Εύη Λαζού-Λασκαρίδη από Δελφούς: Οι καθαρές θάλασσες είναι προϋπόθεση ευημερίας, η Ελλάδα πρωτοπορεί - Δείτε βίντεο

Η ανάγκη μετάβασης από τον σχεδιασμό στην ουσιαστική εφαρμογή δράσεων για την προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος βρέθηκε στο επίκεντρο των δηλώσεων της Προέδρου του Ιδρύματος «Αθανάσιος Χ. Λασκαρίδης», Εύης Λαζού-Λασκαρίδη από το 11ο Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών 2026, που πραγματοποιείται στους Δελφούς 22-25 Απριλίου.

Όπως ανέφερε, πρωτοβουλίες όπως το «Αμοργόραμα» και η δράση στη Γυάρο χρειάστηκαν πάνω από δέκα χρόνια για να υλοποιηθούν, επισημαίνοντας ότι το επόμενο κρίσιμο βήμα είναι η εφαρμογή τους σε πραγματικό χρόνο. «Το σημαντικό είναι να περάσουμε από τη θεωρία στις πράξεις», υπογράμμισε, χαρακτηρίζοντας τη μετάβαση αυτή ως μια σημαντική καινοτομία.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στο πλοίο «Τυφώνας», ένα σκάφος 72 μέτρων που δραστηριοποιείται εδώ και επτά χρόνια στον καθαρισμό των ελληνικών ακτών σε καθημερινή βάση, καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους. Όπως σημείωσε, πρόκειται για μια πρωτοβουλία χωρίς αντίστοιχο σε παγκόσμιο επίπεδο, συγκρίσιμη μόνο με μεγάλες διεθνείς δράσεις όπως αυτές που πραγματοποιούνται στον Ειρηνικό Ωκεανό.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που ανέφερε, στο 73% των ακτών που καθαρίστηκαν για δεύτερη φορά καταγράφηκε αισθητή βελτίωση, γεγονός που –όπως τόνισε– αποδεικνύει ότι η συστηματική εργασία και η σωστή εφαρμογή αποδίδουν μετρήσιμα αποτελέσματα.
Η ίδια επισήμανε ότι η Ελλάδα διαθέτει τη δεύτερη μεγαλύτερη ακτογραμμή στην Ευρώπη και την ενδέκατη παγκοσμίως, γεγονός που καθιστά την προστασία της θάλασσας κρίσιμο παράγοντα για την ευημερία της χώρας. «Δεν νοείται ευημερία χωρίς προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Από την ίδρυσή του, το Ίδρυμα έχει διαθέσει περίπου 30 εκατομμύρια ευρώ για δράσεις προστασίας του θαλάσσιου οικοσυστήματος, δίνοντας έμφαση στην καθημερινή παρουσία στο πεδίο, στη συλλογή δεδομένων και στη δημιουργία μιας εκτεταμένης βάσης πληροφοριών που είναι διαθέσιμη στην πολιτεία.

Παράλληλα, υπογράμμισε τη σημασία της συνεργασίας με τις τοπικές κοινωνίες, τα σχολεία, τους επιστημονικούς φορείς και τις οργανώσεις, ενώ αναφέρθηκε και στο ερευνητικό έργο που περιλαμβάνει χαρτογράφηση ακτών, βυθικών απορριμμάτων και θαλάσσιων ενδιαιτημάτων.

Σε ό,τι αφορά τα θαλάσσια πάρκα, η κ. Λαζού-Λασκαρίδη τόνισε ότι προτεραιότητα αποτελεί η δημιουργία σαφούς και ισχυρού θεσμικού πλαισίου, η αξιοποίηση επιστημονικών δεδομένων και η αποτελεσματική επιτήρηση. Στο πλαίσιο αυτό, το Ίδρυμα έχει δεσμεύσει από το 2024 πόρους ύψους 13 εκατομμυρίων ευρώ για σχετικές δράσεις, μεταξύ των οποίων και η υποστήριξη πλατφόρμας παρακολούθησης της αλιείας σε πραγματικό χρόνο.

Κλείνοντας, υπογράμμισε ότι η επιτυχία των παρεμβάσεων εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τη συμμετοχή των τοπικών κοινωνιών, οι οποίες –όπως είπε– πρέπει να βρίσκονται στο επίκεντρο κάθε σχεδιασμού.

Παπασταύρου: Πρώτη σε όλη την Ευρώπη η Ελλάδα στην προστασία των θαλασσών

Τη δέσμευση ότι μέχρι το τέλος του έτους θα έχουν θεσμοθετηθεί τα δύο Θαλάσσια Πάρκα, σε Νότιο Αιγαίο και Ιόνιο, εξέφρασε με την σειρά στο ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου.

Όπως τόνισε ο υπουργός, η Ελλάδα θα είναι η πρώτη χώρα στην Ευρώπη που θα προχωρήσει σε αυτό το βήμα. «Πριν το καλοκαίρι και τα δύο προεδρικά διατάγματα θα έχουν αποσταλεί στο Συμβούλιο της Επικρατείας και πριν τελειώσει το έτος θα έχουμε τα πάρκα. Θα είμαστε πρώτοι σε όλη την Ευρώπη» είπε ο Σ. Παπασταύρου, ενώ πρόσθεσε ότι «στόχος είναι να συνεχίσουμε και στις υπόλοιπες περιοχές».

Πιο συγκεκριμένα, αναλύοντας τα βήματα που θα γίνουν προς αυτή την κατεύθυνση, ο υπουργός παρουσίασε συγκεκριμένα ορόσημα: «Για το θαλάσσιο πάρκο του Νοτίου Αιγαίου έχουν εκδοθεί οι περιβαλλοντικές μελέτες και την Τρίτη αναμένεται η ειδική περιβαλλοντική μελέτη για το χερσαίο τμήμα» είπε. «Στις 11 Μαΐου θα έχει ολοκληρωθεί το προεδρικό διάταγμα και θα κατατεθεί στο Συμβούλιο της Επικρατείας στις 15 Ιουνίου».

«Για το θαλάσσιο πάρκο του Ιονίου υπάρχουν τρία χερσαία τμήματα - η περιβαλλοντική μελέτη για το ένα έχει εκδοθεί, ενώ για τα άλλα δύο θα εκδοθούν τον Μάιο. Το προεδρικό διάταγμα θα είναι έτοιμο στα τέλη Ιουνίου» είπε.

Ο κ. Παπασταύρου υπογράμμισε ότι «το Αμοργόραμα δείχνει πόσο καθοριστική είναι η συμβολή της τοπικής οικονομίας», επισημαίνοντας ότι «υπάρχει πάντα δυσκολία και αντιδράσεις στην οργάνωση του χώρου», ωστόσο «τώρα έχουμε τη θεσμική τόλμη να πάμε στη δημόσια διαβούλευση και το κάνουμε».

Τόνισε ακόμη ότι «ο ιδιωτικός τομέας παίζει καθοριστικό ρόλο στην προστασία του περιβάλλοντος», αναφερόμενος σε «ειδικό σκάφος στην Αμοργό που επιχειρεί σε πολύ δύσκολες θάλασσες και συνεργάζεται με τους ψαράδες», ενώ κατέληξε σημειώνοντας ότι «τα θαλάσσια πάρκα απαιτούν πολύ μεγαλύτερη θωράκιση».

Δαμανάκη: Πρέπει να δούμε την προστασία της θάλασσας ως μία επένδυση

Τη συζήτηση συντόνισε η πρώην Επίτροπος, Σύμβουλος στο Oceans 5 και καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο της Λισαβόνας, Μαρία Δαμανάκη, που υπογράμμισε ότι «πρέπει να δούμε την προστασία της θάλασσας ως μία επένδυση», επισημαίνοντας ότι αν «δώσουμε στη φύση μία τιμή» αυτό βοηθάει πολύ να γίνουν επενδύσεις.

Όπως ανέφερε, «οι προστατευόμενες περιοχές συμβάλλουν στην ανάπτυξη, κάτι που αποδεικνύεται από ειδικές μελέτες», προσθέτοντας ότι «υπάρχει οικονομική διάσταση στο φυσικό κεφάλαιο και τη θαλάσσια προστασία». Τόνισε επίσης ότι «υπάρχει μεγάλη σχέση της θαλάσσιας προστασίας με τα θέματα ασφάλειας».

Σημείωσε ότι «η Ελλάδα ήταν πολύ πίσω» στην προστασία των θαλασσών και ότι «χρονιά ορόσημο ήταν το 2024, όταν η χώρα διοργάνωσε το Συνέδριο για τους Ωκεανούς και ο πρωθυπουργός εξήγγειλε τα Θαλάσσια Πάρκα για το Αιγαίο και το Ιόνιο».