Προϋπολογισμός 2026: Το παζάρι ξεκινά – Οι νικητές και οι χαμένοι του νέου συστήματος
Το «ράλι» των υπουργείων για την «πίτα» 107 δισ. στις κρατικές δαπάνες - Εγκύκλιος Πετραλιά βάζει «κόφτες» και διορίες - Σε ποιους τομείς «ξηλώνεται» το Ταμείο Ανάκαμψης από το 2027 και ποιες δαπάνες παίρνουν την ανιούσα ή... βουτάνε;
Κωστής Πλάντζος
Σε Υγεία, Περιβάλλον, Ενέργειας και Γεωργία θα δοθούν κατά κύριο λόγο, αυξήσεις στα κονδύλια κρατικών δαπανών το 2026. Με εγκύκλιο του υφυπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Θάνου Πετραλιά ξεκινά η διαδικασία κατάρτισης του νέου κρατικού προϋπολογισμού που θα κατατεθεί το φθινόπωρο. Και αυτό δίνει το σήμα και για την έναρξη των αιτημάτων για τη «μοιρασιά» της πίτας των 107 δισ. ευρώ που θα διατεθούν συνολικά – με αυστηρούς όμως όρους και «φρένα» – το 2026.
Η νέα εγκύκλιος βάζει ένα πρώτο φρένο στους φορείς για το τι μπορούν να ζητήσουν και να ξοδέψουν. Ορίζει «ταβάνια» και οροφές δαπανών σε κάθε ξεχωριστά και σε όλους μαζί συνολικά. Για το 2026 προβλέπεται πλαφόν 107 δισ. ευρώ στις καθαρές δαπάνες, με βάση τον ευρωπαϊκό δημοσιονομικό κανόνα. Από αυτά, με βάση την εγκύκλιο Πετραλιά, περίπου 85 δισ. αφορούν το σκληρό πυρήνα (στενό δημόσιο τομέα) – έναντι περίπου 82 δισ. ευρώ φέτος. Ενώ θέτει τις βάσεις και τους στόχους και για όλα τα επόμενα χρόνια, μέχρι το 2029.
Η εγκύκλιος εγκαινιάζει και το νέο σύστημα πολυετούς δημοσιονομικού προγραμματισμού, με ορίζοντα τετραετίας. Εκεί εμφανίζεται καθαρά ότι από το 2027 και κυρίως το 2028 οι κρατικές δαπάνες των υπουργείων και φορέων του στενού δημόσιου τομέα υποχωρούν αισθητά, από τα 85 δισ. το 2026 σε περίπου 80 δισ το 2027, αφού τον επόμενο Αύγουστο τελειώνει το μεγαλύτερο μέρος των προγραμμάτων χρηματοδότησης του Ταμείου Ανάκαμψης.
Τα ποσά αυτά δεν περιλαμβάνουν τις δαπάνες άλλων φορέων Γενικής Κυβέρνησης όπως οι ΟΤΑ, των οποίων τα αιτήματα θα εξεταστούν σε δεύτερη φάση. Τα 85 δισ. για το 2026 είναι εκτιμήσεις του Γενικού Λογιστηρίου με βάση τις ήδη ανειλημμένες υποχρεώσεις, χωρίς προβλέψεις π.χ. για νέες προσλήψεις ή αυξήσεις μισθών κ.λπ., πέραν όσων έχουν ήδη νομοθετηθεί και ισχύουν. Αν οι φορείς διαφωνούν και υπολογίζουν περισσότερα, θα πρέπει να αιτιολογήσουν εγγράφως τις αξιώσεις τους.
