Λουκία Μαστροπέρρου, Νικόλαος Ανέστης

Πολλοί εμφανίστηκαν πολέμιοι της υποχρεωτικής προδικασίας παρά το ότι υπήγαγε σε αυτή μικρότερο όγκο υποθέσεων. Στο παρόν θα περιοριστούμε σε σταχυολόγηση εκκρεμών ζητημάτων του νέου Νόμου, προσβλέποντας σε ευήκοα ώτα και άμεσες διορθώσεις προς όφελος των πολιτών, των δικηγόρων και του θεσμού της διαμεσολάβησης:

Θέσπιση φορολογικών και οικονομικών κινήτρων για την επιλογή της διαμεσολάβησης αντί της δικαστηριακής οδού, όπως ενδεικτικά:
μειωμένο φορολογικό συντελεστή και απαλλαγή Φ.Π.Α. της αμοιβής των Δικηγόρων των μερών στην Υποχρεωτική Αρχική Συνεδρία και στην εκούσια διαμεσολάβηση, αλλά και του Διαμεσολαβητή κατ’ αντιστοιχία με τις αμοιβές των Διαιτητών.

γραμμάτια αμοιβής Δικηγόρων με ονομαστική αξία ανάλογη με το αντικείμενο της διαφοράς και έκπτωση του ποσού της αμοιβής από το φορολογητέο εισόδημα των εντολέων.
επιβολή δικαστικών εξόδων στο μέρος που δεν προσήλθε στην Υ.Α.Σ.

σε εκκρεμή δίκη που η διαφορά λυθεί με διαμεσολάβηση τα δικαστικά έξοδα του επισπεύδοντος μέρους στην εκούσια διαμεσολάβηση να συμψηφίζονται με οφειλές στην Α.Α.Δ.Ε. ή/και ασφαλιστικούς φορείς ή να εκπίπτουν από το φορολογητέο εισόδημα.

Τα ανωτέρω κίνητρα δύνανται να είναι προσωρινά, όπως έχει συμβεί σε άλλες χώρες της Ε.Ε., δεν επιφέρουν δημοσιονομική επιβάρυνση ούτε απαιτούν ισοδύναμα αφού είναι έσοδα μέχρι τώρα ανύπαρκτα και μη προϋπολογισμένα.

Προσθήκη στην Υ.Α.Σ. των διαφορών από χορήγηση και χρήση πιστωτικών καρτών/τραπεζικών δανείων καθώς και η αναδιάρθρωσή τους, ώστε να επιταχυνθεί η διαδικασία διαπραγμάτευσης και εξεύρεσης λύσης, ακριβώς λόγω την παρούσας οικονομικής συγκυρίας.

Ένταξη των διαφορών με διάδικο μέρος το Δημόσιο, Ο.Τ.Α. ή Ν.Π.Δ.Δ., ώστε να επιταχυνθούν διαδικασίες που συνήθως διαρκούν χρόνια, αποφεύγοντας έτσι πρόστιμα και καταδίκες της Ε.Ε.

Σαφές νομικό πλαίσιο και αυστηροί κανόνες, εδικά για τη διαφήμιση των Διαμεσολαβητών και των υπηρεσιών τους, εφόσον η διαμεσολάβηση έχει καταστεί υποχρεωτική, έστω και για μέρος διαφορών. Προκύπτουν ζητήματα σχετικά με τις ιδιότητες, εάν αυτές αλληλοσυμπληρώνονται ή επικαλύπτονται, όπως στην περίπτωση Δικηγόρου-Διαμεσολαβητή και άλλου επαγγελματία. Ισχύουν οι υφιστάμενοι περιορισμοί του Κώδικα Δικηγόρων και του Κώδικα Δεοντολογίας Δικηγορικού Λειτουργήματος; Ποια όρια τίθενται μεταξύ των δύο ιδιοτήτων; Υπάρχει διαφοροποίηση Δικηγόρων-Διαμεσολαβητών και Διαμεσολαβητών μη δικηγόρων που δεν εμπίπτουν σε περιορισμούς; Πρέπει να νομοθετηθεί η αναλογική εφαρμογή των ρυθμίσεων που ισχύουν για τους Δικηγόρους.

Ρυθμιστικό πλαίσιο σύστασης και λειτουργίας Ενώσεων Διαμεσολαβητών. Οι ενώσεις αυτές, αποτελούμενες από επαγγελματίες διαφόρων ειδικοτήτων θα λειτουργούν ως οιονεί Δικηγορικές εταιρείες παρέχοντας ΚΑΙ νομικές συμβουλές/υπηρεσίες προς τους πολίτες αμφιβόλου ποιότητας και εγκυρότητας θέτοντας σε κίνδυνο δικαιώματα τους. Υπό μορφή παροχής «πακέτου υπηρεσιών» θα αλιεύουν πελάτες, κυρίως μέσω Διαδικτύου, χωρίς εχέγγυα και έλεγχο από αρμόδιο Φορέα. Θα λειτουργήσουν ως «φάμπρικες» κάνοντας φασόν Διαμεσολαβήσεις, παρέχοντας πρακτικά ματαίωσης, σε βάρος νέων κυρίως επιστημόνων και δη δικηγόρων καταστρατηγώντας το θεσμό και δημιουργώντας απαξιωμένους στην συνείδηση του κόσμου επαγγελματίες. Ο Διαμεσολαβητής πρέπει να είναι ανεξάρτητος, να μην λογοδοτεί σε προϊστάμενο, ώστε να καταφέρει να εμπνεύσει εμπιστοσύνη, σεβασμό και ασφάλεια στους πολίτες και τους Δικηγόρους που θα απευθυνθούν σε αυτόν. Προτείνεται οι ενώσεις προσώπων να διέπονται αναλογικά από τις διατάξεις για τις Δικηγορικές εταιρείες.
Αυστηροί κανόνες ίδρυσης και λειτουργίας Φορέων Κατάρτισης Διαμεσολαβητών. Ο Νόμος έφερε απορρύθμιση εμπνεόμενος από τάσεις νεοφιλελευθερισμού και εγείρονται προβληματισμοί. Με την ένταξη της Διαμεσολάβησης στην ζωή μας και την άνθιση μιας νέας αγοράς επαγγελματιών θα πρέπει να υπάρχουν εχέγγυα για εκπαίδευση σοβαρή, αξιόπιστη και ανταποκρινόμενη στις δύσκολες απαιτήσεις του επαγγέλματος και στην ευθύνη που οι διαμεσολαβητές καλούνται να αναλάβουν.

Εξαρχής η φιλοσοφία της νομοθέτησης παρέπεμπε στην επιλογή της διαμεσολάβησης ως εναλλακτική της δικαστηριακής οδού και όχι ως τυπική προδικασία, ώστε πολίτες και δικηγόροι-νομικοί παραστάτες να θέλουν να εξαντλήσουν τα διαπραγματευτικά τους επιχειρήματα σε αυτή και ως τέτοια πρέπει να διατηρηθεί.

*Λουκία Μαστροπέρρου, Δικηγόρος - Διαπιστευμένη Διαμεσολαβήτρια

Νικόλαος Ανέστης, Δικηγόρος - Διαπιστευμένος Διαμεσολαβητής, Πρόεδρος Επιτροπής Διαμεσολάβησης & Διαιτησίας Δικηγορικού Συλλόγου Χαλκίδας