Κυβερνοεπίθεση στο FBI: Από τα μέσα ενημέρωσης το έμαθαν οι υπάλληλοι της Υπηρεσίας, συνελήφθη πρώην χάκερ στην Ολλανδία

Σε μία από τις σοβαρότερες παραβιάσεις ευαίσθητων κυβερνητικών δεδομένων στις Ηνωμένες Πολιτείες εξελίσσεται η κυβερνοεπίθεση, στη διάρκεια της οποίας χάκερς έκλεψαν τεράστιο όγκο προσωπικών δεδομένων νυν και πρώην υπαλλήλων του FBI, με το Ομοσπονδιακό Γραφείο να έχει ξεκινήσει αγώνα δρόμου, σχεδόν, στα τυφλά για την προστασία του προσωπικού του, καθώς παραμένει αβέβαιο το μέγεθος της ζημιάς.

Σχεδόν μία εβδομάδα μετά την ανακοίνωση της επίθεσης από την ομάδα χάκερς ShinyHunters, η οποία υποστήριξε ότι απέκτησε στοιχεία εργαζομένων του FBI μέσω της διαδικτυακής πύλης προσλήψεων του οργανισμού και απείλησε να τα δημοσιοποιήσει, οι ερευνητές του Γραφείου εξακολουθούν να προσπαθούν να διαπιστώσουν πώς πραγματοποιήθηκε η παραβίαση και ποια είναι η πραγματική έκτασή της.

Σύμφωνα με ανάλυση των στοιχείων που έχουν εξεταστεί από τους New York Times, οι χάκερς φέρεται να απέκτησαν διευθύνσεις κατοικίας, αριθμούς κοινωνικής ασφάλισης, ευαίσθητες υπηρεσιακές πληροφορίες και άλλα προσωπικά δεδομένα. Η επίθεση έχει ήδη συγκριθεί από ορισμένους με την κυβερνοεπίθεση της Κίνας στην Υπηρεσία Διαχείρισης Προσωπικού των ΗΠΑ (Office of Personnel Management) πριν από μία δεκαετία, όταν είχαν κλαπεί στοιχεία περισσότερων από 20 εκατομμυρίων ανθρώπων.

Πολλοί εργαζόμενοι του FBI, σύμφωνα με νυν και πρώην αξιωματούχους, πληροφορήθηκαν για την επίθεση από δημοσιεύματα των μέσων ενημέρωσης. Την επόμενη ημέρα, το προσωπικό έλαβε μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου που υπενθύμιζε ότι ο Οκτώβριος είναι μήνας ενημέρωσης για την κυβερνοασφάλεια, κάτι που ορισμένοι χαρακτήρισαν άστοχο δεδομένης της σοβαρότητας της κατάστασης.

Σε εσωτερικό υπόμνημα προς το προσωπικό, η ηγεσία του FBI χαρακτήρισε την υπόθεση «περιστατικό κυβερνοασφάλειας» και αναγνώρισε ότι προσωπικά δεδομένα εργαζομένων έχουν κλαπεί. «Λειτουργούμε με την παραδοχή ότι ο παράγοντας απειλής έχει επίσης εξαγάγει προσωπικά αναγνωρίσιμες πληροφορίες όλων των υπαλλήλων του FBI», ανέφερε το υπόμνημα.



Το FBI κάλεσε το προσωπικό του να παραμείνει σε επαγρύπνηση, να αναφέρει οποιαδήποτε ύποπτη επικοινωνία ή απειλή, να αποφεύγει άγνωστους αριθμούς τηλεφώνου και να ενεργοποιήσει υπηρεσίες τηλεφωνητή με φωνές που δημιουργούνται από τεχνητή νοημοσύνη.

Παρά τις διαβεβαιώσεις της υπηρεσίας, πολλοί νυν και πρώην υπάλληλοι παραμένουν χωρίς ενημέρωση για το αν τα στοιχεία τους έχουν διαρρεύσει, με αρκετούς να ανησυχούν για την ασφάλεια τη δική τους και των οικογενειών τους.

Το FBI ανακοίνωσε ότι «εργάζεται όλο το εικοσιτετράωρο» για τη διερεύνηση του περιστατικού που αφορά την πλατφόρμα FBIJobs.gov και βρίσκεται σε επικοινωνία με όσους ενδέχεται να έχουν επηρεαστεί.

Η απειλή των ShinyHunters

Η ομάδα ShinyHunters, η οποία θεωρείται ένα χαλαρό δίκτυο νεαρών χάκερ που δραστηριοποιούνται διεθνώς, υποστήριξε ότι στόχευσε το FBI ως αντίποινα για μια δημόσια προειδοποίηση της υπηρεσίας την άνοιξη, στην οποία αναφερόταν ότι η ομάδα είχε εμπλακεί σε παρενοχλήσεις θυμάτων και μελών των οικογενειών τους.

Οι χάκερ ζήτησαν από το FBI να διορθώσει ή να αφαιρέσει την προειδοποίηση, απειλώντας - σε διαφορετική περίπτωση - με περαιτέρω ενέργειες.

Αρχικά, όπως υποστήριξαν, θα δημοσιοποιούσαν τα δεδομένα εάν το FBI δεν ικανοποιούσε το αίτημά τους. Ωστόσο, τη Δευτέρα ανέφεραν ότι ουδέποτε είχαν σκοπό να τα ανεβάσουν στο διαδίκτυο. «Από την αρχή είχαμε αποφασίσει ότι δεν θα δημοσιεύαμε ποτέ αυτά τα δεδομένα», ανέφερε η ομάδα, υποστηρίζοντας ότι η επίθεση ήταν μια «εκστρατεία μάρκετινγκ για την προστασία της επιχείρησής μας».

Ωστόσο, ειδικοί κυβερνοασφάλειας προειδοποιούν ότι ακόμη και αν τα δεδομένα δεν δημοσιοποιηθούν, θα μπορούσαν να πωληθούν σε άλλες εγκληματικές ομάδες ή ξένες κυβερνήσεις.

Τι στοιχεία κλάπηκαν

Δεν έχει αποσαφηνιστεί ακόμη ο ακριβής όγκος των πληροφοριών που απέκτησαν οι χάκερς. Η ομάδα υποστηρίζει ότι έκλεψε αρχεία για όλους όσοι έχουν υποβάλει αίτηση εργασίας στο FBI, με τον αριθμό των επηρεαζόμενων ανθρώπων να ανέρχεται σε δεκάδες χιλιάδες.

Δείγμα των αρχείων που μοιράστηκαν οι χάκερ με μέσα ενημέρωσης περιλάμβανε:

- ονόματα, διευθύνσεις κατοικίας, αριθμούς τηλεφώνου, υπηρεσιακά email, αριθμούς κοινωνικής ασφάλισης, ημερομηνίες γέννησης και πρόσληψης,

- στοιχεία συζύγων και προσώπων έκτακτης ανάγκης, ακόμη και γονέων, αδελφών και παιδιών,

- αριθμούς ταυτότητας εργαζομένων που συνδέονται με το πρόγραμμα TSA PreCheck (πρόγραμμα ταχείας διέλευσης από τους ελέγχους ασφαλείας στα αεροδρόμια των Ηνωμένων Πολιτειών), οι οποίοι θα μπορούσαν να βοηθήσουν στην παρακολούθηση ταξιδιών πρακτόρων,

- στοιχεία μονάδων στις οποίες υπηρετούν εργαζόμενοι του FBI, τίτλους θέσεων και ονόματα προϊσταμένων.

Μεταξύ των υπηρεσιακών πληροφοριών περιλαμβάνονται αναφορές σε ιδιαίτερα ευαίσθητες μονάδες, όπως η αντικατασκοπεία, τα ναρκωτικά και τμήματα που ασχολούνται με απειλές εθνικής ασφάλειας από τη Ρωσία, την Κίνα και το Ιράν.

Η ShinyHunters υποστήριξε επίσης ότι απέκτησε ιατρικά δεδομένα εργαζομένων, συμπεριλαμβανομένων ψυχιατρικών αρχείων και εγγράφων που σχετίζονται με εξετάσεις αίματος και ούρων, καθώς και αρχεία ελέγχων ασφαλείας.

Κίνδυνος για πράκτορες και ξένες υπηρεσίες

Ειδικοί ασφαλείας προειδοποιούν ότι τα δεδομένα θα μπορούσαν να αποτελέσουν πολύτιμο εργαλείο για ξένες υπηρεσίες πληροφοριών, οι οποίες θα μπορούσαν να δημιουργήσουν λεπτομερή προφίλ πρακτόρων του FBI, ακόμη και όσων εργάζονται μυστικά.

Με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης, χάκερς ή υπηρεσίες κατασκοπείας θα μπορούσαν να συνδυάσουν τα δεδομένα αυτά με άλλες πληροφορίες που ήδη διαθέτουν ή μπορούν να αποκτήσουν στο dark web.

Η έρευνα για την επίθεση βρίσκεται σε εξέλιξη, ενώ παραμένει άγνωστο με ποιον ακριβώς τρόπο η ShinyHunters κατάφερε να αποκτήσει πρόσβαση στα συστήματα του FBI. Η ομάδα υποστηρίζει ότι εκμεταλλεύτηκε άγνωστη ευπάθεια στο λογισμικό Oracle PeopleSoft, το οποίο χρησιμοποιείται για τη διαχείριση ανθρώπινου δυναμικού και οικονομικών δεδομένων.

Ωστόσο, ερευνητές κυβερνοασφάλειας εκτιμούν ότι η επίθεση ενδέχεται να συνδέεται με ήδη γνωστή ευπάθεια του ίδιου συστήματος, για την οποία είχε κυκλοφορήσει ενημέρωση ασφαλείας.

Συνελήφθη πρώην χάκερ στο Ρότερνταμ, ψάχνουν αν σχετίζεται με τη ShinyHunters 

Στο μεταξύ, ένας 24χρονος Ολλανδός συνελήφθη στο πλαίσιο έρευνας για την ομάδα χάκερ ShinyHunters και αναμένεται να παρουσιαστεί ενώπιον δικαστηρίου στο Ρότερνταμ, όπως γνωστοποίησε η τοπική αστυνομία.

Η ανακοίνωση των αρχών δεν κατονόμαζε τον συλληφθέντα, ωστόσο ο Μπέντζαμιν Κόρπερ, επικεφαλής της εταιρείας κυβερνοασφάλειας Neo Security με έδρα το Άμστερνταμ, δήλωσε ότι πρόκειται για τον Πέπαϊν φαν ντερ Σταπ, υπεύθυνο επιθετικής ασφάλειας (offensive security lead) της εταιρείας.

Σύμφωνα με πηγή του Reuters, Ολλανδοί ερευνητές ψηφιακών εγκλημάτων επισκέφθηκαν τα γραφεία της εταιρείας στις 15 Σεπτεμβρίου, τη νύχτα κατά την οποία ο φαν ντερ Σταπ συνελήφθη σε επιχείρηση της αστυνομίας με τη χρήση κροτίδων κρότου-λάμψης.

Η σύλληψη πραγματοποιήθηκε ενώ αυξάνονται οι ανησυχίες για τη δράση της ShinyHunters, μιας ομάδας που είναι γνωστή για μεγάλης κλίμακας παραβιάσεις δεδομένων και εκβιασμούς.

Από χάκερ σε επαγγελματία κυβερνοασφάλειας

Η είδηση της σύλληψης του φαν ντερ Σταπ, που αποκαλύφθηκε αρχικά από τον ανεξάρτητο δημοσιογράφο κυβερνοασφάλειας Μπράιαν Κρεμπς, προκάλεσε αναστάτωση στην κοινότητα των ειδικών ασφαλείας.

Ο Ολλανδός είχε γίνει γνωστός διεθνώς για τη διαδρομή του από τον κόσμο του κυβερνοεγκλήματος σε έναν επαγγελματία που εργάζεται για την προστασία συστημάτων.

Οι καταδίκες του το 2023 για κλοπή δεδομένων και εκβιασμό είχαν λάβει μεγάλη δημοσιότητα, όπως και η δημόσια αποκήρυξη της προηγούμενης δράσης του.

Στην προσωπική του ιστοσελίδα, ο φαν ντερ Σταπ είχε αναγνωρίσει ότι η πορεία του «δεν ήταν μια ευθεία γραμμή», υποστηρίζοντας όμως ότι η εμπειρία του τον δίδαξε πως «η γνώση είναι για να χτίζεις και να προστατεύεις, όχι για να καταστρέφεις».

Ο επικεφαλής της Neo Security δήλωσε ότι είχε ελέγξει προσεκτικά το παρελθόν του πριν τον προσλάβει και ότι παρακολουθούσε τη δραστηριότητά του κατά τη διάρκεια της εργασίας του. «Πραγματικά πιστεύω ότι οι άνθρωποι αξίζουν μια δεύτερη ευκαιρία, αλλά σε αυτή την περίπτωση δεν ανταμείφθηκα γι’ αυτό», δήλωσε ο Κόρπερ. «Όλοι όσοι έχω μιλήσει είναι άναυδοι».

Ο ίδιος ανέφερε ότι η εταιρεία προσέλαβε εξωτερική ομάδα για να ερευνήσει εάν ο φαν ντερ Σταπ είχε παραβιάσει τα συστήματα της Neo Security ή των πελατών της, ωστόσο μέχρι στιγμής δεν έχει βρεθεί κανένα στοιχείο ότι ενήργησε εναντίον της εταιρείας ή των συνεργατών της.

Η ShinyHunters αρνείται σχέση

Η ομάδα ShinyHunters αρνήθηκε ότι ο φαν ντερ Σταπ έχει οποιαδήποτε σχέση μαζί της, χαρακτηρίζοντας τις ολλανδικές αρχές «ανίκανες».

Παράλληλα, οι χάκερ υποστήριξαν ότι δεν θέτουν πλέον προθεσμία στο FBI για την απόσυρση προειδοποίησης σχετικά με τη δράση τους, μετριάζοντας την αρχική τους απειλή ότι έδιναν στην υπηρεσία μία εβδομάδα για να ανταποκριθεί. «Αυτό δεν ήταν απειλή. Δεν θα συμβεί τίποτα», ανέφερε η ομάδα.