5 συγγραφείς γράφουν για τη μετά τον κορωνοϊό εποχή!

Χρήστος Α. Χωμενίδης

Εφόσον η πανδημία μπει σε ύφεση στο ορατό μέλλον, εφόσον ο καταραμένος κορωνοϊός, αν όχι εξολοθρευτεί, τουλάχιστον τιθασευτεί, μια τεράστια πρόκληση θα έχει να αντιμετωπίσει η ανθρωπότητα. Να ξεπεράσει τον φόβο. Να τον νικήσει προτού «εξαλλαχθεί» ο φόβος σε φοβία και κολλήσει για τα καλά πάνω μας.

Ας υποθέσουμε ότι σε μερικές εβδομάδες, κρίνοντας ότι η απειλή βρίσκεται σε τροχιά αποδρομής, οι υπεύθυνοι για τη δημόσια υγεία χαλαρώνουν σταδιακά τα μέτρα απομόνωσης. Αίρουν την απαγόρευση κυκλοφορίας, ανοίγουν τα καταστήματα, κατόπιν και τα σχολεία… Εύκολο το νομίζετε για τους ανθρώπους να επανέλθουν στην προ του COVID-19 καθημερινότητα; Να κυκλοφορήσουν ξανά στις πόλεις, να συγχρωτιστούν επαγγελματικά, κοινωνικά, ερωτικά; Πολύ φοβάμαι ότι θα είμαστε όλοι εξαιρετικά μουδιασμένοι, επιφυλακτικοί. Θα τηρούμε αυστηρά τις αποστάσεις για καλό και για κακό.

Τότε, λοιπόν, το στοίχημα θα αντιστραφεί. Εάν κατά την περίοδο της καραντίνας υπεύθυνη και θαρραλέα στάση αποτελεί η ευλαβική τήρηση των κανόνων αποστασιοποίησης, στην επόμενη φάση το ζητούμενο θα είναι το σπάσιμο των πάγων. Γενναίος τότε θα φανεί εκείνος που θα παραμερίσει τους δισταγμούς του και θα αποφασίσει ένα ταξίδι. Θα κάνει τον σταυρό του και θα μπει στο αεροπλάνο. Θα πάει -έστω κι από το υστέρημα του, έστω και για τρεις ημέρες- διακοπές. Θα ξαναβρεί τους φίλους του. Θα βάλει πλάτη ώστε να ανακάμψει η οικονομία, κυρίως δε η ζωή.

Τα βλέμματα όλων μας είναι στραμμένα στην επόμενη μέρα. Οι ειδήμονες προεξοφλούν βαθύτατη ύφεση. Θα περάσουμε -προειδοποιούν- πολύ ζόρικα, θα πούμε το ψωμί ψωμάκι. «Απαξ και σβήσουν», λένε, «οι μηχανές, δύσκολα ξαναπαίρνουν μπρος...».

Στο χέρι μας, έως έναν βαθμό, είναι να τους διαψεύσουμε. Οπως σπρώχνεις με όλη σου τη δύναμη για να ξεκολλήσεις ένα όχημα από τη λάσπη, έτσι να βγάλουμε την κοινωνία από τον ζόφο και τον μαρασμό. Οπως ξαφνικά μας χτύπησε η αρρώστια, έτσι ξαφνικά να φύγει. Και η ίδια, και οι θλιβερές συνέπειές της.

*Ο Χρήστος Χωμενίδης με το «Σοφό παιδί» το 1993 έγινε δεκτός με διθυραμβικές κριτικές. Εκτοτε ακολούθησαν άλλα εννέα μυθιστορήματα και τρεις συλλογές διηγημάτων. Μετά τον «Φοίνικα» από τις εκδόσεις Πατάκη θα εκδοθεί το καινούριο του βιβλίο «Ο Βασιλιάς της».


Mάνος Κοντολέων

Δεν μου αρέσει η επιστημονική φαντασία. Δεν επιλέγω να δω ταινίες που βασίζονται σε αυτήν και μήτε συνηθίζω να διαβάζω σχετικά μυθιστορήματα.
Οχι, δεν μου αρέσει η επιστημονική φαντασία και τα έργα που εμπνέει γιατί σχεδόν όλα τους είναι έργα δυστοπικά. Κι εγώ είμαι βασικά αισιόδοξος.
Αλλά να που τώρα εγώ είμαι -μαζί με τους ανθρώπους όλου του πλανήτη- έτοιμος να ζήσω (όχι να δω ή να διαβάσω) μια δυστοπική κατάσταση.

Ετοιμάζομαι να τη ζήσω... Και απλώς την υποψιάζομαι...
Αν η αισιοδοξία μου υπερισχύει, τότε πιστεύω πως όλα αυτά σύντομα θα πάρουν ένα τέλος. Αλλά αισιοδοξώ δεν σημαίνει αεροβατώ.
Κι έτσι η όποια θετική σκέψη μου κρύβεται σε μια γωνίτσα και άλλες σκέψεις ζοφερές μού κρατάνε συντροφιά.
Σύμφωνα με αυτές, λοιπόν...
-Οι καθημερινές στιγμές ελευθερίας θα μειωθούν.
-Οι επαφές με φίλους θα λιγοστέψουν.
-Για ταξίδια... ούτε λόγος να γίνεται.
-Οχι πια νέα ρούχα, νέα μικροστολίδια για το σπίτι.
-Ολοένα και περισσότεροι άνεργοι ολόγυρά μου.
-Μα και τα δικά μου τα οικονομικά θα υποστούν μεγάλη μείωση.
-Η κοινωνική φτώχεια προξενεί βίαιες αντιδράσεις.
-Οι νέοι δύσκολα θα μπορούν να βρίσκουν το ταίρι τους (πού άλλωστε;).
-Οι ερωτικές σχέσεις θα χτυπηθούν.
-Οι γεννήσεις θα μειωθούν.
-Παιδικές χαρές και σχολεία κλειστά. Μαθήματα πια διαδικτυακά.
-Ιατρική φροντίδα μειωμένη - λίγα φάρμακα.
-Η όποια διασκέδαση των πολλών η τηλεόραση. Αλλά με ποια προγράμματα, αφού...
-Καλλιτεχνικές ομάδες δεν θα υπάρχουν.
-Κινηματογράφοι και θέατρα κλειστά.
-Διαλέξεις μόνο από το Διαδίκτυο ή την τηλεόραση.
Πρόχειρα καταγραμμένες αυτές όλες οι ζοφερές σκέψεις.

Αλλά ίσως υπάρχει και μια αισιόδοξη. Το κλίμα θα αρχίσει να αλλάζει. Να γίνεται πιο φιλικό προς τη Φύση...
Κι ο άνθρωπος θα μάθει μέσα σε αυτό το κλίμα να επαναπροσδιορίζει τη ζωή του. Μια αναγέννηση της Γης.
Αλλά εγώ -ευτυχώς ή δυστυχώς- δεν θα έχω προλάβει να τη δω αυτήν τη... μεθεπόμενη μέρα. ***********
Τελικά, να που έγραψα κάτι που θυμίζει επιστημονική φαντασία και είναι δυστοπικό.
Αλλά σκέφτομαι -μιλώ με τον εγγονό μου από το τηλέφωνο- καλύτερα να μείνω στην αισιοδοξία των κειμένων για παιδιά.
Ετσι κι αλλιώς, είμαι αποφασισμένος να προασπίσω την ποιότητα του μέλλοντός τους. Ισως η επόμενη έκδοση για παιδιά να αφορά ένα νησί που χάθηκε, ένα νησί όπου οι άνθρωποι έχασαν όλες τις λέξεις που μιλούσαν για αγάπη. Και στο τέλος το ίδιο το νησί χάθηκε και οι άνθρωποι μείνανε ναυαγοί στο μέσο του πελάγου.

*Ο Μάνος Κοντολέων έχει γράψει 60 βιβλία και έχει τιμηθεί δύο φορές με το Κρατικό Βραβείο Παιδικής Λογοτεχνίας. Το 2019 κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Πατάκη η διασκευή του κελτικού μεσαιωνικού θρύλου «Τριστάνος και Ιζόλδη - Μια ιστορία των γλάρων».



Φραντζέσκα Μάνγγελ

Να γράψω για τον εφιάλτη. Τα χέρια μου δεμένα. Το στόμα κλειστό.Να γράψω τι; Να μιλήσω για τι;
Αδειοι δρόμοι και πλατείες. Λεωφορεία φαντάσματα. Κλειστά ρολά και τζαμαρίες. Λευκές στολές. Πρόσωπα, σώματα στις οθόνες. Ημερομηνίες. Αριθμοί. Στατιστικές θανάτου. Κι ο χρόνος καλπάζει παρασέρνοντας κάτω απ’ τα πόδια του ανθρώπους.
Πού βρίσκομαι; Πού είμαστε;
Ολοι ίδιοι, γυμνοί και εκτεθειμένοι.
Αμοιροι, αφελείς κι αφόρητα θνητοί.
Τα χρόνια που ζήσαμε, τα μέρη που ταξιδέψαμε, οι χώρες, οι πόλεις, τα όσα είδαμε, τα όσα προγραμματίζαμε, τα όσα περιμέναμε. Είναι πια εδώ;
Είμαστε όλοι εδώ; Αύριο; Θα είμαστε;
Να γράψω για τον φόβο.
Για αυτόν ναι, μπορώ να γράψω.
Για το σκοτάδι, τον κόμπο, το κενό.
Κλείνω τα μάτια και την πόρτα μου. Να ξεγελάσω τούτο τον φόβο που έχει κατασκηνώσει απ’ έξω.
Τις μέρες απασχολώ χέρια και μυαλό.
Διαβάζω, γράφω και φροντίζω.
Κάπου-κάπου γελώ.
Πιο πολύ αγκαλιάζω.
Δουλεύει. Αγκαλιάζω ξανά.
Οταν μου σώνεται ο αέρας, ανοίγω τα παράθυρα. Κάποιος σε ένα κρεβάτι γυρεύει τον δικό του. Τον ξέρω; Τον νοιάζομαι; Εχει διαφορά; Εχει σημασία; Οσο κρατώ την πόρτα μου κλειστή, χαρίζω ανάσες. Δεν λογαριάζω πια για πόσο είμαι μέσα. Ελπίζω μόνο μη μας κοστίσει άλλο αυτή η άνοιξη.
Κι οι μέρες περνούν. Οι νύχτες πιο δύσκολα. Πέφτουν οι άμυνες στα σκοτεινά, σε βρίσκει πάλι ο φόβος. Κλείνω μάτια και αυτιά. Γέρνω προς τη μεριά των πιο αγαπημένων. Μες στο σκοτάδι αχνοφέγγει ένα φως. Αυτό που μας παρηγορεί, αυτό και θα μας σώσει. Ο,τι δίνει νόημα σε τούτη την αναμονή. Το άλφα της ζωής που λέγεται Αγάπη.
Συλλαβίζω τη λέξη. Μετρώ τα πολύτιμα που φέρει μαζί της. Τα όσα επί χρόνια προσπερνούσαμε μαζί με τον ήλιο, τον αέρα, το φως και το χώμα που τώρα μας λείπουν.
Ολα δεδομένα. Ολα ξεχασμένα. Τα ανασύρουμε ένα-ένα και φτιάχνουμε την πανοπλία μας.
Αγάπη. Αλληλεγγύη. Αφοσίωση. Και έπειτα δύναμη, θάρρος, ενότητα, ευθύνη, προσφορά και σεβασμός. Ολα ένα, όλα το ίδιο. Σηκώνουν χέρι και χτυπούν κατά πρόσωπο το κακό.
Ανοίγω τα μάτια. Βλέπω ένα μέρος πέρα από τόπο, πέρα από χρόνο. Κόσμος έξω. Παιδιά στον δρόμο και πόρτες ανοιχτές. Μεγάλοι, μικροί, σαν σε γιορτή. Κοιτώ τα γέλια. Τα αγγίγματα. Τις αγκαλιές. Κοιτώ το φιλί. Τόσο μικρό, πολύτιμο και άφταστο.
Βάζω το χέρι πάνω στο πρόσωπό μου. Φορώ ακόμη τη μάσκα, τα γάντια, μα δεν φοβάμαι.
Είναι ο σκοπός που διώχνει τον φόβο. Αυτό το μέρος που αξίζει να παλέψουμε.
Το ίδιο όπου θα ξανασυναντηθούμε.

* Η Φραντζέσκα Μάνγγελ κατά τη διάρκεια των σπουδών της στη Βρετανία ήρθε σε επαφή με τον κέλτικο πολιτισμό, που την ενέπνευσε για τη συγγραφή της «Νύχτας του Σάουιν», που πήρε το βραβείο του Public ως Μυθιστόρημα της Χρονιάς. H νέα της δουλειά με τίτλο «Καχαραμπού» κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Bell.


Αρης Σφακιανάκης

Αν υπάρξει επόμενη μέρα από τον εγκλεισμό και είναι άνοιξη, θα πάω να βρω την αγαπημένη μου. Κι ύστερα θα αράξω στον ήλιο να πάρω λίγη βιταμίνη D.
Αν είναι καλοκαίρι, θα πάω να βρω την αγαπημένη μου κι ύστερα θα τρέξω ως την κοντινότερη παραλία για μια βουτιά φωνάζοντας: «Θάλαττα, θάλαττα!».
Αν είναι φθινόπωρο, θα πάω να βρω την αγαπημένη μου κι έπειτα θα μπω σε καμιά εκκλησία ν’ ανάψω ένα κερί που η αγαπημένη μου με περίμενε τόσο καιρό.
Αν είναι χειμώνας κι έξω βρέχει, λέω να μείνω σπίτι κι ας έρθει επιτέλους η αγαπημένη μου ως εδώ.
Βέβαια, από την άλλη, όταν ανοίξουν οι πόρτες, μπορεί να μη θέλω καθόλου να βγω από το σπίτι. Γιατί, άλλωστε; Για να βλέπω θεατρικές παραστάσεις που είναι για σκουπίδια; Για να συναγελάζομαι με κλεφτρόνια στο μετρό; Για να πληγώνομαι με την άθλια αισθητική της πόλης; Για να αντιμετωπίζω διπλοπαρκαρισμένα αυτοκίνητα σε κεντρικούς δρόμους; Για να στήνομαι στην ουρά στα Lidl; Για να πηγαίνω στο γήπεδο όπου η ομάδα μου παλεύει να μην πέσει κατηγορία; Για να συχνάζω σε ξενοδοχεία ημιδιαμονής όπου έχουν πλαγιάσει πριν από μένα φορείς ένα σωρό ασθενειών; Για να τρώω σε κινέζικα εστιατόρια που ο σεφ τους καταναλώνει νυχτερίδες στην κουζίνα;
Αλλωστε, ύστερα από τόσο καιρό στην καραντίνα, τι κόσμο θα συναντήσω εκεί έξω;
Διόλου απίθανο να είναι όλοι μεταλλαγμένοι. Να έχουν βγάλει φτερά ή λέπια. Στα πεζοδρόμια να γλιστράνε πλάσματα αμοιβαδικά. Μπορεί ακόμη ο πλανήτης να έχει καταληφθεί από εξωγήινους. Μπορεί οι ίδιοι να είμαστε εξωγήινοι. Μάλιστα, όπως ισχυρίζεται ο Πλάτωνας, είμαστε εξωγήινοι. Νομίζω ότι αρχίζω να τρελαίνομαι.
Λέω να βγω. Οχι, καλύτερα μέσα. Ας ρίξω κορώνα-γράμματα. Τι είπα μόλις; Κορώνα;
Κορωνοϊός; Θεέ μου, η συνωμοσία αποκαλύφθηκε επιτέλους… Θέλουν να επαναφέρουν τη
βασιλεία στην Ελλάδα!

*Ο Αρης Σφακιανάκης έχει εκδώσει 14 τίτλους. Το βιβλίο του με τον τίτλο «Δεν ήξερες... δεν ρώταγες!» έγινε μπεστ σέλερ. Το τελευταίο του μυθιστόρημα «Η σκιά του Κυβερνήτη» των εκδόσεων Κέδρος είναι ένα οδοιπορικό στην εποχή του Καποδίστρια.



Κατερίνα Τσεμπερλίδου

Την πρώτη ημέρα που θα μας επιτρέψουν να βγούμε έξω, θα είμαστε τόσο μουδιασμένοι, που υποψιάζομαι ότι λίγοι θα ξεμυτίσουν στον δρόμο. Αλλά μετά... πανηγύρι με αγκαλιές και φιλιά στο Σύνταγμα, σαν να κερδίσαμε το Euro.
Ή μήπως θα επιτρέπεται να βγαίνουμε έξω μόνο δυο-δυο;
Η πιο συμβολική εικόνα μετά την απελευθέρωση από τους ναζί, στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, είναι η περίφημη φωτογραφία του ναύτη που έχει λυγίσει μια κοπέλα και τη φιλάει.
Κι εμείς θα χρειαστούμε νέα σύμβολα. Ενα τραγούδι, να το τραγουδάμε δυνατά. Οχι το «Freedom» του Τζορτζ Μάικλ, κάτι φρέσκο. Και, σε αντικατάσταση του #μενουμεσπίτι, ένα νέο σήμα, όπως #είμαισουρτούκω. ’Η μήπως μια φωτογραφία να χορεύουμε όλοι μαζί σε κύκλο;
Ο φόβος δεν θα φύγει αμέσως. Η μυρωδιά του αντισηπτικού στη μύτη θα κρατήσει μέρες, μήνες... Κάποιοι φίλοι μας θα έχουν χάσει τις επιχειρήσεις τους ή τις δουλειές τους, και ορισμένοι τα αγαπημένα τους πρόσωπα. Τίποτα δεν θα είναι ανώδυνο.
Θα χρειαστούμε νέες χαρούμενες αναμνήσεις για να σβήσουν τη σκιά της απομόνωσης. Θα μας βρουν ελεύθερους τα κεράσια του Μαΐου ή τα βερίκοκα του Ιουνίου; Θα γίνουν οι γάμοι στους οποίους είμαστε καλεσμένοι;
Αφού ξεχυθούμε στα καφέ και απολαύσουμε κάθε γουλιά latte στον ήλιο, θα γράψουμε χιλιόμετρα διαδρομές με αυτοκίνητο. Επισκέψεις κι εκδρομές σε γονείς, θείες, παππούδες, αδέλφια, συναδέλφους, ανίψια, βαφτιστήρια. Θα χρειαζόμαστε εκείνο το μεγάλο οικογενειακό τραπέζι, ξανά όλοι μαζί.
Στο μεταξύ, στο συλλογικό ασυνείδητο, θα έχει εγγραφεί ο τρόπος εργασίας από το σπίτι, η βαφή της ρίζας από τα χεράκια μας, οι ασκήσεις pilates από video, η απόλυτη, αδιαπραγμάτευτη ανάγκη για wi-fi, η δύναμη, η αλληλεγγύη και η κουλτούρα υπευθυνότητας που κρύβουμε μέσα μας στα δύσκολα.
Θέλω να δω στην αγορά νέα ονόματα κραγιόν, όπως close together και μανό Freedom is a state of mind.
Το μόνο που δεν θέλω να σκέφτομαι είναι... μην έρθει ο Σεπτέμβριος και δεν έχει βρεθεί το φάρμακο...
Οχι, άλλο κάρβουνο - όχι, άλλο οινόπνευμα στα χεράκια μας και στα πόμολα!

*Η Κατερίνα Τσεμπερλίδου είναι συγγραφέας, happiness blogger, inspirational speaker. Εχει γράψει 13 βιβλία που έγιναν best seller, όπως το «Οχι πια σεξ, μόνο φίλοι» και το «Η ευτυχία είναι απόφαση». Το νέο της βιβλίο «Το κορίτσι του καιρού» (εκδ. Ψυχογιός) είναι ένα μυθιστόρημα για την εύθραυστη ισορροπία των σχέσεων.