Πάνω από 840.000 άνθρωποι πεθαίνουν κάθε χρόνο παγκοσμίως από παθήσεις που συνδέονται με ψυχοκοινωνικούς κινδύνους στην
εργασία, όπως οι πολλές ώρες εργασίας, η εργασιακή ανασφάλεια και η παρενόχληση στον χώρο δουλειάς,
σύμφωνα με νέα έκθεση της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας (ΔΟΕ), οργανισμού των Ηνωμένων Εθνών.
Η έκθεση επισημαίνει ότι οι συγκεκριμένοι κίνδυνοι σχετίζονται κυρίως με
καρδιαγγειακά νοσήματα και ψυχικές διαταραχές, συμπεριλαμβανομένης της
αυτοκτονίας. Όπως αναφέρεται στην έκθεση,
η εργασία δεν επηρεάζει μόνο την οικονομική ασφάλεια, αλλά και την
ταυτότητα και τις
κοινωνικές σχέσεις των εργαζομένων, με τον τρόπο οργάνωσής της να αποτελεί καθοριστικό παράγοντα για την υγεία.
Η επικεφαλής πολιτικής για την Υγεία και Ασφάλεια στην Εργασία της ΔΟΕ,
Manal Azzi, τόνισε ότι οι ψυχοκοινωνικοί κίνδυνοι αποτελούν «
μία από τις σημαντικότερες προκλήσεις στον σύγχρονο κόσμο της εργασίας». Όπως σημείωσε, η βελτίωση του εργασιακού περιβάλλοντος είναι κρίσιμη τόσο για την υγεία των εργαζομένων όσο και για την παραγωγικότητα και τη βιώσιμη ανάπτυξη.
Σύμφωνα με την έκθεση, οι επιπτώσεις στην υγεία μεταφράζονται σε σχεδόν
45 εκατομμύρια χαμένα έτη ζωής προσαρμοσμένα στην αναπηρία (DALYs) ετησίως, ενώ η συνολική
οικονομική επιβάρυνση εκτιμάται σε 1,37% του παγκόσμιου ΑΕΠ. Στην Ευρώπη
καταγράφονται πάνω από 112.000 θάνατοι και απώλεια 1,43% του ΑΕΠ.
Τα
καρδιαγγειακά νοσήματα ευθύνονται για τη
μεγαλύτερη μερίδα θανάτων, ωστόσο οι
ψυχικές διαταραχές προκαλούν τη
μεγαλύτερη απώλεια υγιών ετών ζωής. Παράλληλα, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας εκτιμά ότι η
κατάθλιψη και το άγχος οδηγούν σε περίπου 12 δισεκατομμύρια χαμένες εργάσιμες ημέρες κάθε χρόνο.
Οι συχνότερες επιπτώσεις περιλαμβάνουν
κατάθλιψη, αγχώδεις διαταραχές, επαγγελματική εξουθένωση, διαταραχές ύπνου και χρόνια κόπωση. Σε πολλές περιπτώσεις, τα ψυχικά προβλήματα συνδέονται και με σωματικές παθήσεις, μέσω ανθυγιεινών συμπεριφορών όπως κάπνισμα, αλκοόλ και έλλειψη άσκησης.
Η έκθεση επισημαίνει ότι
περίπου 35% των εργαζομένων παγκοσμίως εργάζεται πάνω από 48 ώρες την εβδομάδα, ενώ η εργασία άνω των 55 ωρών αυξάνει σημαντικά τον κίνδυνο εγκεφαλικού και καρδιοπαθειών. Επιπλέον, το 23% των εργαζομένων έχει βιώσει κάποια μορφή βίας ή παρενόχλησης στην εργασία.
Ως βασικοί παράγοντες κινδύνου αναφέρονται οι υπερβολικές ώρες εργασίας, ο εκφοβισμός, η υψηλή πίεση, η εργασιακή ανασφάλεια και η ανισορροπία μεταξύ προσπάθειας και ανταμοιβής.
Η ΔΟΕ υπογραμμίζει ότι ο ψηφιακός μετασχηματισμός, η τηλεργασία και η τεχνητή νοημοσύνη αλλάζουν το εργασιακό περιβάλλον, καθιστώντας αναγκαία την πρόληψη των κινδύνων. Προτείνει μέτρα όπως καλύτερη οργάνωση της εργασίας, σαφήνεια ρόλων, διαχείριση φόρτου εργασίας και, όταν χρειάζεται, μη στιγματιστική υποστήριξη των εργαζομένων και δίκαιες διαδικασίες επανένταξης.