Πριν από λίγο, ο πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας έδωσε το στίγμα του 2ου συνεδρίου του ΣΥΡΙΖΑ μέσω Twitter:
Οι συσχετισμοί των δυνάμεων
Με βάση τον χάρτη του συνεδρίου, η Ενωτική Κίνηση, η οποία στηρίζει αναφανδόν Αλέξη Τσίπρα και κυβέρνηση ελέγχει περί τους 1300 συνέδρους, λίγο πάνω από το 50% δηλαδή όλου του σώματος. Σύμμαχος της Ενωτικής Κίνησης, αλλά με διακριτικές αποστάσεις σε θέματα φυσιογνωμίας είναι η Πλατφόρμα 2010, η οποία ελέγχει περίπου το 12% των συνέδρων, κοντά ή και λίγο πάνω από 300 αντιπροσώπους δηλαδή. Σχεδόν τις ίδιες δυνάμεις, λαβωμένη σε σχέση με τις προσδοκίες της και τη μέχρι τώρα επιρροή της, μετρά η κίνηση των «53+». Το υπόλοιπο σώμα, περίπου 500 σύνεδροι δηλαδή, θεωρείται «α-τασικό», δεν ανήκει δηλαδή σαφώς σε κάποια τάση, αποτελείται από μικρότερες ή μεγαλύτερες επιμέρους ομαδοποιήσεις αν και στηρίζει στην πλειοψηφία του τον Αλέξη Τσίπρα.
Οι πασοκογενείς, πολυδιασπασμένοι και αυτοί, δεν κατάφεραν να καταγράψουν μία ισχυρή, συμπαγή παρουσία, καθώς ο ΣΥΡΙΖΑ αρνείται να «πασοκοποιηθεί» στο οργανωμένο μέρος του. Οι περισσότεροι πασοκογενείς εντάσσονται στην Ενωτική Κίνηση πάντως, ενώ αρκετοί είναι ανένταχτοι.
Μεγάλη μάχη, πάντως, αναμένεται ότι θα δοθεί γα το νέο ρόλο του κόμματος σε συνθήκες διακυβέρνησης. Η Ενωτική Κίνηση κυρίως, αλλά και άλλοι υποστηρίζουν ότι το κόμμα πρέπει να «δένει» με την κυβέρνηση και να έχει σαφέστατο υποστηρικτικό ρόλο σε όλα τα μέτωπα άσκησης της κυβερνητικής πολιτικής. Να σηκώνει και το ίδιο ένα μεγάλο βάρος για τη στήριξη των επιλογών της κυβέρνησης.
Αντιθέτως υπάρχουν άλλες τάσεις και διάσπαρτες δυνάμεις που υποστηρίζουν τον αυτόνομο ρόλο – εξ ου και «αυτονομιστές» - του κόμματος και τις διακριτικές αποστάσεις της Κουμουνδούρου, με ντε φάκτο θέσπιση του δικαιώματος να κριτικάρει κυβερνητικές πολιτικές, να μην ταυτίζεται με επιλογές και συμβιβασμούς, που μπορεί να κάνει η κυβέρνηση και να μην περιορίζεται σε συμπληρωματικό ρόλο, μακριά από τον κινηματικό του χαρακτήρα και δράση.
Η διαμάχη αυτή διαπερνά συχνά και τις οργανωμένες τάσεις, όπως για παράδειγμα τους «53+», όπου οι μισοί φλερτάρουν με την πρώτη προσέγγιση και οι άλλοι μισοί είναι φανατικά υπέρ των διακριτών ρόλων κυβέρνησης και κόμματος. Λιγότερο μεν, αλλά αυτή η γραμμή ισχύει και στην Ενωτική Κίνηση πάντως.
Η Κίνηση των 53+
Η πιο επιθετική κριτική που ασκείται προς την ηγεσία είναι αυτή που εκφράζει και διατύπωσε στο συνεδριακό της κείμενο η τάση των «53+» στην οποία ανήκουν ακόμη και κορυφαίοι υπουργοί, όπως ο Ευκλείδης Τσακαλώτος, ο Θόδωρος Δρίτσας, η Θεανώ Φωτίου, βουλευτές όπως η Τασία Χριστοδουλοπούλου και κομματικά στελέχη όπως ο Πάνος Λάμπρου.
Η τάση αυτή απορρίπτει όλη την κυβερνητική ρητορική περί «νικών» επί των δανειστών και μιλά ανοιχτά για εκβιασμούς από τους εταίρους. Διαμηνύει δε ότι δεν μπορεί να είναι αυτοσκοπός της Αριστεράς η εξουσία.
«Είμαστε στην κυβέρνηση όχι πάση θυσία, αλλά όσο θεωρούμε ότι μέσα σε αυτές τις ασφυκτικές συνθήκες και τους ποικίλους εκβιασμούς μπορούμε με αριστερή οπτική να ασκήσουμε πολιτική προς όφελος των ασθενέστερων κοινωνικών στρωμάτων. Το δικό μας χρέος, ως κόμμα, είναι ακριβώς αυτό» σημειώνουν οι «53» και ξεκαθαρίζουν ότι «σκοπός είναι να αμβλύνουμε και να αποδυναμώνουμε τις επιπτώσεις από την εφαρμογή του μνημονίου, να ανοίγουμε δρόμους μετασχηματισμού, να διαμορφώνουμε νέες συνειδήσεις και νέους συσχετισμούς. Συνεπώς, το ερώτημα ως δίλημμα (σ.σ. «πάση θυσία στην κυβέρνηση;) είναι κάλπικο. Ασφαλώς μας ενδιαφέρει να είμαστε στην κυβέρνηση όσο οι κοινωνικές μας συμμαχίες μάς επιτρέπουν να παίζουμε το ρόλο μας. Αν χαθεί, με δική μας ευθύνη ή λόγω συνεχών εκβιασμών, η σχέση μας με τα ασθενέστερα και λαϊκά κοινωνικά στρώματα, με τα ριζοσπαστικοποιημένα τμήματα της κοινωνίας, αν διαρραγεί οριστικά η σχέση μας με τα ριζοσπαστικά κοινωνικά κινήματα, δεν έχει καμία σημασία η παραμονή σε μια κυβέρνηση, που θα έχει χάσει, στην ουσία, την κοινωνική στήριξη».
Και για να μην μείνει καμία αμφιβολία για το τι εννοούν, αφήνουν ευθαρσώς ανοιχτό το ενδεχόμενο ρήξης και εκλογών: «Εάν συνεχιστούν οι εκβιασμοί και τα πραξικοπήματα από τους δανειστές, προτιμάμε να πέσουμε αντιστεκόμενοι ηρωικά από εσωτερική ή εξωτερική τρόικα και όχι ταπεινωτικά από την ίδια την κοινωνία».
Η Ενωτική Κίνηση
Από την πλευρά της η αμιγώς «προεδρική» τάση, η Ενωτική Κίνηση, στηρίζει μεν, αλλά κρατά και αποστάσεις από την κυβερνητική πολιτική, παραδεχόμενη ότι πολλά μέτρα δεν συνάδουν με το πρόγραμμα του κόμματος. Όπως τονίζει «εφαρμόζουμε πολλά θετικά μέτρα για την αντιμετώπιση της ανθρωπιστικής κρίσης, την πάταξη της φοροδιαφυγής και της διαφθοράς, την καταπολέμηση της ανεργίας, την επιβολή της ισονομίας και της ισοτιμίας. Δυστυχώς, εφαρμόζουμε και μέτρα που κινούνται εκτός του προγράμματός μας, τα οποία είναι απόρροια της συμφωνίας του Ιουλίου '15. Ακόμη και γι αυτά, δίνουμε τη μάχη για αναλογικότερη επιβάρυνση προς όφελος των λαϊκών στρωμάτων. Αυτή είναι η αλήθεια».
Για την Ενωτική Κίνηση το θέμα είναι στην αλλαγή των συσχετισμών στην Ευρώπη και στο ερώτημα, «με ποια πολιτική συμμαχιών;» παραπέμπει ευθέως στις εξελίξεις που συντελούνται στις χώρες της ΕΕ.
Μεταξύ άλλων καταθέτει και δέσμη 12 προτάσεων «για ένα μάχιμο ΣΥΡΙΖΑ», όπως λέει, υποστηρίζοντας ότι «χρειαζόμαστε ένα ‘‘οργανωτικό και πολιτικό σοκ’’, που θα μας απαλλάξει από βασικά παθογενή χαρακτηριστικά της προηγούμενης περιόδου».
Η Πλατφόρμα 2010
Η πιο μετριοπαθής τάση της Πλατφόρμας 2010 (στελεχών, όπως ο Δημήτρης Παπαδημούλης, η Ρένα Δούρου, ο Γιάννης Μπαλάφας και άλλοι), με κείμενο, που υπογράφουν 40 μέλη της απερχόμενης Κεντρικής Επιτροπής, υποστηρίζει ότι «το μεγάλο διακύβευμα για την Αριστερά του 21ου αιώνα που θέλουμε να οικοδομήσουμε, είναι ένα τολμηρό και ρεαλιστικό σχέδιο προοδευτικών μετατοπίσεων και αλλαγών στην Ελλάδα και στην Ευρώπη, με εμβάθυνση του δημοκρατικού και οικολογικού προτάγματος, με ανάσχεση της ανοδικής δυναμικής της ακροδεξιάς, με ρηγμάτωση της ηγεμονίας του νεοφιλελεύθερου μοντέλου στην οργάνωση της οικονομίας, της κοινωνίας, της παραγωγής και της κατανάλωσης».
Τα 40 μέλη θέτουν ως στόχο «να αποκτήσει η Πολιτική την πρωτοκαθεδρία έναντι της Αγοράς, σε ένα πλαίσιο όπου η κάθε μία θα παίζει διακριτό ρόλο. Αγωνιζόμαστε για μια σύγχρονη Αριστερά, με αξιόπιστο πολιτικό λόγο, που δημιουργεί τις προϋποθέσεις για βιώσιμη ανάπτυξη, που δημιουργεί απασχόληση, μειώνει τις οικονομικές και κοινωνικές ανισότητες, προστατεύει το περιβάλλον, διασφαλίζοντας το μέλλον των νέων γενιών».
Το πρόγραμμα
Οι εργασίες του συνεδρίου, το οποίο θα διεξαχθεί στις εγκαταστάσεις του Σταδίου Tae Kwon Do, στο Παλαιό Φάληρο, με σύνθημα «Με την Αριστερά μπροστά για τη Ελλάδα που μας αξίζει. Κοινωνική Δικαιοσύνη - Δημοκρατία - Δίκαιη Ανάπτυξη», θα αρχίσουν στις 19:45 με σύντομη εισήγηση από τον Γραμματέα της Κεντρικής Επιτροπής Παναγιώτη Ρήγα και αμέσως μετά την ομιλία του Αλέξη Τσίπρα.
Θα ακολουθήσουν χαιρετισμοί από τον πρόεδρο του κόμματος της Ευρωπαϊκής Αριστεράς Πιερ Λοράν, τον γενικό γραμματέα του ΑΚΕΛ Άντρο Κυπριανού και εκπροσώπους ελληνικών κομμάτων.
Στη συνέχεια θα εκλεγούν το προεδρείο και οι επιτροπές του συνεδρίου. Παρασκευή και Σάββατο έχει ομιλίες συνέδρων, ενώ την Κυριακή θα εκλεγούν ο πρόεδρος και τα συλλογικά όργανα.