Αλλάζει η χωρητικότητα της αίθουσας για τη δίκη των Τεμπών - Φλωρίδης: Οι προτάσεις ελήφθησαν υπόψη, αλλά κάποιοι παρεμποδίζουν τη διεξαγωγή της διαδικασίας

Σε τεχνικές βελτιώσεις στην αίθουσα του «Γαιόπολις» στη Λάρισα, όπου την περασμένη Δευτέρα ξεκίνησε επεισοδιακά η δίκη για την τραγωδία των Τεμπών, προχωρά το υπουργείο Δικαιοσύνης. Στο πλαίσιο αυτό, ξεκίνησαν εργασίες με στόχο να εξασφαλιστούν περισσότερες θέσεις στον χώρο του δικαστηρίου, με τον υπουργό Δικαιοσύνης Γιώργο Φλωρίδη να δηλώνει στο «ΘΕΜΑ» ότι «προτάσεις για καλύτερες συνθήκες διεξαγωγής της δίκης, απ’ όσους προβλήθηκαν καλοπροαίρετα, ελήφθησαν υπόψη».

Οπως φάνηκε στην πράξη κατά την εναρκτήρια συνεδρίαση του δικαστηρίου, η αίθουσα του «Γαιόπολις», παρότι διαμορφωνόταν τρία χρόνια τώρα με κόστος 1,6 εκατ. ευρώ για να στεγάσει τη δίκη για τη σιδηροδρομική τραγωδία, δεν αποδείχθηκε κατάλληλη για να καλύψει τις ανάγκες αυτής της πολυπρόσωπης ακροαματικής διαδικασίας, με τους 36 κατηγορούμενους, τους 250 δικηγόρους και τους 350 μάρτυρες και τις οικογένειες των 57 θυμάτων.

Στην αίθουσα των 283,75 τετραγωνικών μέτρων δεν χώρεσαν καν την πρώτη μέρα της δίκης όλοι οι συγγενείς των θυμάτων, ούτε όμως και οι συνήγοροι. Και όσοι, όμως, κατάφεραν να εισέλθουν στο δικαστήριο έψαχναν εναγωνίως μια θέση και πολλοί έμειναν όρθιοι, όπως όρθιοι ήταν και αρκετοί δικηγόροι χωρίς να έχουν έναν χώρο για να ακουμπήσουν τους φακέλους με τα έγγραφά τους. Οι μικροφωνικές εγκαταστάσεις αρχικά δεν λειτουργούσαν παρά τα αλλεπάλληλα τεστ προτού οι δικαστές ανέβουν στην έδρα, ενώ στην είσοδο του δικαστηρίου ο έλεγχος ήταν μόνο ασφαλείας και δεν αφορούσε στις ιδιότητες των προσώπων που εισέρχονταν στον χώρο.

Πλήθος ενστάσεων

Μέσα σε λίγα λεπτά στη δικαστική αίθουσα διαμορφώθηκαν ασφυκτικές συνθήκες, με αποτέλεσμα να τεθεί πλήθος ενστάσεων για την καταλληλότητά της. Ενστάσεις εύλογες, οι οποίες προήλθαν από δικηγόρους τόσο των συγγενών των θυμάτων όσο και των κατηγορουμένων. Ολοι τόνισαν ότι για να ξεκινήσει η διαδικασία θα πρέπει πρώτα να εξασφαλιστούν κατάλληλες συνθήκες διεξαγωγής της, ενώ άλλοι επισήμαναν πως η δίκη θα πρέπει να διεξαχθεί σε άλλη αίθουσα. Ζητήθηκαν μάλιστα και διαβεβαιώσεις ότι έχουν ληφθεί τα απαραίτητα μέτρα πυρασφάλειας. Οι δικηγόροι άφησαν ανοιχτό ακόμη και το ενδεχόμενο της αποχής, αν δεν διασφαλιστούν οι κατάλληλες συνθήκες, ενώ και οι συγγενείς θυμάτων προειδοποίησαν με αποχώρηση.

Κατά την εναρκτήρια συνεδρίαση διαμορφώθηκαν πραγματικά συνθήκες χάους και δεν ήταν λίγες οι φορές που από το ακροατήριο ακούγονταν φωνές έντονης αμφισβήτησης της αμεροληψίας των μελών της έδρας. Σε αυτό το κλίμα, συνήγοροι γνωστοποίησαν στην έδρα ότι στην αίθουσα υπήρχαν και επιζώντες της τραγωδίας, οι οποίοι, υπό τις συνθήκες που διαμορφώθηκαν στον χώρο, αναβίωναν την αίσθηση της ασφυξίας που είχαν όταν βρίσκονταν εγκλωβισμένοι χωρίς οξυγόνο ανάμεσα σε λαμαρίνες.

Η κατάσταση που διαμορφώθηκε στη δικαστική αίθουσα ήταν τέτοια που κάποιοι, μη καθήμενοι, αναγκαστικά είχαν κολλήσει στον τοίχο και άθελά τους έκλειναν τους διακόπτες για το φως. Αλλοι πάλι από τις οικογένειες των θυμάτων, μην αντέχοντας την πολύωρη ταλαιπωρία και ελλείψει άλλων θέσεων, κάθισαν στα εδώλια των κατηγορουμένων, η συντριπτική πλειονότητα των οποίων δεν προσήλθε στο δικαστήριο αφήνοντας τα κενά.

Το πρόβλημα της αίθουσας

Παράγοντες της δίκης επισημαίνουν ότι το πρόβλημα στον συγκεκριμένο χώρο που επιλέχθηκε για να διεξαχθεί η δίκη για τα Τέμπη είναι ότι αυτός είναι «σαλαμοποιημένος», καθώς αποτελείται από τρεις ξεχωριστές αίθουσες, ενώ θα έπρεπε να είναι ενιαίος ώστε όλοι οι συγγενείς -ακόμη και πολίτες που θα θελήσουν να παρακολουθήσουν τη διαδικασία- να έχουν άνετη πρόσβαση στο δικαστήριο.

Αναμφίβολα η αίθουσα που συνεδριάζει το δικαστήριο αποδείχθηκε ιδιαίτερα μικρή για να χωρέσει όλο αυτόν τον κόσμο που προσήλθε στο ακροατήριο την πρώτη μέρα και αναμένεται να προσέρχεται και σε άλλες φάσεις της δίκης, όπως όταν θα αρχίσει η κατάθεση μαρτύρων, όταν θα έρθει η ώρα των απολογιών των κατηγορουμένων, όταν θα αγορεύσει η εισαγγελέας επί της ενοχής και όταν το δικαστήριο θα εκφωνήσει την απόφασή του. Σίγουρα θα υπάρχουν διαστήματα κατά τα οποία στο ακροατήριο δεν θα βρίσκονται τόσα πολλά άτομα, όμως σε καμία περίπτωση, όπως έλεγαν δικηγόροι και συγγενείς, δεν μπορεί να γίνεται ο σχεδιασμός μιας αίθουσας με τη σκέψη ότι κάποια στιγμή μέσα σε αυτή θα υπάρχουν και άδεια καθίσματα.

Στον χώρο «Γαιόπολις» υπάρχουν ακόμη δύο συμπληρωματικές αίθουσες, οι οποίες όμως δεν σχετίζονται άμεσα με την κύρια αίθουσα της δίκης. Πρόκειται για αίθουσες ακροατηρίου επιφάνειας 82 και 109 τετραγωνικών μέτρων αντίστοιχα, οι οποίες θυμίζουν περισσότερο χώρους αναμονής δημόσιων υπηρεσιών. Στη μία από αυτές υπάρχουν περίπου 150 θέσεις για καθήμενους, καθώς και οθόνες για την παρακολούθηση της δίκης, ενώ στην άλλη αίθουσα υπάρχουν μόνο καθίσματα.

Hδη από την πρώτη μέρα της διαδικασίας η παραμονή των συγγενών σε αυτές τις δύο αίθουσες προκάλεσε αντιδράσεις, καθώς αισθάνθηκαν ότι στερούνται το δικαίωμα της φυσικής παρουσίας στην κύρια αίθουσα όπου διεξάγεται η δίκη, κάτι που για τους ίδιους αποτελεί ένα σημαντικό αγκάθι στη συνολική διαδικασία. Oπως επισημαίνουν, έπειτα από τρία χρόνια αναμονής για την έναρξη της ακροαματικής διαδικασίας και με την προσδοκία για δικαίωση πιο έντονη από ποτέ, το γεγονός ότι παραμένουν εκτός της δικαστικής αίθουσας και παρακολουθούν τη διαδικασία μέσω οθονών τούς δημιουργεί την αίσθηση πως η Πολιτεία δεν στέκεται στο πλευρό τους αλλά απέναντί τους.

Οι παρεμβάσεις

Με σκοπό τη βελτίωση της κατάστασης το υπουργείο Δικαιοσύνης προχωρά σε παρεμβάσεις στην κύρια αίθουσα της δίκης, ώστε αυτή μέχρι την 1η Απριλίου να επεκταθεί και να υπάρξει προσθήκη, όπως διαβεβαιώνει, 100 και πλέον καθισμάτων. Να σημειωθεί ότι η αίθουσα αυτή εκτείνεται σε 283 τετραγωνικά μέτρα και την πρώτη μέρα της διαδικασίας στον χώρο αυτό υπήρχαν 221 θέσεις για ακροατήριο και 36 θέσεις για τους κατηγορούμενους.

Τώρα το υπουργείο προχώρα σε αφαίρεση των διαχωριστικών από γυψοσανίδα που υπάρχουν στις δύο πλευρές της αίθουσας, αριστερά και δεξιά από την έδρα των δικαστών, ώστε να μεγαλώσει ο χώρος και να τοποθετηθούν οι επιπλέον θέσεις. Η παρέμβαση αυτή, πλέον της αύξησης των καθισμάτων, αναμένεται να απελευθερώσει και την οπτική γωνία όλων των καθημένων σε αυτά τα σημεία, έτσι ώστε να μπορούν να παρακολουθούν άνετα τη δίκη (σ.σ.: στα σημεία αυτά η επαφή με τα έδρανα των συνηγόρων αλλά και την έδρα δεν ήταν εφικτή, γιατί μεσολαβούν οι τοίχοι από γυψοσανίδες). Επιπρόσθετα, διαβεβαιώσεις υπάρχουν και για βελτίωση των μικροφωνικών εγκαταστάσεων με την προσθήκη νέων μικροφώνων ειδικά στις θέσεις των δικηγόρων.

Το υπουργείο Δικαιοσύνης αναφέρει ακόμη ότι κατά την επόμενη συνεδρίαση του δικαστηρίου θα λάβει χώρα αυστηρή ταξινόμηση των εισερχομένων στην αίθουσα του δικαστηρίου και, σύμφωνα με τον σχεδιασμό που μέχρι στιγμής υπάρχει, πρώτοι θα εισέλθουν σε αυτή οι δικηγόροι και μετά οι συγγενείς των θυμάτων ώστε να συνεχιστεί η διαδικασία της νομιμοποίησης, η οποία είχε ξεκινήσει από την προηγούμενη δικάσιμο. Οι συγγενείς που θα νομιμοποιούνται θα βρίσκονται μέσα στην αίθουσα του δικαστηρίου και εν συνεχεία θα μπορούν να βρίσκονται στις άλλες δύο αίθουσες που έχουν κατασκευαστεί γι' αυτούς. Μετά την ολοκλήρωση της συγκεκριμένης διαδικασίας θα εκφωνηθούν οι μάρτυρες, οι οποίοι με την έναρξη της ακροαματικής διαδικασίας δεν επιτρέπεται να βρίσκονται στην αίθουσα της δίκης παρά μόνο την ημέρα της κατάθεσής τους.

Σύμφωνα με πληροφορίες, προτάσεις για τη βελτίωση της αίθουσας έχουν θέσει στο υπουργείο Δικαιοσύνης και εκπρόσωποι της Ολομέλειας των Δικηγορικών Συλλόγων και κάποιες από αυτές φαίνεται πως έχουν βρει πρόσφορο έδαφος για να υλοποιηθούν. Μεταξύ άλλων, οι δικηγόροι πρότειναν το δωμάτιο που υπάρχει παραπλεύρως της δικαστικής αίθουσας να «μικρύνει» και ο χώρος αυτός να δοθεί στο δικαστήριο. Ακόμη, οι δικηγόροι ζήτησαν η έδρα του δικαστηρίου, εκεί δηλαδή που κάθονται οι δικαστές και ο εισαγγελέας, να μετακινηθεί προς τα πίσω, δηλαδή προς το σημείο που υπάρχει ο τοίχος, έτσι να απελευθερωθεί χώρος για τα έδρανα των συνηγόρων που βρίσκονται αριστερά και δεξιά κάτω από την έδρα αλλά και την υπόλοιπη αίθουσα.

Κουτσόλαμπρος: Διασφάλιση συνθηκών δίκαιης δίκης

Από την πλευρά του, ο πρόεδρος του Δικηγορικού Συλλόγου της Αθήνας και πρόεδρος της Ολομέλειας των Δικηγορικών Συλλόγων της χώρας Ανδρέας Κουτσόλαμπρος, μιλώντας στο «ΘΕΜΑ», τονίζει την ανάγκη εξασφάλισης κατάλληλων συνθηκών για διεξαγωγή δίκαιης δίκης, ξεκαθαρίζοντας πως οι δικηγόροι επιθυμούν την πρόοδο της διαδικασίας. «Η δίκη των Τεμπών αφορά όλη την ελληνική κοινωνία. Οι δικηγορικοί σύλλογοι κατά την προδικασία δηλώσαμε παράσταση προς υποστήριξη της κατηγορίας, την οποία θα επαναλάβουμε στο ακροατήριο. Σκοπός μας είναι να αποκαλυφθεί η αλήθεια και να αποδοθούν ευθύνες, όπου αποδειχθεί ότι ανήκουν. Αυτό προϋποθέτει τη διασφάλιση συνθηκών δίκαιης δίκης. Οι συνθήκες που αντιμετωπίσαμε κατά την έναρξη της δίκης δεν τιμούν κανέναν και δεν επιτρέπουν την ασφαλή και αξιοπρεπή διεξαγωγή της», επισημαίνει ο κ. Κουτσόλαμπρος και σημειώνει: «Οι δικηγορικοί σύλλογοι επιθυμούμε την απρόσκοπτη πρόοδο της δίκης και θα συμβάλλουμε θεσμικά σ’ αυτό. Ηδη, μετά τη διακοπή της δίκης συναντηθήκαμε με τη διευθύνουσα του Εφετείου Λάρισας, όπου αναδείξαμε τα προβλήματα που παρατηρήθηκαν και επικοινωνήσαμε με τον υπουργό Δικαιοσύνης προκειμένου να ευρεθούν αποτελεσματικές λύσεις. Η Πολιτεία οφείλει να πράξει το καθήκον της και να διασφαλίσει ότι όλοι οι παράγοντες της δίκης (δικαστές, συνήγοροι και διάδικοι) θα μπορούν να ασκήσουν, υπό τις συνθήκες που επιβάλλει ο νομικός μας πολιτισμός, τα καθήκοντά τους».

Φλωρίδης: «Οι προτάσεις ελήφθησαν υπόψη, αλλά κάποιοι παρεμποδίζουν τη διεξαγωγή της δίκης»

«Η δίκη της τραγωδίας των Τεμπών θα γίνει γιατί είναι πάνδημο αίτημα της συντριπτικής πλειοψηφίας της κοινωνίας και θεσμικό καθήκον της ελληνικής Δικαιοσύνης να αποδώσει ευθύνες στους υπεύθυνους της τραγωδίας, η οποία βαραίνει επί τρία χρόνια, όλους τους Έλληνες», επισημαίνει στο «ΘΕΜΑ» ο υπουργός Δικαιοσύνης και προσθέτει: «Οι διάφορες προτάσεις στο ξεκίνημα της δίκης για καλύτερες συνθήκες διεξαγωγής της, απ’ όσους προβλήθηκαν καλοπροαίρετα, ελήφθησαν υπόψη και θα βελτιώσουν το περιβάλλον της δίκης ώστε να συνεχιστεί αυτή, την Τετάρτη 1η Απριλίου».

Σύμφωνα πάντως με τον κ. Φλωρίδη υφίστανται και κακόβουλες ενέργειες με στόχο την παρεμπόδιση της διαδικασίας.
 «Υπάρχουν και κάποιοι που προσπαθούν να εμποδίσουν τη διεξαγωγή της δίκης προβάλλοντας δήθεν προβλήματα και προσχήματα ανεπάρκειας των υλικών και τεχνικών υποδομών του δικαστηρίου, με σκοπό να την εκτρέψουν χρονικά και τοπικά και να την οδηγήσουν σε αδιέξοδο. Τέτοιες πρακτικές, που τις ζήσαμε και κατά τη διάρκεια της ανάκρισης για την τραγωδία, είναι καταδικασμένες από την πλειοψηφία των συγγενών των νεκρών, της κοινωνίας και δεν θα γίνουν ανεκτές από την ελληνική Πολιτεία και Δικαιοσύνη», αναφέρει χαρακτηριστικά ο υπουργός Δικαιοσύνης και προσθέτει: «Η ελληνική Δικαιοσύνη πρωτίστως αλλά και η ελληνική κυβέρνηση με τη νομοθετική και υλικοτεχνική αρωγή της βοήθησαν ώστε μία από τις μεγαλύτερες τραγωδίες που έχει ζήσει η ελληνική κοινωνία να έρθει στην αίθουσα του δικαστηρίου σε χρόνο ρεκόρ. Εκεί που πραγματικά αποδίδονται οι ευθύνες και τιμωρούνται οι ένοχοι. Αυτή άλλωστε είναι και η μόνη διαδικασία που προσδοκούν και αναμένουν οι συγγενείς, αλλά και η μόνη που μπορεί να δικαιώσει τα ίδια τα θύματα. Αυτή ακριβώς η προσδοκία δικαιοσύνης και δικαίωσης δεν μπορεί να γίνεται αντικείμενο αλλότριων σκοπών και επιδιώξεων».