Την προστασία και μελέτη των υποθαλάσσιων λιβαδιών Ποσειδωνίας αναλαμβάνει το Ίδρυμα Αθανάσιος Κ. Λασκαρίδης

Το Posidonia Project, ένα από τα σημαντικότερα προγράμματα για την προστασία των υποθαλάσσιων λιβαδιών Ποσειδωνίας στην Ελλάδα, περνά σε μια νέα φάση ανάπτυξης: Το Κοινωφελές Ίδρυμα Αθανάσιος Κ. Λασκαρίδης αναλαμβάνει την υλοποίησή του, διασφαλίζοντας τη συνέχεια και την περαιτέρω εξέλιξη μιας ώριμης επιστημονικής και περιβαλλοντικής πρωτοβουλίας, η οποία τα προηγούμενα χρόνια σχεδιάστηκε και υλοποιήθηκε από το Ίδρυμα Vodafone.

Η Ποσειδωνία θεωρείται ως το «υποθαλάσσιο δάσος» της Μεσογείου, αποτελώντας ένα από τα σημαντικότερα οικοσυστήματα της ευρύτερης θαλάσσιας ζώνης. Φιλοξενεί χιλιάδες θαλάσσιους οργανισμούς, προστατεύει τις ακτές από τη διάβρωση, βελτιώνει την ποιότητα των υδάτων και δεσμεύει σημαντικές ποσότητες διοξειδίου του άνθρακα, συμβάλλοντας ουσιαστικά στην αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής.

Ωστόσο, τα λιβάδια Ποσειδωνίας απειλούνται ολοένα και περισσότερο από ανθρώπινες δραστηριότητες και τις επιπτώσεις της κλιματικής κρίσης. Η συστηματική καταγραφή, παρακολούθηση και προστασία τους αποτελεί βασική προϋπόθεση για τη διατήρηση της υγείας των ελληνικών θαλασσών και της ευημερίας των παράκτιων κοινωνιών.

Αφ' ότου το πρόγραμμα Vodafone Posidonia έκλεισε τον κύκλο του, το Κοινωφελές Ίδρυμα Αθανάσιος Κ. Λασκαρίδης έσπευσε να παρέμβει, ώστε να διασφαλιστεί η απρόσκοπτη λειτουργία του στο μέλλον. Τα προηγούμενα χρόνια αναδείχθηκε η σημασία της προστασίας των λιβαδιών Ποσειδωνίας στην Ελλάδα και πλέον το πρόγραμμα συνεχίζεται και διευρύνεται υπό τη νέα ονομασία του, ως Posidonia Project, και νέο φορέα υλοποίησης το Κοινωφελές Ίδρυμα Αθανάσιος Κ. Λασκαρίδης.

«Τα σημαντικά περιβαλλοντικά έργα δεν ανήκουν σε έναν οργανισμό, ανήκουν στην κοινωνία»

Εκ μέρους του Ιδρύματος, η Πρόεδρός του, κα Εύη Λαζού-Λασκαρίδη δήλωσε ότι «η μεγαλύτερη πρόκληση στην προστασία του περιβάλλοντος δεν είναι να ξεκινήσει ένα πρόγραμμα. Είναι να έχει διάρκεια. Το Posidonia Project απέδειξε τα προηγούμενα χρόνια την επιστημονική και κοινωνική του αξία. Για εμάς αποτελεί ιδιαίτερη τιμή, αλλά και μεγάλη ευθύνη, να αναλάβουμε τη συνέχισή του.

«Στόχος μας είναι να διαφυλάξουμε όσα έχουν ήδη επιτευχθεί και, αξιοποιώντας την εμπειρία, τις συνεργασίες και τις δυνατότητες που έχει αναπτύξει το Ίδρυμά μας για την ελληνική θάλασσα, να δώσουμε στο πρόγραμμα ακόμη μεγαλύτερη εμβέλεια και ακόμη ισχυρότερο επιστημονικό αποτύπωμα.

Πιστεύουμε βαθιά ότι τα σημαντικά περιβαλλοντικά έργα δεν ανήκουν σε έναν οργανισμό. Ανήκουν στην κοινωνία. Και όταν υπάρχουν οι κατάλληλες προϋποθέσεις, οφείλουν να συνεχίζονται, να εξελίσσονται και να περνούν σε χέρια που μπορούν να τα οδηγήσουν στο επόμενο στάδιο της διαδρομής τους.

Αυτή είναι η δική μας δέσμευση απέναντι στο Posidonia Project, αλλά και απέναντι στην ελληνική θάλασσα».

Στόχοι του Posidonia Project

Η εφεξής στόχευση του Posidonia Project είναι πολυδιάστατη, περιλαμβάνοντας τη χαρτογράφηση, την παρακολούθηση και την προστασία των υποθαλάσσιων λιβαδιών Posidonia oceanica, καθώς και την ανάδειξη της καθοριστικής σημασίας τους για τη θαλάσσια βιοποικιλότητα, την προστασία των ακτών, την ποιότητα των υδάτων και την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής.

Το Posidonia Project εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πλέγμα δράσεων του Κοινωφελούς Ιδρύματος Αθανάσιος Κ. Λασκαρίδης ενισχύοντας μια μακροχρόνια στρατηγική για την προστασία της ελληνικής θάλασσας, η οποία συνδυάζει την επιστημονική έρευνα, τη δράση πεδίου, την καινοτομία και την περιβαλλοντική εκπαίδευση. Το πρόγραμμα έρχεται να συμπληρώσει πρωτοβουλίες, όπως τα Typhoon Project, Cyclone Project και Saronicos Project, δημιουργώντας ένα ολοκληρωμένο οικοσύστημα γνώσης και δράσης για την προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος.

Βασικός επιστημονικός εταίρος του προγράμματος παραμένει το Oceanus Lab του Πανεπιστημίου Πατρών, υπό τη διεύθυνση του Καθηγητή Γιώργου Παπαθεοδώρου. Η συνεργασία έχει ήδη αποφέρει σημαντικά αποτελέσματα για την καταγραφή και αξιολόγηση της κατάστασης των λιβαδιών Ποσειδωνίας, αξιοποιώντας τεχνολογίες αιχμής και ενεργοποιώντας τους πολίτες μέσα από δράσεις citizen science.

«Η συνέχιση του ερευνητικού προγράμματος είναι εξαιρετικά σημαντική εξέλιξη»

Ο Καθηγητής, Γιώργος Παπαθεοδώρου, επισήμανε σχετικά ότι «η συνέχιση του ερευνητικού προγράμματος για την προστασία των λιβαδιών της Ποσειδωνίας, σε συνδυασμό με την ιδιαίτερα ισχυρή εκστρατεία ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης, συνιστά μια εξαιρετικά σημαντική εξέλιξη. Ανταποκρίνεται σε μια πάγια απαίτηση της έρευνας για το θαλάσσιο περιβάλλον της χώρας, η οποία δεν είναι άλλη από τη διαχρονική, συνεπή και συστηματική ερευνητική προσπάθεια, πέρα από αποσπασματικές δράσεις και ευκαιριακές προσεγγίσεις.

Μέχρι σήμερα, στο πλαίσιο του Προγράμματος Vodafone Posidonia του Ιδρύματος Vodafone με τη χρήση τεχνολογιών αιχμής και καινοτόμων μεθοδολογιών, έχουν χαρτογραφηθεί 830 τ.χλμ. θαλάσσιου πυθμένα στις Κυκλάδες και στον Αργοσαρωνικό κόλπο, ενώ έχει πραγματοποιηθεί λεπτομερής αποτύπωση περίπου 250 τ.χλμ. λιβαδιών Ποσειδωνίας, έκταση που αντιστοιχεί σε περίπου 10% της συνολικής έκτασής τους σε εθνική κλίμακα. Παράλληλα, έχουν εντοπιστεί, χαρτογραφηθεί και αξιολογηθεί οι κυριότερες ανθρωπογενείς πιέσεις που δέχονται τα λιβάδια, θέτοντας τις βάσεις για τον σχεδιασμό αποτελεσματικών πολιτικών προστασίας και διαχείρισης.

Η συνέχιση και η επέκταση της προσπάθειας αυτής θα συμβάλει καθοριστικά στη διαμόρφωση μιας ολοκληρωμένης επιστημονικής βάσης για τη μακροπρόθεσμη προστασία και βιώσιμη διαχείριση αυτών των πολύτιμων θαλάσσιων οικοσυστημάτων».