Νίκος Μελέτης

Μια μακρά προεκλογική περίοδος μέχρι τον Μάρτιο ή τον Απρίλιο του 2027 είναι προφανές ότι δεν βολεύει μια κυβέρνηση, η οποία κλείνει τον έβδομο χρόνο στη διακυβέρνηση της χώρας. Αντιθέτως, θα πρόκειται για μια περίοδο κατά την οποία καθημερινά θα έχει να αντιμετωπίζει ολοένα και αυξανόμενη πίεση. Όχι μόνο από την προβληματική αντιπολίτευση, αλλά και από την ίδια τη ζωή.
Η κυβέρνηση, στην πορεία προς τις κάλπες, έχει να αντιμετωπίσει τρία βασικά προβλήματα: την ακρίβεια, την εμπεδωμένη αντίληψη περί διαφθοράς και την κόπωση από την επταετή διακυβέρνηση, με σχεδόν κάθε νέο θετικό μέτρο να έχει προεξοφληθεί και να θεωρείται δεδομένο.

Στους επόμενους οκτώ μήνες ούτε η ακρίβεια ούτε, πολύ περισσότερο, αυτή η αίσθηση της διαφθοράς, που δικαιολογημένα ή μη ,διαχέεται στην κοινή γνώμη, θα είναι εύκολο να αντιμετωπιστούν. Όσο για τα μέτρα που θα ανακοινωθούν στη ΔΕΘ, η εμπειρία δείχνει ότι βρισκόμαστε σε ένα σημείο που αφομοιώνονται την στιγμή που εξαγγέλλονται , σπανίως δίνουν ώθηση με χρονικό ορίζοντα σε μια κυβέρνηση, αλλά, αντιθέτως, προκαλούν παράπονα και δυσαρέσκεια, γιατί δεν είναι ακόμη πιο γενναιόδωρα.
Μέχρι τώρα η κυβέρνηση έπαιζε σε άδειο γήπεδο, έχοντας απέναντί της έναν αποδυναμωμένο ΣΥΡΙΖΑ και ένα πελαγωμένο ΠΑΣΟΚ, με τα μικρά κόμματα της αντιπολίτευσης, όπως η Ελληνική Λύση και η Πλεύση Ελευθερίας, να αποσπούν μεν την αντισυστημική ψήφο, χωρίς όμως να μπορούν να αρθρώσουν πειστικό εναλλακτικό πολιτικό λόγο και πρόταση.

Το σκηνικό έχει αλλάξει με την ίδρυση της ΕΛΑΣ από τον Αλ. Τσίπρα και τη φημολογούμενη κάθοδο στις εκλογές του Α. Σαμαρά.
Το επόμενο διάστημα και ζούμε ήδη από τις πρώτες ημέρες της δημιουργίας της ΕΛΑΣ τα πρώτα δείγματα, θα υπάρχει ένα διαρκές λαϊκιστικό σφυροκόπημα εναντίον της κυβέρνησης και του Κυρ. Μητσοτάκη από τον Αλ. Τσίπρα, ένα παιχνίδι το οποίο, παρά την αυταπάτη του 2015, και τις διαβεβαιώσεις του ότι τώρα εχει «μάθει», γνωρίζει να παίζει πολύ καλά. Τώρα δεν θα σκίσει μνημόνια ο Αλ. Τσίπρας, αλλά θα κάνει διαπιστώσεις για τα προβλήματα και θα βρει τον πλούτο και θα τον μοιράσει. Όπως πριν από την κρίση και ο Γ. Παπανδρέου ανακάλυπτε ότι «λεφτά υπάρχουν», για να αποδειχθεί με τραγικό τρόπο για τη χώρα ότι είναι άλλο θέμα εάν υπάρχουν χρήματα στους τραπεζικούς λογαριασμούς κάποιων ή στα ταμεία κάποιων εταιρειών και εντελώς διαφορετικό να βάλεις χέρι σε αυτά τα χρήματα και να τα μοιράσεις ως Ρομπέν των Δασών.

Ο Αλ. Τσίπρας έχει δείξει ότι μπορεί να αλλάζει ρόλους και τώρα πλέον να εμφανίζεται ως εκπρόσωπος ενός… «επαναστατικού συστημισμού», χαϊδεύοντας τα αυτιά της Κεντροαριστεράς και καθησυχάζοντας τους αναποφάσιστους ψηφοφόρους της Κεντροδεξιάς. Πολύ περισσότερο όταν η εμπειρία δείχνει ότι η μνήμη δεν είναι και το πιο δυνατό σημείο του ελληνικού εκλογικού σώματος.

Όμως από εδώ και πέρα, σίγουρα η αντιπολίτευση θα είναι διαφορετική και πιο πιεστική για την κυβέρνηση, καθώς, μετά από έναν σημαντικό κύκλο από τη χρεοκοπία του 2015, οι μνήμες έχουν ξεθωριάσει και η κοινή γνώμη είναι πολύ πιο έτοιμη να της χαϊδέψουν και πάλι τα αυτιά με ευχάριστες υποσχέσεις.

Όσο για τον Α. Σαμαρά, οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι αντλεί δυνάμεις κυρίως από τον δεξιό αντισυστημικό χώρο, που έτσι κι αλλιώς ήταν αποξενωμένος από τη ΝΔ. Όμως θα παραμένει πάντοτε μια ισχυρή εναλλακτική για παραδοσιακούς δεξιούς ψηφοφόρους, που θα ήθελαν να στείλουν ένα προειδοποιητικό μήνυμα στην κυβέρνηση στην πρώτη κάλπη. Ένα μήνυμα, όμως, που θα ήταν καταστροφικό για τη ΝΔ, η οποία, και σωστά, έχει θέσει ως στόχο στην εκλογική διαδικασία τη μάχη της πρώτης Κυριακής, ώστε να αποτρέψει μια οδυνηρή αποσυσπείρωση που θα μπορούσε να προκαλέσει μεγάλες ανατροπές.

Ο Α. Σαμαράς είναι λάθος να υποτιμάται από την κυβέρνηση. Όσο κι αν είναι δύσκολη η αντιπαράθεση με έναν πρώην πρόεδρο του κόμματος και έναν πρώην πρωθυπουργό της παράταξης, πλέον ο Α. Σαμαράς είναι ένας επικίνδυνος αντίπαλος για τη ΝΔ και θα πρέπει να αντιμετωπιστεί με πολιτικούς όρους.

Από τις άλλες δυναμεις ,κρίνοντας από τις δημοσκοπήσεις , η ΝΔ μάλλον θα δυσκολευθεί να βρει συμμάχους με κοινοβουλευτική εκπροσώπηση για τον σχηματισμό κυβέρνησης , εάν δεν επιτύχει την αυτοδυναμία.

Ένας χειμώνας είναι πάντα δύσκολος για τα εισοδήματα των πολιτών και αυτό θα εξανεμίζει τα όποια θετικά μέτρα εξαγγέλλονται κάθε φορά.

Όσο για την αγωνία εάν θα υπάρχει κυβέρνηση μέχρι την ανάληψη της Προεδρίας της Ε.Ε. από τη χώρα μας, κάτι που θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί ως επιχείρημα για τη διεκδίκηση της αυτοδυναμίας την επόμενη άνοιξη, είναι κάτι που ελάχιστα αγγίζει την κοινή γνώμη.

Το ρευστό διεθνές περιβάλλον και η απρόβλεπτη στάση του Αμερικανού προέδρου είναι ένα πλεονέκτημα για την κυβέρνηση, η οποία εγγυάται σταθερότητα στους ταραγμένους καιρούς. Όμως μια ακόμη περιπέτεια, όπως αυτή του Ιράν, ή μια κρίση στις σχέσεις Ευρώπης – ΗΠΑ θα προκαλούσε μια νέα οικονομική κρίση, η οποία θα τίναζε στον αέρα τους υπολογισμούς της κυβέρνησης.
Το επόμενο διάστημα, φυσικά, υπάρχει και ο παράγοντας Τουρκία, καθώς μετά τη Σύνοδο του ΝΑΤΟ ο πρόεδρος Ερντογάν θα επιχειρήσει να κεφαλαιοποιήσει τα κέρδη από την αναβάθμιση της θέσης της Τουρκίας και της πολύ στενής σχέσης του με τον Ντ. Τραμπ. Η πιθανή νομοθέτηση της «Γαλάζιας Πατρίδας» θα προκαλέσει εντάσεις. Και στα ελληνοτουρκικά έχει αποδειχθεί ότι δύσκολα μια κυβέρνηση κερδίζει την κρίσιμη μάζα ψηφοφόρων, τόσο στα αριστερά όσο και στα δεξιά του κέντρου, που είναι ευάλωτη σε κάθε λογής θεωρίες συνωμοσίας και πείθεται εύκολα από αφορισμούς περί «προδοσίας» και υποχωρητικότητας.
Η λογική λέει, λοιπόν, ότι οι εκλογές πρέπει να γίνουν το φθινόπωρο. Τα διλήμματα έχουν μπει ήδη από την κυβέρνηση, οι υποσχέσεις έχουν διαμορφωθεί, οι παροχές έχουν σχεδόν προεξοφληθεί και από το φθινόπωρο και μετά η πρωτοβουλία των κινήσεων θα περνά σταδιακά στην αντιπολίτευση, με την ίδια κριτική αλλά με μεγαλύτερη ένταση.

Ο μόνος λόγος που θα οδηγούσε ίσως σε μια επιλογή εξάντλησης της τετραετίας ,θα ηταν κάποια δραματικά αρνητική ανατροπή στις δημοσκοπήσεις ή μια αποτυχία του κρατικού μηχανισμού να διαχειριστεί μια φυσική καταστροφή π.χ. μιας μεγάλης πυρκαγιάς οπως αυτής της Πάτρας η του Χαλανδρίου…

Η απόφαση φυσικά ανήκει στον Κυρ.Μητσοτάκη ,που και το 2023 πήγε αντίθετα στις εισηγήσεις και κάνοντας τις εκλογές στο θεσμικά προβλεπόμενο σημείο, τις κέρδισε με μεγάλη πλειοψηφία. Όμως εχει μεσολαβήσει η λεγόμενη για όλες τις κυβερνήσεις «καταραμένη δεύτερη τετραετία» Και το 2026 δεν είναι 2023…