Πώς μπήκε η γαλλική σφραγίδα στο καλώδιο Ελλάδας-Κύπρου: Η γεωπολιτική σημασία της εμπλοκής της Meridiam

Λίγο μετά τα μέσα Μαΐου ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου ταξίδευε στο Παρίσι. Στην ατζέντα υπήρχε μια συνάντηση με τη Γαλλίδα υπουργό Οικολογικής Μετάβασης και συζητήθηκε μεταξύ άλλων η συνεργασία για την προστασία των θαλασσών. Στην πραγματικότητα όμως ο κ. Παπασταύρου πήγε στο Παρίσι για κάτι σημαντικότερο από την προστασία των θαλασσών: έκανε ραντεβού με τους ιθύνοντες της γαλλικής Meridiam για να τροδρομήσει η εμπλοκή της με την απόκτηση ισχυρού πακέτου στην κοινοπραξία του καλωδίου ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας-Κύπρου.

Μπορεί αρκετές φορές η Αθήνα να έχει επισημάνει ότι το καλώδιο GSI θα ευνοήσει περισσότερο την Κύπρο, είναι όμως εμφανές ότι η Ελλάδα είναι επισπεύδουσα και προφανώς για πολιτικούς λόγους. Ο κ. Μητσοτάκης έχει καταστήσει σαφές δεν θέλει να αφήσει το project να ναυαγήσει υπό το βάρος των τουρκικών αντιδράσεων και κάνει ό,τι μπορεί, προκειμένου να πάρει ξανά ζωή.

Κόντρα μάλιστα στην κυπριακή απραξία, καθώς ο υπουργός Ενέργειας της γείτονος Μιχάλης Δαμιανός δεν είναι και…μεγάλος fan του έργου, αν και υπάρχει συνεννόηση στο ανώτατο επίπεδο (Μητσοτάκη-Χριστοδουλίδη) ότι είναι καταλυτικής σημασίας το καλώδιο να προχωρήσει, εφόσον βεβαίως έχει και οικονομικό νόημα. Από τη στιγμή που η γαλλική Meridiam βρίσκει οικονομικό νόημα, οι Κυπριακές γεωπολιτικές επιφυλάξεις προφανώς περιττεύουν.

Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, η πνοή επανεκκίνησης του έργου δόθηκε επί της ουσίας στην πρόσφατη επίσκεψη του Γάλλου προέδρου Μακρόν στην Αθήνα τον περασμένο Απρίλιο. Στην επιχειρηματική αποστολή που τον συνόδευε και είχε θεσμικές επαφές και με τον ΣΕΒ μετείχε ο ιδρυτής και CEO της Meridiam Τιερί Ντο, ο οποίος ήρθε χθες στην Αθήνα και για τις υπογραφές τόσο με τον ΑΔΜΗΕ, όσο και με την επίσης γαλλική Nexans που ασχολείται με το πρακτικό σκέλος της πόντισης του καλωδίου.

Η Meridiam πάντως δεν χρειάζεται συστάσεις: πρόκειται για ένα μεγάλο fund που ασχολείται με έργα υποδομών ανά την υφήλιο, ενώ το portfolio των επενδύσεων διαμορφώνεται στα 100 δις. Έχει στρατηγική συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, αλλά και με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Ανάπτυξης και Ανασυγκρότησης, συνεπώς πρόκειται για θεσμικό παίκτη που πλέον αποκτά πλειοψηφικό πακέτο στην κοινοπραξία του GSI, ενώ ο ΑΔΜΗΕ παραμένει φορέας υλοποίησης του έργου.

Γεωπολιτική ρήτρα

Τι σημαίνει στην πραγματικότητα η εμπλοκή της Meridiam; Ότι και κάποιος άλλος, παίκτης παγκοσμίου βεληνεκούς, αλλά και άμεσα συνυφασμένος με το γαλλικό επιχειρείν, ενδιαφέρεται για το έργο πέρα από την Ελλάδα, την Κύπρο και τρόπον τινά το Ισραήλ. Και αυτός ο κάποιος έχει το μέγεθος, αλλά και την τεχνογνωσία να προχωρήσει το έργο. Η Meridiam άλλωστε έχει τρέξει στο πρόσφατο παρελθόν και το NeuConnect, την υποθαλάσσια ηλεκτρική διασύνδεση συνεχούς ρεύματος υψηλής τάσης ισχύος 1,4 GW και μήκους 725 χλμ, που αντιπροσωπεύει επένδυση €2,8 δισ. με ιδιωτική χρηματοδότηση, ήτοι την πρώτη απευθείας ηλεκτρική διασύνδεση μεταξύ Ηνωμένου Βασιλείου και Γερμανίας και μία από τις μεγαλύτερες διασυνδέσεις παγκοσμίως.

Με άλλα λόγια, αν η Meridiam δεν έβλεπε οικονομική προοπτική, δεν θα εμπλεκόταν στο έργο. Ομολογουμένως, τα ρίσκα και οι κίνδυνοι δεν είναι αμελητέες παράμετροι. Η Τουρκία αντέδρασε σθεναρά την προηγούμενη φορά που επιχειρήθηκε η πόντιση του καλωδίου και έκτοτε το έργο βρίσκεται σε στρατηγικό αδιέξοδο, παρά τις πολλαπλές προσπάθειες της Αθήνας να το κρατήσει εν ζωή. Από τη στιγμή που ο Σταύρος Παπασταύρου ανέλαβε το εν λόγω υπουργείο κατέστη σαφές ότι θα έπρεπε να βρεθεί στρατηγικός επενδυτής για το project. Ακούστηκαν τα ονόματα αμερικανικών και ισραηλινών εταιριών, εντούτοις η σφραγίδα που μπήκε ήταν γαλλική και μάλιστα με μέτοχο κατά πλειοψηφία.

Πλέον, πρώτη προτεραιότητα θα είναι οι έρευνες βυθού, εξ ου και η Meridiam, η Nexans και ο ΑΔΜΗΕ υπέγραψαν χθες μνημόνιο συνεργασίας για την επιτάχυνση των εργασιών και την ολοκλήρωση των θαλασσίων ερευνών. «Η συμφωνία αναμένεται να αποτελέσει καταλύτη για την επίλυση των ρυθμιστικών εκκρεμοτήτων του έργου και να συμβάλει στην μακροπρόθεσμη χρηματοδότησή του από τον τραπεζικό τομέα, ενισχύοντας την ασφάλεια και τη σταθερότητα του χρηματοδοτικού του σχήματος«, αναφέρουν πηγές από το υπουργείο Περιβάλλοντος, προσθέτοντας ότι είναι σε εξέλιξη η διαδικασία έγκρισης χρηματοδότησης για το έργο από την ΕΤΕπ. Άλλωστε, το GSI έχει χαρακτηριστεί ως έργο ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος με τη στραγίδα της Κομισιόν.