Άννα Παναγιωταρέα

Στην αρχή σε ένα έντυπο, το οποίο δεν χαίρει μεγάλης αξιοπιστίας, και μετά σε όλα τα ΜΜΕ της αντιπολίτευσης. Ως είθισται, άλλωστε. Η αλήθεια είναι ότι κι εμείς δεν δώσαμε τη δέουσα σημασία. Κάτι η μάχη χαρακωμάτων περί του ΟΠΕΚΕΠΕ, κάτι οι συνακροάσεις που σέρνονται, κάτι ο Ανδρουλάκης ταλαιπωρώντας μας, ενώ ξέρει τον λόγο που είχε ζητηθεί η παρακολούθησή του από τις ομόλογες της ΕΥΠ ξένες υπηρεσίες, κάτι η Μεγάλη Εβδομάδα, οι προετοιμασίες για το Πάσχα και η ομαδική φυγή εκτός Αθηνών, δεν επέτρεψαν ούτε στον κόσμο να ασχοληθεί, αλλά -το σπουδαιότερο- ούτε στην κυβέρνηση. Το «έλα, μωρέ, θα περάσει κι αυτό» είναι η πρώτη αντίδραση εκείνων που οφείλουν να ξέρουν ότι σε ακήρυχτη προεκλογική περίοδο τίποτε δεν περνά από μόνο του. Κάπως έτσι αντιμετωπίστηκε και το μέγα θέμα των Τεμπών...

Αλλά όταν η σχολάζουσα αντιπολίτευση κάνει την τρίχα τριχιά, πολλώ δε μάλλον όταν δεν αξιολογείται από τους αρμοδίους η... τριχιά και εκλαμβάνεται, επιπολαίως, ως τρίχα, τότε, τω όντι, δημιουργείται πρόβλημα. Το χειρότερο είναι ότι ενώ στην πραγματικότητα η κυβέρνηση δεν αντιμετωπίζει προβλήματα που μπορούν να της δημιουργήσουν ζητήματα αποσταθεροποίησης, μοιάζει να αντιδρά με ανεξήγητη αμηχανία. Για να γίνω σαφέστερη: Οποιος θεωρεί ως μέγιστο σκάνδαλο τον ΟΠΕΚΕΠΕ -ειρήσθω εν παρόδω ότι ο οργανισμός πλέον δεν υπάρχει- απέχει της πραγματικότητας. Ο ΟΠΕΚΕΠΕ δεν ήταν λυδία λίθος να ρίξει κυβέρνηση. Η «εξυπηρέτηση», ήδη από αρχαιότητος, αποτελεί «λίθον εις κεφαλήν γωνίας» στην οικοδόμηση της σχέσης κράτους - πολίτη. Είναι ένα από τα κύρια ζητήματα που θέτει η δημηγορία «Υπέρ αδυνάτου» του δεινότατου ρήτορος Λυσία, που εκφωνήθηκε στη Βουλή των Αθηναίων και όχι σε δικαστήριο επειδή η υπόθεση αφορούσε στην επιδοματική πολιτική της πόλης-κράτους.

Το ζήτημα, λοιπόν, του πτυχίου του Μακάριου Λαζαρίδη προέκυψε για ποικίλους λόγους, οι οποίοι, εν πολλοίς, είχαν να κάνουν και με την εν γένει συμπεριφορά του στη Βουλή. «Η αρογκάντσια», έλεγε ο Ευάγγελος Αβέρωφ, «είναι ο συντομότερος δρόμος ενός πολιτικού προς την καταστροφή». Διακατεχόμενος από το άγχος του ακαδημαϊκού τίτλου, έδειχνε στον τηλεοπτικό φακό «χαρτί» ιδιωτικού κολεγίου. Ενα από αυτά που γράφουν με σχεδόν αόρατα γραμματάκια «ελεύθερες σπουδές», και καμωνόταν ότι θεράπευe την αποτυχία εισόδου στα πανεπιστημιακά ιδρύματα. Νόμιζε ότι θα συγκρατούσε τη χιονόμπαλα που κατρακυλούσε βγαίνοντας στις τηλεοράσεις και απαντώντας με «εξυπνάδες» ή «ναι μεν... αλλά επιστρέφω τη διαφορά από τα αχρεώστως καταβληθέντα». Το θέμα θα είχε λήξει εν τη γενέσει του με την παραδοχή του λάθους του και όχι η συζήτηση να φτάσει ως τη μακαρίτισσα Μαριέττα Γιαννάκου. Επρεπε να βγει η Ντόρα Μπακογιάννη μπροστά για να ζητήσει το δέον γενέσθαι από τον Μακάριο τω πνεύματι;

Η Βουλή δεν απαιτεί τίτλο ακαδημαϊκό για να ορκιστείς μέλος της. Γράφω και ξαναγράφω -και το πιστεύω ακράδαντα- ότι η απόκτηση ακαδημαϊκού τίτλου, σε κορνίζα στον τοίχο, δεν είναι το παν. Υπάρχουν δεκάδες αξιοπρεπή επαγγέλματα που προσφέρουν οικονομική επάρκεια, χαρά και ικανοποίηση. Υπάρχει υπερπροσφορά πτυχίων, αλλά για να βρεις ηλεκτρολόγο, υδραυλικό, ειδικό στους καυστήρες, στις μονώσεις, στα πατώματα, χρειάζεται... μέσον! Κανείς δεν θεωρεί ότι το πτυχίο είναι απαραίτητος τίτλος στο βιογραφικό ενός βουλευτή, καθώς από συστάσεως του ελληνικού κράτους ως σήμερα καταλαμβάνουν βουλευτικά έδρανα, με αξιόλογη παρουσία, εργάτες, οικοδόμοι, γεωργοί, κομμώτριες, κοπέλες από ριάλιτι και έπεται συνέχεια. Αυτό είναι η Δημοκρατία. Δεν μας αρέσει; Θέλουμε «τζάκια», βαριά ονόματα, βαρύγδουπους τίτλους σπουδών; Δικαίωμά μας. Οχι, πάντως, η Δημοκρατία.

Το ζήτημα Λαζαρίδη δεν θα είχε λάβει αυτές τις διαστάσεις αν ο ίδιος δεν έριχνε νερό στον μύλο που τον... άλεσε. Δεν αμφιβάλλω αν «είναι όμορφος», καθώς στην Ελλάδα, κατά τον Γιάννη Τσαρούχη, «είσαι ό,τι δηλώσεις». Αμφιβάλλω, όμως, αν διέθετε στοιχειώδη αντίληψη των καιρών που ζούμε, τον πολιτικό χρόνο που διάγουμε, το βάρος που εισέπραξε η κυβέρνηση από τη συμπεριφορά του και τη μετακύλισή του στη Νέα Δημοκρατία. Οταν η ενσυναίσθηση της αξιολόγησης απουσιάζει από σύμπασα την αντιπολίτευση και μέρες που μαίνεται ο πόλεμος στη γειτονιά μας -ανεβάζοντας κατά 3,7% το κόστος της ήδη πανάκριβης καθημερινότητάς μας- φέρνει στη Βουλή «παλιά ξινά σταφύλια», είναι φυσικό και ο κάθε Λαζαρίδης να γίνεται μέγα θέμα.

Εχουμε σκεφτεί πώς θα είχε εξελιχθεί, για παράδειγμα, η υπόθεση των Τεμπών αν είχαν υπάρξει αμέσως οι δέουσες αντιδράσεις, αποσυμπιέζοντας την κοινωνική ένταση και λειτουργώντας καθησυχαστικά προς τις οικογένειες των θυμάτων, ότι η Δικαιοσύνη -ανεξάρτητα ποιους αφορούσε- θα επιτελέσει το καθήκον της; Η ανάληψη της πολιτικής ευθύνης δεν ικανοποιεί το περί δικαίου αίσθημα. Θεωρείται προπέτασμα όταν δεν συνοδεύεται από παραίτηση του βουλευτικού αξιώματος ώστε ο πολιτικός να υπερασπιστεί τον εαυτό του χωρίς την κάλυψη της βουλευτικής ασυλίας. Το καίριο και καθολικά ζητούμενο στον πολιτικό είναι το ήθος και η ειλικρίνεια στη σχέση του με τους πολίτες. Είμαστε όλοι ίσοι απέναντι στους νόμους;

Απόδειξέ το... σαν έτοιμος από καιρό, σα θαρραλέος, σαν που ταιριάζει σε που αξιώθηκες μια τέτοια πόλι,... αλλ’ όχι με των δειλών τα παρακάλια και παράπονα,… αποχαιρέτα την, την Aλεξάνδρεια που χάνεις... 

(Κ.Π. Καβάφη, «Απολείπειν ο θεός Αντώνιον», Η Πόλις, Ποιήματα 1897-1933, εκδ. Ίκαρος, 1984)