάκης.

Με μια έννοια ανάλογο πρόβλημα έχει και η θέση που διατύπωσε ο Χάρης Δούκας. Η πρόταση του δηλαδή να βγει ψήφισμα από το συνέδριο του κόμματος ότι το ΠΑΣΟΚ δεν πρόκειται να συνεργαστεί με τη ΝΔ. Εντάξει μια τέτοια διατύπωση είναι βαθύτατα προβληματική για πολλούς λόγους. Αν δεν μπορεί να σχηματιστεί διαφορετικά κυβέρνηση τι λέει το ΠΑΣΟΚ; Θα προσχωρήσει στη άποψη καλύτερα χάος παρά συνεργασία με τη ΝΔ; Αυτό μπορεί να το υποστηρίζει ένα αντισυστημικό μόρφωμα, όχι ένα κόμμα εξουσίας. Είναι η καλύτερη συνταγή για να διώξει μετριοπαθείς ψηφοφόρους που θέλουν την πολιτική σταθερότητα. Και είναι η ακύρωση της ιστορίας του ΠΑΣΟΚ.

Δεν είναι το μόνο. Όταν λες ότι δεν πρόκειται να συνεργαστείς με τη ΝΔ τότε λογικά συνεπάγεται ότι για να το πετύχεις μπορείς να συνεργαστείς με όλα τα υπόλοιπα κόμματα. Νάσου λοιπόν και πάλι ο Βελόπουλος. Εκτός αν ορίσεις με ποιους μπορείς να συνεργαστείς, τελικά δηλαδή ποιες είναι αυτές οι περίφημες προοδευτικές δυνάμεις που διαθέτουν πιστοποιητικό καταλληλότητας. Κι επειδή τα κουκιά είναι μετρημένα θα είχε ενδιαφέρον κάποια στιγμή να μας άνοιγαν την καρδιά τους στο ΠΑΣΟΚ. Γιατί αν έστω λίγο πέφτουν μέσα οι δημοσκοπήσεις και τη Ζωή θα χρειαστούν και την Καρυστιανού και τον Τσίπρα και όποιο από τα ρετάλια του Σύριζα καταφέρει να επιβιώσει. Μην απορούν λοιπόν που όσα λένε προκαλούν ανατριχίλα σε όσους δεν έχουν ξεχάσει τα χαΐρια μας στην περίοδο της κρίσης.

Το ΠΑΣΟΚ φυσικά θα μπορούσε να είχε αποφύγει όλη αυτή τη συζήτηση αν δεν είχε υιοθετήσει το αφήγημα της αριστεράς ότι ο βασικός στόχος των εκλογών είναι να φύγει η κυβέρνηση της ΝΔ. Αν δεν είχε προσχωρήσει δηλαδή σε μια λογική οιονεί λαϊκών μετώπων και λοιπών προοδευτικών δυνάμεων που ανήκει στον προηγούμενο αιώνα. Στη χώρα μας επιβίωσε για μεγαλύτερο διάστημα λόγω της παράδοσης του διχασμού και του εμφυλίου. Σήμερα ωστόσο αποτελεί μια ανορθογραφία, έναν αναχρονισμό ο οποίος βρίσκεται σε αναντιστοιχία με την πολιτική και την κοινωνική πραγματικότητα.

Σε όλο τον υπόλοιπο κόσμο οι συνεργασίες είναι συγκυριακές, υπαγορεύονται από τα εκλογικά αποτελέσματα και βέβαια έχουν αμιγώς πολιτική βάση. Έτσι στη Γερμανία για παράδειγμα ή στην Αγγλία, τα κόμματα του κέντρου μπορεί σε μια δεδομένη στιγμή να κάνουν συνεργασίες με τους συντηρητικούς και σε άλλη με την κεντροαριστερά. Αν μάλιστα οι αριθμοί δεν επαρκούν, επειδή το σύστημα είναι αναλογικό όπως στη Γερμανία, μπορεί τα δύο μεγάλα κόμματα να κάνουν τον μεγάλο συνασπισμό. Αυτό που έγινε και στη χώρα μας το 2012. Τώρα κάποιοι προσπαθούν να αναβιώσουν το πολιτικό κλίμα της δεκαετίας του 80.

Ο παραλογισμός αυτής της άποψης θα έπρεπε να είναι οφθαλμοφανής. Τι πιστεύουν στο ΠΑΣΟΚ ότι πολιτικά είναι πιο κοντά στη ΝΔ ή στην Πλεύση της Ζωής; Στη ΝΔ ή στην επωαζόμενη αραμαϊκή συνιστώσα της Καρυστιανού; Στη ΝΔ ή στη Νέα Αριστερά των Τσακαλώτου και Σακελλαρίδη οι οποίοι θεωρούν το ΠΑΣΟΚ μίασμα επειδή υπερψήφισε τις αμυντικές δαπάνες; Και υπάρχει κάποιος στο ΠΑΣΟΚ να υποστηρίξει ότι η συμμετοχή οποιουδήποτε από αυτά τα κόμματα θα βοηθήσει τη χώρα, θα συμβάλει είτε στην οικονομική ανάπτυξη είτε στην ενίσχυση της διεθνούς της θέσης;

Ακόμα και το κόμμα του Τσίπρα όμως, η υβριδική εκδοχή αριστερής σοσιαλδημοκρατίας που έχει στο μυαλό του, πιστεύουν ότι θα είναι πιο κοντά στο ΠΑΣΟΚ; Τι θα λέει άραγε για την παιδεία; Για τα ιδιωτικά πανεπιστήμια; Για τα πειραματικά σχολεία; Για τον νόμο Διαμαντοπούλου τον οποίον υπερψήφισαν ΠΑΣΟΚ και ΝΔ και υπονόμευσε το δεξιό και αριστερό κατεστημένο των πανεπιστημίων; Για να μην πούμε για το Δημόσιο και την αξιολόγηση, κρίσιμο κρίκο για να ξεπεραστεί η πιο σκληρή ίσως τροχοπέδη για την ανάπτυξη.

Ο ελέφαντας στο δωμάτιο ωστόσο είναι η οικονομία. Με όλα τα προβλήματα και τις καθυστερήσεις, η χώρα έχει μπει σε έναν δρόμο ανάπτυξης, ενίσχυσης των επενδύσεων και μείωσης του χρέους. Μέσα στο κλίμα της πρωτοφανούς αβεβαιότητας το οποίο επικρατεί τι πιστεύουν στο ΠΑΣΟΚ ότι θα συμβάλει στη διατήρηση της οικονομικής σταθερότητας; Πόσο δόκιμη μπορεί να είναι μια συνεργασία με τις δυνάμεις της αριστεράς που φέρνουν ακόμα ως τραύμα τον συμβιβασμό του 2015;

Εννοείται πως το ΠΑΣΟΚ υπάρχουν πολλά στελέχη τα οποία είναι έτοιμα να παραβλέψουν όλες αυτές τις ενστάσεις. Ο μόνος λόγος όμως είναι ότι έχουν πέσει θύματα του εαυτού τους. Για να δικαιολογήσουν τη στρατηγική τους έχουν πειστεί και θέλουν να μας πείσουν ότι έχουμε να κάνουμε με τη χειρότερη και πιο ταξική κυβέρνηση της μεταπολίτευσης. Είναι ο ίδιος λόγος που τους έχει κάνει να υποστηρίξουν τα μπλόκα, να μιλήσουν για ξυλόλιο και μπάζωμα και να συνυπογράψουν πρόταση μομφής με την Κωνσταντοπούλου. Είναι και ο λόγος που έχουν πάρει την κατηφόρα.

Και για να ξαναγυρίσουμε στον Κακλαμάνη αν όπως υποστήριξε οι πολιτικές θέσεις είναι το κριτήριο μιας συνεργασίας τότε το ΠΑΣΟΚ δεν βρίσκεται αναγκαστικά πιο κοντά στην αριστερά από ότι στη Νέα Δημοκρατία. Τουλάχιστον το ΠΑΣΟΚ που μάθαμε μετά το 1993. Ποια συνεργασία θα είναι καλύτερη για τη χώρα θα το υπαγορεύσει η μετεκλογική συγκυρία και η πολιτική όχι οι διχαστικές αντιλήψεις του παρελθόντος.