Το Ιράν δεν μπορεί να απειλήσει απευθείας τις ΗΠΑ με βαλλιστικό πύραυλο: Οι υπηρεσίες πληροφοριών αμφισβητούν τους ισχυρισμούς Τραμπ

Η τοποθέτηση του Ντόναλντ Τραμπ στο ετήσιο διάγγελμά του προς το Κογκρέσο την Τρίτη, όπου υποστήριξε ότι η Τεχεράνη «εργάζεται σε πυραύλους που σύντομα θα φτάνουν» στις ΗΠΑ, φαίνεται να μην στηρίζεται βάσει στοιχείων από τις αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών, σύμφωνα με τρεις πηγές που μίλησαν στο Reuters, προκαλώντας, έτσι, ερωτηματικά, αναφορικά με τη ρητορική του Αμερικανού προέδρου, επιχειρώντας να δικαιολογήσει πιθανό χτύπημα στο Ιράν.

Όπως ανέφεραν δύο πηγές, δεν έχει υπάρξει καμία αλλαγή σε μια μη απόρρητη αξιολόγηση της Υπηρεσίας Πληροφοριών Άμυνας των ΗΠΑ για το 2025, σύμφωνα με την οποία το Ιράν ενδέχεται να χρειαστεί έως και το 2035 για να αναπτύξει έναν «στρατιωτικά βιώσιμο διηπειρωτικό βαλλιστικό πύραυλο» (ICBM), αξιοποιώντας τα υφιστάμενα διαστημικά οχήματα εκτόξευσης δορυφόρων (SLV).

Η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Άννα Κέλι, δήλωσε ότι «ο πρόεδρος Τραμπ έχει απόλυτο δίκιο να επισημαίνει τη σοβαρή απειλή που συνιστά το Ιράν, μια χώρα που φωνάζει "θάνατος στην Αμερική", εφόσον αποκτήσει διηπειρωτικούς βαλλιστικούς πυραύλους». Ωστόσο, μία από τις πηγές επεσήμανε ότι ακόμη και αν η Κίνα ή η Βόρεια Κορέα – χώρες που συνεργάζονται στενά με το Ιράν – παρείχαν τεχνολογική υποστήριξη, η Τεχεράνη θα χρειαστεί πιθανότατα τουλάχιστον οκτώ χρόνια για να κατασκευάσει «κάτι που να είναι πραγματικά σε επίπεδο ICBM και επιχειρησιακό».

Οι πηγές, που μίλησαν υπό τον όρο της ανωνυμίας λόγω της ευαισθησίας των πληροφοριών, ανέφεραν ότι δεν γνωρίζουν για αξιολογήσεις που να καταλήγουν στο συμπέρασμα ότι το Ιράν αναπτύσσει πύραυλο ικανό να πλήξει σύντομα την ηπειρωτική επικράτεια των ΗΠΑ, χωρίς ωστόσο να αποκλείουν την ύπαρξη νεότερης έκθεσης την οποία δεν έχουν δει. Οι New York Times είχαν μεταδώσει πρώτοι ότι οι αμερικανικές υπηρεσίες εκτιμούν πως το Ιράν απέχει πιθανότατα χρόνια από την απόκτηση τέτοιας δυνατότητας.

Χωρίς ιδιαίτερη πρόοδο οι συνομιλίες

Οι δηλώσεις Τραμπ έγιναν ενώ εκπρόσωποι των ΗΠΑ και του Ιράν διαπραγματεύθηκαν χθες στη Γενεύη για το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα, χωρίς να διαφαίνεται σημαντική πρόοδος που θα μπορούσε να αποτρέψει ενδεχόμενα αμερικανικά πλήγματα, σε μια περίοδο αυξημένης στρατιωτικής παρουσίας στην περιοχή. Στην ομιλία του, ο πρόεδρος των ΗΠΑ αναφέρθηκε επίσης στη στήριξη της Τεχεράνης σε ένοπλες οργανώσεις, στην καταστολή διαδηλωτών και στα πυραυλικά και πυρηνικά της προγράμματα, χαρακτηρίζοντάς τα απειλή για την περιοχή και τις Ηνωμένες Πολιτείες. Χωρίς να παρουσιάσει αποδεικτικά στοιχεία, υποστήριξε ότι το Ιράν επιχειρεί να ανασυστήσει το πυρηνικό του πρόγραμμα, το οποίο –κατά τον ίδιο– είχε «εξαλείψει» η αμερικανική αεροπορία με επιδρομές τον Ιούνιο του περασμένου έτους σε τρεις βασικές εγκαταστάσεις εμπλουτισμού ουρανίου.

Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο διατύπωσε πιο επιφυλακτική θέση, αναφέροντας ότι το Ιράν βρίσκεται «σε πορεία που θα μπορούσε μία ημέρα να του επιτρέψει να αναπτύξει όπλα ικανά να φτάσουν στην ηπειρωτική επικράτεια των ΗΠΑ». Η Τεχεράνη αρνείται ότι επιδιώκει την απόκτηση πυρηνικού οπλοστασίου, υποστηρίζοντας ότι ο εμπλουτισμός ουρανίου –διαδικασία που μπορεί να οδηγήσει είτε σε καύσιμα για πυρηνικούς σταθμούς είτε σε πυρηνικές κεφαλές, ανάλογα με τη διάρκεια– έχει αποκλειστικά ειρηνικούς σκοπούς.

Κάτω από τα 2.000 χιλιόμετρα η εμβέλεια των πυραύλων που αναπτύσσουμε, λέει η Τεχεράνη

Σε συνέντευξή του στο India Today TV, ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν Αμπάς Αραγτσί αρνήθηκε ότι η χώρα του επεκτείνει τις πυραυλικές της δυνατότητες. «Δεν αναπτύσσουμε πυραύλους μεγάλου βεληνεκούς. Έχουμε περιορίσει εσκεμμένα την εμβέλειά τους κάτω από τα 2.000 χιλιόμετρα», δήλωσε, προσθέτοντας ότι «δεν θέλουμε να αποτελούμε παγκόσμια απειλή. Οι πύραυλοί μας υπάρχουν για λόγους άμυνας και αποτροπής».

Η αμερικανική κοινότητα πληροφοριών και ο Διεθνής Οργανισμός Ατομικής Ενέργειας έχουν επισημάνει ότι το Ιράν διέκοψε πρόγραμμα ανάπτυξης πυρηνικών όπλων το 2003. Ωστόσο, σύμφωνα με τον ΔΟΑΕ, τα τελευταία χρόνια η Τεχεράνη συνέχισε τον εμπλουτισμό ουρανίου, ακόμη και σε επίπεδα κοντά σε αυτά που απαιτούνται για οπλικά συστήματα.

Το Ιράν διαθέτει τη μεγαλύτερη δύναμη βαλλιστικών πυραύλων στη Μέση Ανατολή, με δυνατότητα πλήγματος κατά του Ισραήλ, αμερικανικών βάσεων στην περιοχή και τμημάτων της Ευρώπης. Έχει επίσης αναπτύξει διαστημικά οχήματα εκτόξευσης που έχουν θέσει δορυφόρους σε τροχιά και τα οποία, σύμφωνα με ειδικούς, θα μπορούσαν θεωρητικά να τροποποιηθούν σε διηπειρωτικούς πυραύλους.

Ο Ντέιβιντ Όλμπραϊτ, πρώην επιθεωρητής πυρηνικών του ΟΗΕ και επικεφαλής του Institute for Science and International Security, δήλωσε ότι, παρότι το ιρανικό διαστημικό πρόγραμμα επιτρέπει την εκτόξευση πυραύλων μεγάλου βεληνεκούς, η χώρα απέχει σημαντικά από την ανάπτυξη επανεισερχόμενου οχήματος (re-entry vehicle) ικανού να προστατεύσει πυρηνική κεφαλή από τις ακραίες θερμοκρασίες και πιέσεις κατά την επανείσοδο στην ατμόσφαιρα. Παράλληλα, ειδικοί σημείωσαν ότι ισραηλινές αεροπορικές επιδρομές το προηγούμενο έτος και το 2024 προκάλεσαν σοβαρές ζημιές σε κρίσιμες εγκαταστάσεις παραγωγής βαλλιστικών πυραύλων υγρών και στερεών καυσίμων στο Ιράν.