Γιώργος Δ. Ανδρέου

«…Παρόμοιες ρυθμίσεις έρχονται σε αντίθεση με τις αρχές του Κράτους Δικαίου, καθώς η Πολιτεία οφείλει να διασφαλίζει την ίση μεταχείριση των μερών και το δικαίωμα παροχής δικαστικής προστασίας…», αναφέρει ο ΔΣΑ. Άλλο που δεν ήθελε η εθισμένη να πλειοδοτεί σε σπέκουλα και λαϊκισμό αντιπολίτευση για να διαρρήξει τα ιμάτιά της. Η Κυβέρνηση απέσυρε τη διάταξη, προφανώς σκέφτηκαν, δεν είναι κατάλληλη η ώρα για σύγκρουση με τους δικηγόρους προπαραμονές εκλογών.

Οι δικηγόροι αντέδρασαν γιατί – δήθεν – περιορίζει τα δικαιώματα των δανειοληπτών η πρόβλεψη της διάταξης να αποτελεί εκτελεστό τίτλο η έγγραφη συμφωνία για τον εξωδικαστικό συμβιβασμό και οι λεγόμενοι servicers και τα funds που διαχειρίζονται τα ανεξόφλητα δάνεια να μπορούν να προχωρήσουν σε κατάσχεση και πλειστηριασμό του ακινήτου χωρίς προηγούμενη δικαστική κρίση. Απαίτησαν να προηγείται «δικαστική προστασία» με την έκδοση διαταγής πληρωμής.

Κάποια στιγμή όμως πρέπει να λέγονται αλήθειες στον κόσμο, ειδικά από τους συνδικαλιστικοί φορείς των επιστημόνων – πολλώ μάλλον γιατί οι Δικηγορικοί και Ιατρικοί σύλλογοι, το ΤΕΕ των Μηχανικών κλπ είναι Νομικά Πρόσωπα Δημοσίου Δικαίου, οιονεί φορείς δημόσιας εξουσίας.

Να πουν συγκεκριμένα, οι δικηγόροι, με ποιόν τρόπο θα έβλαπτε αληθώς η διάταξη τους δανειολήπτες και ποιον θα ωφελούσε η απόσυρσή της. Για να φανεί τίνος τα δικαιώματα υπερασπίζονται, διαρρηγνύοντες τα ιμάτιά τους.

Αφού :

-- Ανάλογη με τη συγκεκριμένη ρύθμιση - κατάσχεση και πλειστηριασμός χωρίς δικαστική διαμεσολάβηση - ισχύει από πολλές δεκαετίες με τα συμβόλαια αγοράς και υποθηκών επί ακινήτων και κάποια δάνεια της πάλαι ποτέ Αγροτικής Τράπεζας.

-- Η Διαταγή Πληρωμής, ως δικαστική διαδικασία, εκδίδεται ΑΠΟ ΔΙΚΗΓΟΡΟ ΠΛΕΟΝ χωρίς κλήση και συμμετοχή του οφειλέτη – δανειολήπτη - που δεν μπορεί να παραστεί και να αντιλέξει. Ο δανειστής – τράπεζα, servicer, fund κλπ - προσκομίζει στο Δικηγόρο τη σύμβαση του εξωδικαστικού συμβιβασμού (υπογραμμένη και αναρτημένη σε δημόσια ιστοσελίδα – ουσιαστικά δημόσιο έγγραφο) και με βάση αυτή εκδίδεται η Διαταγή Πληρωμής που κοινοποιείται για να αρχίσει η κατάσχεση και ο Πλειστηριασμός. Ο μόνος δρόμος για να αντιδράσει ο οφειλέτης, αν έχει κάτι βάσιμο να ισχυριστεί, είναι να προσφύγει στο Δικαστήριο με ανακοπή και αίτηση αναστολής.

-- Δικαίωμα όμως ανακοπής και αναστολής έχει ο δανειολήπτης – απευθείας στο Δικαστήριο - και στην περίπτωση της επίσπευσης της εκτέλεσης με το άρθρο 23, με ειδική πρόβλεψη του Κώδικα της Πολιτικής Δικονομίας στις διατάξεις για την αναγκαστική εκτέλεση. Στην ανακοπή αυτή μπορεί να προβάλλει όλους τους λόγους που μπορούν να προβληθούν με την ανακοπή κατά της διαταγής πληρωμής και επιπλέον τυχόν πλημμέλειες της διαδικασίας εκτέλεσης.

-- Αν μάλιστα απορριφθεί η ανακοπή του κατά της διαταγής πληρωμής, ή δεν αμφισβητηθεί η απαίτηση , δεν μπορεί να επανέλθει ο οφειλέτης με το θέμα αυτό με την ανακοπή στη διαδικασία της εκτέλεσης.

Είναι συνεπώς απολύτως ξεκάθαρο ότι από τη διάταξη του άρθρου 23 δεν περιορίζεται ουσιαστικά ΚΑΝΕΝΑ από τα δικαιώματα του δανειολήπτη και ειδικά το δικαίωμά του για δικαστική προστασία.

Αντίθετα ο δανειολήπτης ωφελείται ευθέως και άμεσα από την διάταξη και βλάπτεται από την απόσυρσή της. Κερδίζει το, κατά κανόνα μη ευκαταφρόνητο, ποσό της δικαστικής δαπάνης της Δγής Πληρωμής που συναρτάται με το ύψος της οφειλής, το ειδικό τέλος απογράφου που πληρώνει ο δανειστής και επιρρίπτει στον οφειλέτη και πιθανώς με τα έξοδα και τις δικηγορικές αμοιβές της διπλής ανακοπής.

Αν βλάπτονται, συνεπώς, κάποιοι από τη διάταξη και ωφελούνται από την απόσυρσή της, αυτοί είναι μόνο οι δικηγόροι, που χάνουν δικηγορική ύλη, τουτέστιν την αμοιβή για την έκδοση των Δγών Πληρωμής, που γίνεται από τους ίδιους και ενδεχομένως τις τυχόν διπλές ανακοπές.

Δεν είναι κακό να διεκδικείς μαχητικά και δυναμικά τα δικαιώματα των μελών σου. Δεν είναι όμως ηθικό και δίκαιο να μην το λες ευθαρσώς και ακόμα χειρότερα να κρύβεσαι πίσω, να χρησιμοποιείς ως προπέτασμα τους κατά τεκμήριο αδύνατους, όπως οι δανειολήπτες, ειδικά των στεγαστικών δανείων. Να κόπτεσαι υποκριτικά για τα δικαιώματά τους ενώ αληθώς τους ζημιώνεις. Υποβαθμίζεται, φίλοι συνδικαλιστές, και με τον τρόπο αυτό, το ήδη υποβαθμισμένο από πολλές πρακτικές κύρος του «λειτουργήματος».

Το θέμα δείχνει νομικίστικο, είναι όμως εξόχως πολιτικό και κοινωνικό.

Εξίσου ανήθικη και υποκριτική είναι η συμπεριφορά της αντιπολίτευσης – συλλήβδην - που λαϊκίζει, ψεύδεται και σπεκουλάρει , συστηματικά, εν γνώσει και χωρίς μέτρο και ντροπή, σε βάρος των φτωχών ανθρώπων που κόπτεται πως προστατεύει.

Συνηθισμένη σε αυτογκόλ η Κυβέρνηση, έσπευσε να αποσύρει μια σωστή διάταξη, προ του πολιτικού κόστους της κόντρας με τους δικηγόρους. Αντί να την εκμεταλλευτεί πολιτικά ξεμπροστιάζοντας δημόσια όσους αντιδρούν.

Είναι, πολιτικά, λάθος η απόσυρση της διάταξης κ. πρωθυπουργέ. Μετατρέψατε σε πολιτικό μειονέκτημα μια σωστή και εξόχως φιλολαϊκή επιλογή σε ένα σπουδαίο νομοσχέδιο που προστατεύει τους πραγματικά αδύνατους. Αφήσατε να αιωρείται αυτό που σας αποδίδουν, άδικα, οι σπεκουλαδόροι: πως η διάταξη που αποσύρθηκε ζημίωνε τους φτωχούς δανειολήπτες και εξυπηρετούσε τους servicers και τα funds, που δήθεν υπηρετείτε και ευτυχώς που αντέδρασαν οι δικηγόροι και η αντιπολίτευση.

Ο Γιώργος Ανδρέου είναι δικηγόρος (www.andreoulaw.gr)