Εάν υπάρχει ένα πρόσωπο που ίσως «κλέψει» λίγη από τη… δόξα του
Νικολάς Μαδούρο και της συζύγου του,
Σίλια Φλόρες, σήμερα και τις επόμενες ημέρες, αυτός θα είναι ο δικαστής που θα τους απαγγέλλει τις κατηγορίες. Όπως και να το κάνουμε, όταν δικαστής είναι ένας 92χρονος (!), τον οποίο έχει διορίσει ο
Μπιλ Κλίντον και ο οποίος έχει δικάσει κάποιες από τις σημαντικότερες υποθέσεις της αμερικανικής ιστορίας, μεταξύ των οποίων και μία με κατηγορούμενο τον σημερινό πρόεδρο, Ντόναλντ Τραμπ, η υπόθεση έχει ακόμα μεγαλύτερο ενδιαφέρον.
«Είναι πολύ σεβαστός», είπε ο Τραμπ όταν έμαθε ότι τη δίκη του Μαδούρο θα επιβλέπει ο 92χρονος ανώτερος ομοσπονδιακός δικαστής της Νέας Υόρκης,
Άλβιν Κ. Χέλερστάιν. Πρόκειται για έναν από τους πιο έμπειρους εν ενεργεία δικαστές του ομοσπονδιακού δικαστικού σώματος των ΗΠΑ, με πολλές ιστορικές υποθέσεις στο «παλμαρέ» του και με μια φήμη ότι προσκολλάται στο νόμο, ώστε να ακολουθεί το γράμμα των επιταγών του. Έχει άλλωστε αναλάβει και έχει διαδραματίσει κεντρικό ρόλο σε μερικές από τις πιο ευαίσθητες υποθέσεις που εκδικάστηκαν από το Ομοσπονδιακό Δικαστήριο της Νότιας Περιφέρειας της
Νέας Υόρκης.
Ο Χέλερστάιν, ο οποίος διορίστηκε δικαστής στις 15 Μαϊου 1998 από τον τότε πρόεδρο
Μπιλ Κλίντον και ανέλαβε ανώτερη θέση το 2011, έχει υπηρετήσει για περισσότερο από ένα τέταρτο του αιώνα στο δικαστήριο με έδρα το Μανχάταν, το οποίο θεωρείται ευρέως ως η πιο ισχυρή ομοσπονδιακή εισαγγελία στις Ηνωμένες Πολιτείες. Παρά την ηλικία του, συνεχίζει να εκδικάζει σημαντικές υποθέσεις ποινικού δικαίου, που σχετίζονται με την τρομοκρατία και την εθνική ασφάλεια, με κύριο όπλο την τεράστια νομική του εμπειρία και την καθαρότητα της σκέψης του.
Ακόμα πιο ενδιαφέρον το γεγονός ότι ο Χέλερστάιν είναι
ορθόδοξος Εβραίος - κάτι που δίνει άλλο τόνο στη δίκη ενός από τους σημαντικότερους συνεργάτες/συμμάχους του θεοκρατικού καθεστώτος του Ιράν, το οποίο με τη σειρά του αποτελεί τον «νούμερα ένα» εχθρό του Ισραήλ.
Είναι γνωστός για την τήρηση του εβραϊκού νόμου, διατηρώντας παράλληλα τη φήμη του για αυστηρή δικαστική ανεξαρτησία και σχολαστική τήρηση της ομοσπονδιακής διαδικασίας.
Κατά τη διάρκεια της καριέρας του, ο Χέλερστάιν έχει προεδρεύσει σε
πολύπλοκες και πολιτικά ευαίσθητες δίκες, συμπεριλαμβανομένων σημαντικών οικονομικών υποθέσεων και ενοποιημένων αστικών αγωγών που προέκυψαν από τις επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου. Είναι γνωστός για τις λεπτομερείς αποφάσεις του, την αυστηρή διαχείριση της αίθουσας του δικαστηρίου και τη μεθοδική προσέγγιση σε θέματα αποδεικτικών στοιχείων και διαδικασιών.
Γεννημένος στη Νέα Υόρκη το 1933, ο Χέλερστάιν απέκτησε το πτυχίο του και το μεταπτυχιακό του στη νομική από το Πανεπιστήμιο Columbia. Υπηρέτησε στο Σώμα Δικαστών του Στρατού των ΗΠΑ πριν ασκήσει για δεκαετίες το επάγγελμα του δικηγόρου. Από τότε που έγινε μέλος του ομοσπονδιακού δικαστηρίου, παραμένει βασική φιγούρα στο δικαστικό ημερολόγιο της Νότιας Περιφέρειας.
Ακολουθούν κάποιες από τις σημαντικότερες υποθέσεις που χειρίστηκε ο Χέλερστάιν.
Επιβεβαίωση διαιτητικής απόφασης ύψους 400 εκατ. δολαρίων σε υπόθεση πετρελαίου (2013)
Στις 27 Αυγούστου 2013, ο δικαστής Χέλερστάιν επιβεβαίωσε μια διεθνή διαιτητική απόφαση ύψους σχεδόν
400 εκατ. δολαρίων που όφειλε η Pemex-Exploracion y Produccion (Pemex), μια μεξικανική πετρελαϊκή εταιρεία, στην Corporacion Mexicana de Mantenimiento Integral (COMMISA), μια μεξικανική θυγατρική της KBR. Στην υπόθεση, η COMMISA και η Pemex συνήψαν σύμβαση για την κατασκευή υπεράκτιων πλατφορμών φυσικού αερίου και, αργότερα, το 2004, αλληλοκατηγορήθηκαν για παραβίαση της σύμβασης. Ακολούθησε μια μακρά νομική διαμάχη: η Pemex προχώρησε στην ακύρωση των συμβάσεών της με την COMMISA, ενώ η COMMISA υπέβαλε τις αξιώσεις της σε διαιτητικό δικαστήριο του Διεθνούς Εμπορικού Επιμελητηρίου. Η COMISSA αποζημιώθηκε με 289 εκατομμύρια δολάρια για ζημίες και 7,5 εκατομμύρια δολάρια για δικηγορικά έξοδα και δαπάνες. Το 2010, ο δικαστής Χέλερστάιν επιβεβαίωσε την εκτέλεση της απόφασης στις Ηνωμένες Πολιτείες. Ταυτόχρονα, η Pemex άσκησε αγωγή στο Μεξικό για να ακυρώσει την διαιτητική απόφαση και, το 2011, η εταιρεία πέτυχε τον σκοπό της. Το Ενδέκατο Κολλεγιακό Δικαστήριο της Ομοσπονδιακής Περιφέρειας, ένα μεξικανικό εφετείο, έκρινε ότι, βάσει της νομοθεσίας που θεσπίστηκε μετά την έναρξη της δίκης, η ακύρωση της Pemex δεν ήταν διαιτητέα, ακυρώνοντας έτσι την απόφαση. Στη συνέχεια, το Εφετείο των Ηνωμένων Πολιτειών για τον 2ο Κύκλο ακύρωσε και παρέπεμψε την απόφαση επιβολής του Χέλερστάιν στο δικαστήριό του. Ο δικαστής, αξιολογώντας εκ νέου την υπόθεση, επιβεβαίωσε την διαιτητική απόφαση της COMMISA, σημειώνοντας ότι, επειδή το Ενδέκατο Συλλογικό Δικαστήριο εφάρμοσε έναν νόμο που δεν υπήρχε κατά την κατά τη στιγμή της σύναψης της σύμβασης μεταξύ των μερών και, επειδή η ισχύουσα προθεσμία παραγραφής είχε λήξει, η COMMISA δεν θα είχε τη δυνατότητα να προσφύγει στη δικαιοσύνη. Ολοκληρώνοντας την ανάλυσή του για την υπόθεση, ο δικαστής Χελερστάιν έγραψε ότι η μεξικανική «απόφαση ακύρωσης της διαιτητικής απόφασης παραβίαζε βασικές αρχές της δικαιοσύνης».
Υπόθεση άδικων θανάτων την 11η Σεπτεμβρίου (2011)
Στις 28 Ιουλίου 2009, ο δικαστής Χέλερστάιν ενέκρινε τη διεξαγωγή δίκης για τρεις αγωγές για θανάτους, κατά δύο μεγάλων αεροπορικών εταιρειών. Οι αγωγές κατατέθηκαν από οικογένειες που έχασαν αγαπημένα τους πρόσωπα στις τρομοκρατικές επιθέσεις της
11ης Σεπτεμβρίου 2001. Η τελευταία υπόθεση διευθετήθηκε στις 19 Σεπτεμβρίου 2011, με τους κατηγορούμενους να λαμβάνουν ένα ποσό που δεν ανακοινώθηκε.
Υπόθεση ασθένειας εργαζομένων της 11ης Σεπτεμβρίου (2010)
Στις 19 Φεβρουαρίου 2010, ο δικαστής Χέλερστάιν δέχτηκε δώδεκα υποθέσεις που κατατέθηκαν από διασώστες στο Σημείο Μηδέν για ασθένειες που προκλήθηκαν από την τέφρα και τη σκόνη των τρομοκρατικών επιθέσεων της 11ης Σεπτεμβρίου 2001. Οι δώδεκα υποθέσεις είναι κατά της πόλης της Νέας Υόρκης και των σχετικών εργολάβων με την αιτιολογία ότι η πόλη δεν παρείχε προστατευτικό εξοπλισμό στους πρώτους διασώστες που εργάζονταν στο
Ground Zero. Η έκβαση των δώδεκα υποθέσεων θα μπορούσε να έχει αντίκτυπο σε παρόμοιες υποθέσεις που εκκρεμούν ακόμη στα δικαστήρια. Στις 11 Μαρτίου 2010, η πόλη της Νέας Υόρκης ανακοίνωσε συμβιβασμό ύψους 575 εκατομμυρίων δολαρίων μεταξύ της πόλης και 10.000 εργαζομένων διάσωσης και καθαρισμού.
Η συμφωνία έπρεπε να εγκριθεί από το 95% των ενάγοντων και τον δικαστή προτού οποιοσδήποτε λάβει αποζημίωση. Αφού ανακοινώθηκε η συμφωνία, ο δικαστής θέλησε να ακούσει τις απόψεις των ατόμων που είχαν προσβληθεί από ασθένειες προτού λάβει απόφαση σχετικά με τη συμφωνία. Επίσης, ο Χέλερστάιν επέκρινε τη συμφωνία για το γεγονός ότι το 33% της αποζημίωσης προοριζόταν για νομικά έξοδα, τα οποία θα έπρεπε να μειωθούν στο 15%. Στις 12 Απριλίου 2010, ο Χέλερστάιν επέκρινε σφοδρά τους δικηγόρους και των δύο πλευρών για το γεγονός ότι δεν τον ενημέρωσαν για τις νέες διαπραγματεύσεις για τη συμφωνία. Ο δικαστής είπε στους δικηγόρους κατά την ακροαματική διαδικασία: «Με αφήνετε στο σκοτάδι». Η επόμενη ακροαματική διαδικασία για τον διακανονισμό είχε προγραμματιστεί για τις 27 Απριλίου 2010. Τον Νοέμβριο του 2010, πάνω από το 95% των εναγομένων συμφώνησαν σε διακανονισμό ύψους 625 εκατομμυρίων δολαρίων.
Αεροπορικές εταιρείες μηνύουν το FBI για την 11η Σεπτεμβρίου (2009)
Στις 16 Ιουλίου 2009, ο δικαστής Χέλερστάιν απέρριψε μια αγωγή που είχαν καταθέσει μεγάλες αεροπορικές εταιρείες, οι οποίες ζητούσαν το δικαίωμα να ανακρίνουν πράκτορες του FBI σχετικά με τις
τρομοκρατικές επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου 2001. Η αγωγή ήταν μέρος ενός σχεδίου των αεροπορικών εταιρειών να ανακρίνουν πράκτορες του FBI και να ζητήσουν πρόσβαση σε αποδεικτικά στοιχεία σχετικά με τις επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου. Οι αεροπορικές εταιρείες που μήνυσαν το FBI ήθελαν να αποδείξουν στο δικαστήριο ότι η κυβέρνηση δεν ήταν επαρκώς προετοιμασμένη για να αποτρέψει τις τρομοκρατικές επιθέσεις.
Ο δικαστής απέρριψε την αγωγή της
αεροπορικής εταιρείας, δηλώνοντας: «Οι κατηγορούμενοι ισχυρίστηκαν επίσης ότι οι τρομοκράτες πιθανότατα θα είχαν πετύχει, ακόμη και αν οι κατηγορούμενοι είχαν επιδείξει τη δέουσα προσοχή. Τα ζητήματα που πρέπει να εξεταστούν αφορούν τις πράξεις και τις παραλείψεις των κατηγορουμένων της αεροπορικής εταιρείας, όχι της κυβέρνησης». Εξήγησε επίσης: «Η αποτυχία της κυβέρνησης να εντοπίσει και να αποτρέψει τις τρομοκρατικές ενέργειες δεν θα επηρέαζε την πιθανή ευθύνη του κατηγορουμένου.
Τα έγγραφα της CIA και ο Τραμπ
Ο δικαστής Χέλερστάιν αποφάνθηκε κατά της Αμερικανικής Ένωσης Πολιτικών Ελευθεριών (ACLU) σε μια αγωγή που αποσκοπούσε να αναγκάσει τη
CIA να δημοσιοποιήσει απόρρητα έγγραφα σχετικά με ανακρίσεις κρατουμένων για τρομοκρατία. Η απόφαση του Χέλερστάιν υποστήριξε ότι οι μέθοδοι των μυστικών υπηρεσιών πρέπει να προστατεύονται χωρίς να διακυβεύεται η εθνική ασφάλεια.
Μόλις τον περασμένο Μάρτιο, ο πολύπειρος ομοσπονδιακός δικαστής απέρριψε την πολλοστή προσπάθεια του Ντόναλντ Τραμπ να αμφισβητήσει την ποινική καταδίκη του στην υπόθεση των χρηματισμών στη Νέα Υόρκη. Ο ομοσπονδιακός δικαστής Άλβιν Χέλερσταϊν απέρριψε το αίτημα των δικηγόρων του Τραμπ να μεταφερθεί η υπόθεση από το κρατικό δικαστήριο, όπου ο Τραμπ είχε καταδικαστεί τον προηγούμενο Μάιο για 34 κατηγορίες παραποίησης επιχειρηματικών αρχείων με σκοπό την
απόκρυψη μιας πληρωμής προς μια πορνοστάρ. Ο Τραμπ ζήτησε να μεταφερθεί η υπόθεση στο ομοσπονδιακό δικαστήριο, όπου ήλπιζε να ανατρέψει την καταδικαστική απόφαση, παίρνοντας το «όχι» του Χέλερστάιν.
Ο Χέλερστάιν τότε απέρριψε επίσης το επιχείρημα του Τραμπ ότι η καταδίκη του θα πρέπει να ανατραπεί υπό το φως της απόφασης του Ανώτατου Δικαστηρίου του Ιουλίου σχετικά με την προεδρική ασυλία για επίσημες πράξεις. Ο δικαστής αναφέρθηκε σε μια απόφαση του περασμένου έτους, στην οποία απέρριψε ένα προηγούμενο αίτημα του Τραμπ να μεταφερθεί η υπόθεση στο ομοσπονδιακό δικαστήριο. Σε αυτή την απόφαση, ο Χέλερσταϊν κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η συμπεριφορά που βρίσκεται στο επίκεντρο της υπόθεσης — η συμφωνία του Τραμπ με τη
Στόρμι Ντάνιελς για την αποσιώπηση της υπόθεσης — δεν είχε σχέση με τα επίσημα καθήκοντα του Τραμπ ως προέδρου.