«Έγραψες ιστορία, θα συνεχίσουμε τον αγώνα σου»: 20.000 διαδηλωτές στους δρόμους της Μαδρίτης για τη Μαρικάρμεν, δείτε βίντεο

Περίπου 20.000 άνθρωποι κατέκλυσαν το βράδυ της Πέμπτης (8/10) τους δρόμους της Μαδρίτης, αποτίοντας φόρο τιμής στη Μαρία ντελ Κάρμεν Αμπασκάλ, τη 87χρονη που έγινε σύμβολο της στεγαστικής κρίσης στην Ισπανία μετά την έξωσή της από το διαμέρισμα όπου είχε ζήσει επί επτά δεκαετίες. 

Η γυναίκα, γνωστή σε ολόκληρη τη χώρα ως Μαρικάρμεν, πέθανε το βράδυ της Τετάρτης σε νοσοκομείο, μόλις δύο εβδομάδες μετά την αναγκαστική απομάκρυνσή της από το σπίτι της. Η υπόθεσή της έχει προκαλέσει ένα πρωτοφανές κύμα κοινωνικών αντιδράσεων, πυροδοτώντας πολιτική κρίση που οδήγησε τον πρωθυπουργό Πέδρο Σάντσεθ στην προκήρυξη πρόωρων εκλογών για τις 29 Νοεμβρίου.

Η πορεία ξεκίνησε από την Πουέρτα ντελ Σολ, την κεντρική πλατεία της ισπανικής πρωτεύουσας, όπου τις τελευταίες δύο εβδομάδες έχει στηθεί καταυλισμός διαμαρτυρίας, και κατευθύνθηκε προς το διαμέρισμα της Μαρικάρμεν, στη συνοικία Ρετίρο.



Οι διαδηλωτές κρατούσαν λουλούδια, φωτογραφίες της ηλικιωμένης και πλακάτ με συνθήματα κατά των εξώσεων, ζητώντας μεγαλύτερη προστασία των ενοικιαστών και ουσιαστικά μέτρα για την αντιμετώπιση της στεγαστικής κρίσης.

Η κινητοποίηση οργανώθηκε από το Συνδικάτο Ενοικιαστών της Μαδρίτης, το οποίο είχε απευθύνει κάλεσμα για τις 20:00, με κεντρικό μήνυμα: «Αντίο, Μαρικάρμεν! Απόψε θα σε τιμήσουμε με μια πορεία προς το μέρος που ήταν το σπίτι σου για 70 χρόνια και όπου το μόνο που ήθελες ήταν να παραμείνεις μέχρι το τέλος».

Λουλούδια, κεριά και συγκινητικά μηνύματα έξω από το σπίτι της

Από τις πρώτες ώρες μετά την ανακοίνωση του θανάτου της, εκατοντάδες πολίτες άρχισαν να επισκέπτονται το σημείο απέναντι από την πολυκατοικία όπου η Μαρικάρμεν είχε περάσει το μεγαλύτερο μέρος της ζωής της.

Εκεί δημιουργήθηκε ένα αυτοσχέδιο μνημείο, το οποίο μεγάλωνε συνεχώς, καθώς άνθρωποι κάθε ηλικίας άφηναν λουλούδια, άναβαν κεριά και τοποθετούσαν χειρόγραφα μηνύματα.

«Έγραψες ιστορία, Μαρικάρμεν» και «Σε ευχαριστούμε που άλλαξες την Ισπανία» ήταν μερικές από τις φράσεις που μπορούσε κανείς να διαβάσει.

Η 41χρονη Σάρα επισκέφθηκε το σημείο μαζί με τον μικρό γιο της, κρατώντας ένα πλακάτ που έγραφε «Μαρικάρμεν, θα αγωνιστούμε για σένα».

«Βρισκόμαστε εδώ επειδή πιστεύω ότι ο θάνατος της Μαρικάρμεν δείχνει πώς οι θεσμοί μπορούν να σκοτώσουν έναν άνθρωπο, όταν αποτυγχάνουν να τον προστατεύσουν», δήλωσε.

Η ίδια συνέδεσε την τραγική κατάληξη της ηλικιωμένης με την προτεραιότητα που, όπως υποστήριξε, δίνεται στα συμφέροντα των επενδυτών έναντι των δικαιωμάτων των πολιτών.

«Όταν οι άνθρωποι προστατεύονται λιγότερο από τους επενδυτές, συμβαίνουν τέτοια πράγματα. Αυτή η γυναίκα θα μπορούσε να είχε πεθάνει από φυσικά αίτια, ήρεμα, μέσα στο ίδιο της το σπίτι», πρόσθεσε.

Η έξωση και η αύξηση του ενοικίου κατά 230%

Η περιπέτεια της Μαρικάρμεν ξεκίνησε όταν το διαμέρισμά της αγοράστηκε από επενδυτική εταιρεία, η οποία επιδίωξε να αυξήσει το ενοίκιό της κατά 230%.

Η 87χρονη προσπάθησε επί μακρόν να παραμείνει στο σπίτι της, αντιμετωπίζοντας επανειλημμένες διαδικασίες έξωσης. Τρεις προηγούμενες απόπειρες απομάκρυνσής της είχαν αποτραπεί, όμως η τέταρτη, στις 23 Σεπτεμβρίου, πραγματοποιήθηκε.

Η έξωσή της προκάλεσε άμεσες αντιδράσεις στη Μαδρίτη, οι οποίες γρήγορα επεκτάθηκαν σε ολόκληρη την Ισπανία.



Η υπόθεση εξελίχθηκε σε κεντρικό σημείο αναφοράς για το κίνημα υπεράσπισης του δικαιώματος στη στέγη, καθώς ανέδειξε τις πιέσεις που αντιμετωπίζουν οι ενοικιαστές από την αύξηση των ενοικίων και την παρουσία επενδυτικών κεφαλαίων στην αγορά κατοικίας.

Μάλιστα, μετά τις μαζικές κινητοποιήσεις είχε επιτευχθεί συμφωνία ώστε η Μαρικάρμεν να επιστρέψει στο διαμέρισμά της με νέο μισθωτήριο και προσιτό ενοίκιο. Ωστόσο, πέθανε προτού προλάβει να εγκατασταθεί ξανά στο σπίτι της.

«Έγινε σύμβολο ενός αγώνα που δεν επέλεξε η ίδια»

Ο 34χρονος Χάιμε, ένας από τους πολίτες που επισκέφθηκαν το σημείο, υπογράμμισε τον συμβολισμό που απέκτησε η υπόθεση σε μια χώρα όπου τα κοινωνικά δικαιώματα θεωρούνται θεσμικά κατοχυρωμένα.

«Έγινε σύμβολο, παρότι ποτέ δεν το επέλεξε η ίδια, του αγώνα για αξιοπρεπή στέγαση», ανέφερε.

«Ήρθα εδώ επειδή πιστεύω ότι είναι σημαντικό να της αποδώσουμε ξανά ένα μέρος του σεβασμού που η ισπανική κοινωνία τής στέρησε», συμπλήρωσε.



Ανάμεσα σε όσους άφησαν λουλούδια βρίσκονταν και ακτιβιστές που είχαν βοηθήσει τη Μαρικάρμεν στις προηγούμενες προσπάθειές της να αποφύγει την έξωση.

Ο 59χρονος Μιγκέλ, εμφανώς συγκινημένος, τοποθέτησε ένα κόκκινο τριαντάφυλλο στο αυτοσχέδιο μνημείο.

«Είναι πραγματικά πολύ δύσκολο να το αποδεχτούμε. Όταν το χρήμα έχει μεγαλύτερη δύναμη από τις ανθρώπινες ζωές, είναι απίστευτο», είπε, προσπαθώντας να συγκρατήσει τα δάκρυά του.

Ο ίδιος εξέφρασε την ελπίδα ότι ο θάνατος της ηλικιωμένης θα αποτελέσει σημείο καμπής για τη χώρα.

«Τουλάχιστον τώρα μιλάμε γι' αυτό και δίνουμε ονόματα στους ανθρώπους που υφίστανται έξωση. Μέχρι σήμερα, 44 άνθρωποι την ημέρα αναγκάζονταν να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους. Για όσους βρίσκονται στην εξουσία, αυτοί είναι απλώς αριθμοί. Τώρα, τουλάχιστον, αρχίσαμε να δίνουμε ονόματα σε εκείνους που περνούν αυτή τη δοκιμασία», δήλωσε.

Από τις διαδηλώσεις στην πολιτική κρίση και τις πρόωρες εκλογές

Η έξωση της Μαρικάρμεν δεν περιορίστηκε σε μια υπόθεση κοινωνικής διαμαρτυρίας, αλλά εξελίχθηκε σε μείζον πολιτικό ζήτημα.

Οι κινητοποιήσεις εξαπλώθηκαν σε πολλές ισπανικές πόλεις, ενώ στην Πουέρτα ντελ Σολ δημιουργήθηκε ένας μεγάλος καταυλισμός διαμαρτυρίας, με τους συμμετέχοντες να απαιτούν άμεσα μέτρα για την προστασία της κατοικίας.

Υπό την πίεση των εξελίξεων, η κυβέρνηση του Πέδρο Σάντσεθ παρουσίασε δύο επείγοντα νομοθετικά διατάγματα, με στόχο τη μεγαλύτερη προστασία των ενοικιαστών και τη ρύθμιση της αγοράς.

Ωστόσο, οι πρωτοβουλίες αυτές απορρίφθηκαν στο ισπανικό Κοινοβούλιο, έπειτα από την αρνητική ψήφο του Λαϊκού Κόμματος, του Vox και του Junts.

Η κοινοβουλευτική ήττα οδήγησε τον Σάντσεθ στην απόφαση να προκηρύξει πρόωρες βουλευτικές εκλογές για τις 29 Νοεμβρίου, μετατρέποντας τη στεγαστική κρίση σε ένα από τα κεντρικά θέματα της προεκλογικής αντιπαράθεσης.

Η κυβέρνηση επιδιώκει πλέον να προωθήσει αναδιατυπωμένα μέτρα μέσω του αρμόδιου οργάνου που λειτουργεί κατά την περίοδο διάλυσης του Κοινοβουλίου.

Από την πλευρά τους, τα κόμματα της δεξιάς και της ακροδεξιάς, τα οποία καταψήφισαν τις κυβερνητικές προτάσεις, κατηγορούν τον Σάντσεθ ότι δεν αντιμετώπισε αποτελεσματικά τη στεγαστική κρίση στα οκτώ χρόνια της διακυβέρνησής του.

Το αντίο του Πέδρο Σάντσεθ στη Μαρικάρμεν

Ο Ισπανός πρωθυπουργός εξέφρασε το βράδυ της Τετάρτης τα συλλυπητήριά του στην οικογένεια και τους φίλους της 87χρονης.

Σε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης έγραψε: «Μια αγκαλιά και σε όλους όσοι αισθάνονται σήμερα αυτή την απώλεια σαν να είναι δική τους. Αναπαύσου εν ειρήνη».



Ο θάνατος της Μαρικάρμεν, δύο εβδομάδες μετά την έξωσή της, διατηρεί στο προσκήνιο τη συζήτηση για το δικαίωμα στη στέγη στην Ισπανία, με τις οργανώσεις των ενοικιαστών να δηλώνουν αποφασισμένες να συνεχίσουν τις κινητοποιήσεις.


Φωτογραφίες: REUTERS