EU KIDS Act: Η Κομισιόν προτείνει περιορισμούς στα social media για παιδιά κάτω των 15

«Φρένο» στη χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης βάζει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή καθώς η πρόεδρος του ελεγκτικού οργάνου της ΕΕ, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν παρουσίασε το «EU KIDS Act». 

Στην πράξη, η νομοθετική πρόταση της Κομισιόν προβλέπει:

-Καμία πρόσβαση σε κάθε μορφή συσκευής για παιδιά κάτω των 3 ετών.

-Για παιδιά από 3 έως 13 ετών, δεν προβλέπεται η πρόσβαση σε μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ή η χρήση προσωπικών συσκευών, ενώ θα δίνεται δυνατότητα πρόσβασης σε υπηρεσίες κοινής χρήσης σε βίντεο φιλικά προς τα παιδιά, μέσω λογαριασμών των κηδεμόνων, έως 1 ώρα την ημέρα.


-Για παιδιά από 13 μέχρι κάτω των 15 χρόνων, προβλέπονται λογαριασμοί σε «μικρο-πλατφόρμες» κοινωνικής δικτύωσης, που δημιουργούνται από τους κηδεμόνες στο πλαίσιο των δικών τους λογαριασμών και περιορισμένη κοινωνική αλληλεπίδραση έως 1 ώρα την ημέρα

-Για παιδιά από 15 ετών μέχρι 18 δεν προβλέπεται κανένας περιορισμός.

Όπως δήλωσε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής κατά τη διάρκεια της παρουσίασης της νομοθετικής πράξης, «σύμφωνα με το τελευταίο Ευρωβαρόμετρο το 92% των Ευρωπαίων δηλώνει ότι πρέπει να ενισχύσουμε την προστασία των παιδιών και των νέων στο διαδίκτυο, ενώ περίπου το 70% ανησυχεί για τον διαδικτυακό εκφοβισμό, την παρενόχληση και την προσέγγιση με κακόβουλες προθέσεις. Αν εξετάσουμε τα στοιχεία, προκύπτει και ένα ακόμη εντυπωσιακό δεδομένο: οι νέοι στην Ευρώπη περνούν, κατά μέσο όρο, τέσσερις έως έξι ώρες την ημέρα μπροστά σε οθόνες.

Για όσους άρχισαν να χρησιμοποιούν τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης πριν από την ηλικία των 10 ετών, ο χρόνος αυτός είναι ακόμη μεγαλύτερος. Περνούν περίπου επτά με οκτώ ώρες στο διαδίκτυο καθημερινά — χρόνος που αντιστοιχεί σχεδόν σε μια πλήρη εργάσιμη ημέρα για έναν ενήλικα. Επομένως, πάρα πολλά παιδιά εκτίθενται πολύ νωρίς σε έναν διαδικτυακό κόσμο στον οποίο δεν είναι έτοιμα να πλοηγηθούν».

Σύμφωνα με την ίδια, σήμερα, τα παιδιά μας αλληλεπιδρούν με ορισμένες από τις πιο εξελιγμένες τεχνολογίες που δημιουργήθηκαν ποτέ, οι οποίες όμως δεν σχεδιάστηκαν με γνώμονα την ευημερία και την ανάπτυξη των παιδιών. Οι πλατφόρμες είναι σχεδιασμένες έτσι ώστε να αιχμαλωτίζουν την προσοχή. Οι αλγόριθμοι αντλούν γνώση από τη συμπεριφορά μας και την αξιοποιούν για να μας ωθήσουν να κάνουμε κλικ, να αντιδράσουμε και να συνεχίσουμε την περιήγηση.

«Πολύ συχνά, αυτά τα εθιστικά χαρακτηριστικά αποτελούν μέρος του επιχειρηματικού σχεδιασμού. Στόχος είναι να διατηρούνται τα παιδιά συνδεδεμένα στο διαδίκτυο και να αποκομίζεται κέρδος από την προσοχή τους, τόνισε η πρόεδρος φον ντερ Λάιεν, προσθέτοντας ότι η Πράξη της ΕΕ για τα Παιδιά (EU Kids Act), η οποία εγκρίνεται σήμερα από το Σώμα των Επιτρόπων, θα θέσει σαφή όρια στον ψηφιακό κόσμο, ακριβώς όπως πράττουμε καθημερινά στον πραγματικό κόσμο.

Κάθε ηλικία έχει τις δικές της ιδιαιτερότητες και, ως εκ τούτου, θα προβλέπεται για καθεμία ένα ειδικά προσαρμοσμένο επίπεδο προστασίας. Συνοπτικά, λοιπόν: απαγόρευση χρήσης μέσων κοινωνικής δικτύωσης για παιδιά κάτω των 13 ετών και απαγόρευση διατήρησης προσωπικού λογαριασμού για παιδιά κάτω των 15 ετών. Αυτό ισχύει για το διάστημα από τα 13 έως τη συμπλήρωση του 15ου έτους της ηλικίας του παιδιού. Επιτρέπονται μόνο «μίνι λογαριασμοί», οι οποίοι δημιουργούνται και επιβλέπονται από γονείς ή κηδεμόνες, με περιορισμένες λειτουργίες και χρονικό περιορισμό χρήσης έως μία ώρα την ημέρα κατ' ανώτατο όριο. Και στη συνέχεια, για τις ηλικίες μεταξύ 15 και 18 ετών, ο ασφαλής σχεδιασμός θα αποτελεί υποχρέωση για τις πλατφόρμες. Για να είμαστε απόλυτα σαφείς, το όριο ηλικίας δεν απαλλάσσει τις εταιρείες τεχνολογίας από την ευθύνη για το περιεχόμενο της πλατφόρμας. Με αυτόν τον τρόπο, οι γονείς αναλαμβάνουν τον έλεγχο της κατάστασης, ενώ το βάρος της απόδειξης της ασφάλειας μετατίθεται στις πλατφόρμες, εκεί δηλαδή όπου ανήκει». 

Σύμφωνα με την Κομισιόν, η νομοθετική πρόταση έχει υποβληθεί στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο, με σκοπό την έναρξη της νομοθετικής διαδικασίας για την εξέταση και την έγκρισή της. Λαμβάνοντας υπόψη τη σαφή απαίτηση για επείγουσα και ολοκληρωμένη δράση σε επίπεδο Ένωσης, είναι απαραίτητο η πράξη να εκδοθεί ταχέως.

Η πρόταση της Κομισιόν για τα παιδιά επιβάλλει μια σειρά υποχρεώσεων για όλες τις διαδικτυακές υπηρεσίες που προσφέρουν υπηρεσίες κοινωνικής δικτύωσης, κοινή χρήση βίντεο, διαδικτυακά βιντεοπαιχνίδια, συνοδούς τεχνητής νοημοσύνης και chatbots σε χρήστες κάτω των 18 ετών.


Αυτά περιλαμβάνουν την απαγόρευση εθιστικών λειτουργιών και ροών συστάσεων που βασίζονται σε προφίλ και παρασύρουν ανηλίκους. Περιλαμβάνει επίσης την απαγόρευση της απεριόριστου scrolling, των κόλπων ανταμοιβής και των ειδοποιήσεων push κατά τις ώρες ύπνου, καθώς και της ανεπιθύμητης επαφής από αγνώστους. Επιπλέον, οι σύντροφοι τεχνητής νοημοσύνης και τα chatbot πρέπει να είναι απενεργοποιημένα από προεπιλογή και δεν μπορούν να προσομοιώνουν διαπροσωπικές σχέσεις με τρόπους που δημιουργούν συναισθηματική εξάρτηση.


Τα προφίλ για ανηλίκους πρέπει να είναι ιδιωτικά από προεπιλογή, με απενεργοποιημένη τη γεωγραφική τοποθεσία, την πρόσβαση στην κάμερα και το μικρόφωνο. Οι διαδικτυακές υπηρεσίες πρέπει επίσης να προσφέρουν εύκολους τρόπους για τους ανηλίκους να μπλοκάρουν και να θέτουν σε σίγαση χρήστες, αποτελεσματικά εργαλεία διαχείρισης χρόνου και ασφαλή συστήματα συστάσεων που οι ανήλικοι μπορούν να ελέγχουν, να συντονίζουν και να επαναφέρουν.