Από τις 15 Φεβρουαρίου και κάθε Παρασκευή στις 21:30 στο θέατρο ΜΠΙΠ η ομάδα Ατελείς μας καλεί να αναμετρηθούμε με τον άνθρωπο που μας έχει αγαπήσει και μας έχει ενοχοποιήσει όσο κανείς.
«Ήταν μία δική μας ανάγκη» εξομολογείται η Κύνθια Βουκουβαλίδου, που υπογράφει τη σκηνοθεσία της παράστασης και πρωταγωνιστεί μαζί με τη Μαίρη Λογοθέτη. «Ξεκινήσαμε από εμάς και τη δική μας σχέση με το θέμα. Μετά γίναμε μέλη σε όλα τα γκρουπ για νέες μαμάδες. Και φυσικά κάναμε σε βάθος και επιστημονική έρευνα επί του θέματος, στην οποία βοήθησε πολύ η Μαίρη, που εκτός από ηθοποιός είναι και ψυχολόγος».
«Με την Κύνθια μας συνδέουν κάμποσες ''δύσκολες'' ψυχολογικές και… ψυχοβγαλτικές συζητήσεις περί εαυτού, αλλήλων, τέχνης…» σχολιάζει η Μαίρη. «Νομίζω υπήρξε κάποια στιγμή μια κοινή συγχρονισμένη ανάγκη αποδοχής των εαυτών μας και των μαμάδων μας. Ουσιαστικά επρόκειτο για ένα ‘’ξεμπρόστιασμα’’ δικό μας απέναντι στους εαυτούς μας. Γιατί θέλει παρέα και πολύ χιούμορ για να αντέξεις το γεγονός ότι, μάλλον, σε πολλά πράγματα, είσαι ίδια η μάνα σου... Ενίοτε κι ο πατέρας σου, αλλά αυτό είναι μια άλλη πονεμένη παράσταση».
Κάπως έτσι γεννήθηκε το “sMOTHERed”, μία παράσταση που προσπαθεί να καταλάβει την ψυχολογία της ελληνίδας μάνας, σατιρίζοντας όλα τα κλισέ της, αλλά την ίδια στιγμή κοιτώντας κατάματα και τα σκοτάδια που αναπόφευκτα κρύβει η σχέση του καθενός μας με τη μητέρα του.
Ο ίδιος ο τίτλος άλλωστε μιλάει από μόνος του… “sMOTHERed”. Ένα λογοπαίγνιο του “mother” και του “smother”, που σημαίνει «πνίγω» στα αγγλικά. «Πέρα απτό πνίγω σημαίνει και κάτσιασμα» με διορθώνει η Κύνθια. «Αυτή η αίσθηση της Ελληνίδας μάνας να κατσιάζει το παιδί της μέχρι ασφυξίας έκανε τον τίτλο αναπόφευκτο» συμπληρώνει χαμογελώντας.
Κλείσιμο
«Όπως το βλέπω εγώ, η μητέρα είναι ένας ρόλος που περιέχει μια τεράστια γκάμα ποιοτήτων, συχνά αντικρουόμενων και διαρκώς εναλλασσόμενων» παρατηρεί η Μαίρη. «Απαιτείται σχεδόν από μία μητέρα να είναι ικανή να μετατρέπεται σε ό ,τι χρειάζεται κάθε φορά το παιδί της , ο άντρας της, η κοινωνία, η δική της μαμά... Μητέρα, μανούλι, μανούλα, μανάρι, μάνα, Παναγία, Μήδεια... Μητέρα και ''πνίχτης''. Άγγελος και διάβολος. Αγκαλιά και παγίδα. Φτερά και άγκυρα. Αυτή τη διπολική φύση της πρωταρχικής αρχετυπικής μας σχέσης φιλοδοξεί να περιγράψει το μονολεκτικό μας λογοπαίγνιο».
Η παράσταση θέλει μία ψυχολόγο να παρουσιάζει την επιστημονικά τεκμηριωμένη μελέτη της με θέμα την ελληνίδα μάνα και να έρχεται αντιμέτωπη με τη μητέρα της και την ίδια της την έρευνα, απ’ την οποία ξεπηδούν οι πάμπολλες ιστορίες όλων μας με τις μανάδες μας. Στον αντίποδα μια επαγγελματίας του marketing χτίζει το ιδανικό προφίλ της Μάνας και μας προτείνει μία σειρά από προϊόντα που εγγυώνται σε κάθε υποψήφια μάνα την τελειότητα.
«Τελικά υπάρχει τέλεια μάνα;» αναρωτιέμαι. «Όχι. Ξεκάθαρα όχι» απαντάει η Κύνθια και συνεχίζει: «Προσωπικά παλεύω να δεχθώ ότι δεν υπάρχει τίποτα τέλειο στη ζωή. Επίσης κανένα παιδί δεν έχει ανάγκη μια τέλεια μάνα! Μια δοτική, ζέστη, παρούσα μητέρα που το φροντίζει και του αφήνει χώρο για να αναπτυχθεί είναι υπεραρκετή».
Η Μαίρη πάλι σε αυτό το μοντέλο μητέρας αναγνωρίζει την τελειότητα. «Για μένα η τέλεια μάνα είναι η επαρκής μάνα. Αυτή που θα σε ταΐσει, θα σε πλύνει, θα σε κοιμίσει, θα σου πει παραμύθια κι ιστορίες όταν αντέχει, θα σε πάρει αγκαλιά όποτε μπορεί, θα σε παρηγορήσει, θα σε κοιτάει στα μάτια όταν μιλάτε και θα σ’ ακούει και θα σε βλέπει, θα είναι εκεί όταν αρρωστήσεις... Η τέλεια μάνα δεν σου φτιάχνει την προίκα, ούτε πρωινό πάντα. Δεν σου χτίζει σπίτι και σπανίως θα παίξει με τα λέγκο σου. Δεν ξεπουλάει απαραιτήτως ό,τι έχει και δεν έχει για να σε σπουδάσει , δεν γνωρίζει την κάθε σου κίνηση, δεν είναι ζεν ψυχαναλυμένη αποστασιοποιημένη, δεν είναι μοντέρνα ή κλασσική, δεν δίνει πάντα τις καλύτερες συμβουλές, μπορεί να πνίγεται συνέχεια στη δουλειά μπορεί και όχι, μπορεί όλα τα παραπάνω μαζί... Η τέλεια μάνα απλά είναι αυτή που βοηθάει το παιδί της να καταλάβει το συντομότερο δυνατό ότι δεν είναι και πως δεν μπορεί να είναι τέλεια. Μπορεί μόνο να προσπαθεί να είναι επαρκής».
Στο τέλος της κουβέντας μας δεν μπορώ να μην τις ρωτήσω τι σημαίνει για τις ίδιες προσωπικά η λέξη «μαμά». Η Κύνθια, που δυστυχώς έχει χάσει πολύ νωρίς τη μαμά της, παίρνει πρώτη τον λόγο. «Άπιαστο ιδανικό. Απουσία. Πληγή» μου λέει.
«Όλα» απαντά η Μαίρη. «Τα καλύτερα και τα χειρότερα. Χαρά και πόνος, αγωνία κι ανακούφιση, φαΐ κι αυστηρή δίαιτα... Όλα».