Ανδρέας Ζούλας

Ας ξεχάσουμε ότι βρίσκεται στην θέση αυτή επειδή ο ΣΥΡΙΖΑ πολυδιασπάστηκε με την αποχώριση Τσίπρα και την παρένθεση του εξωθεσμικού - για να μη πούμε «εξωπραγματικού» πολιτικά - Κασσελάκη… Ας ξεχάσουμε δηλαδή ότι στην θέση της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης δεν το έταξε η λαϊκή ψήφος-εντολή, αλλά το έφεραν οι «πολιτικές περιστάσεις» και το φύσει και εξαρχής «πολιτικό ανερμάτιστο» του ΣΥΡΙΖΑ… Εν πάση περιπτώσει… Σήμερα είναι το ΠΑΣΟΚ στην θέση της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης, δεύτερο κόμμα, θέση που επιτάσσει συνέπεια και σοβαρότητα. Είναι όμως σήμερα η όλη παρουσία του ΠΑΣΟΚ ακριβώς στο διαμετρικά αντίθετο σημείο και κάθε άλλο παρά εμπιστοσύνη για το μέλλον μπορεί να εμπνεύσει τον μέσο πολίτη. Και γι’ αυτό ακριβώς η «δεύτερη θέση» σε πολλές δημοσκοπήσεις «παίζεται», και μάλιστα χωρίς να έχουν ιδρυθεί τα κόμματα Τσίπρα και Καρυστιανού…Ενώ πηγαίνει προς ένα Συνέδριο που υποτίθεται ότι θα δρομολογήσει την πορεία του προς τις εκλογές, με αυτές φυσικό της τέρμα, δεν έχει ακόμη προσδιορίσει, όχι για τον πολίτη άλλα και για το ίδιο το στελεχιακό του δυναμικό, την αφετηρία του. Δεν είναι κωμικό, αλλά τελικά τραγικό το θέαμα ενός κόμματος που θέλει να καλέσει σε συσπείρωση γύρω του το εκλογικό σώμα και είναι το ίδιο το κόμμα πολυδιασπασμένο.

Η κακοδαιμονία του ΠΑΣΟΚ, σήμερα είναι αυταπόδεικτο ότι οφείλεται στο «έλλειμμα ηγεσίας» που έχει. Έλλειμμα που έχει όχι μία και μόνη έκφανση, τον σημερινή αρχηγό του, αλλά πολλαπλές εκφάνσεις. Έχει πρόβλημα ηγεσίας το ΠΑΣΟΚ και γιατί ο κ. Ανδρουλάκης είναι ανεπαρκέστατος (γίνεται αποδεκτός, ως «πρωθυπουργός», μόνο από το ένα τέταρτο των «ψηφοφόρων» του κόμματος), αλλά και γιατί δεν «φαίνεται» στον ορίζοντα καμιά άλλη «ηγετική προσωπικότητα». Έτσι, σήμερα, ο κ. Ανδρουλάκης είναι ο πρώτος και κύριος υπαίτιος της κομματικής κατρακύλας (η έκφραση «έχει κολλήσει η βελόνα», είναι πολύ… ευγενική). Και είναι φυσικό αυτή την στιγμή να αμφισβητείται εμπράκτως. Ο πρώτος και σημαντικότερος - αλλά όχι ο μόνος – «αντίπαλος» που τον αμφισβητεί είναι ο κ. Δούκας, ασχέτως αν ο ίδιος λέει ότι … δεν αμφισβητείται ο αρχηγός ή «κανείς δεν τον αμφισβητεί». Η αμφισβήτηση δεν είναι βεβαίως «φραστική», τυπική, είναι όμως έμπρακτη και προκλητικότατη. Ο κ. Δούκας λέει ότι η στρατηγική του κ. Ανδρουλάκη έχει αποτύχει. Απορρίπτει την επιλογή Ανδρουλάκη «αυτόνομη πορεία - νίκη έστω και με μία ψήφο», ως αδύνατη. Διακηρύσσει ότι το ΠΑΣΟΚ με αυτόνομη πορεία δεν μπορεί να νικήσει «τον Μητσοτάκη», έστω και με μία ψήφο. Και … καλεί τον κ. Ανδρουλάκη να υιοθετήσει την δική του θέση, την σύμπραξη δηλαδή με όλες τις «προοδευτικές δυνάμεις» και την ανάληψη πρωτοβουλίας για την διεξαγωγή «προγραμματικού διαλόγου», με όσες «δυνάμεις» ανταποκριθούν στο «κάλεσμα» αυτό του ΠΑΣΟΚ. Επιπροσθέτως τον καλεί να θέσει στο Συνέδριο θέμα ότι «αποκλείεται η μετεκλογική συνεργασία με την ΝΔ», πρόταση που, λογικά, δεν πρέπει να τίθεται προεκλογικώς, εκτός … αν υπάρχει «ειδικός» λόγος και ο νοών νοείτω

Πέραν αυτού, η θέση του κ. Δούκα, αν μη τι άλλο, «πάσχει» πολιτικά. Πρώτον και κύριο. Δεν λες ποτέ στον «αρχηγό» άλλαξε την στρατηγική σου με την στρατηγική μου. Αν είσαι τόσο «δυνατός» ώστε να τον πείσεις, θα έχεις ασφαλώς την δύναμη να αλλάξεις αρχηγό, πράγμα αν όχι ευκολότερο, οπωσδήποτε λυσιτελέστερο, αν το εγχείρημά σου πετύχαινε… Όμως ο κ. Δούκας λέει ότι δεν αμφισβητεί τον κ. Ανδρουλάκη και εγώ που τον πιστεύω, δέχομαι ότι δεν τον αμφισβητεί. Και – για την συζήτηση – υποθέτω ότι η πρωτοβουλία του κ. Δούκα μπορεί να έχει τελικώς την μεγαλύτερη δυνατή επιτυχία. Δηλαδή ας υποθέσουμε ότι ο κ. Ανδρουλάκης δέχεται την θέση Δούκα. Και απευθύνει εκείνος πια το «κάλεσμα» στις «προοδευτικές δυνάμεις», να κάνουν «προγραμματικό διάλογο», για να ρίξουν όλοι μαζί «τον Μητσοτάκη». Και ας υποθέσουμε ακόμη ότι η θέση Δούκα έχει την απόλυτη επιτυχία. Αρχίζει και ολοκληρώνεται – πριν από τις εκλογές… υποτίθεται – αυτός ο «προγραμματικός διάλογος» και, ακόμη, εμφανίζεται ενώπιον του εκλογικού σώματος ένα «κυβερνητικό πρόγραμμα» αυτής της πολυκομματικής σύμπραξης… Αυτό λοιπόν σημαίνει ότι ο κ. Ανδρουλάκης - που δεν μπορεί να συνενώσει και να «ηρεμήσει» το «ενιαίο ΠΑΣΟΚ» υπό το πρόγραμμά του - θα μπορέσει να «ενώσει» υπό ένα «διαπαραταξιακό πρόγραμμα» μια «προοδευτική συμπαράταξη», στην οποία θα μετέχουν τα «φύσει ανήσυχα και … αποδημητικά» πρόσωπα του «προοδευτικού χώρου» και η κυρία Ζωή Κωνσταντοπούλου… Αυτό, κατά την «θέση-πρόταση Δούκα» θα είναι το «κυβερνητικό σχήμα» που θα κληθεί να επιλέξει ο ψηφοφόρος των εκλογών του 2027 ως «Κυβέρνηση»… Μπορώ να ρωτήσω - έτσι για την «συζήτηση» - πόσους ακριβώς εμφανείς και … αφανείς «αρχηγούς» θα έχει και πόσους «εν δυνάμει πρωθυπουργούς» αυτό το σχήμα; Και… όπως ο κ. Δούκας δεν αμφισβητεί τον κ. Ανδρουλάκη, όλοι αυτοί θα συνυπάρχουν υπό την … σκέπη του; Μιλάει σοβαρά ο κ. Δούκας; Αυτό το συνονθύλευμα, υπό την … αδιαφιλονείκητη ηγεσία Ανδρουλάκη, θα κληθεί να χαράξει την πορεία της χώρας στις ταραγμένες εποχές που ήδη ζούμε;

Βεβαίως υπάρχει και μία παράμετρος που δεν εξετάσαμε: Αν ο κ. Ανδρουλάκης – κατά την θέση Δούκα – δεχθεί τον ρόλο που τού προτείνει εκείνος, τι πειστικότητα θα έχει μεταξύ των «αρχηγών» ή εκπροσώπων των «προοδευτικών δυνάμεων» ως συνομιλητής αρχικά και ως «γενικός αρχηγός» κατόπιν; Εγκαταλείπει το «πρόγραμμά» του και καλεί σε «προγραμματικό διάλογο», προφανώς για «άλλο πρόγραμμα» και όχι το … θαυμάσιο δικό του…Λογικώς καμία απολύτως… Και το συμπέρασμα αυτό δεν είναι αυθαίρετο και … κακόβουλο, αλλά προκύπτει από το γεγονός ότι η στρατηγική και η όλη πολιτική και παρουσία του κ. Ανδρουλάκη ήδη αμφισβητείται στο ίδιο του το κόμμα…

Ερώτημα καίριο. Όλα αυτά τα βλέπει ή δεν τα βλέπει ο κ. Δούκας; Αν δεν τα βλέπει, δεν πρέπει να λογίζει τον εαυτό του ως πολιτικό – και μάλιστα με ηγετικές φιλοδοξίες και προοπτικές. Αν τα βλέπει και παρά ταύτα τα προτείνει, τότε αναγκαστικό είναι το συμπέρασμα ότι κάπου αλλού αποβλέπει, άλλη τελικά είναι η «στρατηγική» του και ο τελικός του στόχος…

Ας δούμε όμως και την άλλη όψη του «νομίσματος». Ο κ. Ανδρουλάκης εκλεγμένος, αλλά και «αναβαπτισμένος» αρχηγός, μονίμως διακηρύσσει ότι «το ΠΑΣΟΚ έχει πρόγραμμα». Επομένως δεν μπορεί να προχωρήσει σε «προγραμματικό διάλογο». Όμως υπό την συνεχή πίεση Δούκα, φαίνεται ότι κάνει μια απόκλιση να δεχθεί στις τάξεις του ΠΑΣΟΚ όποιον αποδέχεται θέσεις και πρόγραμμα ΠΑΣΟΚ. Αυτή η μικρή «απόκλιση» από την πρώτη και κύρια «γραμμή» και αποτελεί «έμπρακτη παραδοχή» της ηγετικής ανεπάρκειας του κ. Ανδρουλάκη, αλλά και εγκυμονεί … πρακτικούς κινδύνους τραγελαφικών πολιτικών καταστάσεων.

Ως προς το πρώτο, το ερώτημα που τίθεται είναι: ποιος, πραγματικός αρχηγός, θα δεχόταν ποτέ, ενόψει μάλιστα κομματικού συνεδρίου ένα χρόνο πριν από τις εκλογές, τέτοιου μεγέθους και είδους αμφισβήτηση και δεν θα προχωρούσε σε άμεση εκκαθάριση της καταστάσεως; Ο κ. Ανδρουλάκης θεωρεί ότι μπορεί «το κόμμα» να πορευθεί υπ’ αυτές τις συνθήκες στο Συνέδριο, όπου μοιραία οι πάντες, είτε καλοπίστως είτε με υστεροβουλία θα «ισορροπήσουν» σε αυτόν… Είναι αυτή η «πολιτικο-κομματική θολούρα» υγιής αφετηρία του ΠΑΣΟΚ στην πορεία του για τις εκλογές, με προοπτική μάλιστα την «νίκη έστω και με μία ψήφο»;

Ως προς το δεύτερο, τις τραγελαφικές δηλαδή καταστάσεις που μπορεί να προκαλέσει η ένταξη στο ΠΑΣΟΚ όποιου δέχεται θέσεις και πρόγραμμα, είχαμε ήδη την τελείως απροσδόκητη τοποθέτηση του κ. Χρ. Κακλαμάνη ότι ακόμη και ο Βελλόπουλος είναι δεκτός αν αποδέχεται θέσεις και πρόγραμμα… Βεβαίως έσπευσαν άλλοι βουλευτές του ΠΑΣΟΚ να «διασκεδάσουν» το πράγμα και ένας είπε ότι τρόλαρε» ο κ. Χρ. Κακλαμάνης, δεν «σοβαρολογούσε»…. Θέλετε να δεχθούμε ότι καθ’ υπερβολήν λέχθηκε, περίπου όπως λέγεται ότι «και με τον διάβολο… κ.λπ. (αν και η έκφραση δεν ταιριάζει για κάποιον που πριν γίνει «πολιτικός αρχηγός» διετείνετο ότι κατείχε «επιστολές του Χριστού μας» και τις επεδείκνυε από τηλεοράσεως - «να τες»- προς πώληση). Λυπάμαι ειλικρινά για τις αναφορές που κάνει η παρούσα πολιτική ανάλυση, αλλά μια πολιτική ανάλυση που σέβεται τον εαυτό της οφείλει να παρακολουθεί πιστά «την πολιτική» στην οποία αναφέρεται.

Θα θυμίσω δύο πράγματα που προφανώς «ξεχνάει» το συνεχώς «διαταρασσόμενο ΠΑΣΟΚ», αλλά έχει υπόψιν του και ο παραδοσιακός του ψηφοφόρος, καθώς και ο πολίτης-εκλογέας, κυρίως αυτός…

Πρώτον, η «εσωστρέφεια» δεν είναι κάτι με το οποίο ασχολούνται τα στελέχη ενός κόμματος από… ανία. Είναι κατάσταση που προκύπτει από την αρχηγική ανεπάρκεια και την όλη κακοδαιμονία που επικρατεί στο κόμμα... Το αδιέξοδο του ΠΑΣΟΚ οφείλεται στο ότι «δεν έχει αρχηγό» (και αυτό το λένε στελέχη και οπαδοί) αλλά και ότι δεν μπορεί να αναδείξει «αρχηγό» (αν μπορούσε θα το είχε κάνει) και
Δεύτερον, το ζητούμενο των εκλογών, κάθε εκλογικής αναμετρήσεως, και της προσεχούς του 2027, δεν είναι η διασφάλιση «εσωκομματικής ηρεμίας» σε κάποιο κόμμα ή … η ισορροπία μιας «διακομματικής σύμπραξης», αλλά η Διακυβέρνηση της χώρας.

Τελικό συμπέρασμα: Η δημόσια ζωή, η κοινωνία, χρειάζεται το ΠΑΣΟΚ ως σοβαρό φορέα πολιτικής. Αλλιώς θα ήταν η πολιτική μας ζωή με μια αξιόπιστη, σοβαρή πολιτική δύναμη στον χώρο, την θέση και τον ρόλο της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης. Το ΠΑΣΟΚ, στην σημερινή του κατάσταση, στο πλήρες αδιέξοδο στο οποίο έχει περιέλθει, δεν μπορεί να ανταποκριθεί στην απαίτηση αυτή…