Drone χτύπησε το διυλιστήριο στη Λιβύη: Απειλή για force majeure και συναγερμός στα τάνκερ

Νέο μέτωπο κινδύνου ανοίγει για τη ναυτιλία στη Μεσόγειο, μετά την επίθεση με drone στις πετρελαϊκές εγκαταστάσεις της Ζαουίγια στη Λιβύη, η οποία προκάλεσε μεγάλη πυρκαγιά και την κατάρρευση δεξαμενής αποθήκευσης.

Η εξέλιξη αποκτά ιδιαίτερη σημασία για την αγορά των τάνκερ, καθώς η National Oil Corporation (NOC) κήρυξε κατάσταση έκτακτης ανάγκης και προειδοποίησε ότι, εάν υπάρξουν νέες επιθέσεις με drones, μπορεί να προχωρήσει σε κήρυξη force majeure (ανωτέρα βία). Ένα τέτοιο ενδεχόμενο θα μπορούσε να επηρεάσει τις φορτώσεις και τις εξαγωγές πετρελαίου από την περιοχή.

Το τελευταίο περιστατικό σημειώθηκε στις 10 Αυγούστου, όταν drone έπληξε απευθείας τη δεξαμενή 402-T, την οποία διαχειρίζεται η Brega Petroleum Marketing Company στο συγκρότημα του διυλιστηρίου και του πετρελαϊκού τερματικού της Ζαουίγια.


Η δεξαμενή κατέρρευσε και ξέσπασε μεγάλη πυρκαγιά, με τις δυνάμεις πυρόσβεσης να συνεχίζουν την επιχείρηση τουλάχιστον έως τις 06:00 UTC της 11ης Αυγούστου. Μέχρι εκείνη την ώρα δεν υπήρχαν επιβεβαιωμένες πληροφορίες για νεκρούς ή τραυματίες.

Παρά το χτύπημα, η λειτουργία του διυλιστηρίου συνεχίζεται, ενώ δεν έχει αναφερθεί διακοπή δραστηριότητας στα τρία υπεράκτια σημεία φόρτωσης SPM, από τα οποία εξυπηρετούνται δεξαμενόπλοια.

Η ανησυχία, ωστόσο, εντείνεται από το γεγονός ότι δεν πρόκειται για μεμονωμένη επίθεση. Στις 8 και 9 Αυγούστου είχαν προηγηθεί δύο ακόμη περιστατικά με drones στη Ζαουίγια, προκαλώντας μικρότερης έκτασης ζημιές σε δεξαμενή αποθήκευσης νάφθας και σε εγκατάσταση αφαλάτωσης νερού. Ακολούθησε και νέα απόπειρα πλήγματος.

Σύμφωνα με την EOS Intelligence, το περιστατικό της 10ης Αυγούστου είναι πολύ πιθανό να αποτελεί σκόπιμη επίθεση και συνιστά σημαντική κλιμάκωση σε σχέση με τα προηγούμενα χτυπήματα.


Οι διαδοχικές επιθέσεις σημειώνονται έπειτα από νέα περίοδο συγκρούσεων μεταξύ ένοπλων ομάδων στην ευρύτερη περιοχή. Αν και μέχρι στιγμής δεν υπάρχουν επαρκή στοιχεία για ασφαλή απόδοση της ευθύνης, η αλληλουχία των περιστατικών δημιουργεί σοβαρές ενδείξεις για συντονισμένη επίθεση ή δολιοφθορά με στόχο κρίσιμες ενεργειακές υποδομές.

Για τη ναυτιλία, το βασικό ζήτημα είναι πλέον εάν η ένταση θα επεκταθεί προς τις εγκαταστάσεις εξαγωγής ή θα προκαλέσει περιορισμούς στις προσεγγίσεις δεξαμενόπλοιων.

Η EOS αξιολογεί τον κίνδυνο για τα εμπορικά πλοία στην περιοχή της Ζαουίγια ως «Substantial» (3/5), δηλαδή σε επίπεδο όπου ένα νέο περιστατικό θεωρείται αξιόπιστο ενδεχόμενο.

Τα τάνκερ που κατευθύνονται προς τα SPM καλούνται να επιβεβαιώνουν με τις λιμενικές αρχές τις συνθήκες ασφαλείας πριν από την άφιξή τους και να ακολουθούν αυστηρά τις σχετικές οδηγίες. Παράλληλα, οι ναυτιλιακές εταιρείες με προγραμματισμένες προσεγγίσεις στη Ζαουίγια πρέπει να έχουν έτοιμα εναλλακτικά σχέδια και πιθανές αλλαγές δρομολογίων με μικρή προειδοποίηση, τουλάχιστον για την επόμενη εβδομάδα.

Το κρίσιμο χρονικό διάστημα είναι πλέον οι επόμενες 72 ώρες. Εφόσον δεν σημειωθεί νέο περιστατικό κοντά στο διυλιστήριο, η εκτίμηση κινδύνου μπορεί να αποκλιμακωθεί. Αντίθετα, ένα ακόμη χτύπημα θα αυξήσει σημαντικά την πιθανότητα περιορισμών στις πετρελαϊκές δραστηριότητες και θα μπορούσε να ενεργοποιήσει την προειδοποίηση της NOC για force majeure, μεταφέροντας τις συνέπειες της κρίσης από το πεδίο της ασφάλειας στις εξαγωγές πετρελαίου και στη διεθνή αγορά τάνκερ.