Τη θέση της Ελλάδας υπέρ της εφαρμογής των διεθνών κανόνων για τα χημικά όπλα στη
Συρία και υπέρ της προστασίας των δικαιωμάτων των γυναικών στο
Αφγανιστάν ανέδειξε στο Συμβούλιο Ασφαλείας του
ΟΗΕ η μόνιμη αντιπρόσωπος της χώρας, πρέσβυς
Αγγελική Μπαλτά, κατά τις συζητήσεις που πραγματοποιήθηκαν για τις εξελίξεις στις δύο χώρες.
Συνεχίζονται οι έρευνες για το πρόγραμμα χημικών όπλων στη Συρία
Το Συμβούλιο Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών ενημέρωσε ο εκπρόσωπος του Γραφείου Αφοπλισμού του ΟΗΕ, Αντεντέτζι Έμπο, σχετικά με την εφαρμογή της Απόφασης 2118 (2013) για την εξάλειψη του συριακού προγράμματος χημικών όπλων.
Όπως ανέφερε, εξακολουθούν να υπάρχουν σοβαρά ερωτήματα σχετικά με την πληρότητα των δηλώσεων που είχε υποβάλει η προηγούμενη κυβέρνηση της Συρίας. Από το 2014, η Τεχνική Γραμματεία του Οργανισμού για την Απαγόρευση των Χημικών Όπλων (OPCW) «δεν μπόρεσε να επιβεβαιώσει ότι η δήλωση που υποβλήθηκε από την προηγούμενη κυβέρνηση ήταν ακριβής και πλήρης», λόγω «ανεπαρκών και ανακριβών πληροφοριών».
Η υπηρεσία εξέφρασε «σοβαρή ανησυχία» ότι τα προβλήματα ενδέχεται να αφορούν «μεγάλες ποσότητες πιθανώς μη δηλωμένων ή μη επαληθευμένων χημικών παραγόντων και πυρομαχικών».
Ενδείξεις για περισσότερες από 100 εγκαταστάσεις
Σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουν συγκεντρωθεί, πέρα από τις «26 δηλωμένες εγκαταστάσεις που σχετίζονται με χημικά όπλα», υπάρχουν ενδείξεις ότι «περισσότερες από 100 άλλες εγκαταστάσεις» ενδέχεται να είχαν εμπλακεί σε δραστηριότητες σχετικές με το πρόγραμμα της προηγούμενης κυβέρνησης.
Η νέα κυβέρνηση της Συρίας συνεργάζεται με τον OPCW προκειμένου να αποσαφηνιστεί «η πλήρης έκταση και το εύρος του προγράμματος». Από τον Μάρτιο του 2025 έχουν επισκεφθεί «περισσότερες από είκοσι τοποθεσίες», έχουν συλλεχθεί «19 δείγματα» και «πάνω από 6.000 έγγραφα», ενώ παραδόθηκαν «34 σφραγισμένα χαρτοκιβώτια» με έγγραφα για ανάλυση.
Ο κ. Έμπο υπογράμμισε ότι πρόκειται για «μια κρίσιμη ευκαιρία για το καθεστώς αφοπλισμού και μη διάδοσης», καλώντας τα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας να επιδείξουν ενότητα ώστε να ολοκληρωθεί η προσπάθεια εξάλειψης των χημικών όπλων στη Συρία.
Η παρέμβαση της Ελλάδας για τη Συρία
Κατά την τοποθέτησή της, η Μόνιμη Αντιπρόσωπος της Ελλάδας στον ΟΗΕ, πρέσβυς Αγγελική Μπαλτά, επανέλαβε την πλήρη υποστήριξη της Ελλάδας στην κυριαρχία, την ενότητα και την εδαφική ακεραιότητα της Συρίας, καθώς και σε μια πλήρως συμπεριληπτική πολιτική μετάβαση υπό την ηγεσία και την ευθύνη της ίδιας της Συρίας, στο πνεύμα της Απόφασης 2254 του Συμβουλίου Ασφαλείας.
Ζήτησε την ενότητα του Συμβουλίου Ασφαλείας για την τήρηση της Απόφασης 2118 (2013), αλλά και των διεθνών κανόνων κατά της χρήσης χημικών όπλων.
Η κ. Μπαλτά εξέφρασε επίσης ικανοποίηση για τη συνεχιζόμενη εποικοδομητική συνεργασία μεταξύ της Τεχνικής Γραμματείας του OPCW και των συριακών μεταβατικών αρχών και κάλεσε την Εθνική Αρχή της Συρίας να συνεργαστεί στενά με τον οργανισμό, ώστε να επιλυθούν τα 19 εκκρεμή ζητήματα που παραμένουν.
Παράλληλα, επανέλαβε τη δέσμευση της Ελλάδας να υποστηρίξει τον OPCW, τόσο μέσω της συμμετοχής της στο Εκτελεστικό Συμβούλιο του οργανισμού όσο και μέσω χρηματοδοτικής συνεισφοράς στο ειδικό ταμείο για τις αποστολές στη Συρία.
Ανησυχία στον ΟΗΕ για την κατάσταση στο Αφγανιστάν
Το Συμβούλιο Ασφαλείας συνεδρίασε επίσης για την κατάσταση στο Αφγανιστάν, με την Αναπληρώτρια Ειδική Αντιπρόσωπο του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ και ασκούσα καθήκοντα επικεφαλής της αποστολής του οργανισμού στη χώρα (UNAMA), Ζορζέτ Γκανιόν, να τονίζει ότι στόχος της διεθνούς κοινότητας παραμένει ένα Αφγανιστάν «σε ειρήνη πλήρως επανενταγμένο στη διεθνή κοινότητα».
Ωστόσο, όπως σημείωσε, οι πρόσφατες εξελίξεις επιβαρύνουν περαιτέρω την ήδη εύθραυστη κατάσταση. Η σύγκρουση με το Πακιστάν έχει προκαλέσει «βαρύ ανθρώπινο και οικονομικό κόστος», ενώ το κλείσιμο των συνόρων και η περιφερειακή αστάθεια έχουν οδηγήσει σε αύξηση των τιμών βασικών αγαθών, επιβαρύνοντας την οικονομία της χώρας.
«Πέμπτο έτος σχεδόν πλήρους αποκλεισμού» για τις γυναίκες
Η κ. Γκανιόν επισήμανε ότι το βασικό πρόβλημα παραμένει «η συνεχιζόμενη αποξένωση του Αφγανιστάν από το διεθνές σύστημα», γεγονός που δυσχεραίνει την αντιμετώπιση κρίσιμων ζητημάτων όπως η οικονομική αυτάρκεια, η ασφάλεια, η τρομοκρατία και η ανθρωπιστική κρίση.
Παρά τις δυσκολίες, καταγράφηκαν και ορισμένες θετικές εξελίξεις. Η απαγόρευση καλλιέργειας οπίου διατηρείται για τρίτη χρονιά, με τις εκτάσεις να περιορίζονται σε «10.200 εκτάρια το 2025», ενώ μέσω της διεθνούς βοήθειας οι Αφγανοί πολίτες έχουν καταφέρει να αντεπεξέλθουν σε πολλαπλές κρίσεις.
Ωστόσο, η κατάσταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων προκαλεί σοβαρή ανησυχία. Οι γυναίκες και τα κορίτσια εισέρχονται πλέον «στο πέμπτο έτος σχεδόν πλήρους αποκλεισμού από τη δημόσια ζωή και την εκπαίδευση μετά την έκτη τάξη», ενώ η απαγόρευση εργασίας των γυναικών στον ΟΗΕ δυσχεραίνει σημαντικά την παροχή ανθρωπιστικής βοήθειας.
Η τοποθέτηση της Ελλάδας για τα δικαιώματα των γυναικών
Κατά την παρέμβασή της στο Συμβούλιο Ασφαλείας, η πρέσβυς Αγγελική Μπαλτά τόνισε ότι «η σκέψη της διεθνούς κοινότητας είναι με τις γυναίκες του Αφγανιστάν», καθώς ο κόσμος γιορτάζει την Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας και την CSW70.
Κάλεσε τους Ταλιμπάν να αναιρέσουν άμεσα όλες τις πολιτικές και πρακτικές περιορισμού κατά γυναικών και κοριτσιών, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που αφορούν την εκπαίδευσή τους αλλά και την πρόσβαση των γυναικών που εργάζονται για τον ΟΗΕ στις εγκαταστάσεις του οργανισμού.
Παράλληλα, προέτρεψε τους Ταλιμπάν να τηρήσουν τις διεθνείς υποχρεώσεις του Αφγανιστάν, συμπεριλαμβανομένης της Σύμβασης για την εξάλειψη όλων των μορφών διακρίσεων κατά των γυναικών (CEDAW).
Η κ. Μπαλτά εξέφρασε ανησυχία για τις πρόσφατες διασυνοριακές συγκρούσεις και ζήτησε απρόσκοπτη πρόσβαση της ανθρωπιστικής βοήθειας, επαναλαμβάνοντας ότι το έδαφος του Αφγανιστάν δεν πρέπει να χρησιμοποιείται για απειλές ή επιθέσεις κατά οποιασδήποτε χώρας και καλώντας τους Ταλιμπάν να καταπολεμήσουν την τρομοκρατία.
Τέλος, επανέλαβε την υποστήριξη της Ελλάδας για την ανανέωση της εντολής της αποστολής του ΟΗΕ UNAMA στο σύνολό της και χαιρέτισε την πρόσφατη επίσκεψη της Αναπληρώτριας Γενικής Γραμματέως του ΟΗΕ Ροζμαρι ΝτιΚάρλο στο Αφγανιστάν.