Carla Sozzani: Από τη μόδα στην τέχνη

Ενώ δηλώνει ότι το χρώμα που αγαπά είναι το κόκκινο της Πομπηίας, η ψηλόλιγνη αριστοκρατική φιγούρα της κυκλοφορεί σχεδόν πάντα με μαύρα ή λευκά ρούχα σχεδιαστών, επιμελώς ατημέλητη. Με πρόσωπο χλωμό, αμακιγιάριστη αλλά χαμογελαστή, με μακριά ξανθά μαλλιά δεμένα με μια βελούδινη κορδέλα, μοιάζει με μούσα του Μοντιλιάνι. Η Κάρλα Σοτσάνι, μία από τις επιδραστικότερες γυναίκες της εποχής στη μόδα και τις τέχνες, με τη μινιμαλιστική της εμφάνιση προάγει ό,τι πιο μοντέρνο. Ενάντια στο περιττό, αποδεικνύει ότι η ομορφιά δεν είναι αυτοσκοπός, αλλά παράγωγο της στάσης απέναντι στη ζωή.



Σήμερα η Ιταλίδα ιδρύτρια της περίφημης Galleria Carla Sozzani, συντάκτρια μόδας, εκδότρια, επιχειρηματίας και φυσικά εμμονική συλλέκτρια φωτογραφιών μόδας εκθέτει μια συλλογή από 650 έργα, κυρίως ασπρόμαυρα, περισσότερων των 70 καλλιτεχνών από τον 19ο αιώνα μέχρι σήμερα στο ίδρυμα Orsoline San Carlo στο Κόμο. Πάντα πρωτοπόρα, είναι εκείνη που παρουσίασε στον κόσμο τον Στίβεν Μάιζελ, τη Σάρα Κέιν και την Ανι Λίμποβιτς, πολύ πριν η φωτογραφία γίνει αποδεκτή ως τέχνη, και άνοιξε το πασίγνωστο «10 Corso Como», ένα concept store πριν ο κόσμος γεμίσει από δαύτα, με δημιουργίες διάσημων σχεδιαστών και μια καλλιτεχνική όαση στο πολύβουο Μιλάνο, το οποίο έχει εξαπλωθεί σε δέκα πόλεις της υφηλίου. «Η φωτογραφική συλλογή της την τοποθετεί δικαίως στον κόσμο των συλλεκτών», είχε πει για εκείνη ο καρδιακός της φίλος και σχεδιαστής μόδας Αζεντίν Αλαϊά.

Η γκαλερί της επικεντρώνεται εξαρχής στη φωτογραφία και η ίδια εκδίδει τους καταλόγους εκθέσεων και άλμπουμ για τη δουλειά fashion designers όπως οι Βάλτερ Αλμπίνι, Πιερ Καρντέν, Ρούντι Γκέρνραϊχ και Πάκο Ραμπάν.



Φωτογράφοι όπως οι Μαν Ρέι, Λορέτα Λουξ, Ρομπέρ Πολιδόρι, Ανι Λίμποβιτς, Χέλμουτ Νιούτον, Ντέιβιντ Λασαπέλ και επιφανείς σχεδιαστές επίπλων όπως οι Ζαν Προυβέ, Μαρκ Νιούσον και Σίρο Κουραμάτα προβλήθηκαν ανάμεσα σε αμέτρητους καλλιτέχνες μέσα από περισσότερες από 300 εκθέσεις. «Η φωτογραφία ήταν πάντα μέρος της ζωής και της δουλειάς μου. Ηταν η βάση σε ό,τι έκανα. Ανοιξα την γκαλερί μου για να προβάλλω δημιουργούς μόδας.



Ο Αλαϊά ήταν αυτός που μου έδωσε την ιδέα για την πρώτη μου έκθεση. Εκτοτε άρχισα να κρατάω και να αγοράζω φωτογραφίες. Ηταν στις αρχές των 70s και η γραμμή υπήρξε ανέκαθεν θολή, δεν γνωρίζαμε αν η φωτογραφία μόδας ανήκε στο πλαίσιο της σύγχρονης τέχνης. Ακόμα και σήμερα είναι κάτι που δεν έχει αποσαφηνιστεί. Πιστεύω πως η φωτογραφία είναι μια μορφή τέχνης, δεν βλέπω καμία διαφορά.



Οταν ένα έργο είναι πρωτότυπο και μοναδικό, είναι τέχνη. Οι άνθρωποι που δημιουργούν μόδα έχουν σημαντικά πράγματα να πουν και αυτό είναι προφανές. Ζούμε σε μια πολύ πιο υλιστική κοινωνία πλέον, η σύγχρονη τέχνη επηρεάζεται κατά κύριο λόγο από το χρήμα. Στα 90s οι καλλιτέχνες περνούσαν δύσκολα, αλλά παρέμεναν επικεντρωμένοι στη δημιουργικότητά τους. Δεν σκέφτονταν πώς να χτίσουν μια καριέρα ή ένα όνομα που θα τους έφερνε χρήματα. Οταν πρωτογνώρισα τον Αζεντίν Αλαϊά, τον είδα να βγάζει ένα στρώμα κάτω από το τραπέζι για να κοιμηθεί».



Η άλλη της αγάπη είναι το διάβασμα. «Η εικόνα της μητέρας μου να διαβάζει σε μια πολυθρόνα και να αποστηθίζει ένα ποίημα κάθε μέρα με επηρέασε. Εφτασε πάνω από 100 ετών χωρίς να χάσει τη μνήμη ή την κρίση της. Το να ξεκινάω τη μέρα μου με τον ήχο των σελίδων που γυρίζουν το θεωρώ ευοίωνο κραδασμό! Στις εκθέσεις μου έστελνα πάντα τυπωμένες προσκλήσεις. Ανακάλυψα ότι πολλοί θαμώνες μας τις έχουν συλλέξει. Οταν άρχισα να στέλνω email, πολλοί διαμαρτυρήθηκαν. Στο “10 Corso Como” κάποιες φορές έρχονται σπάνια βιβλία που όμως δυσκολεύομαι να τα πουλήσω γιατί προτιμώ να τα κρατήσω».



Με τον Αμερικανό καλλιτέχνη Κρις Ράους είναι μαζί 32 χρόνια - της άρεσε να είναι ανεξάρτητη και γι’ αυτό δεν παντρεύτηκαν ποτέ. «Η απόσταση βοηθάει τη διατήρηση μιας σχέσης», ήταν η δική της άποψη. Στα 76 της, πλέον, μοιράζεται μαζί του το υπέροχο διαμέρισμά της σε μια καταπράσινη λεωφόρο στο βορειοδυτικό Μιλάνο. Φυσικά, στο σύμπαν της Κάρλα Σοτσάνι από τα έπιπλα μέχρι το καθετί έχουν υπογραφή. Ακόμα και η γάτα της, που είναι Βεγγάλης, ήταν κάποτε του Αλαϊά.