Δημήτρης Δανίκας

Κάπως έτσι έπεσε, εν αιθρία, η «απελευθέρωση», τουτέστιν ο τάδε «τυχεράκιας» δύναται να εργάζεται σε δύο, διαφορετικούς, εργοδότες. Και γιατί δύο; Να γίνουν τρεις. Ακόμα καλύτερα. Διότι, με τους δύο εργοδότες και με τα δύο οκτάωρα, ο κάθε «τυχεράκιας» θα λαμβάνει, μηνιαίως, δύο οκτακοσαράκια. Δηλαδή 1.600 ευρώπουλα μηνιαίως. Περίφημα. Αν μάλιστα είναι και μαύρα, ε τότε κάθε «τυχεράκιας» θα μπορέσει να αγοράσει στέγη και να βάλει κεραμίδια πάνω από το κεφάλι του.

Οκτώ ώρες στον έναν εργοδότη και άλλες οκτώ στον δεύτερο μας κάνουν 16 ώρες. Περίφημα. Τι μένουν; Αλλες οκτώ. Λίγες είναι; Καθόλου. Μα δεν είναι οκτώ. Τότε πόσες είναι; Λιγότερες. Μα γιατί λιγότερες; Επειδή, λέει ο «τυχεράκιας», θα καταναλώνω ημερησίως δύο ωρίτσες στους δρόμους. Μα γιατί δύο; Επειδή ο ένας εργοδότης θα βρίσκεται στην Ιερά οδό, ας πούμε, και ο άλλος στο λιμάνι του Πειραιά.

Λάθος σου. Να βρεις δύο εργοδότες στην ίδια περιοχή. Ωστε να μην καταναλώνεις χρόνο, κόπο και χρήμα. Κι αν δεν βρω; Ε τότε θα πηγαινοέρχεσαι μεταξύ Ιεράς οδού και λιμανιού. Τέλος πάντων. Αφαιρουμένων των δύο ωρών για το πήγαινε έλα, τι μένουν; Μόνο έξι ώρες. Αρκετές.

Ξέρεις πόσο πολύτιμες στις μέρες μας οι έξι ελεύθερες ώρες; Τυχεράκια. Ναι, σου λέει. Αλλά από τις έξι «ελεύθερες» ώρες θα αφαιρέσω άλλες δύο. Και γιατί θα το κάνεις αυτό; Μα επειδή πρέπει να δω τα παιδιά μου, να ρίξω μια ματιά στην τηλεόραση και να φάω το βραδινό μου.

Λάθος σου μεγάλο. Τα παιδιά να τα βλέπεις τις Κυριακές. Τα κανάλια να τα αποφεύγεις γιατί θα γεμίσει το κεφάλι σου σκουπίδια. Και το φαγητό σου να το τρως στο κρεβάτι. Τέλος πάντων. Πόσες ώρες σού μένουν για ύπνο; Τέσσερις; Πολλές. Ξέρεις, φίλε μου, πόσοι επιχειρηματίες δεν μπορούν να κλείσουν μάτι; Ξέρεις με τα βάσανα που έχουν, ότι πάσχουν από αϋπνία; Ξέρεις ότι αναγκάζονται να παίρνουν χάπια; Μη λες τίποτα. Τυχερός είσαι με τέσσερις ώρες ύπνου.

Φαντάσου, αγαπητέ μου «τυχεράκια», τι συνέβαινε μεταξύ 1760 και 1860 στη Μεγάλη Βρετανία, την εποχή της Βιομηχανικής Επανάστασης. Με τσιμπιδάκια στα βλέφαρά τους, ώστε να μην κλείνουν μάτι επί 24ώρου βάσεως. Αντε, μπαγασάκο, σου έφεξε.

Μετά απ’ αυτή την «απελευθέρωση» των 16 ωρών καθημερινής εργασίας, κατέφθασε διορθωτική ενημέρωση με τον ακόλουθο, αυστηρό και δεσμευτικό, όρο: κάθε εργαζόμενος πρέπει τουλάχιστον να διαθέτει ημερησίως έντεκα ώρες εκτός υπηρεσίας. Περίφημα. Αρα στον πρώτο εργοδότη με οκτώ ώρες και στον δεύτερο με πέντε ώρες. Μας κάνουν 13 ώρες. Το υπόλοιπο των 11 ωρών θα είναι αυστηρώς δικό μου. Λέει ο τυχεράκιας.

Αμ δεν είναι έτσι. Τότε πώς είναι. Οι πέντε μπορεί να γίνουν έξι, οι έξι εφτά και οι εφτά οκτώ. Με το ίδιο μεροκάματο; Με το ίδιο. Λάθος σου. Να ζητήσεις υπερωρίες. Μα αν το κάνω θα πέσω σε «πόρτα». Ε, τότε να τους καταγγείλεις στην Επιθεώρηση Εργασίας. Μα αν το κάνω, θα βρεθώ στη σέντρα. Ε, τότε τι μπορώ εγώ να κάνω ως Πολιτεία; Τα χέρια μου δεμένα.

Και για να τελειώνω. Φυσικά η «απελευθέρωση» εργασίας είναι όρος στην ευρωπαϊκή νομοθεσία. Φυσικά σε σχεδόν όλες τις ευρωπαϊκές χώρες κάθε εργαζόμενος διαθέτει τις ώρες του όπως εκείνος θέλει. Φυσικά πρέπει και εν Ελλάδι να υιοθετήσουμε αυτές τις διαδικασίες.

Ομως το μεροκάματο στη Γερμανία και στις άλλες αναπτυγμένες χώρες εντελώς διαφορετικό, από το δικό μας το ταχαερωπαϊκό και στην πραγματικότητα μισο-τριτοκοσμικό. Με απλά λόγια, οι τιμές καλπάζουν με ταχύτητες ευρωπαϊκών προδιαγραφών. Τα μεροκάματα στενάζουν εντός ανήλιων υπογείων και «κυμαινόμενων» ωραρίων.

Οπως λέει και ο σοφός λαός, «και κερατάς και δαρμένος». Σήμερα οι σκλάβοι είναι ελεύθεροι. Από πού προκύπτει αυτό; Μα είναι απλό. Φοράνε αλυσίδες; Οχι! Ε, τότε, ελεύθεροι και ωραίοι!