Το χρόνιο στρες «πυροδοτεί» τη φλεγμονή και αυξάνει τον καρδιαγγειακό κίνδυνο

Το στρες της καθημερινότητας συνήθως το αισθανόμαστε ως ένταση, κούραση ή κακό ύπνο. Μόνο που οι επιπτώσεις του μπορεί να μην περιορίζονται στο πώς νιώθουμε. Μπορεί να αφήνουν ένα πιο αθόρυβο αποτύπωμα στο σώμα – ακόμη και στην καρδιά.

Νέα μεγάλη μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο European Journal of Preventive Cardiology, συνδέει την επίμονη φλεγμονώδη δραστηριότητα με αλλαγές στη δομή και τη λειτουργία της καρδιάς, οι οποίες ενδέχεται να προηγούνται για χρόνια της εμφάνισης συμπτωμάτων.

Στο ίδιο «κάδρο» μπαίνουν το κάπνισμα, το αυξημένο σωματικό λίπος, η ψυχολογική δυσφορία και οι δυσμενείς κοινωνικοοικονομικές συνθήκες.

Μια διαδικασία που εξελίσσεται «σιωπηλά»

Οι ερευνητές του MRC Laboratory of Medical Sciences και του Imperial College London ανέλυσαν στοιχεία από 488.079 συμμετέχοντες της UK Biobank, συνδυάζοντας εξετάσεις αίματος, γενετικά δεδομένα και απεικονίσεις. Σε περίπου 70.800 άτομα υπήρχαν διαθέσιμες καρδιακές μαγνητικές τομογραφίες. Για να αποτυπώσουν τη χρόνια φλεγμονή χρησιμοποίησαν τον δείκτη αίματος GlycA.

Τι βρήκαν; Οι υψηλότερες τιμές του συνδέθηκαν με μικρότερο όγκο των καρδιακών κοιλοτήτων, μεγαλύτερο πάχος των τοιχωμάτων, μειωμένη διαστολική λειτουργία και μικρότερο όγκο αίματος που εξωθείται σε κάθε παλμό. Παράλληλα, καταγράφηκε αυξημένη καρδιακή συχνότητα.

«Εκατομμύρια άνθρωποι μπορεί να ζουν με κρυφή φλεγμονή, η οποία αλλάζει σταδιακά την καρδιά τους και προκαλεί μακροπρόθεσμες βλάβες», σχολιάζει ο επικεφαλής ερευνητής, καθηγητής Declan O’Regan.

Τι έδειξε η 15ετής παρακολούθηση

Όσοι βρίσκονταν στο υψηλότερο 20% ως προς τα επίπεδα του GlycA είχαν περίπου 43% υψηλότερο κίνδυνο για μείζον καρδιαγγειακό επεισόδιο σε σύγκριση με όσους βρίσκονταν στο χαμηλότερο 20%.

Στην ανάλυση περιλαμβάνονταν έμφραγμα, εγκεφαλικό επεισόδιο, καρδιακή ανεπάρκεια, καρδιακή ανακοπή και καρδιαγγειακός θάνατος. Κατά τη διάμεση παρακολούθηση άνω των 15 ετών, περισσότεροι από 74.000 συμμετέχοντες εμφάνισαν ένα τέτοιο συμβάν.

Επίσης, η ομάδα εξέτασε δεκάδες περιβαλλοντικές, κοινωνικές και συμπεριφορικές παραμέτρους. Το κάπνισμα, το αυξημένο σωματικό λίπος, η ψυχολογική δυσφορία και η κοινωνικοοικονομική δυσχαίρεια παρουσίασαν τις ισχυρότερες συσχετίσεις με αυξημένες τιμές GlycA. Αντίθετα, η σωματική δραστηριότητα, η πιο υγιεινή διατροφή και η υψηλότερη κοινωνικοοικονομική θέση βρέθηκαν στην «άλλη» πλευρά της ζυγαριάς.

Έτσι, οι ερευνητές εκτιμούν ότι η φλεγμονώδης απόκριση μπορεί να αποτελεί έναν από τους βιολογικούς δρόμους μέσω των οποίων οι συνθήκες της καθημερινότητας επηρεάζουν την καρδιαγγειακή υγεία.

Η γενετική προδιάθεση φαίνεται να παίζει εξίσου ρόλο, καθώς διαφοροποιεί τον τρόπο με τον οποίο ο οργανισμός ανταποκρίνεται στις ίδιες εκθέσεις.

Ένας πιθανός θεραπευτικός στόχος

Οι επιστήμονες εντόπισαν ακόμη πρωτεΐνες των οικογενειών IL-1 και TNF, οι οποίες ενδέχεται να συμμετέχουν τόσο στις μεταβολές της καρδιακής δομής όσο και στην εμφάνιση σοβαρών επεισοδίων. Ορισμένες από αυτές τις οδούς αποτελούν ήδη στόχο φαρμάκων που δοκιμάζονται σε κλινικές μελέτες.

Αυτό δεν σημαίνει ότι υπάρχει σήμερα μια εξέταση ή μια αντιφλεγμονώδης θεραπεία που μπορεί να χρησιμοποιηθεί προληπτικά σε όλους. Οι ίδιοι οι ερευνητές τονίζουν ότι χρειάζεται περαιτέρω επιβεβαίωση, ενώ μέρος των αναλύσεων δεν αποδεικνύει σχέση αιτίου-αποτελέσματος.

Η μελέτη δείχνει, πάντως, ότι γονίδια, περιβάλλον, ψυχική υγεία και γνωστοί «πυροδότες» καρδιαγγειακού κινδύνου μπορεί να συγκλίνουν στον ίδιο βιολογικό μηχανισμό. Και, όπως επισημαίνει ο καθηγητής O’Regan, μπορεί να μην ελέγχουμε τα γονίδιά μας ή κάθε πηγή πίεσης στη ζωή μας, υπάρχουν όμως παράμετροι στις οποίες μπορούμε να παρέμβουμε.

Πηγή: ygeiamou.gr