Ρικάρντο Τέρτζι, Google Southern Europe: Το ποιοτικό περιεχόμενο είναι ο βασιλιάς των media

Από τον σταθερό ρυθμό της εφημερίδας περάσαμε σε έναν κόσμο όπου η είδηση γεννιέται και εξαφανίζεται μέσα σε λίγες ώρες και η προσοχή γίνεται το πιο πολύτιμο νόμισμα., μιλά για τη μετάβαση από την οικονομία των κλικ στην οικονομία της εμπιστοσύνης, στον ρόλο των πλατφορμών και το μέλλον της ενημέρωσης στην εποχή του ΑΙ.

ΦΩΤΗΣ ΤΣΙΜΕΛΑΣ: Κάποτε η είδηση είχε έναν φυσικό κύκλο ζωής: πρωινή εφημερίδα, βραδινό δελτίο, συνέχεια την επόμενη μέρα. Σήμερα μια είδηση γεννιέται, κορυφώνεται και ξεχνιέται μέσα σε ώρες. Τι χάνεται όταν η ταχύτητα γίνεται η κυρίαρχη αξία της πληροφορίας;

ΡΙΚΑΡΝΤΟ ΤΕΡΤΖΙ: Είναι μια πολύ εύστοχη ερώτηση. Η επιτάχυνση του κύκλου των ειδήσεων οφείλεται κυρίως στην αλλαγή στις προσδοκίες του κοινού και τον έντονο ανταγωνισμό για την παροχή πληροφορίας. Από τη στιγμή που οι άνθρωποι συνειδητοποίησαν ότι μπορούν να ενημερώνονται άμεσα, άρχισαν να ζητούν όλο και πιο γρήγορη ενημέρωση - και η αγορά προσαρμόστηκε σε αυτή την απαίτηση.

Οταν όμως η ταχύτητα γίνεται απόλυτη προτεραιότητα, αυτό που κινδυνεύουμε να χάσουμε είναι η ποιότητα της προσοχής. Για πολλά χρόνια ο χώρος της ενημέρωσης εστίασε κυρίως στην ποσότητα της προσοχής: ποιος θα δημοσιεύσει πρώτος και θα συγκεντρώσει τα περισσότερα κλικ. Σε ένα περιβάλλον όμως υπερπληροφόρησης και συνεχούς διάσπασης προσοχής, αυτή η προσέγγιση οδηγεί τελικά σε κόπωση από τις ειδήσεις. Εχουμε έρευνες που δείχνουν ότι οι άνθρωποι αισθάνονται πλέον πραγματικά εξαντλημένοι από τις ειδήσεις.

Αυτό που χάνεται σε αυτή την κούρσα είναι ο χώρος για βάθος και αποχρώσεις. Ωστόσο, η ίδια η συμπεριφορά των χρηστών δείχνει τον δρόμο. Οι άνθρωποι αναζητούν όλο και περισσότερο καλά τεκμηριωμένες ιστορίες, πρωτότυπες οπτικές και ουσιαστική ανάλυση. Θέλουν περιεχόμενο που τους βοηθά να κατανοήσουν πραγματικά κάτι, όχι απλώς έναν τίτλο που ξεχνιέται σε λίγα δευτερόλεπτα. Τα Μέσα που θα ξεχωρίσουν δεν θα είναι απαραίτητα τα πιο γρήγορα, αλλά εκείνα που προσαρμόζονται στις νέες ανάγκες του κοινού και επενδύουν σε πρωτότυπη, αξιόπιστη πληροφορία για να χτίσουν μακροχρόνια εμπιστοσύνη με το κοινό.

Φ.ΤΣ.: Τα social media έχουν αλλάξει ριζικά τον τρόπο που επικοινωνούμε, δημόσια και ιδιωτικά. Πώς επηρεάζει αυτή η αλλαγή τον δημόσιο διάλογο και τη συμπεριφορά μας;

Ρ.Τ.: Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι τα social media έχουν εκδημοκρατίσει την επικοινωνία κάνοντάς την πιο άμεση και διαδραστική. Αυτό φαίνεται ξεκάθαρα στη συμπεριφορά των χρηστών: το κοινό, ιδιαίτερα οι νεότερες γενιές, περιμένει περιεχόμενο πιο άμεσο, πιο αυθεντικό και με «ανθρώπινη» φωνή.

Η πρόκληση στο ζήτημα της διάδρασης είναι ότι αυτά τα κλειστά περιβάλλοντα συχνά ευνοούν τη συναισθηματική φόρτιση ή τη viral διάδοση έναντι της τεκμηριωμένης πληροφορίας. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε κατακερματισμό της κοινής μας κατανόησης της πραγματικότητας. Γι’ αυτό θεωρούμε τόσο σημαντική την αξία του ανοιχτού ιστού (open web). Οι πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης είναι εξαιρετικές για τη συζήτηση, αλλά μια υγιής κοινωνία χρειάζεται και μια σταθερή βάση αξιόπιστης δημοσιογραφίας. Ο στόχος μας είναι να γκρεμίζουμε τείχη συνδέοντας απευθείας τους χρήστες με ποιοτικές και ποικίλες πηγές και διασφαλίζοντας πως η σοβαρή δημοσιογραφία δεν χάνεται μέσα στον «θόρυβο».

Φ.ΤΣ.: Η κατανάλωση ειδήσεων επηρεάζεται όλο και περισσότερο από αλγορίθμους. Πώς επηρεάζει αυτό την κατανόηση των γεγονότων και τη μεγάλη εικόνα; Αισθάνονται ακόμη οι χρήστες ότι επιλέγουν οι ίδιοι την ενημέρωσή τους;

Ρ.Τ.: Είναι ένα απολύτως εύλογο ερώτημα και μια ανησυχία που μας απασχολεί πολύ σοβαρά. Οταν οι αλγόριθμοι σχεδιάζονται μόνο για να μεγιστοποιούν την αλληλεπίδραση, υπάρχει ο κίνδυνος οι χρήστες να χάνουν τη μεγάλη εικόνα και να αισθάνονται παθητικοί αποδέκτες.

Γι’ αυτό δίνουμε έμφαση στο να επιστρέψει ο έλεγχος στους χρήστες. Θέλουμε να αισθάνονται ότι κάνουν συνειδητές επιλογές για τις ειδήσεις που καταναλώνουν. Για παράδειγμα, δημιουργήσαμε τη λειτουργία Preferred Sources (Προτιμώμενες Πηγές) στο Top Stories, που επιτρέπει στους χρήστες να προσαρμόζουν την αναζήτησή τους ώστε να βλέπουν περισσότερο περιεχόμενο από πηγές που ήδη γνωρίζουν και εμπιστεύονται. Η ανταπόκριση είναι εξαιρετικά ενθαρρυντική. Τα στοιχεία μας δείχνουν ότι όταν κάποιος ενεργά επιλέξει μια πηγή θα κάνει διπλάσια κλικ στο συγκεκριμένο site.

Στόχος μας είναι η τεχνολογία να βοηθήσει στην ανάδειξη σχετικών πληροφοριών, αλλά τελικά ο χρήστης πρέπει να είναι αυτός που οδηγεί το τιμόνι. Διασφαλίζοντας ότι τα συστήματα κατάταξής μας αναδεικνύουν διαφορετικές απόψεις, θέλουμε να δώσουμε στους ανθρώπους τη δυνατότητα να συναρμολογήσουν μόνοι τους τη μεγάλη εικόνα.

Φ.ΤΣ.: Η προσοχή του χρήστη είναι το νόμισμα του ψηφιακού κόσμου. Υπάρχει συνταγή επιτυχίας;

Ρ.Τ.: Αν υπάρχει μια τέτοια συνταγή, ξεκινά από το να επαναπροσδιορίσουμε πώς αξιολογούμε αυτό το νόμισμα. Για πολύ καιρό το ψηφιακό οικοσύστημα εστίαζε σχεδόν αποκλειστικά στην ποσότητα της προσοχής, στο κυνήγι των κλικ. Ωστόσο, όπως επισημαίνει σωστά και μια πρόσφατη έκθεση της McKinsey, σε ένα περιβάλλον που χαρακτηρίζεται από υπερπληθώρα πληροφορίας και συνεχή διάσπαση προσοχής η έμφαση πρέπει να μετατοπιστεί προς την ποιότητα της προσοχής.

Η συνταγή για να κερδίσει κανείς ουσιαστική προσοχή βασίζεται στην πρωτοτυπία και τη χρησιμότητα. Βλέπουμε ότι οι άνθρωποι αναζητούν όλο και περισσότερο αυθεντικές φωνές, άμεσες εμπειρίες και σε βάθος τεκμηριωμένες ιστορίες. Είναι πολύ πιο πιθανό να αλληλεπιδράσουν με περιεχόμενο που τους βοηθά πραγματικά να μάθουν κάτι, όπως μια προσωπική, εις βάθος ανάλυση. Με άλλα λόγια, ο πιο κρίσιμος δείκτης σήμερα είναι το engagement, και συγκεκριμένα η πίστη και η συνήθεια του κοινού, όχι απλώς ο όγκος επισκεψιμότητας.

Φ.ΤΣ.: Η Google ξεκίνησε ως ένα εργαλείο αναζήτησης. Σήμερα, με εργαλεία όπως το AI Οverviews, δίνει απαντήσεις αντί να οδηγεί σε πηγές. Τι σημαίνει αυτό για τους οργανισμούς ενημέρωσης που εξαρτώνται από την κίνηση που έρχεται μέσω της Google;

Ρ.Τ.: Κατανοώ πλήρως γιατί αυτό ανησυχεί τους εκδότες, όμως η πραγματικότητα που βλέπουμε στην ουσία είναι η αντίθετη: πρόκειται για μια περίοδο επέκτασης της αναζήτησης. Ακολουθούμε μια πολύ συγκεκριμένη προσέγγιση στον τρόπο που σχεδιάζουμε τις εμπειρίες AI, φροντίζοντας να αναδεικνύουμε το ανοιχτό web. Για εμάς, δεν πρόκειται για επιλογή ανάμεσα στο web ή το AI, αλλά για τον συνδυασμό και των δύο.

Αυτό που διαπιστώνουμε είναι ότι με λειτουργίες όπως τα AI Overviews οι χρήστες θέτουν εντελώς νέου τύπου ερωτήσεις, συχνά πιο εκτενείς και πολύ πιο σύνθετες. Και καθώς οι άνθρωποι αναζητούν πληροφορίες πιο συχνά, ανοίγονται εντελώς νέες δυνατότητες ανακάλυψης περιεχομένου. Στην πραγματικότητα, οι χρήστες βλέπουν πλέον περισσότερους συνδέσμους από πριν.

Φ.ΤΣ.: Η παραπληροφόρηση ταξιδεύει γρηγορότερα από την αλήθεια. Πώς μπορούν η Google και τα media να συνεργαστούν για την προστασία του κοινού;

Ρ.Τ.: Εχετε απόλυτο δίκιο ότι η ταχύτητα και η κλίμακα με τις οποίες μπορεί πλέον να παραχθεί η παραπληροφόρηση αποτελούν από τις μεγαλύτερες προκλήσεις της εποχής μας. Γι’ αυτόν ακριβώς τον λόγο δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί μεμονωμένα· απαιτεί βαθιά και διαρκή συνεργασία ανάμεσα στις τεχνολογικές πλατφόρμες και τα δημοσιογραφικά μέσα.

Στην Google πιστεύουμε ότι ο πιο αποτελεσματικός τρόπος για να προστατευτεί το κοινό είναι να δοθεί έμφαση στη διαφάνεια και την προέλευση της πληροφορίας. Πρέπει να διασφαλίσουμε ότι οι χρήστες μπορούν εύκολα να ξεχωρίζουν ανάμεσα σε επαληθευμένα, δημοσιογραφικά τεκμηριωμένα γεγονότα και σε συνθετικό «θόρυβο». Γι’ αυτό είμαστε ιδρυτικό μέλος της Coalition for Content Provenance and Authenticity (C2PA). Σε συνεργασία με μεγάλους εκδότες, αναπτύσσουμε ένα ανοιχτό τεχνικό πρότυπο που λειτουργεί ως μια «διατροφική ετικέτα» για το ψηφιακό περιεχόμενο, αποτυπώνοντας την προέλευση και το ιστορικό επεξεργασίας κάθε υλικού.

Παράλληλα, αξιοποιούμε και δικές μας τεχνολογίες, όπως το SynthID, για να ενσωματώνουμε αόρατα υδατογραφήματα σε περιεχόμενο που παράγεται από AI, ενώ παρέχουμε στους χρήστες επιπλέον πλαίσιο μέσω λειτουργιών όπως το About this image στην αναζήτηση. Ωστόσο, η ισχυρότερη άμυνα απέναντι στην παραπληροφόρηση παραμένει η αξιόπιστη δημοσιογραφία. Ο δικός μας ρόλος είναι να δημιουργούμε τα εργαλεία που προστατεύουν το οικοσύστημα και αναδεικνύουν αυτή την ποιοτική δουλειά καθιστώντας την εμπιστοσύνη τεχνικά επαληθεύσιμη για το κοινό.

Φ.ΤΣ.: Πώς προσαρμόζεται κάθε γενιά στον νέο κόσμο κατανάλωσης ειδήσεων και πώς υιοθετεί τις νέες τεχνολογίες; Ποιες διαφορές παρατηρείτε μεταξύ τους;

Ρ.Τ.: Βλέπουμε μια σαφή γενεακή διαφοροποίηση στον τρόπο με τον οποίο οι άνθρωποι βρίσκουν και αλληλεπιδρούν με την πληροφορία. Για τις μεγαλύτερες γενιές η μετάβαση αφορούσε κυρίως την προσαρμογή σε ψηφιακά formats - τη μετάβαση από την έντυπη εφημερίδα στην αρχική σελίδα ενός site ή σε μια εφαρμογή ειδήσεων. Ο πυρήνας της σχέσης με τα παραδοσιακά μέσα ενημέρωσης παρέμεινε σε μεγάλο βαθμό ανέπαφος· εξακολουθούν να εμπιστεύονται το θεσμικό όνομα που βρίσκεται πίσω από το περιεχόμενο.

Ωστόσο, στις νεότερες γενιές, ιδίως στην Gen Z και την Gen Alpha, παρατηρούμε μια ουσιαστική επανεκκίνηση. Πρόκειται για πραγματικούς digital natives, που αναμένουν το περιεχόμενο να είναι σύντομο, έντονα οπτικό, διαδραστικό και εξαρχής προσωποποιημένο. Η πιο σημαντική αλλαγή είναι ότι σπάνια ξεκινούν από την αρχική σελίδα ενός Μέσου. Αντίθετα, βασίζονται σε μεγάλο βαθμό σε αυτό που ονομάζουμε «side-door access», δηλαδή στην πρόσβαση μέσω βίντεο σε social platforms και της αναζήτησης. Παράλληλα, η σχέση τους με την πληροφορία είναι πολύ πιο προσωποκεντρική. Ζητούν αυθεντικότητα, διαφάνεια και ταύτιση. Συχνά δείχνουν μεγαλύτερη εμπιστοσύνη σε συγκεκριμένους influencers ή μεμονωμένους δημιουργούς παρά σε απρόσωπα εταιρικά brands, γιατί εκτιμούν την «ανθρώπινη» φωνή. Θέλουν η ενημέρωση να μοιάζει με διάλογο και όχι με μονόδρομη μετάδοση και έλκονται από brands που εκφράζουν ξεκάθαρα τις αξίες και την αποστολή τους.

Φ.ΤΣ.: Τι αλλαγές πρέπει να περιμένουμε σε ένα μέλλον όπου το AI παράγει ειδήσεις, τα chatbots απαντούν σε ερωτήσεις και οι αλγόριθμοι καθορίζουν τι βλέπουμε;

Ρ.Τ.: Παρότι η τεχνολογία εξελίσσεται με ταχύτατους ρυθμούς, ο θεμελιώδης πυρήνας της δημοσιογραφίας, η αναζήτηση της αλήθειας, δεν πρόκειται να αλλάξει. Σε ένα μέλλον όπου το AI αναλαμβάνει τις πιο τυποποιημένες εργασίες, από τη σύνοψη δεδομένων μέχρι τη δημιουργία βασικών ρεπορτάζ, η αξία της πρωτότυπης, επιτόπιας δημοσιογραφίας θα αυξηθεί.

Αυτό που μπορούμε να περιμένουμε είναι μια μετατόπιση, όπου το AI θα λειτουργεί ως ισχυρός βοηθός και όχι ως υποκατάστατο. Τα chatbots και οι αλγόριθμοι θα γίνουν εξαιρετικά αποτελεσματικά εργαλεία για την απάντηση απλών ερωτήσεων και την οργάνωση της πληροφορίας, όμως δεν θα μπορούν να πάρουν συνέντευξη από μια πηγή, να διερευνήσουν μια υπόθεση διαφθοράς ή να προσφέρουν την ανθρώπινη ενσυναίσθηση που απαιτείται για την αφήγηση σύνθετων ιστοριών.

Το πραγματικό μέλλον της πληροφορίας

Φ.ΤΣ.: Το YouTube και το TikTok έχουν κάνει το βίντεο τη βασική γλώσσα της πληροφορίας. Καθώς αυτή η τάση εντείνεται, ποιο είναι το μέλλον του κειμένου;

Ρ.Τ.: Το βίντεο είναι εξαιρετικά ισχυρό ως προς την ανακάλυψη περιεχομένου, την άμεση ενημέρωση ή τη γρήγορη σύνοψη. Παρ’ όλα αυτά, το κείμενο παραμένει το βασικό μέσο για βάθος και ουσιαστική κατανόηση. Από τα δεδομένα μας βλέπουμε ότι οι χρήστες εξακολουθούν σε μεγάλο βαθμό να στρέφονται σε γραπτό περιεχόμενο όταν θέλουν πραγματικά να κατανοήσουν κάτι. Το πραγματικό μέλλον της πληροφορίας δεν είναι κείμενο Vs βίντεο - είναι πολυμεσικό. Το κείμενο θα συνεχίσει να αποτελεί τη βαθιά βάση της αξιόπιστης δημοσιογραφίας, ενώ τα οπτικά στοιχεία θα το κάνουν πιο προσιτό και πιο ελκυστικό για το σύγχρονο κοινό.