Ο πόλεμος στην Ουκρανία ανοίγει «μαύρη τρύπα» $28 δισ. στον προϋπολογισμό της Ρωσίας

Οι δαπάνες της Ρωσίας για τον πόλεμο στην Ουκρανία αναμένεται να υπερβούν τον φετινό προϋπολογισμό κατά περίπου 2 τρισ. ρούβλια (28 δισ. δολάρια), αναγκάζοντας το Κρεμλίνο να εξετάζει σημαντικές περικοπές δαπανών τα επόμενα χρόνια, σύμφωνα με επιστολή που επικαλούνται οι Financial Times.

Όπως προκύπτει από το έγγραφο, ο υπουργός Οικονομικών Άντον Σιλουάνοφ ζήτησε ήδη από τον Φεβρουάριο από την κυβέρνηση να παγώσει προγραμματισμένες δαπάνες σε άλλους τομείς, προκειμένου να καλυφθεί το αυξανόμενο κόστος του πολέμου.

Η εξέλιξη αυτή αποκαλύπτει τις σημαντικές δυσκολίες της Μόσχας να χρηματοδοτήσει τη στρατιωτική της εκστρατεία, παρά το γεγονός ότι έχει ήδη διαθέσει 16,84 τρισ. ρούβλια (238 δισ. δολάρια) για άμυνα και ασφάλεια, ποσό που αντιστοιχεί σχεδόν στο 40% του φετινού κρατικού προϋπολογισμού.

Το Κρεμλίνο είχε προϋπολογίσει έλλειμμα 3,8 τρισ. ρουβλίων (52,2 δισ. δολάρια) για ολόκληρο το 2026. Ωστόσο, κατά τους πρώτους τέσσερις μήνες του έτους, το δημοσιονομικό έλλειμμα έχει ήδη φθάσει τα 5,9 τρισ. ρούβλια (83,2 δισ. δολάρια), ή το 2,5% του ΑΕΠ, καταγράφοντας τη μεγαλύτερη αρνητική επίδοση από την έναρξη της πλήρους εισβολής στην Ουκρανία το 2022.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του υπουργείου Οικονομικών, η «τρύπα» των 2 τρισ. ρουβλίων (περίπου 28 δισ. δολάρια) που προκαλεί η αυξημένη πολεμική δαπάνη θα μπορούσε να φτάσει ακόμη και τα 4 τρισ. ρούβλια (περίπου 55 δισ. δολάρια) φέτος σε ένα δυσμενές σενάριο, το οποίο θα συνεχιστεί και το 2027 και το 2028.

Η επιστολή προτείνει πάγωμα δαπανών ύψους 2,9 τρισ. ρουβλίων (41 δισ. δολάρια) φέτος, ποσό που ενδέχεται να αυξηθεί στα 7,1 τρισ. ρούβλια (100 δισ. δολάρια) έως το 2028.

Ο πόλεμος στο Ιράν προσέφερε προσωρινή ανάσα

Η άνοδος των τιμών του πετρελαίου λόγω της σύγκρουσης των ΗΠΑ με το Ιράν ενίσχυσε προσωρινά τα ρωσικά έσοδα, καθώς το πετρέλαιο ξεπέρασε τα 100 δολάρια το βαρέλι για πρώτη φορά από το 2022. Ωστόσο, οι Financial Times σημειώνουν ότι τα πρόσθετα έσοδα δύσκολα θα επαρκέσουν για να καλύψουν το σύνολο των αυξανόμενων πολεμικών δαπανών.

Ο Σιλουάνοφ δήλωσε στην εφημερίδα Kommersant ότι το υπουργείο αναθεωρεί τον προϋπολογισμό λαμβάνοντας υπόψη τις μεταβολές στις μακροοικονομικές συνθήκες και την ανάγκη συγκέντρωσης πόρων σε τομείς προτεραιότητας.

«Τα αποθέματά μας δεν είναι ανεξάντλητα. Δεν μπορούμε να επιτρέψουμε αδύναμα σημεία στα δημόσια οικονομικά μας σε μια περίοδο τόσο μεγάλων παγκόσμιων ανακατατάξεων», ανέφερε.

Επιβράδυνση της οικονομίας

Το οικονομικό περιβάλλον στη Ρωσία επιδεινώνεται παράλληλα με την αύξηση των στρατιωτικών δαπανών. Το υπουργείο Οικονομικής Ανάπτυξης αναθεώρησε προς τα κάτω την πρόβλεψη ανάπτυξης για το 2026 στο 0,4%, σχεδόν μία ποσοστιαία μονάδα χαμηλότερα από προηγούμενες εκτιμήσεις. Για το 2027 και το 2028 προβλέπει ανάπτυξη 1,4% και 1,9% αντίστοιχα, σημαντικά χαμηλότερη από τις προβλέψεις που είχε διατυπώσει τον περασμένο Σεπτέμβριο.

Η επικεφαλής οικονομολόγος της T-Investments, Σοφία Ντόνετς, δήλωσε ότι η κατάσταση δεν είναι καταστροφική αλλά το δημοσιονομικό ζήτημα κυριαρχεί πλέον στις συζητήσεις πολιτικών, τραπεζιτών και επενδυτών.

Αυξάνονται οι φωνές ανησυχίας

Ο βουλευτής Ρενάτ Σουλεϊμάνοφ δήλωσε ότι ο πόλεμος πρέπει να τελειώσει «το συντομότερο δυνατό» λόγω των οικονομικών επιπτώσεων της υπερβολικής στρατιωτικής δαπάνης.

«Ποια ανάπτυξη και ποιες επενδύσεις μπορείς να συζητήσεις όταν το 40% του ομοσπονδιακού προϋπολογισμού πηγαίνει στην άμυνα και την ασφάλεια; Τα τανκς και τα βλήματα δεν έχουν καταναλωτική αξία. Δημιουργούν απασχόληση στην αμυντική βιομηχανία, αλλά ταυτόχρονα αυξάνουν τον πληθωρισμό και περιορίζουν τις κοινωνικές δαπάνες και τις επενδύσεις», δήλωσε.

Η πρώην αξιωματούχος της Κεντρικής Τράπεζας της Ρωσίας, Αλεξάνδρα Προκοπένκο, εκτίμησε ότι η επιστολή του Σιλουάνοφ αποδεικνύει πως το Κρεμλίνο δίνει απόλυτη προτεραιότητα στον πόλεμο.

«Το υπουργείο Οικονομικών χρειάζεται χρήματα για τον πόλεμο. Ό,τι κι αν συμβεί, δεν περικόπτονται οι δαπάνες για άμυνα και ασφάλεια, αλλά οι κρατικές προμήθειες, οι επιδοτήσεις προς τις επιχειρήσεις και η χρηματοδότηση δημόσιων οργανισμών», ανέφερε.