Η χαμηλή στάθμη σε Δούναβη και Ρήνο κλείνει πυρηνικούς αντιδραστήρες, απειλεί με μπλακάουτ και παραλύει τις εμπορικές μεταφορές

Η παρατεταμένη ξηρασία και οι ακραίες θερμοκρασίες που πλήττουν μεγάλο μέρος της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης έχουν προκαλέσει πρωτοφανή πτώση της στάθμης των μεγάλων ποταμών της ηπείρου, οδηγώντας σε μια αλυσιδωτή κρίση που επηρεάζει την ενέργεια, τις μεταφορές, τον τουρισμό και την οικονομία. Ο Δούναβης και ο Ρήνος βρίσκονται σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα, ενώ αρκετές χώρες προειδοποιούν πλέον ανοιχτά για τον κίνδυνο ενεργειακής κρίσης.

Για πρώτη φορά στην ιστορία, η Ουγγαρία και η Ρουμανία αναγκάστηκαν να θέσουν εκτός λειτουργίας πυρηνικούς αντιδραστήρες, καθώς τα νερά του Δούναβη, που χρησιμοποιούνται για την ψύξη τους, έχουν υποχωρήσει σε επίπεδα που δεν επιτρέπουν την ασφαλή λειτουργία τους.

Στην Ουγγαρία, ο πυρηνικός σταθμός του Πακς, ηλικίας 44 ετών και υπεύθυνος για σχεδόν το 50% της ηλεκτροπαραγωγής της χώρας, λειτουργεί ήδη με δραστικά μειωμένη ισχύ, περίπου στο 10%. Ο πρωθυπουργός Πέτερ Μαγιάρ ανακοίνωσε με ανακούφιση  τη Δευτέρα πως θα συνεχίσει να λειτουργεί για τουλάχιστον δύο ακόμη μέρες, ωστόσο προειδοποίησε ότι ενδέχεται να τεθεί πλήρως εκτός λειτουργίας μέσα στις επόμενες ημέρες, με τη διακοπή να μπορεί να διαρκέσει ακόμη και εβδομάδες, καθώς δεν προβλέπονται βροχοπτώσεις που θα αποκαταστήσουν τη στάθμη του ποταμού.


«Μπορεί σύντομα να βρεθούμε αντιμέτωποι με κατάσταση ενεργειακής κρίσης», ανέφερε ο Μαγιάρ, καλώντας πολίτες και επιχειρήσεις να περιορίσουν την κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας.

Μέτρα εξοικονόμησης και φόβοι για μπλακάουτ

Η κυβέρνηση της Βουδαπέστης έχει ήδη απευθύνει έκκληση στους πολίτες να περιορίσουν την κατανάλωση ρεύματος τις ώρες αιχμής, αποφεύγοντας τη χρήση κλιματιστικών και τη φόρτιση ηλεκτρικών οχημάτων, ενώ δόθηκε εντολή σε αυτοκινητοβιομηχανίες και εργοστάσια μπαταριών να μειώσουν τη χρήση νερού και ενέργειας. Η κρίση αυτή εκτιμάται ότι μπορεί να κοστίσει στην Ουγγαρία από 100 έως 200 δισεκατομμύρια φιορίνια (περίπου 275 - 550 εκατ. ευρώ) λόγω του μεγάλου κόστους εισαγωγής ηλεκτρικής ενέργειας.

Την ίδια στιγμή, πρόβλημα αντιμετωπίζει και ο μεγαλύτερος σταθμός ηλεκτροπαραγωγής με φυσικό αέριο της χώρας, επιβαρύνοντας ακόμη περισσότερο το ηλεκτρικό δίκτυο.



Στη Ρουμανία, οι αρχές έθεσαν ήδη εκτός λειτουργίας μία μονάδα του πυρηνικού σταθμού της Τσερναβόντα για λόγους ασφαλείας, ενώ προανήγγειλαν την παύση λειτουργίας και δεύτερου αντιδραστήρα. Ο υπηρεσιακός πρωθυπουργός Ίλιε Μπολογιάν κήρυξε κατάσταση συναγερμού στον ενεργειακό τομέα και κάλεσε επίσης τους πολίτες να περιορίσουν εθελοντικά την κατανάλωση ρεύματος τις απογευματινές και βραδινές ώρες.

Σε μια προσπάθεια να αυξηθεί η παροχή νερού προς τον πυρηνικό σταθμό, το ρουμανικό Πολεμικό Ναυτικό πραγματοποίησε ελεγχόμενες υποβρύχιες εκρήξεις σε βραχώδεις σχηματισμούς του Δούναβη, ώστε να μεταβληθεί η ροή του ποταμού.

Παράλληλα, ο Μπολογιάν, ανακοίνωσε ότι τα εργοστάσια αυτοκινήτων της Dacia, που ανήκει στον όμιλο Renault, καθώς και της Ford, διέκοψαν προσωρινά την παραγωγή τους έως τις 19 Αυγούστου, μειώνοντας εθελοντικά την κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας κατά περίπου 200 μεγαβάτ.

Ο Δούναβης αποκαλύπτει ναυάγια, βόμβες... και έναν μαμούθ

Η δραματική υποχώρηση της στάθμης του Δούναβη έχει αποκαλύψει αντικείμενα που παρέμεναν κρυμμένα επί δεκαετίες ή και χιλιάδες χρόνια.

Στο χωριό Ριάχοβο της βόρειας Βουλγαρίας, ένας κάτοικος ανακάλυψε στον αποξηραμένο πυθμένα τα οστά ενός γιγάντιου μαμούθ της Εποχής των Παγετώνων, τα οποία εξετάζουν ήδη ειδικοί του Ιστορικού Μουσείου του Ρούσε.



Στη Βουδαπέστη, οι αρχές αναγκάστηκαν να κλείσουν τη Γέφυρα της Μαργαρίτας, όταν η πτώση της στάθμης αποκάλυψε μια αεροπορική βόμβα του Β' Παγκοσμίου Πολέμου στη βάση της.

Η ναυσιπλοΐα παραλύει

Η πτώση της στάθμης του Δούναβη έχει προκαλέσει σοβαρές επιπτώσεις και στις μεταφορές.

Στη Βουδαπέστη, η στάθμη υποχώρησε στα 10 εκατοστά, καταρρίπτοντας το ιστορικό χαμηλό των 33 εκατοστών του 2018. Έτσι, τα ποταμόπλοια κρουαζιέρας αναγκάζονται να δένουν σε λιμάνια εκτός της πόλης, ενώ πολλές τουριστικές διαδρομές έχουν ακυρωθεί. Η μεταφορά εμπορευμάτων έχει σχεδόν ακινητοποιηθεί, καθώς τα φορτηγά πλοία δεν μπορούν να ταξιδέψουν πλήρως φορτωμένα και αντιμετωπίζουν πολύωρες καθυστερήσεις.

La sequía en Europa central ha hecho descender el caudal del Danubio en Budapest a su mínimo histórico pic.twitter.com/B3g1ijLfFT

— Telediarios de TVE (@telediario_tve) August 1, 2026

Στη γέφυρα Βίντιν–Καλαφάτ, στα σύνορα Βουλγαρίας και Ρουμανίας, αλιείς και ιδιοκτήτες σκαφών δηλώνουν ότι έχουν μείνει χωρίς εργασία, καθώς τα σκάφη τους έχουν κυριολεκτικά εγκλωβιστεί στην ξηρά. «Δεν είχε στεγνώσει ποτέ τόσο πολύ. Πλέον μπορούμε να περπατήσουμε μέχρι τη Ρουμανία», δήλωσε χαρακτηριστικά στον Guardian ο ψαράς Ρόσεν Ντόμπρεφ.

Ανάλογη εικόνα επικρατεί και στη Σερβία, όπου εκατοντάδες μικρά σκάφη και δεκάδες φορτηγίδες έχουν ακινητοποιηθεί κοντά στο Νόβι Σαντ, ενώ επιχειρήσεις ποτάμιου τουρισμού αναφέρουν ότι η θερινή περίοδος ουσιαστικά έχει χαθεί.

Ιστορικά χαμηλά και στον Ρήνο

Η κρίση δεν περιορίζεται, όμως, μόνο στον Δούναβη.

Στη Γερμανία, η στάθμη του Ρήνου στην Κολωνία έπεσε κάτω από τα επίπεδα του 2018, αναγκάζοντας τα φορτηγά πλοία να μεταφέρουν μόλις το 20% του συνηθισμένου φορτίου τους. Ο Ρήνος αποτελεί βασική αρτηρία για τη μεταφορά σιτηρών, μεταλλευμάτων, άνθρακα, πετρελαϊκών προϊόντων και καυσίμων προς τη μεγαλύτερη οικονομία της Ευρώπης, με τις επιχειρήσεις να προειδοποιούν για σημαντικές καθυστερήσεις και αυξημένο κόστος στις εφοδιαστικές αλυσίδες.

A crippling drought sweeping across #Europe has pushed major continental rivers including the #Rhine and #Danube to historic lows, crippling inland freight shipping, forcing nuclear plant shutdowns and weakening the #Netherlands' vital flood barrier dikes, while fuelling… pic.twitter.com/OFusgruRcD

— ShanghaiEye🚀official (@ShanghaiEye) August 2, 2026

Στην Ολλανδία, όπου ο ποταμός εισέρχεται στη χώρα, καταγράφηκε η χαμηλότερη στάθμη που έχει μετρηθεί ποτέ στο συγκεκριμένο σημείο. Η χώρα βρίσκεται ήδη από τα μέσα Ιουλίου σε επίσημη κατάσταση λειψυδρίας, με περιορισμούς στη χρήση νερού κυρίως στον αγροτικό τομέα.

Επιπτώσεις σε όλη την Ευρώπη

Η ξηρασία επηρεάζει πλέον πολλές ευρωπαϊκές χώρες. Στην Ιταλία, η λεκάνη απορροής του ποταμού Πάδου βρίσκεται σε κατάσταση έντονης υδατικής ανεπάρκειας, απειλώντας τις καλλιέργειες ρυζιού και τα αποθέματα πόσιμου νερού στις βόρειες περιοχές της χώρας.

Στη Σερβία, η χαμηλή στάθμη του Δούναβη έχει περιορίσει τη λειτουργία της μεγαλύτερης υδροηλεκτρικής μονάδας της χώρας περίπου στο 20% της δυναμικότητάς της, με τον πρωθυπουργό Τζούρο Ματσούτ να καλεί τους πολίτες να περιορίσουν τη χρήση ενεργοβόρων συσκευών, όπως τα κλιματιστικά.



Την ίδια στιγμή, οι μετεωρολογικές προβλέψεις δεν αφήνουν περιθώρια αισιοδοξίας, καθώς δεν αναμένονται σημαντικές βροχοπτώσεις τις επόμενες ημέρες, ενώ οι θερμοκρασίες σε πολλές περιοχές της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης εκτιμάται ότι θα ξεπεράσουν τους 38 βαθμούς Κελσίου, διατηρώντας την πίεση στα ποτάμια, στα ενεργειακά δίκτυα και στην οικονομική δραστηριότητα της ηπείρου.