Νίκος Φελέκης

Ο πόλεμος στην Ουκρανία συνεχίζεται και κάθε πρόβλεψη για τον χρόνο και τον τρόπο τερματισμού είναι παρακινδυνευμένη.

Το πιθανότερο είναι οι Ρώσοι, οκτώ χρόνια μετά την Κριμαία, να προσαρτήσουν και τις περιοχές του Ντονιέτσκ και του Λουγκάνσκ, ενώ, καταλαμβάνοντας και τη Μαριούπολη, η Αζοφική θάλασσα περιέρχεται εξ ολοκλήρου στη Ρωσία.

Αν ο Πούτιν κερδίσει σχετικά εύκολα (στο επόμενο δεκαήμερο και με μικρές απώλειες) τον Νότο της Ουκρανίας, ενδεχομένως θα κινηθεί και προς τη Μολδαβία, όπου υπάρχει η Υπερδνειστερία. Στην περίπτωση αυτή θα πρέπει να καταλάβει την Οδησσό και να αποκόψει την Ουκρανία και από τη Μαύρη Θάλασσα, καθιστώντας την περίκλειστη χώρα.

Εάν τα πράγματα δεν εξελιχθούν όπως τα έχει σχεδιάσει ο αρχηγός των Ενόπλων Δυνάμεων Βαλέρι Γκερασίμοφ και τα ρωσικά στρατεύματα συναντήσουν μεγάλες δυσκολίες στην καθυπόταξη της Ουκρανίας, τότε η Μολδαβία δεν θα κινδυνεύσει, εξάλλου στρατηγικά μάλλον δεν έχει και ιδιαίτερα μεγάλο ενδιαφέρον για τη Μόσχα.

Αντέχει το Κίεβο;
Μέχρι στιγμής η δυτική Ουκρανία δείχνει ότι αντέχει και οι εκτιμήσεις υψηλόβαθμων στρατιωτικών παραγόντων της Δύσης είναι ότι μπορεί να αντέξει καθώς η αντίσταση που προβάλλεται είναι μεγάλη. Σε κάθε περίπτωση, δεν θα πέσει τόσο εύκολα όσο υπολόγιζαν ο Πούτιν και οι συνεργάτες του. Και ο επιπλέον λόγος, σύμφωνα με στρατιωτικούς αναλυτές, είναι ότι οι στρατηγοί του έκαναν μάλλον κακούς υπολογισμούς και το σχέδιό του, τουλάχιστον προσώρας, δεν φαίνεται να τελεσφορεί.

Επειδή όμως ο Πούτιν σχεδιάζει εδώ και οκτώ χρόνια την αλλαγή του χάρτη στην περιοχή της Ουκρανίας, δεν μπορεί κάποιος να υποστηρίξει ότι τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει, ιδίως στο Κίεβο, δεν θα μπορέσει και να τις ξεπεράσει. Αν μάλιστα αναλογιστούμε πως ούτε το 50% της στρατιωτικής του δύναμης δεν επιχειρεί στην Ουκρανία, τότε η πιθανότητα να ηττηθεί μάλλον δεν είναι τόσο ισχυρή.

Αν πάντως ο Πούτιν ταπεινωθεί στην Ουκρανία αυξάνεται ο κίνδυνος να οδηγηθεί σε απονενοημένες πράξεις -επέκταση πολέμου και χρήση πυρηνικών- και κατά συνέπεια θα πρέπει να του δοθεί διέξοδος από τη Δύση, μέσω ενός συμβιβασμού, ο οποίος θα μπορεί να ερμηνεύεται κατά το δοκούν απ’ όλα τα εμπλεκόμενα μέρη.

Η πιθανότητα να υπάρξει πυρηνικό χτύπημα, όπως απείλησε ο υπουργός Εξωτερικών Σεργκέι Λαβρόφ, είναι μικρή. Δεν είναι πιθανό ένα τέτοιο ενδεχόμενο, αλλά και δεν μπορεί να αποκλειστεί, αφού κανείς δεν είναι στο μυαλό του Πούτιν. Και κανείς δεν ξέρει πώς θα συμπεριφερθεί σε περίπτωση που τα πράγματα εξελιχθούν αρνητικά στο μέτωπο του πολέμου και εξαιτίας των κυρώσεων της Δύσης.

Το σίγουρο είναι ότι το ΝΑΤΟ θα αποφύγει να κάνει οποιαδήποτε κίνηση στην Ουκρανία που να εκληφθεί ως εμπλοκή του στον πόλεμο. Ούτε ζώνη απαγόρευσης πτήσεων θα δημιουργήσει, ούτε ανθρωπιστικούς διαδρόμους θα φτιάξει, ούτε άλλες γραμμές επικοινωνίας, όπως ζητούν οι Ουκρανοί και ορισμένες άλλες χώρες με πρώτες τις τρεις Βαλτικές (Λιθουανία, Εσθονία, Λετονία).

Νατοϊκές πηγές διατείνονται ότι όλες οι ενέργειες της Ατλαντικής Συμμαχίας έχουν ως στόχο την αποτροπή γενίκευσης του πολέμου. Πολιτικά, το ΝΑΤΟ υποστηρίζει την Ουκρανία, αλλά ως Οργανισμός δεν την ενισχύει στρατιωτικά, μόνο τα κράτη-μέλη και μάλιστα όχι όλα. Βεβαίως, οι νατοϊκές χώρες που συνορεύουν με τη Ρωσία στρατιωτικά είναι «αστακοί», ενώ ενισχύονται καθημερινά και αυτές που συνορεύουν με την Ουκρανία.

Προσφάτως, η Γαλλία απέστειλε μία ταξιαρχία στην Πολωνία. Οι ίδιες πηγές υποστηρίζουν πως η δύναμη πυρός, η αμυντική ομπρέλα του ΝΑΤΟ καλύπτει ολόκληρη τη Συμμαχία. Μπορούν, λένε, να προστατέψουν όλα τα μέλη του, ενώ η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία τούς παρέχει τη δυνατότητα να αναπτύξουν σχέσεις και με άλλα κράτη, όπως η Σουηδία και η Φινλανδία, τα οποία ανήκουν στην Ε.Ε., αλλά είναι εκτός της Ατλαντικής Συμμαχίας. Και οπωσδήποτε το, κατά Μακρόν, «εγκεφαλικά νεκρό» ΝΑΤΟ αίφνης... αναστήθηκε και δίνει την εντύπωση ότι ποτέ άλλοτε δεν ήταν τόσο ενωμένο.

Στην εικόνα ενίσχυσης του ΝΑΤΟ θα πρέπει να προσθέσουμε και την ενίσχυση των ηγεσιών της Ε.Ε., που από «ψοφοδεή ανθρωπάκια», με τα αντανακλαστικά που επέδειξαν και τις κυρώσεις που επέβαλαν στη Ρωσία και τους ολιγάρχες του Πούτιν, αλλά και τη βασίμως πιθανολογούμενη επέκταση της δημοσιονομικής προστασίας στα κράτη-μέλη της, μετατρέπονται σε σοβαρή και στιβαρή ηγετική ομάδα της Ευρώπης.

Φυσικά, το στοίχημα θα παιχτεί στο μέλλον, αφού ακόμη δεν έχουν εμφανιστεί σε όλη τους την έκταση και το βάθος οι οικονομικές επιπτώσεις στα κράτη, στις επιχειρήσεις και τα νοικοκυριά από τις δραματικές αυξήσεις στην ενέργεια, στα τρόφιμα, στις μεταφορές, στον τουρισμό.

Η Γερμανία εξοπλίζεται

Και οπωσδήποτε στις συνέπειες -θετικές ή αρνητικές, μέλλει να αποδειχθεί- θα πρέπει να συμπεριλάβουμε και τη στρατιωτικοποίηση της Γερμανίας με το πρόγραμμα-μαμούθ των 100 δισ. ευρώ που εξήγγειλε ο καγκελάριος Σολτς. Το Βερολίνο επιχειρεί, μέσω της ενίσχυσης (και με κοινοτικούς πόρους) της στρατιωτικής του βιομηχανίας, να ισοφαρίσει την οικονομική ζημία που υφίσταται. Ομως μια Γερμανία, εκτός από οικονομικά, και στρατιωτικά ισχυρή, δεν είναι και ό,τι καλύτερο για τις μνήμες της Ευρώπης από τους δύο προηγούμενους Παγκοσμίους Πολέμους.

Τέλος, δεν είναι ήσσονος σημασίας η αύξουσα τοξικότητα της Ρωσίας του Πούτιν στον κόσμο.

Η διεθνής της εικόνα παραπέμπει σε αυτή των ΗΠΑ τον καιρό του Βιετνάμ και των ιμπεριαλιστικών πολέμων σε Λατινική Αμερική, Μέση Ανατολή και Ασία και την ανατροπή των καθεστώτων σε Ιράκ, Λιβύη, Αφγανιστάν, αλλά και τον διαμελισμό της Γιουγκοσλαβίας και τον βομβαρδισμό του Βελιγραδίου.

Και φυσικά θα ήταν εξαιρετικά ανησυχητικό εάν ο πόλεμος στην Ουκρανία πυροδοτήσει εξελίξεις στην Ανατολική Ασία, στην Ταϊβάν, αλλά και στην περιοχή μας, τα Βαλκάνια, με επίκεντρο τη Σερβική Δημοκρατία στη Βοσνία, της οποίας ο ηγέτης Ντόντικ θεωρείται επιρροή του Πούτιν.

Η πιθανότητα να υπάρξει κάποιο είδος αντιπερισπασμού προκειμένου να φύγει το ενδιαφέρον από τη ρωσική εισβολή δεν θα πρέπει να αποκλειστεί. Ισως δεν είναι τυχαίο ότι το προηγούμενο διάστημα το ΝΑΤΟ ενίσχυσε την επιχείρηση ALTHEA στην περιοχή με 500 στρατιώτες...