Αναγκαίος ο εμβολιασμός κατά της γρίπης

Τις «χαμένες ζωές» των Ελλήνων που δεν εμβολιάστηκαν με το εποχικό αντιγριπικό εμβόλιο και κατέληξαν από επιπλοκές της κοινής γρίπης μετρούν οι επιστήμονες, καθώς η χώρα ετοιμάζεται για μια ακόμη φορά να αντιμετωπίσει το κύμα της νόσου, και επαναλαμβάνουν την αναγκαιότητα του εμβολιασμού για όσους ανήκουν σε ομάδες υψηλού κινδύνου για νόσηση.
 
Από το 2009 οπότε ενέσκηψε ο ιός της πανδημίας Α(Η1Ν1) ο θλιβερός κατάλογος των θυμάτων της γρίπης στην χώρα μας ολοένα μακραίνει: κατά την πενταετία 2009- 2014 πέθαναν 579 άνθρωποι λόγω των επιπλοκών που εμφάνισαν μετά τη νόσησή τους με γρίπη, με τους ειδικούς να επισημαίνουν ότι οι επιπλοκές και κυρίως η μοιραία κατάληξη των ασθενών θα μπορούσαν να αποτραπούν με τον εμβολιασμό.
 
Μάλιστα, εάν εξαιρεθούν τα δύο έτη 2009 και 2010, που τα θανατηφόρα κρούσματα της γρίπης αυξήθηκαν κατακόρυφα λόγω της πανδημίας του ιού A(H1N1), αρνητικό ρεκόρ θανάτων και εισαγωγών στην Εντατική έχει η περσινή περίοδος (Οκτώβριος 2013 – Μάιος 2014).
Από τους 330 ασθενείς με γρίπη που χρειάστηκε να νοσηλευτούν σε Μονάδα Εντατικής Θεραπείας (ΜΕΘ), οι 255 ανήκαν σε ομάδα υψηλού κινδύνου, επρόκειτο δηλαδή κυρίως για ασθενείς με χρόνιες παθήσεις, ηλικιωμένους, παχύσαρκους κα, για τους οποίους καθίσταται επιτακτικός ο εμβολιασμός με το εποχικό εμβόλιο της γρίπης. Ωστόσο, από τους ασθενείς αυτούς, οι 235 (ποσοστό 92,2%) δεν είχαν εμβολιαστεί. Αντίστοιχα, από τους 129 ασθενείς που κατέληξαν στις ΜΕΘ, το 96,8% δεν είχε εμβολιαστεί για την εποχική γρίπη, παρότι ανήκε σε ομάδα υψηλού κινδύνου.
 
Σύμφωνα με τα επιδημιολογικά στοιχεία του ΚΕΕΛΠΝΟ, κατά την περίοδο 2013-2014  η γρίπη έπληξε κυρίως ασθενείς με χρόνια προβλήματα υγείας ηλικίας 50 έως 70 χρόνων –καρδιοπαθείς, διαβητικοί και ασθενείς με νοσήματα του αναπνευστικού πλήρωσαν μεγάλο τίμημα. Επίσης, 13 σοβαρά κρούσματα γρίπης καταγράφηκαν σε παιδιά και εφήβους, εκ των οποίων 4 απέβησαν θανατηφόρα. Τέσσερις έγκυες οδηγήθηκαν σε πρόωρο τοκετό λόγω της νόσησης με γρίπη. Η παχυσαρκία αναδείχθηκε σε σοβαρό παράγοντα κινδύνου για τη νόσηση με γρίπη. Το 33,6 % από τα περιστατικά που χρειάστηκαν νοσηλεία σε ΜΕΘ, ήταν παχύσαρκα άτομα, χωρίς να αναφέρουν ή εμφανίζουν κάποιο άλλο πρόβλημα υγείας.
 
«Η προστασία που παρέχει το εμβόλιο αφορά στη νόσηση, δηλαδή το εμβόλιο δρα προληπτικά για την αποφυγή της νόσησης, αλλά συγχρόνως καθιστά και ηπιότερα τα συμπτώματα της ασθένειας στην περίπτωση που το άτομο αρρωστήσει.  Επίσης, συμβάλει στη μείωση εμφάνισης σοβαρών επιπλοκών που μπορεί να οδηγήσουν σε εισαγωγή στο νοσοκομείο ή/και σε ΜΕΘ» εξηγεί ο πνευμονολόγος – φυματιολόγος του Κέντρου Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (ΚΕΕΛΠΝΟ), κ. Αλέξανδρος Κωνσταντινίδης.
 

Ποιοι και γιατί πρέπει να εμβολιαστούν 
 
Σε όλες τις λοιμώξεις του αναπνευστικού οι καθημερινές συνήθειες καθαριότητας και υγιεινής όπως το πλύσιμο των χεριών, η χρήση χαρτομάντηλου κατά τον βήχα ή το φτάρνισμα κα., εξασφαλίζουν επαρκή τρόπο πρόληψης της λοίμωξης. Η καλή διατροφή, η ξεκούραση, η αποφυγή του καπνίσματος και του συγχρωτισμού ιδίως σε κλειστούς χώρους αποτελούν σημαντικά μέτρα θωράκισης από τους ιούς της γρίπης. Ωστόσο το βασικότερο «όπλο» κατά της γρίπης είναι ο εμβολιασμός. Το εμβόλιο πρέπει να κάνουν οι επαγγελματίες υγείας προκειμένου να προστατεύσουν αρχικά τους εαυτούς τους και στη συνέχεια τους ασθενείς τους καθώς και οι λεγόμενες ευπαθείς ομάδες του πληθυσμού.
Σε αυτές περιλαμβάνονται:
-παιδιά ηλικίας από 6 μηνών μέχρι 8 ετών σε 2 δόσεις σε απόσταση ίση ή μεγαλύτερη του μηνός
 -άτομα μεγαλύτερα των 65 ετών
 -έγκυες
 -ασθενείς με χρόνια αναπνευστικά νοσήματα (βρογχικό άσθμα, χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια, κυστική ίνωση)
 -ασθενείς με νευρολογικά νοσήματα
 -ασθενείς με καρδιολογικά προβλήματα (συγγενείς καρδιοπάθειες, συμφορητική καρδιακή ανεπάρκεια, στεφανιαία νόσο)
 -ασθενείς με αιματολογικές παθήσεις (δρεπανοκυτταρική αναιμία)
 -ασθενείς με ενδοκρινολογικά νοσήματα (σακχαρώδης διαβήτης)
 - ασθενείς με νεφρικές νόσους  και ηπατοπάθειες
 -ασθενείς με μεταβολικά νοσήματα
 -ανοσοκατασταλμένοι (ασθενείς με AIDS, καρκίνο, χρόνια λήψη στεροειδών)
 -ασθενείς νεότεροι των 19 ετών που λαμβάνουν επί μακρόν ασπιρίνη (ακετυλοσαλικυλικό οξύ)
 -άτομα με δείκτη μάζα σώματος > 40 (BMI >40, νοσηρή παχυσαρκία)
 
Επιτακτικός ο εμβολιασμός των εργαζομένων στα νοσοκομεία
 
Αυστηρή τήρηση των εμβολιασμών του προσωπικού των νοσοκομείων κατά της γρίπης υπαγορεύει εγκύκλιος του υπουργείου Υγείας σε μία μείζονα προσπάθεια να θωρακιστούν κατά της γρίπης πρωτίστως οι επαγγελματίες υγείας, γιατροί, νοσηλευτές, βοηθητικό προσωπικό, που θα κληθούν να περιθάλψουν ασθενείς. Τα στοιχεία της περυσινής χρονιάς για τον εμβολιασμό του προσωπικού είναι απογοητευτικά: το ποσοστό των εργαζομένων υγείας που εμβολιάστηκαν δεν ξεπέρασε το 5%, όταν ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας θέτει ως στόχο να εμβολιάζεται το 75% του προσωπικού.

Η εγκύκλιος του υπουργείου ορίζει ότι κάθε «αρνητής» του εμβολίου θα υποβάλει υποχρεωτικά υπεύθυνη δήλωση στον νοσηλευτή επιτήρησης λοιμώξεων ότι δεν συναινεί να εμβολιαστεί για τους δικούς του λόγους και πως έλαβε γνώση της ισχυρής σύστασης και αναγκαιότητας του αντιγριπικού εμβολιασμού. Από την πλευρά τους, οι διοικήσεις των νοσοκομείων υποχρεούνται να διευκολύνουν τον εμβολιασμό του προσωπικού θέτοντας ειδικά συνεργεία για τον σκοπό αυτό στη διάθεση των κλινικών και των τμημάτων μία ή δυο φορές την εβδομάδα από τώρα και μέχρι τον Δεκέμβριο που πρέπει να ολοκληρωθεί η άμυνα των επαγγελματιών υγείας.