Πού συμφωνούν και πού διαφωνούν οι διοικητικοί δικαστές

Η  Ένωση Διοικητικών Δικαστών διατυπώνει στις παρατηρήσεις στην πρωτοβουλία του υπουργείου Δικαιοσύνης για σύνταξη νομοσχεδίου σχετικά με τα  «μέτρα επιτάχυνσης και εξορθολογισμού της διοικητικής δίκης», το οποίο αναμένεται να προωθηθεί  στη Βουλή. 

Στο επίμαχο σχέδιο νόμου περιλαμβάνονται, μεταξύ των άλλων, διατάξεις που αφορούν την επιβολή  αυξημένης δικαστικής δαπάνης σε ορισμένες περιπτώσεις, τη μερική κατάργηση της ενδικοφανούς διαδικασία στις φορολογικές υποθέσεις, την εισαγωγή του θεσμού της ενδοδικαστικής συμβιβαστικής επίλυσης διαφορών, κ.λπ.

Στην αρμόδια νομοπαρασκευαστική  επιτροπή  όπου συντάχθηκε το επίμαχο νομοσχέδιο  συμμετείχε και εκπρόσωπος της εν λόγω Ένωσης με τακτικό μέλος την πρόεδρο της Ειρήνη Γιανναδάκη και αναπληρωματικό  μέλος το γενικό γραμματέα Βασίλη Φαϊτά. Όμως, όπως αναφέρουν οι διοικητικοί δικαστές δεν έγιναν αποδεκτές όλες οι προτάσεις της Ένωσης προς την νομοπαρασκευαστική επιτροπή.

Η Ένωση  επισημαίνει, μεταξύ των άλλων, ότι  διαφώνησε με την προτεινόμενη ρύθμιση  σχετικά με την παροχή στο δικαστήριο της δυνατότητας επιβολής αυξημένης δικαστικής δαπάνης σε περίπτωση κατά την οποία αυτό θα κρίνει ότι το δικόγραφο του διαδίκου που ηττήθηκε υπερβαίνει σε έκταση το αναγκαίο μέτρο ενόψει των ζητημάτων που τίθενται. Κατά την άποψη τη Ένωσης, πρόκειται για δυσανάλογο μέτρο σε βάρος των διαδίκων και των πληρεξουσίων δικηγόρων.

Επίσης, η    Ένωση επιφυλάχθηκε αναφορικά με ορισμένες πλευρές της προτεινόμενης ρύθμισης   της παράλληλης πρόβλεψης διοικητικών και ποινικών κυρώσεων για την αυτή πράξη, ενόψει της αρχής «ne bis in idem» (Σ.σ.:  Ο δικαστικός κολασμός μιας αξιόποινης πράξης επιτρέπεται μόνον μία φορά). Κατά την άποψη της Ένωσης, «θα ήταν προτιμότερη μια καθαρή λύση (ευθείας) αποποινικοποίησης συγκεκριμένων πράξεων (οι οποίες θα συνιστούσαν εφεξής μόνο διοικητικές κυρώσεις).       

Ακόμη, οι διοικητικές δικαστές αναφέρουν ότι έγινε δεκτή η πρότασή της   ως προς τη διεύρυνση της αρμοδιότητας του Τριμελούς Διοικητικού Πρωτοδικείου η οποία πλέον θα αφορά φορολογικές και τελωνειακές εν γένει διαφορές με αντικείμενο που θα υπερβαίνει το ποσό των 60.000 ευρώ όχι όμως αυτό των 150.000 ευρώ.

Συνεπώς, προσθέτει η Ένωση εφεξής, «εφόσον η διάταξη ψηφισθεί από τη Βουλή, το Μονομελές Διοικητικό Πρωτοδικείο θα εκδικάζει τις φορολογικές και τελωνειακές εν γένει διαφορές με αντικείμενο έως 60.000 ευρώ, το Τριμελές Διοικητικό Πρωτοδικείο θα εκδικάζει τις αντίστοιχες διαφορές με αντικείμενο από 60.0001 ευρώ ως 150.000 ευρώ και το τριμελές διοικητικό εφετείο θα εκδικάζει τις αντίστοιχες διαφορές με αντικείμενο από 150.001 ευρώ». 
 
Μερική κατάργηση της ενδικοφανούς διαδικασία στις φορολογικές υποθέσεις  
 
Μερική ήταν η αποδοχή της πρότασης της Ένωσης για κατάργηση της ενδικοφανούς διαδικασία στις φορολογικές υποθέσεις.   Η πρόταση της Ένωσης «είχε ως βάση τη λογική ότι η εν λόγω ενδικοφανής διαδικασία αποτελεί ένα γραφειοκρατικό ανάχωμα στην άμεση πρόσβαση  στη Δικαιοσύνη, ενώ άλλωστε η πράξη δεν δείχνει ότι επιτυγχάνεται ο διακηρυγμένος στόχος του υπουργείου Οικονομικών να διευθετούνται οι υποθέσεις σε επίπεδο φορολογικής διοίκησης προς το σκοπό της αποσυμφόρησης των διοικητικών δικαστηρίων».

Η  πρόταση αυτή της Ένωση, όμως, έγινε δεκτή μόνο για όσες υποθέσεις φορολογικής φύσης υπάγονται στην αρμοδιότητα του προέδρου Πρωτοδικών, με το σκεπτικό ότι η φύση των υποθέσεων αυτών απαιτεί οπωσδήποτε άμεση και ταχεία εκδίκαση.  
 
Ενδοδικαστική συμβιβαστική  επίλυση    

Επίσης, η Ένωση αναφέρει ότι η εισαγωγή του θεσμού της ενδοδικαστικής συμβιβαστικής επίλυσης διαφορών από αγωγές για απαιτήσεις από την εκτέλεση διοικητικών συμβάσεων αρμοδιότητας Διοικητικών Εφετείων δεν προτάθηκαν από την Ένωση η οποία διαφώνησε τόσο με την αναγκαιότητα και τη βασική λογική τους νεοεισαγόμενου θεσμού, όσο και με τις επιμέρους ρυθμίσεις.  

Μάλιστα, ο κ. Φαϊτάς υποστήριξε ότι δεν συνάδει με τη φύση των δικαστικών καθηκόντων η συμμετοχή των δικαστών σε ‘‘διαδικασίες διαπραγματεύσεων’’ μεταξύ των διαδίκων ώστε να επέλθει κάποιο συμβιβαστικό αποτέλεσμα, πολύ δε περισσότερο όταν πρόκειται για απαιτήσεις από την εκτέλεση διοικητικών συμβάσεων.  Εξάλλου, η ενασχόληση των Εφετών με την εν λόγω πρόσθετη ευθύνη θα επιφέρει τελικά καθυστέρηση στην απονομή της Διοικητικής Δικαιοσύνης και πάντως θα λειτουργήσει σε βάρος άλλων κατηγοριών υποθέσεων.