Η Λαογραφία της Αποκριάς

Η Λαογραφία της Αποκριάς

Οι Μπούλες στη Νάουσα, η Τζαμάλα στα Γιάννενα, οι Kορδελάτοι και οι Φουστανελάτοι στη Νάξο, ο Γέρος στη Σκύρο και οι αλευρομάχες στο Γαλαξείδι

Παραδόσεις ετών, ήθη και έθιμα που τηρούνται ευλαβικά για πολλά χρόνια αποτελούν έναν πολύτιμο θησαυρό λαογραφικών στοιχείων ο οποίος αποτυπώνεται την περίοδο του Τριωδίου και ειδικότερα την Κυριακή της Αποκριάς και της Καθαρά Δευτέρας.  

Νάξος: Kορδελάτοι και Φουστανελάτοι
Την Καθαρά Δευτέρα σε πολλά χωριά του νησιού της Νάξου τηρείται το έθιμο των κορδελάτων και των φουστανελάτων (φουστανελάδων). Σύμφωνα με μελετητές της λαϊκής παράδοσης, στα χρόνια της Ενετοκρατίας οι φορεσιές των φουστανελάδων ήταν ένας τρόπος να επικοινωνούν μεταξύ τους οι ορθόδοξοι, ενώ λέγεται ότι στη διάρκεια της επανάστασης του ’21, έραβαν τριγωνικά τα μαντηλάκια που είχαν στο στήθος τους και εκεί μέσα έκρυβαν μπαρούτι για να το μεταφέρουν. Το έθιμο θέλει τους νέους να φορούν χρωματιστές κορδέλες ή φουστανέλες και να σχηματίζουν ομάδες, τα μπαϊράκια, με αρχηγό τον μπαϊραχτάρη.

Σκυριανή Αποκριά
Στο νησί της Σκύρου επικρατεί το έθιμο του ¨Γέρου¨ και της ¨Κορέλλας¨. Κεντρική μορφή είναι ο ¨Γέρος¨ ο οποίος είναι ντυμένος με μια μαλλιαρή μαύρη κάπα και φοράει μάσκα από δέρμα κατσικιού, ενώ στη μέση του έχει περασμένη ζώνη με κουδούνια κοπαδιού.
Τον συνοδεύουν η ¨Κορέλα¨ ( που είναι νεαρός άνδρας ντυμένος με παραδοσιακή γυναικεία φορεσιά) και ο ¨Φράγκος¨ ο οποίος φοράει μάσκα και ένα μεγάλο κουδούνι στη μέση του.
Η διονυσιακή ατμόσφαιρα ενισχύεται με το δεύτερο σκέλος του Σκυριανού καρναβαλιού, το οποίο είναι το έθιμο της “Τράτας” και περιέχει απαγγελία σατυρικών στίχων.

Οι Μπούλες της Νάουσας
To «Γενίτσαροι και Μπούλες» ή «Μπούλες» είναι αποκριάτικο έθιμο της Νάουσας Ημαθίας και χρονολογείται από τον 18ο αιώνα.
Έχει χαρακτηριστεί ως χορευτικό δρώμενο και ξεχωρίζει από την ιδιαίτερη παραδοσιακή φορεσιά η οποία αποτελείται από 15 ξεχωριστά μέρη.
Το έθιμο έχει τις ρίζες του στην αρχαιότητα και πιθανότατα έχει σχέση με τελετές φυλετικής μύησης όπως η τελετή ενηλικίωσης. Οι τελεστές ήταν και είναι πάντα νέοι άνδρες όπου σύμφωνα με την παράδοση: ο νέος ντυμένος με γυναικεία ρούχα και οδηγούμενος από ανύπαντρους άντρες της φυλής αποβάλλει τη γυναικεία ενδυμασία και μεταμορφώνεται.
Σήμερα το έθιμο μεταπλάθει την τοπική παράδοση και ενσωματώνει τους μύθους, τους θρύλους, τα τραγούδια και τους ηρωικούς αγώνες της πόλης.

Γιάννενα: Η φωτιά της Τζαμάλας
Η Τζαμάλα είναι ένας ιδιότυπος εορτασμός της αποκριάς που αναβιώνει κάθε χρόνο στα χωριά των Ιωαννίνων. Στην πλατεία της κάθε συνοικίας, τοποθετούνται μέσα σε έναν κύκλο από άμμο κούτσουρα και μικροί κορμοί δέντρων και ανάβει φωτιά που καίει μέχρι το πρωί της Καθαράς Δευτέρας.
Γύρω από τις «τζαμάλες» -σύμφωνα με το έθιμο- στήνονται χοροί με κρασί και ζεστή φασολάδα. Οι μεταμφιεσμένοι χορεύουν γύρω τους, σε διπλές και τριπλές σειρές. Κάθε γειτονιά των Ιωαννίνων και κάθε χωριό έχει την δική του «Τζαμάλα» οι οποίες αριθμούν περίπου πάνω από 60 σε όλο το νομό. 

Το αλευρομουτζούρωμα στο Γαλαξίδι
Την Καθαρά Δευτέρα στο Γαλαξίδι λαμβάνει χώρα το έθιμο του αλευρομουτζουρώματος. Κάτοικοι και επισκέπτες συγκεντρώνονται στο λιμάνι το μεσημέρι της Δευτέρας και εφοδιασμένοι με σακούλες αλευριού και μπογιές επιδίδονται σε ¨αλευρομάχες¨ οι οποίες κρατάνε για ώρες.
Το έθιμο έχει τις ρίζες του στην εποχή του Βυζαντινής Αυτοκρατορίας που οι παλιάτσοι των ιπποδρόμων χρωμάτιζαν τα πρόσωπα τους. Τη σημερινή του μορφή την έλαβε την εποχή της ιστιοφόρου Ναυτιλίας, δηλαδή από το 1840 και μετά, οπότε η γιορτή αυτή πήρε μεγάλες διαστάσεις αφού ήταν η τελευταία και αποχαιρετιστήρια πριν από την αναχώρηση των ναυτικών.

ΣΧΟΛΙΑ (2)

ε?

Απο το συλλα-αληταριό είναι οι φωτο;

OI ΦΩΤΟ ΕΙΝΑΙ ΑΠΟ ΤΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΤΗΣ

ΕΛΛΑΔΑΣ ΠΟΥ ΕΣΥ ΑΠΛΑ ΑΓΝΟΕΙΣ ΕΠΕΙΔΗ ΕΙΣΑΙ ΕΝΑ ΟΥΦΟ !

ΠΡΟΣΘΗΚΗ ΣΧΟΛΙΟΥ
Απομένουν χαρακτήρες
* Υποχρεωτικά πεδία

Δείτε Επίσης

cargos

4 φοιτητές από το Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών αξιοποιώντας τις καινοτομίες της τεχνολογίας Internet of Things για να πετύχουν τον πλήρη έλεγχο των εμπορικών κοντέινερ κατά την διαδικασία μεταφοράς τους στο φοιτητικό διαγωνισμό Ψηφιακής Καινοτομίας και Επιχειρηματικότητας που διοργάνωσε και φέτος Σωματείο Επιχειρηματικότητας Νέων/Junior Achievement Greece.

the-performance-shop

Η Λία Χαράκη, από τις πιο σημαντικές και δραστήριες καλλιτεχνικές φωνές της Κύπρου, παρουσιάζει το «The Performance Shop», ένα περιστασιακό (pop-up) κατάστημα το οποίο θα δίνει την ευκαιρία σε κάθε περαστικό-θεατή να παρακολουθήσει ή να συμμετάσχει σε παραστάσεις διαφόρων τεχνοτροπιών –στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Αθηνών και Επιδαύρου

hackathlon-eurobank

Στις εγκαταστάσεις της Eurobank στη Νέα Ιωνία θα φιλοξενηθεί και στις δύο φάσεις του ο 3ος κατά σειρά Περιφερειακός Διαγωνισμός FinTech “Beyond Hackathon”. Η πρώτη φάση θα γίνει το διήμερο 16-18 Ιουνίου 2018 και η δεύτερη και τελική φάση το διήμερο 22-24 Ιουνίου 2018

polis_stotetragono

Η δράση του Δήμου Αθηναίων «Κατάστημα στο Κέντρο»- που εντάσσεται στο πρόγραμμα ΠΟΛΗ² και υλοποιείται από την Εταιρία Ανάπτυξης και Τουριστικής Προβολής του δήμου Αθηναίων- προβλέπει το πιλοτικό «άνοιγμα» κλειστών καταστημάτων σε συγκεκριμένους δρόμους ή πλατείες του κέντρου της πόλης, ώστε να στεγάσουν επιχειρηματικές και δημιουργικές δραστηριότητες

aliki-kagioglou-1

Η Αλίκη Καγιαλόγλου το μεσημέρι της Κυριακής 3 Ιουνίου θα παρουσιάσει την παράσταση Η θαλασσινή ωδή του Φερνάντο Πεσσόα και τα φάντος της εφηβείας μου στην Εναλλακτική Σκηνή της ΕΛΣ

duo-aura

Στην αυλή του Μορφωτικού Ιδρύματος Εθνικής Τράπεζας στη Πλάκα η Ελληνίδα πιανίστρια Αγάπη Τριανταφυλλίδη και η Tουρκάλα βιολοντσελίστρια Nil Kocamangil – το μουσικό δίδυμο DUO AURA- θα ερμηνεύσουν πέρα από κλασσικούς και συνθέσεις του Νίκου Ξυδάκη και του Τούρκου Hasan Uçarsu

makas

Ο 42χρονος Παντελής Μάκκας, εικαστικός καλλιτέχνης και περφόρμερ, παρουσιάζει ένα video art project, μια καλλιτεχνική αναπαράσταση της δολοφονίας του μαθητή Αλέξη Γρηγορόπουλου, αποτελούμενη από 60 περφόρμερ –υπό την κινησιολογική καθοδήγηση της χορογράφου Αγγελικής Στελλάτου–, στην Πειραιώς 260 στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Αθηνών και Επιδαύρου