Υποχρεωτικά ετήσια σταθερά συμβόλαια ρεύματος και «ασπίδα» απέναντι στις ανατιμήσεις

Νέους κανόνες για τη λειτουργία της λιανικής αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, με μεγαλύτερη έμφαση στα σταθερά συμβόλαια και στην προστασία καταναλωτών και προμηθευτών από τις έντονες διακυμάνσεις των τιμών χονδρικής, εισάγει το νομοσχέδιο του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας που τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση το Σάββατο 10 Οκτωβρίου.

Στην καρδιά των αλλαγών στη λιανική βρίσκεται η υποχρέωση να υπάρχει διαθέσιμη στους καταναλωτές σύμβαση προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας σε σταθερή τιμή, διάρκειας τουλάχιστον ενός έτους.

Παράλληλα, θεσμοθετείται νέο πλαίσιο αντιστάθμισης κινδύνου για τους προμηθευτές, ανοίγει ο δρόμος για την ανάπτυξη δυναμικών τιμολογίων που θα συνδέονται στενότερα με τις τιμές της χονδρεμπορικής αγοράς και εισάγονται συμβάσεις σύνδεσης ευέλικτης ισχύος για νέες εγκαταστάσεις σε περιοχές με περιορισμένο ή μηδενικό ηλεκτρικό χώρο. Στις προβλέψεις του νομοσχεδίου περιλαμβάνεται επίσης η δυνατότητα μεταφοράς της συμμετοχής που κατέχει απευθείας το Ελληνικό Δημόσιο στον ΔΕΣΦΑ σε άλλη εταιρεία η οποία ελέγχεται κατά 100%, άμεσα ή έμμεσα, από το Δημόσιο.

Πρόκειται για ένα ευρύτερο πλέγμα παρεμβάσεων που επιχειρεί αφενός να δώσει μεγαλύτερη ασφάλεια και περισσότερες επιλογές στον καταναλωτή και αφετέρου να θωρακίσει την αγορά απέναντι σε νέες περιόδους μεγάλης μεταβλητότητας των τιμών ενέργειας.

Με το νομοσχέδιο ενσωματώνεται στην εθνική νομοθεσία η ευρωπαϊκή Οδηγία 2024/1711 για τη μεταρρύθμιση του σχεδιασμού της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, με ρυθμίσεις που επιδιώκουν μεγαλύτερη διαφάνεια και σταθερότητα στην αγορά και ισχυρότερη προστασία του καταναλωτή. Κεντρική επιδίωξη είναι τα οφέλη από τη διείσδυση των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας, την ανάπτυξη και ενίσχυση των δικτύων και τον εκσυγχρονισμό της αγοράς να μεταφέρονται πιο ουσιαστικά στους λογαριασμούς και στην καθημερινότητα των νοικοκυριών, αλλά και στο ενεργειακό κόστος και τη λειτουργία των επιχειρήσεων.

Σταθερό τιμολόγιο τουλάχιστον ενός έτους

Με το νέο πλαίσιο, όλοι οι τελικοί πελάτες θα μπορούν να ζητούν σύμβαση ορισμένου χρόνου με σταθερή τιμή, διάρκειας τουλάχιστον 12 μηνών. Η δυνατότητα αυτή θα πρέπει να παρέχεται από τουλάχιστον έναν προμηθευτή στην αγορά και υποχρεωτικά από κάθε εταιρεία προμήθειας που διαθέτει περισσότερους από 200.000 τελικούς πελάτες.

Ιδιαίτερη σημασία έχει η προστασία που προβλέπεται για τη σταθερή τιμή καθ’ όλη τη διάρκεια της σύμβασης. Ο προμηθευτής δεν θα μπορεί να μεταβάλλει μονομερώς τους όρους του συμβολαίου ούτε να το καταγγείλει πριν από τη λήξη του.

Με άλλα λόγια, εφόσον έχει δεσμευθεί να προμηθεύει τον πελάτη με συγκεκριμένη σταθερή τιμή για ορισμένο χρονικό διάστημα, δεν θα μπορεί να υπαναχωρήσει από τη συμφωνία επειδή, για παράδειγμα, στο μεταξύ αυξήθηκε το κόστος προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας στη χονδρεμπορική αγορά. Η συγκεκριμένη απαγόρευση αφορά τον προμηθευτή και δεν πρέπει να συγχέεται με τους όρους πρόωρης αποχώρησης του καταναλωτή από ένα σταθερό συμβόλαιο.

Υποχρεώσεις hedging στους προμηθευτές

Η άλλη πλευρά της νέας αρχιτεκτονικής αφορά τον τρόπο με τον οποίο οι προμηθευτές θα διαχειρίζονται τον κίνδυνο που αναλαμβάνουν προσφέροντας σταθερές τιμές. Η ΡΑΑΕΥ αποκτά την αρμοδιότητα να καθορίζει, λαμβάνοντας υπόψη το μέγεθος του προμηθευτή και τη δομή της αγοράς, τις κατάλληλες στρατηγικές αντιστάθμισης κινδύνου –το γνωστό hedging– ώστε να περιορίζεται η έκθεση των εταιρειών στις μεταβολές των τιμών χονδρικής και ο κίνδυνος που αυτές μπορεί να δημιουργήσουν για την οικονομική βιωσιμότητα των συμβάσεών τους με τους πελάτες.

Η λογική είναι ότι μια εταιρεία που έχει δεσμευθεί να πουλά ηλεκτρική ενέργεια σε συγκεκριμένη τιμή για έναν χρόνο δεν μπορεί να στηρίζεται αποκλειστικά στη βραχυπρόθεσμη αγορά, αναλαμβάνοντας τον κίνδυνο μιας απότομης εκτίναξης των τιμών.

Για την κάλυψη αυτού του κινδύνου προβλέπεται ότι οι στρατηγικές των προμηθευτών μπορούν να περιλαμβάνουν συμβάσεις αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, όπως PPAs, αλλά και άλλα κατάλληλα εργαλεία, μεταξύ των οποίων προθεσμιακές συμβάσεις. Η ΡΑΑΕΥ θα μπορεί μάλιστα να ελέγχει την εφαρμογή των στρατηγικών αυτών ακόμη και μέσω δοκιμών αντοχής (stress tests), ενώ θα καθορίζει και μέτρα για τον περιορισμό του κινδύνου διακοπής της προσφοράς.

Οι προβλέψεις για δυναμικά τιμολόγια

Το νομοσχέδιο ανοίγει παράλληλα τον δρόμο για τα συμβόλαια δυναμικής τιμολόγησης. Δικαίωμα να ζητήσουν ανάλογη σύμβαση θα έχουν οι καταναλωτές που διαθέτουν εγκατεστημένο ευφυή μετρητή ή εκείνοι για τους οποίους η εγκατάστασή του από τον ΔΕΔΔΗΕ είναι τεχνικά εφικτή.

Διαβάστε περισσότερα στο newmoney.gr.