Λευτέρης Αυγενάκης

Και στην οικονομία, οι προθέσεις κρίνονται τελικά στους αριθμούς, στις θέσεις εργασίας, στους μισθούς, στις επενδύσεις και στις δυνατότητες που δημιουργούνται για την επόμενη γενιά. Καθώς η χώρα κινείται στον ρυθμό της Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης και πλησιάζει σταδιακά στην τελική ευθεία προς τις εθνικές εκλογές, η δημόσια συζήτηση οφείλει να επιστρέψει στην ουσία της: από πού ξεκινήσαμε, τι αλλάξαμε και ποια Ελλάδα θέλουμε να οικοδομήσουμε μέχρι το 2030.

Η ανακοίνωση για την πρόωρη αποπληρωμή δημόσιου χρέους ύψους 13 δισ. ευρώ μέσα στο 2026 αποτελεί μία από τις ισχυρότερες απαντήσεις σε αυτό το ερώτημα. Για δεκαετίες, η χώρα δανειζόταν μεταφέροντας το βάρος των επιλογών της στις επόμενες γενιές.
Σήμερα αυτή η αλυσίδα σπάει.

Η Ελλάδα αποπληρώνει νωρίτερα τις υποχρεώσεις της, μειώνει το κόστος εξυπηρέτησης του χρέους και δημιουργεί περισσότερο δημοσιονομικό χώρο για την κοινωνία, την ανάπτυξη και τις πραγματικές ανάγκες των πολιτών.

Το 2020, εν μέσω μιας πρωτοφανούς παγκόσμιας κρίσης, το δημόσιο χρέος είχε φτάσει στο 209,4% του ΑΕΠ. Το 2025 περιορίστηκε στο 146,1%, καταγράφοντας μείωση μεγαλύτερη των 63 ποσοστιαίων μονάδων. Με ορίζοντα το 2031, ο στόχος είναι να υποχωρήσει κάτω από το 110%. Με την πρόωρη αποπληρωμή των 13 δισ. ευρώ, η Ελλάδα αφήνει πίσω της, νωρίτερα από τον αρχικό σχεδιασμό, την αρνητική θέση της πιο υπερχρεωμένης χώρας της Ευρώπης.

Αυτή η αλλαγή ωστόσο δεν προέκυψε αυτόματα. Είναι αποτέλεσμα της προσπάθειας ολόκληρης της ελληνικής κοινωνίας και ενός συνεκτικού κυβερνητικού σχεδίου που αποκατέστησε τη δημοσιονομική σταθερότητα και τη διεθνή αξιοπιστία της χώρας.

Από το 2019 μέχρι σήμερα, η ελληνική οικονομία κατέγραψε σωρευτική πραγματική ανάπτυξη 10,8%, έναντι 7,2% στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Το ΑΕΠ, σε σταθερές τιμές, αυξήθηκε από τα 184,5 στα 204,4 δισ. ευρώ. Οι εξαγωγές έφτασαν τα 98 δισ. ευρώ, η βιομηχανική παραγωγή ενισχύθηκε κατά 20,9% και οι καταθέσεις επιχειρήσεων και νοικοκυριών αυξήθηκαν από τα 143,1 στα 213,1 δισ. ευρώ.

Η Ελλάδα ανέκτησε, ύστερα από δεκατρία χρόνια, την επενδυτική βαθμίδα και πέτυχε 24 διαδοχικές πιστοληπτικές αναβαθμίσεις. Οι συνολικές επενδύσεις υπερδιπλασιάστηκαν, από 20,31 δισ. ευρώ το 2019 σε 41,92 δισ. ευρώ το 2025, ενώ οι άμεσες ξένες επενδύσεις αυξήθηκαν κατά 153,8%, φτάνοντας τα 11,38 δισ. ευρώ.

Η ανάπτυξη, όμως, δεν μπορεί να αποτιμάται μόνο με βάση τους μακροοικονομικούς δείκτες. Πρέπει να δημιουργεί εργασία, εισόδημα και ασφάλεια. Η ανεργία μειώθηκε από το 17,8% στο 8,5%, δημιουργήθηκαν 563.000 νέες θέσεις εργασίας και ο αριθμός των απασχολουμένων έφτασε τα 5,22 εκατομμύρια. Ο κατώτατος μισθός αυξήθηκε από τα 650 στα 920 ευρώ και ο μέσος μισθός πλήρους απασχόλησης στα 1.516 ευρώ, πετυχαίνοντας δύο χρόνια νωρίτερα τον στόχο των 1.500 ευρώ.

Ταυτόχρονα, εφαρμόστηκαν 83 μειώσεις φόρων και ασφαλιστικών εισφορών, συνολικού ετήσιου δημοσιονομικού κόστους 9,5 δισ. ευρώ. Ο ΕΝΦΙΑ μειώθηκε κατά 34%, ο φόρος των επιχειρήσεων από το 28% στο 22%, καταργήθηκε η εισφορά αλληλεγγύης και οι ασφαλιστικές εισφορές περιορίστηκαν κατά 5,4 ποσοστιαίες μονάδες.

Ασφαλώς, τα θετικά μεγέθη δεν ακυρώνουν τις δυσκολίες. Η ακρίβεια, το στεγαστικό κόστος και η πίεση στο διαθέσιμο εισόδημα παραμένουν πραγματικές προκλήσεις. Η πρόοδος δεν αποτελεί άλλοθι εφησυχασμού. Μας δίνει, όμως, τα μέσα για να παρέμβουμε περισσότερο, πιο στοχευμένα και με μόνιμα μέτρα, χωρίς να υποθηκεύουμε ξανά το μέλλον της χώρας.

Αυτό είναι το πραγματικό διακύβευμα της επόμενης περιόδου: όχι ποιος θα υποσχεθεί τα περισσότερα, αλλά ποιος έχει αποδείξει ότι μπορεί να μετατρέπει τις δεσμεύσεις σε αποτέλεσμα.

Η αξιοπιστία δεν εξαγγέλλεται. Κατακτάται καθημερινά, με συνέπεια, σχέδιο και μετρήσιμο έργο.

Στις επόμενες εθνικές εκλογές, ο στόχος είναι σαφής: αυτοδύναμη Νέα Δημοκρατία, ισχυρή κυβέρνηση και τρίτη κυβερνητική θητεία με Πρωθυπουργό τον Κυριάκο Μητσοτάκη. Για να συνεχιστεί η δημοσιονομική σταθερότητα. Για να αυξηθούν ακόμη περισσότερο οι μισθοί και οι επενδύσεις. Για να επιστρέφει το μέρισμα της ανάπτυξης σε κάθε πολίτη. Για να μην κληροδοτήσουμε στα παιδιά μας τα χρέη του χθες, αλλά τις δυνατότητες του αύριο.