Φωτεινή Παπαθεοδώρου: Με τραβούν χαρακτήρες μακριά από το «αθώο κοριτσάκι» που συνήθως υποδύομαι
Από τα πλατό του BBC στην ελληνική σειρά «Grand Hotel» και το θεατρικό «Αλεξάνδρεια», η ταλαντούχα ηθοποιός τα καταφέρνει περίφημα, ίσως επειδή βουτάει σε ολόκληρη την ιστορία πίσω από τις λέξεις ενός ρόλου
Πορτρέτα-Συνέντευξη Πηνελόπη Μασούρη
Επιμέλεια styling MNM STUDIO
Η Φωτεινή δεν στερείται λάμψης, ακριβώς όπως ταιριάζει στο όνομά της. Ψηλή και λεπτή, φοράει λευκό παντελόνι και μοκασίνια σε συνδυασμό με μπλούζα από μεταξωτό κοβάλτιο βιώσιμης μάρκας που ταιριάζει με τα μάτια της και τονίζει το πορσελάνινο δέρμα της. Με μητρική γλώσσα τα αγγλικά και λόγο άψογα εναρμονισμένο, νιώθεις ότι έχει ξεπεράσει προ πολλού το πολιτισμικό χάσμα μεταξύ Ελλάδας και Αγγλίας. Η αυτοπεποίθηση και η εμπειρία της στα τηλεοπτικά πλατό του BBC ήταν αρκετές για να προβάλλει τη φαντασία της με ευκολία στις καταστάσεις που θα αντιμετώπιζε ως πρωταγωνίστρια, αλλά και τις δυνάμεις που θα έπρεπε να διαχειριστεί: το να διασπάται η προσωπικότητά της για τις πολλαπλές ανάγκες του κινηματογράφου, το να προσαρμόζει την ύπαρξή της στους σκοπούς μιας τηλεοπτικής σειράς.
Φέτος, η «Αλεξάνδρεια» αποτελεί την πρώτη της θεατρική παράσταση, μια εμπειρία που ήρθε την κατάλληλη στιγμή. Πρόκειται για μια συνάντηση μνήμης, ονείρου και δημιουργίας. Αν και το θέατρο ήταν πάντα παρόν στη ζωή της από την παιδική ηλικία στη Θεσσαλονίκη, όπου μεγάλωσε, η επιστροφή στη σκηνή δεν ήταν δεδομένη. Η πρόταση, σε σκηνοθεσία του Φωκά Ευαγγελινού, το όραμα, η τεχνική αρτιότητα και οι υποδομές του θεάτρου, κυρίως η ιδέα της μεγαλειώδους παράστασης, την κέρδισαν αμέσως. «Οταν είδα φωτογραφίες και βίντεο κατάλαβα τι σχεδίασε ο Φωκάς με την ομάδα του. Είναι κάτι που δεν συμβαίνει συχνά στο θέαμα», παραδέχεται. Εκεί υποδύεται την Αριέττα Σαργίνη, μια νέα γυναίκα της αλεξανδρινής κοινωνίας, γεμάτη από ζωή, έρωτα και τόλμη να πάει κόντρα στα «πρέπει».
Δεξιώσεις, περίπατοι, καταπράσινα τοπία, αλλά και παράγκες στην Κηφισιά του 1925 είναι το σκηνικό της μυθοπλασίας του «Grand Hotel» στον ΑΝΤ1. Ρωτάω αν έχει επισκεφτεί από περιέργεια την Κηφισιά των Αλωνιών. «Σαλόνια και αλώνια ήταν τότε η πραγματικότητα! Ζω πολύ κοντά στην Κηφισιά και την έχω περπατήσει, όμως μετά τη σειρά την προσεγγίζω από την πλευρά του πολιτισμικού της τοπίου. Ο άνθρωπος φροντίζει και εκτιμά εκείνο που αγαπά, και αγαπά μόνο εκείνο που γνωρίζει».
Η σχέση της με την υποκριτική ξεκινά από πολύ νωρίς. «Το όνειρό μου πάντα ήταν να γίνω ηθοποιός», λέει. Υπήρξαν δάσκαλοι που τη σημάδεψαν. Ανάμεσά τους ο Αχιλλέας Ψαλτόπουλος που έπαιξε καθοριστικό ρόλο. Η Φωτεινή σπούδασε στην Αγγλία με υποτροφία επιλέγοντας την Αγγλική Φιλολογία, ενώ παράλληλα συμμετείχε σε θεατρικές ομάδες. Το Λονδίνο υπήρξε μεγάλος σταθμός στη διαδρομή της. Εκεί εργάστηκε σε εταιρεία παραγωγής ντοκιμαντέρ, παρακολούθησε σεμινάρια, πήγαινε σε κάστινγκ και προσπαθούσε να ισορροπήσει ανάμεσα στη δουλειά και το όνειρό της. Πόσο επηρέασε η επαφή της με τη βρετανική κουλτούρα και τη λογοτεχνία τον τρόπο που προσεγγίζει τη δουλειά; «Υπάρχει μια έμφαση στην ευγένεια, στην αυτοσυγκράτηση και στο να αφήνεις χώρο στον άλλον - κι αυτό έχει περάσει πολύ έντονα και σε μένα.
Εχω κάτι “αγγλικό” στη συμπεριφορά μου. Μια ηρεμία και ίσως καμιά φορά να φαίνομαι λίγο απόμακρη, αλλά στην πραγματικότητα είμαι απλώς εσωστρεφής. Γι’ αυτό και όταν βγαίνει κάτι πιο ελληνικό από μέσα μου, οι άλλοι ξαφνιάζονται. Η ισορροπία ανάμεσα στη μεσογειακή συναισθηματικότητα και μια πιο ήσυχη εσωτερική στάση είναι τελικά κάτι που με χαρακτηρίζει».
«Χρειαζόμαστε ως πρότυπα χαρακτήρες που δεν εγκαταλείπουν τον εαυτό τους, ακόμα και όταν ο κόσμος γύρω τους είναι σκληρός»
Πόσο απαιτητική ήταν η μετάβαση από έναν κλειστό χαρακτήρα όπως η μοναχή Ελισάβετ του «Μαύρου Ρόδου» (MEGA, 2023) σε μια ηρωίδα όπως η Πελαγία του «Grand Hotel», που παλεύει σιωπηλά για μια καλύτερη ζωή μέσα σε δύσκολες κοινωνικές συνθήκες; «Η μετάβαση δεν είχε να κάνει τόσο με το να αποβάλω κάτι, όσο με το να αλλάξω εσωτερικό ρυθμό. Η Ελισάβετ ήταν ένας χαρακτήρας στραμμένος προς τα μέσα, με αυστηρά όρια και σιωπές. Η Πελαγία, αντίθετα, κουβαλά μια ήσυχη δύναμη, δεν είναι εκρηκτική ή επιβλητική, αλλά επιμένει. Δεν είναι κοσμική ούτε εντυπωσιακή, δεν επιβάλλεται στον χώρο. Δεν εκφράζεται μόνο με θόρυβο ή εξουσία, αλλά και με αντοχή, καλοσύνη και τη δυνατότητα του να συνεχίζεις χωρίς να χάνεις την ανθρωπιά σου. Η δύναμή της είναι πιο εσωτερική. Η Πελαγία δεν υπάρχει στην ισπανική εκδοχή της σειράς, οπότε έπρεπε να δημιουργηθεί από την αρχή. Προέκυψε μέσα από την καθημερινή δουλειά στο γύρισμα. Αυτή η αντοχή, η επιμονή της χωρίς φανφάρες, είναι βαθιά σύγχρονη. Σήμερα δεν χρειαζόμαστε μόνο “δυναμικά” με τη στενή έννοια πρότυπα, αλλά ανθρώπους που δεν εγκαταλείπουν τον εαυτό τους ακόμα κι όταν ο κόσμος γύρω τους είναι σκληρός. Και η Πελαγία είναι ακριβώς αυτό».
Ποια στοιχεία της ηρωίδας της θεωρεί ότι παραμένουν επίκαιρα για τις γυναίκες το 2026; «Πολλές γυναίκες σήμερα θα αναγνωρίσουν σε εκείνη την ευαλωτότητα, την ανάγκη για αγάπη, αλλά και το ρίσκο που παίρνει όταν εμπιστεύεται, ακόμα κι αν την πληγώνει. Η Πελαγία μάς θυμίζει ότι το να ελπίζεις, να ονειρεύεσαι και να προσπαθείς δεν είναι αδυναμία, αλλά δύναμη που απλώς δεν φωνάζει. Δεν είναι μια επαναστάτρια, αλλά κουβαλά κάτι βαθιά πολιτικό: την προσπάθεια να βελτιώσει τη ζωή της μέσα σε ένα σύστημα που δεν έχει φτιαχτεί για εκείνη».
Οι σπουδές της Αγγλικής Φιλολογίας έδωσαν σημαντικά εφόδια για την κατανόηση της δομής μιας ιστορίας και των κινήτρων των χαρακτήρων. «Επέλεξα και μαθήματα δημιουργικής γραφής και κινηματογράφου. Μέσα από αυτόν τον συνδυασμό, μαζί φυσικά με τη λογοτεχνία, εκπαιδεύτηκα στο να διαβάζω πίσω από τις λέξεις: τι δεν λέγεται, πού υπάρχει ρήγμα, πού αλλάζει η δυναμική ενός χαρακτήρα. Είναι ένα από τα πιο δυνατά εργαλεία στη δουλειά μου. Οταν πιάνω ένα σενάριο δεν βλέπω μόνο τον ρόλο μου, αλλά ολόκληρη τη διαδρομή της ιστορίας και αυτό με βοηθά να πατάω πιο στέρεα μέσα σε κάθε σκηνή».
Εχοντας εργαστεί σε παραγωγές στο εξωτερικό, ποιες είναι οι διαφορές που εντοπίζει στο ελληνικό τοπίο; «Στο εξωτερικό υπάρχει μεγαλύτερη δομή και σαφήνεια από πριν. Στην Ελλάδα, περισσότερη ευελιξία και ανθρώπινη επαφή. Μπορεί να χρειαστεί να αυτοσχεδιάσεις, να βρεις λύσεις - κι αυτό γεννά μια έντονη συλλογικότητα. Ο συνδυασμός δίνει το καλύτερο αποτέλεσμα».
«Ηρθε η ώρα να επαναπροσδιορίσουμε τι εννοούμε “επιτυχία”. Για μένα επιτυχία είναι όταν αυτό που βλέπουν τους μένει»
Τα τελευταία χρόνια η ελληνική τηλεόραση αναζητά πιο σύνθετες ιστορίες και χαρακτήρες. Το κοινό έχει αλλάξει ή οι δημιουργοί είναι πλέον πιο τολμηροί; «Ισχύουν και τα δύο. Ταυτόχρονα, όμως, ο τρόπος με τον οποίο μετράμε ακόμη την “επιτυχία”, μέσα από τα νούμερα τηλεθέασης, μοιάζει εκτός εποχής. Τα νούμερα δείχνουν ότι ένα μεγάλο κομμάτι του κοινού εξακολουθεί να επιλέγει πιο οικείες, “ασφαλείς” ιστορίες και οι τολμηρές δουλειές δεν γνωρίζουν την κλασική επιτυχία. Δεν σημαίνει ότι το κοινό κάνει λάθος, ούτε ότι οι τολμηρές προτάσεις υστερούν σε ποιότητα, το τοπίο έχει αλλάξει. Ενας κάτω των 30 επιλέγει τι θα δει, πότε και από πού. Και η online θέαση και το streaming δεν αποτυπώνονται ουσιαστικά στην αποτίμηση μιας σειράς. Ηρθε η ώρα να επαναπροσδιορίσουμε τι εννοούμε “επιτυχία”. Για μένα επιτυχία είναι όταν αυτό που βλέπουν τους μένει».
Επειτά από συνεχόμενους πρωταγωνιστικούς ρόλους εποχής, τι θα επιθυμούσε ως ηθοποιός; «Η λίστα δεν έχει τέλος. Με τραβούν χαρακτήρες που δεν μοιάζουν με εμένα, απρόβλεπτοι, λίγο σκοτεινοί, μακριά από το “αθώο κοριτσάκι” που συνηθίζω να υποδύομαι, θέλω να δοκιμάζω πράγματα που με βγάζουν από τη ζώνη άνεσής μου, να μαθαίνω δεξιότητες και να νιώθω ότι εξελίσσομαι. Ιδανικά, θα ήθελα το επόμενο βήμα μου να είναι στον κινηματογράφο». Αναφέρεται στη συμμετοχής της ως Ranger Kate Deeks στο θρίλερ επιβίωσης «Savage Hunt», μια αμερικανική παραγωγή διαθέσιμη σε streaming πλατφόρμες, όπως οι Amazon και Apple TV, που γυρίστηκε στη Βουλγαρία, όπου μιλώντας αγγλικά με αμερικανική προφορά δούλεψε για πρώτη φορά με όπλα. «Καταπληκτική εμπειρία, ήταν κάτι εντελώς διαφορετικό! Με ενθουσίασε, με δυσκόλεψε, με εξέλιξε».
Σήμερα, κοιτάζει μπροστά με καθαρό στόχο. Η εμπειρία της πίσω από τις κάμερες της έχει χαρίσει γνώση πολύτιμη. Πλέον ονειρεύεται να δημιουργήσει κάτι δικό της: μια ομάδα, μια σειρά, μια ταινία. «Γνωρίζω πώς λειτουργεί», λέει με σιγουριά και όραμα ◆
info
«Αλεξάνδρεια», Θέατρο Παλλάς, έως 24/1
«Grand Hotel», ANT1, Δευτέρα-Τετάρτη στις 21.00
Ρούχα: Litta Boytique (Κασσαβέτη 11, Κηφισιά). Μake-up/Hair: Ilias & Staff Salons (Αγίου Τρύφωνος 12, Κηφισιά). Ευχαριστούμε το εστιατόριο «Zambri» (Αγίου Δημητρίου 9, Κηφισιά) για τη φιλοξενία της φωτογράφησης
