Το χόμπι που ξανανιώνει τον εγκέφαλο

Εφοδιασμένοι με κιάλια, φορώντας τον κατάλληλο ρουχισμό και οπλισμένοι με υπομονή, ακροπατούν ανάμεσα σε ψηλόλιγνα δέντρα και χαμηλή βλάστηση. Εκεί, πάνω σε κορμούς που αγκαλιάζονται και στον άνεμο που περνά μέσα από τα φύλλα, εντοπίζουν πολύχρωμα πουλιά να ξαποσταίνουν. Μοιάζουν εύθραυστα. Γαντζώνουν τα μικροσκοπικά νύχια τους γύρω από τα κλαδιά και με το κεφάλι που γέρνει ελαφρά από τη μια και από την άλλη, αφουγκράζονται τους ήχους του δάσους. Οι παρατηρητές, σιωπηλά, παρακολουθούν κάθε κίνησή τους. Προσαρμόζουν τα κιάλια για να καταφέρουν να θαυμάσουν όσο καλύτερα μπορούν τις λεπτομέρειες από το φτέρωμά τους και ετοιμάζουν τη φωτογραφική μηχανή για να απαθανατίσουν τη μαγική στιγμή, όταν τα εντυπωσιακά πλάσματα ανοίξουν τα φτερά τους, αποκαλύπτοντας όλο το μεγαλείο της φύσης.

Αύξηση 1088% στους νεότερους παρατηρητές
Η παρατήρηση πουλιών στο φυσικό τους περιβάλλον, γνωστό και ως birdwatching, κατακτά ολοένα περισσότερους φίλους, γνωρίζοντας ταχύτατη ανάπτυξη μεταξύ νέων. Συγκεκριμένα, στη Μεγάλη Βρετανία, οι τακτικοί παρατηρητές πουλιών ξεπερνούν τα 4 εκατομμύρια. Ανάμεσα σε αυτούς περιλαμβάνονται σχεδόν 750.000 άνθρωποι ηλικίας 16-29 ετών, καταγράφοντας αύξηση κατά 1088% σε σχέση με περίπου μια δεκαετία πριν και καθιστώντας το δεύτερο ταχύτερα αναπτυσσόμενο χόμπι, μετά την κατασκευή κοσμημάτων. Λίγο πιο μακριά, στις ΗΠΑ, η υπηρεσία Αλιείας και Άγριας Ζωής υπολογίζει σε περίπου 96 εκατομμύρια όσους παρατηρούν, ταΐζουν ή φωτογραφίζουν πουλιά -περίπου το ένα τρίτο του πληθυσμού ηλικίας 16 ετών και άνω. Με λίγα λόγια, πρόκειται για ένα από τα πιο δημοφιλή χόμπι παγκοσμίως, το οποίο σημειώνει τεράστια απήχηση τα τελευταία χρόνια.

Φυσικό αγχολυτικό
Η παρατήρηση πτηνών δεν αποτελεί μόνο μια ευχάριστη δραστηριότητα, αλλά μπορεί να επιβραδύνει τη γνωστική παρακμή και να ενισχύσει την υγεία του εγκεφάλου. Σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύτηκε στο Journal of Neuroscience, οι έμπειροι παρατηρητές πτηνών παρουσίασαν πιο συμπαγή δομή σε εγκεφαλικές περιοχές που σχετίζονται με την προσοχή και την οπτική αντίληψη, σε σύγκριση με αρχάριους. Οι ερευνητές διαπίστωσαν πως όσο πιο συμπαγής είναι η δομή του εγκεφάλου, τόσο καλύτερη είναι η ικανότητα αναγνώρισης πτηνών. Συγκεκριμένα, παρατηρήθηκε ότι η συστηματική ενασχόληση με το χόμπι αυτό, μπορεί να συμβάλει στην αναδιοργάνωση του εγκεφάλου, καθώς απαιτεί σύνθετες γνωστικές δεξιότητες, όπως η αναζήτηση, η αναγνώριση μοτίβων, η συγκέντρωση, η μνήμη και η διάκριση μεταξύ διαφορετικών ειδών. Παράλληλα, άλλες έρευνες αναδεικνύουν τη σύνδεση των δημιουργικών δραστηριοτήτων και της γνωστικής διέγερσης με τη διατήρηση της εγκεφαλικής υγείας και τη μείωση του κινδύνου εμφάνισης της νόσου Αλτσχάιμερ. Επιπλέον, η παρατήρηση πτηνών ενθαρρύνει τη σωματική δραστηριότητα, την επαφή με τη φύση και την απομάκρυνση από τις ψηφιακές συσκευές, ενώ συνδέεται με μείωση του άγχους.

Παγκόσμια αγορά
Η ευρωπαϊκή αγορά παρατήρησης πτηνών παρουσιάζει σημαντικές προοπτικές ανάπτυξης και αποτιμάται στα 23,1 δισ. δολάρια, ενώ προβλέπεται να αυξηθεί με σύνθετο ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης 5,8% έως το 2030. Την πρωτιά καταλαμβάνει η Μεγάλη Βρετανία και ακολουθούν η Ολλανδία, η Γερμανία, η Σουηδία η Ιταλία κι η Ισπανία, με τη Γαλλία να αναδεικνύεται ως μια ενδιαφέρουσα και αναπτυσσόμενη αγορά. Η κοινότητα των παρατηρητών πτηνών διευρύνεται, καθώς περισσότεροι νέοι επιθυμούν να έρθουν σε επαφή με τη φύση. Από την άλλη, στις ΗΠΑ η αγορά υπολογίζεται στα 62,7 δισ. δολάρια και αναμένεται να φτάσει τα 95,2 δισ. δολάρια έως το 2030. Σύμφωνα με την Acorn Tourism Consulting, τρεις βασικές κατηγορίες παρατηρητών διακρίνονται: οι αφοσιωμένοι που αποτελούν το 10% κι είναι κυρίως άνδρες που επιδιώκουν να παρατηρήσουν όσο το δυνατόν περισσότερα είδη πτηνών, οι ενθουσιώδεις που αντιπροσωπεύουν περίπου το 50% -τόσο άνδρες όσο και γυναίκες- με έντονο ενδιαφέρον για τα πουλιά και τη φύση, κι οι περιστασιακοί που αγγίζουν το 40% της αγοράς και ενδιαφέρονται για δραστηριότητες όπως η πεζοπορία και η παρατήρηση άγριας ζωής.

Παράλληλα, ισχυρή είναι η παρουσία ταξιδιωτικών πρακτόρων που ειδικεύονται στον τουρισμό παρατήρησης πτηνών ή εντάσσουν σχετικές δραστηριότητες στα πακέτα τους, ξεπερνώντας το 37%. Οι διακοπές με στόχο την παρατήρηση πτηνών είναι ήδη διαδεδομένες στην Ευρώπη και οργανώνονται από ταξιδιωτικά γραφεία, προγραμματίζοντας ημερήσιες και ολιγοήμερες εκδρομές σε δημοφιλείς προορισμούς.

Το κορίτσι των πουλιών
Μια νεαρή γυναίκα από τη Σκωτία, η Κέιτλιν Άντριου, περιέγραψε μέσα από το ντοκιμαντέρ της Caileag nan Eun (Το Κορίτσι των Πουλιών) που προβλήθηκε από το BBC Alba, την αγάπη της για την παρατήρηση πουλιών. Ταξιδεύει σε όλη τη Σκωτία και συναντά άλλους νέους παρατηρητές, προσπαθώντας να αποβάλλει τα στερεότυπα γύρω από το χόμπι, με κυριότερο εκείνο της ηλικίας. Σε αντίθεση με το παρελθόν που η δραστηριότητα συνδεόταν με ανθρώπους μεγαλύτερης ηλικίας που αρχίζουν να ασχολούνται με αυτό μετά τη συνταξιοδότηση, τώρα τα πράγματα είναι διαφορετικά. Μέσα από ένα συναρπαστικό road trip, μοιράζεται το πάθος της και ανακαλύπτει τις ιστορίες του κάθε συνοδοιπόρου της. Ανταλλάζουν πληροφορίες, χαρές και απογοητεύσεις και την ευτυχία που νιώθουν όταν εντοπίσουν ένα σημαντικό πουλί. «Η ζωή μπορεί να είναι τόσο ταραχώδης. Τα πράγματα έχουν τα πάνω και τα κάτω τους και ποτέ δεν ξέρεις τι θα συμβεί. Και αυτά τα μικρά ζώα, το μόνο που τους απασχολεί είναι να βρουν τροφή, να μεγαλώσουν τα μωρά τους, να τα βοηθήσουν να πετάξουν και μετά να ξανακάνουν το ίδιο. Απλώς προσπαθούν να επιβιώσουν», σημειώνει η Άντριου. Και συμπληρώνει: «Αυτό κάνει τα προβλήματά σου να φαίνονται πολύ μικρά».

www.newmoney.gr