Κωνσταντίνος Γιαννικόπουλος

Σημαντικά ορόσημα για τη χώρα μας, κατά τη διάρκεια των τελευταίων 10 ετών, αποτέλεσαν τόσο η ενσωμάτωση των ευρωπαϊκών οδηγιών 2014/24/ΕΕ και 2014/25/ΕΕ με την έκδοση του ν. 4412/2016 σχετικά με τις Δημόσιες Συμβάσεις Έργων, Προμηθειών και Υπηρεσιών, όσο και η έγκριση, τον Ιούλιο του 2021, από το Συμβούλιο Οικονομικών Δημοσιονομικών Θεμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Ecofin), του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας Ελλάδα 2.0.

Η απορρόφηση των 30,5 δις € του αρχικού σχεδίου (θα φτάσουν συνολικά τα 36 δις € μετά την έγκριση της πρότασης αναθεώρησης του Δεκεμβρίου του 2023) είναι εφικτή εφόσον τηρηθούν συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα και προϋποθέσεις.

Το νεοσύστατο, αλλά όχι νέο, Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών αναμένεται να αποτελέσει την ατμομηχανή της Κεντρικής Διοίκησης, καλλιεργώντας πολλές αναπτυξιακές προσδοκίες. Τα υπόλοιπα αρμόδια Υπουργεία διαθέτουν πλέον εμπειρία αλλά και την απαραίτητη τεχνογνωσία προκειμένου να υλοποιήσουν αναπτυξιακές δράσεις και εγκεκριμένα έργα.

Η Ενιαία Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΑΔΗΣΥ), ως αποτέλεσμα πρόσφατης συγχώνευσης δύο Ανεξάρτητων Αρχών, εκείνης που εποπτεύει και συντονίζει τον Τομέα των Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΑΑΔΗΣΥ) και εκείνης που υπηρετεί την έννομη προστασία, εξετάζοντας προδικαστικές προσφυγές που υποβάλλονται σε διαγωνιστικές διαδικασίες (ΑΕΠΠ), διανύει πλέον, σωρευτικά, τη 2η δεκαετία λειτουργίας της και προσπαθεί να βρει νέο βηματισμό.

Η Ειδική Υπηρεσία Συντονισμού Ταμείου Ανάκαμψης (ΕΥΣΤΑ) στελεχώνεται συνεχώς με αξιόλογα στελέχη του Δημόσιου Τομέα, συσσωρεύοντας εμπειρία ετών και αναδεικνύοντας βέλτιστες διοικητικές πρακτικές, στοιχεία που την καθιστούν ως ένα από τους πιο σημαντικούς εκτελεστικούς βραχίονες της Γενικής Κυβέρνησης.

Επομένως μπορούμε με σχετική ασφάλεια να ισχυριστούμε ότι οι οιωνοί είναι, μετά από πολλές δεκαετίες και πολυάριθμες προσπάθειες, εξαιρετικά καλοί. Χρειάζεται ωστόσο ένα πιο στιβαρό και συνάμα συνεκτικό πολιτικό κέντρο που θα συντονίσει, πιο αποτελεσματικά, την προσπάθεια και θα δώσει τις απαραίτητες κατευθύνσεις για την επιτυχή, ποιοτικά και χρονικά, ολοκλήρωση των δράσεων και κατ’ επέκταση των έργων τους.

Κατά την περίοδο της πανδημίας Covid-19, αναγνωρίζεται από όλους, εντός και εκτός, ότι η Ελλάδα πραγματοποίησε ψηφιακά άλματα. Στις Δημόσιες Συμβάσεις ολοκληρώθηκαν σημαντικά βήματα για την απλοποίηση και τη σύντμηση των διαγωνιστικών διαδικασιών. Οι ηλεκτρονικοί διαγωνισμοί καθιερώθηκαν έτι περαιτέρω, εκκινώντας πλέον από τις 30.000€ (μη συμπεριλαμβανομένου του Φ.Π.Α). Η ηλεκτρονική τιμολόγηση αποτελεί μια νέα πραγματικότητα από τις αρχές του 2024.

Δικαιολογητικά και Πιστοποιητικά (ασφαλιστική και φορολογική ενημερότητα, πιστοποιητικό δικαστικής φερεγγυότητας κ.α.) εκδίδονται πλέον με αυτοματοποιημένο τρόπο, ενώ αναμένεται και η συνέχεια (π.χ η ηλεκτρονική έκδοση εγγυητικής επιστολής).

Οι Δημόσιες Συμβάσεις συνεχίζουν, επομένως, να προσφέρουν ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο τεχνικών και εργαλείων, ως όχημα για τα επόμενα ψηφιακά άλματα της χώρας. Αντίστοιχα η συνεχής Ψηφιοποίηση και ο Μετασχηματισμός του Δημόσιου Τομέα επιτρέπουν την ποιοτική αναβάθμιση και την τεχνική πληρότητα των Δημοσίων Συμβάσεων δημιουργώντας αποτελέσματα περισσότερο πολλαπλασιασμού παρά πρόσθεσης.

Από τη δε επεξεργασία των στοιχείων των 222.204, υπογεγραμμένων εντός του έτους 2022, συμβάσεων και των 13.198 διενεργηθέντων, εντός του ίδιου έτους, ηλεκτρονικών διαγωνισμών (τα αντίστοιχα στοιχεία του έτους 2023 αναμένεται να δημοσιευτούν το προσεχές διάστημα) προέκυψαν σημαντικά ευρήματα για τον τρόπο εφαρμογής του θεσμικού πλαισίου των Δημοσίων Συμβάσεων και την ανάγκη διαρκούς απλοποίησης του.

Επιπλέον κατέστη επιτακτική, η ανάγκη περαιτέρω ηλεκτρονικοποίησης των διαγωνιστικών διαδικασιών και ταυτόχρονα της συνεχούς εκπαίδευσης, κατάρτισης και επανακατάρτισης των στελεχών του Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα που δραστηριοποιούνται στις Δημόσιες Συμβάσεις, θέτοντας τις βάσεις για την πλήρη επαγγελματοποίηση τους.

Εν τέλει, η επίτευξη κοινωνικής και οικονομικής ανάπτυξης στη χώρα μας, μπορεί να προέλθει ως αποτέλεσμα ενός γινομένου, Δημοσίων Συμβάσεων και Ψηφιακού Μετασχηματισμού, και όχι του απλού αθροίσματος τους, στοχεύοντας στη δημιουργία καλά αμειβομένων θέσεων εργασίας καθώς και στην περαιτέρω αύξηση του παραγόμενου εισοδήματος.

Το γινόμενο αυτό είναι βέβαιο ότι μπορεί να επιταχύνει καταλυτικά τη διαδικασία υλοποίησης και ολοκλήρωσης του Σχεδίου Ελλάδα 2.0 και συνάμα να βελτιώσει θεαματικά όλους τους δείκτες της ελληνικής οικονομίας.

Πηγές:
Κεντρικό Ηλεκτρονικό Μητρώο Δημοσίων Συμβάσεων (https://portal.eprocurement.gov.gr/portal_files/tableu/ESHDHS.html)
Εθνική Βάση Δεδομένων Δημοσίων Συμβάσεων (https://ppp.eaadhsy.gr/index.php/el/)



*Ο  Κωνσταντίνος Γιαννικόπουλος είναι ειδικός επιστήμονας πληροφορικής - προϊστάμενος Τμήματος Εθνικής Βάσης Δεδομένων Δημοσίων Συμβάσεων & Στατιστικών Αναλύσεων της ΕΑΔΗΣΥ.