Ίδρυμα Ωνάση: Ανακοινώθηκαν 112 νέες υποτροφίες για μεταπτυχιακές και διδακτορικές σπουδές το 2026 - 2027

Με προορισμό μερικά από τα σημαντικότερα πανεπιστήμια και ερευνητικά κέντρα του κόσμου αναχωρούν φέτος 112 νέοι Έλληνες επιστήμονες, έχοντας εξασφαλίσει υποτροφία του Ιδρύματος Ωνάση για μεταπτυχιακές και διδακτορικές σπουδές. Πρόκειται για μια νέα γενιά ερευνητών που φιλοδοξεί να αφήσει το αποτύπωμά της σε πεδία αιχμής, από την τεχνητή νοημοσύνη και τη βιοϊατρική μέχρι την εκπαίδευση, την πολιτική οικονομία και τη βιώσιμη ανάπτυξη.

Το πρόγραμμα υποτροφιών του Ιδρύματος Ωνάση, που λειτουργεί αδιάλειπτα από το 1978, έχει στηρίξει περισσότερους από 8.000 Έλληνες φοιτητές, ερευνητές και επιστήμονες, αποτελώντας έναν από τους σημαντικότερους θεσμούς ενίσχυσης της αριστείας στην ελληνική ανώτατη εκπαίδευση. Για το ακαδημαϊκό έτος 2026-2027 οι νέοι υπότροφοι θα συνεχίσουν τις σπουδές και την έρευνά τους σε κορυφαία ιδρύματα της Ευρώπης και των Ηνωμένων Πολιτειών, μεταφέροντας την ελληνική επιστημονική παρουσία στα διεθνή κέντρα γνώσης.

Το εύρος των ερευνητικών αντικειμένων αποτυπώνει και τις προκλήσεις της επόμενης δεκαετίας.

Η Μαρία Γραμματικού, υποψήφια διδάκτορας στο Πανεπιστήμιο του Μπέρμιγχαμ, εξετάζει πώς η αρχιτεκτονική των σχολικών χώρων μπορεί να γίνει περισσότερο συμπεριληπτική για τα παιδιά με αναπτυξιακές δυσκολίες, συνδυάζοντας στοιχεία αρχιτεκτονικής, ψυχολογίας και ειδικής αγωγής, στο πλαίσιο της εκπόνησης της διδακτορικής διατριβής της (PhD in Education) με θέμα “Sensory-Inclusive Architecture in Educational Settings” (Αρχιτεκτονική αισθητηριακής συμπερίληψης σε εκπαιδευτικά περιβάλλοντα). Η έρευνά της, η οποία εστιάζει στην Ειδική Αγωγή, ξεχωρίζει για τη διεπιστημονική προσέγγισή της καθώς εξετάζει κατά πόσο ένας σχεδιασμός που διευκολύνει μια ομάδα μπορεί –άθελά του– να δημιουργεί εμπόδια για μια άλλη.

Η Μαρία αποφοίτησε με άριστα από το Παιδαγωγικό Τμήμα Ειδικής Αγωγής του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας και ολοκλήρωσε με διάκριση (Distinction) τις μεταπτυχιακές της σπουδές στο Πανεπιστήμιο του Κεντ (MSc in Analysis and Intervention in Intellectual and Developmental Disabilities).

Στον χώρο της ιατρικής εκπαίδευσης, η Αργυρή Μορφακίδου ερευνά στο Πανεπιστήμιο της Κοπεγχάγης νέες μεθόδους εκπαίδευσης για υπερηχογραφικές δεξιότητες μέσω προσομοιωτών και φορετών αισθητήρων, με στόχο την ασφαλέστερη και αποτελεσματικότερη κατάρτιση των γιατρών.

Οι εκπαιδευόμενοι δεν εξασκούνται απευθείας σε πραγματικούς ασθενείς, αλλά σε ασφαλείς προσομοιωτές υπερήχων, χωρίς κίνδυνο για τον ασθενή. Παράλληλα, η έρευνα εξετάζει τις σωματικές και συμπεριφορικές αντιδράσεις των εκπαιδευομένων κατά τη μαθησιακή διαδικασία. Στόχος είναι ο εντοπισμός μοτίβων μάθησης, η διάκριση αρχάριων και έμπειρων χρηστών, η συσχέτιση των δεδομένων από τους αισθητήρες με την απόδοση και η υποστήριξη του σχεδιασμού έξυπνων συστημάτων ανατροφοδότησης.

Αξίζει να σημειωθεί, ότι η Αργυρή είχε ήδη υπάρξει υπότροφος του Ιδρύματος Ωνάση για μεταπτυχιακές σπουδές στο Πανεπιστήμιο της Κοπεγχάγης (κάτοχος MSc in Information Technology and Cognition), αποφοίτησε προηγουμένως με άριστα από το Τμήμα Ψυχολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.

Η επίδραση της τεχνητής νοημοσύνης στην υγεία αποτελεί αντικείμενο της έρευνας του Ευάγγελου Βαϊάννη στο Πανεπιστήμιο της Ιντιάνα.

Ειδικότερα, η έρευνά του εξετάζει πώς η τεχνητή νοημοσύνη μεταβάλλει τις σχέσεις μεταξύ ιατρών, ασθενών, αλγορίθμων και οργανισμών υγείας.

Πως δηλαδή οι αλγόριθμοι και τα συστήματα AI επηρεάζουν τη λήψη ιατρικών αποφάσεων και τον ρόλο του γιατρού στη σύγχρονη εποχή. Στην πραγματικότητα, στο επίκεντρο βρίσκεται το ζήτημα της επιστημικής αυθεντίας, δηλαδή ποιος θεωρείται ο πλέον αξιόπιστος φορέας γνώσης κατά τη λήψη κρίσιμων ιατρικών αποφάσεων. Ενώ παραδοσιακά αυτόν τον ρόλο κατείχε ο γιατρός, σήμερα αναδεικνύονται νέοι παράγοντες, όπως τα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης, οι αλγόριθμοι πρόβλεψης και τα διαγνωστικά μοντέλα μηχανικής μάθησης.

Ο Ευάγγελος αποφοίτησε πρώτος από το Τμήμα Πολιτικής Επιστήμης και Δημόσιας Διοίκησης του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών και στη συνέχεια ολοκλήρωσε τις μεταπτυχιακές του σπουδές στο Columbia University των ΗΠΑ (MA in Sociology). Έχει γίνει δεκτός για διδακτορικές σπουδές στο Πανεπιστήμιο της Ιντιάνα στο Μπλούμινγκτον των ΗΠΑ.

Στο Πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ, η Ευθυμία Κωστάκη επικεντρώνεται στην αποτελεσματικότερη οργάνωση των κλινικών δοκιμών, εξετάζοντας τον καθοριστικό ρόλο που διαδραματίζουν οι ανθρώπινοι και οργανωτικοί παράγοντες στην επιτυχία τους.
Αποφοίτησε πρώτη από το Τμήμα Διοικητικής Επιστήμης και Τεχνολογίας του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών, αποκτώντας πτυχίο με δύο ειδικεύσεις: στην Επιχειρησιακή Έρευνα και Επιχειρηματική Ανάλυση, καθώς και στις Τεχνολογίες Λογισμικού και Ανάλυσης Δεδομένων. Συνέχισε τις μεταπτυχιακές της σπουδές στο Πανεπιστήμιο του Καίημπριτζ του Ηνωμένου Βασιλείου (MPhil in Strategy, Marketing and Operations). Παράλληλα, έχει αναλάβει ρόλους στην τοπική κοινότητα του κολεγίου της στο Καίημπριτζ ως εκλεγμένη Sports Officer στην ομάδα των φοιτητών, για να προωθήσει τη συμμετοχή περισσότερων φοιτητών σε δραστηριότητες που υποστηρίζουν την ψυχική τους υγεία. Σήμερα εκπονεί διδακτορική διατριβή στο Πανεπιστήμιο του Καίημπριτζ.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν και οι έρευνες στον χώρο της βιοϊατρικής. Ο Κωνσταντίνος Αξαρλής, στο Francis Crick Institute του King's College London, μελετά τους μηχανισμούς που συνδέουν τη γήρανση, την αναγέννηση των ιστών και την ανάπτυξη καρκίνου, με σκοπό την απόκτηση MPhil/PhD in Biomedical and Medical Sciences.

Πιο αναλυτικά, η ερευνητική του πρόταση διερευνά πώς η ηλικία και προηγούμενα επεισόδια βλάβης και επιδιόρθωσης μεταβάλλουν την ικανότητα αναγέννησης του πνεύμονα και το μικροπεριβάλλον του, δημιουργώντας συνθήκες που μπορεί να ευνοούν ή να περιορίζουν την έναρξη όγκων. Στόχος είναι να εντοπιστούν οι βιολογικοί μηχανισμοί που καθιστούν τη μέση ηλικία μια ιδιαίτερα ευάλωτη περίοδο για την έναρξη όγκων, συνδέοντας τη γήρανση, την αναγέννηση των ιστών και την καρκινογένεση.
Ο Κωνσταντίνος αποφοίτησε πρώτος από το Τμήμα Βιολογίας του Πανεπιστημίου Κρήτης και στη συνέχεια ολοκλήρωσε τις μεταπτυχιακές του σπουδές στο Πανεπιστήμιο Κρήτης σε συνεργασία με το Ινστιτούτο Μοριακής Βιολογίας & Βιοτεχνολογίας του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Έρευνας, αποκτώντας Master of Science in Molecular Biology & Biomedicine.

Ο Δημήτριος Κότσος, στο Erasmus University του Ρότερνταμ, εστιάζει στη βελτίωση της διάγνωσης και της εξατομικευμένης θεραπείας της οξείας μυελογενούς λευχαιμίας. Ειδικότερα, η διδακτορική διατριβή του διερευνά προγνωστικούς και θεραπευτικούς παράγοντες στην Οξεία Μυελογενή Λευχαιμία (AML), συνδυάζοντας κλινικά, κυτταρογενετικά και μοριακά δεδομένα για τη βελτίωση της ταξινόμησης κινδύνου και την εξατομίκευση της θεραπείας. Μέσα από αναλύσεις μεγάλων διεθνών βάσεων δεδομένων και κλινικών μελετών, στοχεύει στην ανάπτυξη ακριβέστερων προγνωστικών μοντέλων και αλγορίθμων λήψης θεραπευτικών αποφάσεων για επιμέρους υποομάδες ασθενών με AML.

Αποφοίτησε πρώτος από το Τμήμα Ιατρικής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης και στη συνέχεια ολοκλήρωσε μεταπτυχιακές σπουδές στο Erasmus University του Ρότερνταμ με υποτροφία του Ιδρύματος Ωνάση (MSc in Clinical Research). Σήμερα εκπονεί διδακτορική διατριβή στο ίδιο πανεπιστήμιο.

Παράλληλα, η Κωνσταντίνα Βασιλάκου, έχοντας ολοκληρώσει μεταπτυχιακές σπουδές με υποτροφία του Ιδρύματος Ωνάση στο ETH Zurich και στο University of Zurich, θα ερευνήσει στο King's College London τους μηχανισμούς, που επηρεάζουν τη λήψη πολιτικών αποφάσεων στις δημοκρατίες. Συγκεκριμένα, η έρευνά της επικεντρώνεται στην Πολιτική Οικονομική Θεωρία και εξετάζει τους ψυχολογικούς και πληροφοριακούς μηχανισμούς που δυσχεραίνουν τη μεταβολή πολιτικών στις δημοκρατίες, ακόμη και όταν αυτές αποτελούν αντικείμενο έντονης πολιτικής διαμάχης. Στο King's College London έχει στόχο την απόκτηση MPhil/PhD in Political Economy Research.


Στο Technical University of Dresden, όπου εκπονεί διδακτορικές σπουδές στο Cluster of Excellence Physics of Life (PoL), η Όλγα Λυράκη θα επιχειρήσει να φωτίσει άγνωστες πτυχές της εμβρυϊκής ανάπτυξης, εξετάζοντας τον ρόλο των ηλεκτρικών σημάτων του ματιού στη διαμόρφωση του κρανιοπροσωπικού συστήματος. Πιο αναλυτικά, η έρευνά της εξετάζει αν το αναπτυσσόμενο μάτι διαδραματίζει ρόλο πέρα από την όραση, καθοδηγώντας μέσω ηλεκτρικών σημάτων τη μετανάστευση των κυττάρων της κρανιακής νευρικής ακρολοφίας που σχηματίζουν τις δομές του προσώπου και του κρανίου. Στόχος είναι να διερευνηθεί κατά πόσο τα βιοηλεκτρικά σήματα του ματιού συμβάλλουν στη σωστή κρανιοπροσωπική ανάπτυξη και αν τεχνητά «ηλεκτρικά» μικροσυστήματα μπορούν να μιμηθούν αυτή τη λειτουργία.

Είναι ήδη υπότροφος του Ιδρύματος, έχοντας λάβει υποτροφία για μεταπτυχιακές σπουδές στο Πανεπιστήμιο Κρήτης, όπου απέκτησε Μεταπτυχιακό Δίπλωμα Ειδίκευσης στη Μοριακή Βάση Νοσημάτων του Ανθρώπου. Αποφοίτησε με άριστα από το Τμήμα Βιολογίας του Πανεπιστημίου Κρήτης, με εξειδίκευση στις Βιομοριακές Επιστήμες και τη Βιοτεχνολογία. Σήμερα εκπονεί διδακτορικές σπουδές στο Cluster of Excellence Physics of Life (PoL) του Technical University of Dresden (TUD) της Γερμανίας.

Την ίδια στιγμή, η μηχανική, η αντισεισμική προστασία και η ανθεκτικότητα των κατασκευών αποτελούν το αντικείμενο της έρευνας του Ιωάννη Λύρα στο Columbia University, όπου θα αναπτύξει νέες τεχνικές ενίσχυσης κατασκευών έναντι ακραίων φορτίων, όπως σεισμοί και εκρήξεις. Η έρευνά του θα επικεντρωθεί, δηλαδή, στον σχεδιασμό βέλτιστων, οικονομικών και ανθεκτικών λύσεων ενίσχυσης φθαρμένων υποστυλωμάτων από σκυρόδεμα, κυρίως με λεπτότοιχα μεταλλικά ή σύνθετα υλικά. Στόχος είναι η ανάπτυξη ενός υπολογιστικού μοντέλου, που θα προσδιορίζει την καταλληλότερη μορφή ενίσχυσης, ώστε οι κολόνες να διατηρούν τη σταθερότητα και την αντοχή τους σε ακραία φορτία, όπως σε περιπτώσεις σεισμών, κρούσεων και εκρήξεων.

Αποφοίτησε με άριστα από το Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών του ΕΜΠ, με κατεύθυνση στα Εναέρια και Επίγεια Μεταφορικά Μέσα.

Ιδιαίτερο κοινωνικό αποτύπωμα έχει και η πορεία της Βανέσας Εβμπουομάν, η οποία θα συνεχίσει τις σπουδές της στο School of Oriental and African Studies (SOAS) του University of London για να αποκτήσει μεταπτυχιακό (MA in Anthropology of the Environment and Sustainability), επάνω δηλαδή στο αντικείμενο της ανθρωπολογίας του περιβάλλοντος και της βιωσιμότητας. Παράλληλα επιδιώκει να ενισχύσει την εκπροσώπηση και την ορατότητα της αφρικανικής διασποράς, φιλοδοξώντας να αξιοποιήσει τις μεταπτυχιακές της σπουδές για να συνδυάσει την έρευνα με την κοινοτική δράση, ώστε να συμβάλει στην αντιμετώπιση της υποεκπροσώπησης και στην ενδυνάμωση της αφρικανικής κοινότητας στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Αξίζει να σημειωθεί, ότι η Βανέσα έχει έντονη δράση σε ζητήματα ταυτότητας, εκπροσώπησης και ενδυνάμωσης της αφρικανικής διασποράς. Μέσα από την έρευνα, την επιμέλεια πολιτιστικών έργων, την κοινοτική οργάνωση και την επαγγελματική της δραστηριότητα, προωθεί την ανάδειξη αφρικανικών φωνών και τη δημιουργία πιο συμπεριληπτικών και δίκαιων κοινωνιών.
Έχει αποφοιτήσει με άριστα από το Τμήμα Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σπουδών του Πανεπιστημίου Πειραιώς.

Οι φετινές υποτροφίες αναδεικνύουν μια σαφή στροφή προς τη διεπιστημονική έρευνα. Τεχνητή νοημοσύνη, βιοϊατρική, δημόσια υγεία, εκπαίδευση, πολιτική επιστήμη, μηχανική και κοινωνική ένταξη συνθέτουν το νέο ερευνητικό τοπίο που διαμορφώνουν οι Έλληνες υπότροφοι στα μεγαλύτερα πανεπιστήμια του κόσμου.

Με περισσότερες από τέσσερις δεκαετίες συνεχούς παρουσίας, το πρόγραμμα υποτροφιών του Ιδρύματος Ωνάση εξακολουθεί να αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους μηχανισμούς ενίσχυσης της ελληνικής επιστημονικής κοινότητας, ανταποκρινόμενο στην προτεραιότητα του Ιδρύματος Ωνάση για την απελευθέρωση δυνάμεων στην κοινωνία και την προβολή στο εξωτερικό μιας «Ελλάδας στα καλύτερά της».

Πιστεύοντας ότι η καλύτερη εκκίνηση είναι οι ίσες ευκαιρίες, το Ίδρυμα Ωνάση, στο πλαίσιο εκπλήρωσης των όρων της διαθήκης του Αριστοτέλη Ωνάση, έχει καθιερώσει ένα ολοκληρωμένο και αξιοκρατικό πρόγραμμα, που επιτρέπει σε Έλληνες επιστήμονες να συνεχίσουν τις σπουδές τους και να προχωρήσουν την έρευνά τους. Τα Προγράμματα Υποτροφιών προς Έλληνες προκηρύσσονται κάθε χρόνο βάσει του στρατηγικού σχεδιασμού του Ιδρύματος, προσφέροντας στους νέους ερευνητές τη δυνατότητα να αποκτήσουν διεθνή εμπειρία και να επιστρέψουν με νέα γνώση, τεχνογνωσία και καινοτόμες ιδέες, που μπορούν να συμβάλουν στην ανάπτυξη της χώρας.