Τι μπορεί να έχει στο μυαλό του ένας πολυταξιδεμένος art director και set designer, όταν η Τέχνη τον ακολουθεί 24 ώρες το 24ωρο; Η απάντηση βρίσκεται στην ίδια την Τέχνη του
Πουκάμισο και παντελόνι Stone Island, attica, The Department Store. T-Shirt Carhartt WIP, Color Skates
Η καθημερινότητά του είναι σαν ένα μεγάλο πρότζεκτ που διακτινίζεται σε γεωγραφικές συντεταγμένες χωρίς σύνορα. Μπορεί αυτή η εβδομάδα να τον βρει στο Παρίσι και η επόμενη στο Βερολίνο. Τώρα, ο Αθανάσιος Κανάκης κάνει μια στάση στην Αθήνα για να ξεδιπλώσει τη φαντασία του.
GALA: Από τις σπουδές Μηχανικού Η/Υ στην Πάτρα μέχρι τις Καλές Τέχνες στη Βρέμη και το Βερολίνο, τι σας ώθησε να ακολουθήσετε αυτή τη διαδρομή; ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΚΑΝΑΚΗΣ: Οι σπουδές Mηχανικού Η/Υ ήταν αποτέλεσμα μιας κάπως πιο ασυνείδητης απόφασης, κυρίως επηρεασμένη από το ότι είχα «πολύ υψηλές βαθμολογίες». Αντίθετα, η συνέχεια ήταν μια πολύ συνειδητή επιλογή. Συνέχισα στη Σχολή Καλών Τεχνών της Βρέμης στο πρόγραμμα ψηφιακών και νέων μέσων, το οποίο έδινε έμφαση στον πειραματισμό με διαφορετικά υλικά, τη θεωρία και γενικότερα μου πρόσφερε μια αίσθηση ελευθερίας. Οι μεταπτυχιακές σπουδές στη Σχολή Καλών Τεχνών στο Βερολίνο αργότερα διαμόρφωσαν σημαντικά την πορεία μου, επηρεάζοντας τις θεματικές και τα μέσα που επέλεξα να ενσωματώσω στις εγκαταστάσεις μου.
Πουκάμισο Dickies, Color Skates. Παντελόνι Jacquemus, attica, The Department Store. Μποτάκια, Raf Simons
G.: Στο έργο σας μιλάτε για «τόπο» και «μνήμη». Ποια προσωπική σας μνήμη θεωρείτε ότι σας συνοδεύει πάντα, ακόμα και όταν δουλεύετε σε διεθνή περιβάλλοντα; Α.Κ.: Οταν ήμουν παιδί, τα απογεύματα μου άρεσε πολύ να περνάω χρόνο στο εργαστήριο της μητέρας μου, η οποία ασχολείται με το ένδυμα, περιμένοντάς τη να τελειώσει τη δουλειά της. Στο τέλος, τακτοποιούσαμε τα εργαλεία και τα υφάσματα, βάζοντάς τα πάντα στη θέση τους, ώστε να μπορεί να ξεκινήσει με φρέσκια διάθεση την επόμενη μέρα. Αυτό είναι κάτι που έμαθα πολύ νωρίς και εξακολουθώ να εφαρμόζω στο εργαστήριό μου ή σε οποιονδήποτε χώρο καταλαμβάνω, είτε προσωρινά είτε μόνιμα. Ισως είναι ένα μοτίβο ή ένας τρόπος που έμαθα για να οικειοποιηθώ έναν χώρο, να δημιουργήσω μια ρουτίνα και να καλλιεργήσω μια αίσθηση ελέγχου. Αυτή η ανάμνηση επηρεάζει και τον τρόπο με τον οποίο προσεγγίζω τη δουλειά μου ή το πώς παράγω ανεξάρτητα από το πού βρίσκομαι.
«Στη σκηνογραφία και στο art direction, σε εμπορική ή προσωπική δουλειά, αφηγούμαι πάντα κάτι για τον χώρο ή μέσω του χώρου»
G.: Ως art director και set designer, κινείστε ανάμεσα στην τέχνη και την εφαρμοσμένη δημιουργία. Πώς ισορροπείτε αυτές τις δύο όψεις; Α.Κ.: Τόσο στην τέχνη όσο και στη σκηνογραφία (set design) ή την επιμέλεια (art direction), είτε πρόκειται για προσωπική είτε για εμπορική δουλειά, αφηγούμαι κάτι για τον χώρο ή μέσω του χώρου. Τα δύο είναι στενά συνδεδεμένα, αλλά και διακριτά. Και οι δύο τομείς περιλαμβάνουν την εργασία με υλικά, τη δημιουργία χώρων, την κατασκευή αντικειμένων ή props, τον πειραματισμό με διαφορετικά μέσα κ.λπ. Μερικές φορές, το ένα μου επιτρέπει να πειραματίζομαι με τρόπους που δεν θα εξερευνούσα στο άλλο ή, συχνά, μαθαίνω νέες τεχνικές που αργότερα ενσωματώνω και στα δύο. Το Παρίσι ήταν ένα πολύτιμο σχολείο από αυτή την άποψη, αφού εκεί κατάφερα να βρω μια ισορροπία, διασφαλίζοντας ότι το ένα δεν επηρεάζει αρνητικά το άλλο, αλλά μάλλον συμπληρώνει και εμπλουτίζει τη συνολική μου πρακτική. Ας μην ξεχνάμε πόσοι μεγάλοι οίκοι μόδας έχουν συνεργαστεί με καλλιτέχνες από άλλους χώρους.
G.: Οι καλλιτεχνικές διαδρομές σας σε διάφορες συντεταγμένες του κόσμου, τι αφήνουν μέσα σας, πέρα από την καλλιτεχνική εμπειρία; Α.Κ.: Εχω περάσει χρόνο σε Γερμανία, Γαλλία, Ολλανδία, Βέλγιο, Αυστρία, Πορτογαλία και Καναδά τόσο για σύντομα όσο και για μακρά διαστήματα, συχνά με γενναιόδωρες υποτροφίες. Είμαι ευγνώμων για όλες αυτές τις μοναδικές ευκαιρίες και είναι κάτι που αναπόφευκτα έχει επηρεάσει το έργο μου, το οποίο είναι πάντα σε διάλογο με τον τόπο όπου βρίσκομαι και το αντίστροφο. Κάθε τοποθεσία είναι διαφορετική και απαιτεί συνεχή παρατήρηση και προσαρμογή, επειδή το περιβάλλον γύρω σου δεν προσαρμόζεται πάντα στις ανάγκες σου. Υπό αυτή την έννοια, είναι σημαντικό να νιώθεις τελικά συγχρονισμένος με τον τόπο όπου βρίσκεσαι. Πέρα από την ίδια τη δουλειά και την εμπειρία, αυτό που μου έχει μείνει είναι οι σχέσεις που έχω δημιουργήσει, οι συναντήσεις με υπέροχους ανθρώπους, μερικούς από τους οποίους θεωρώ φίλους.
Πουκάμισο και παντελόνι Marant, attica, The Department Store. Μποτάκια, Raf Simons
G.: Χρησιμοποιείτε υλικά και μέσα πολύ διαφορετικά μεταξύ τους - από γλυπτά μέχρι ήχο και ψηφιακά μέσα. Τι καθορίζει κάθε φορά την επιλογή σας και ποια σας εκφράζει περισσότερο; Α.Κ.: Ζούμε σε περιβάλλοντα που διεγείρουν πολλές αισθήσεις ταυτόχρονα, πράγμα που συχνά κάνει αρκετά περίπλοκη την επιλογή του μέσου: πολλές φορές ένα είναι πιο κατάλληλο από άλλα, ανάλογα με το τι θέλω να επικοινωνήσω εκείνη τη στιγμή, άλλες μου αρέσει η πρόκληση που προσφέρει το καθένα λόγω των δυνατοτήτων και των περιορισμών τους, στο τέλος όλα αυτά τα διαφορετικά στοιχεία που παράγω γίνονται μέρος του ίδιου έργου. Αυτή η ποικιλομορφία αντικατοπτρίζεται έντονα και στα σκηνικά μου.
G.: Στη δουλειά σας βλέπουμε στοιχεία έρευνας αλλά και έντονης προσωπικής έκφρασης. Θεωρείτε τον εαυτό σας περισσότερο ερευνητή ή αφηγητή; Α.Κ.: Και τα δύο. Το έργο μου εξελίσσεται συνεχώς και μπορεί να θεωρηθεί μια ευρύτερη συνεχιζόμενη έρευνα, η οποία ταυτόχρονα αποτελεί άλλο ένα εργαλείο που χρησιμοποιώ για να προσεγγίσω ένα θέμα. Μερικές φορές, ωστόσο, η προσκόλληση στην έρευνα και τη θεωρία μπορεί να με κάνει να διστάζω, καθώς όσο πιο βαθιά προχωράω τόσο περισσότερο συνειδητοποιώ ότι υπάρχουν ακόμα πολλά να μάθω - εκεί συχνά σταματάω και πιάνω το υλικό.
G.: Ποια στιγμή σάς συγκινεί πιο πολύ; Η αρχική ιδέα, η διαδικασία υλοποίησης ή η επαφή του κοινού με το έργο; Α.Κ.: Η στιγμή που αποφασίζω ότι ένα έργο είναι έτοιμο και το αφήνω να ακολουθήσει τη δική του πορεία, ακούγοντας πώς το αντιλαμβάνεται το κοινό, ακόμα και αν οι ερμηνείες του διαφέρουν από τις αρχικές μου προθέσεις.
G.: Κάνετε σχέδια ή λειτουργείτε αυθόρμητα, καλλιτεχνικά; Πώς, πού, με τι πρότζεκτ βλέπετε τον εαυτό σας στα επόμενα χρόνια; Α.Κ.: Είμαι πολύ οργανωτικός και συνήθως έχω μια σαφή ιδέα για το τι θέλω να κάνω, πώς και πού βλέπω τον εαυτό μου τα επόμενα χρόνια. Μέσα στο επόμενο έτος, στόχος μου είναι να ολοκληρώσω μια σειρά έργων και αν όλα πάνε καλά, να οργανώσω μια ατομική έκθεση. Επίσης, ελπίζω να καταφέρω να αναδείξω τη σημασία της καλλιτεχνικής επιμέλειας και του σκηνικού στο πλαίσιο της μόδας/beauty/luxury (φωτογραφήσεις κ.λπ.), που βρίσκεται ακόμη σε σχετικά αρχικό στάδιο εδώ. Επιπλέον, θα ήθελα πολύ να αναλάβω την κατασκευή βιτρινών, μόνιμων εγκαταστάσεων ή νέων συνεργασιών και με άλλους τομείς όπως το Θέατρο, για παράδειγμα.
Grooming: Αχιλλέας Χαρίτος. Styling assistant: Βούλα Γρηγορίου. Βοηθός Φωτογράφου: Χρήστος Καββούρης. Ευχαριστούμε το «Carnal city Chic athens» (Πλ. Αβησσυνίας 3, Αθήνα, τηλ.: 211 0084528. @carnal.athens) για τη φιλοξενία της φωτογράφησης
