Ο σμήναρχος με το διπλό πρόσωπο: Τι έγραφε σε άρθρο του για την Κίνα, οι αρχές «ψάχνουν» τη θητεία του στην Κύπρο το 2021

Εκθετικά αυξάνονται τα κρούσματα κατασκοπείας υπέρ της Κίνας από την έναρξη του φετινού φθινοπώρου και ενώ εντείνεται η γεωπολιτική ρευστότητα παγκοσμίως, γεγονός που έχει σημάνει συναγερμό στις ευρωπαϊκές Αρχές.

Η σύλληψη «εντός στρατιωτικού χώρου» 54χρονου σμήναρχου, μηχανικού τηλεπικοινωνιών και διοικητή μονάδας στο Καβούρι στα μέσα της εβδομάδας δεν σήμανε μόνο γενικό συναγερμό στο ελληνικό Πεντάγωνο αναφορικά με την ύπαρξη τυχόν εκτεταμένου δικτύου κατασκοπείας εντός των εγχώριων Ενόπλων Δυνάμεων, αλλά ενέτεινε ακόμη περισσότερο τα επίπεδα ασφαλείας εντός των ΝΑΤΟϊκών σχηματισμών, που διαπιστώνουν όλο και πιο έντονα μια «κλιμάκωση της δραστηριότητας» του Πεκίνου, με έμφαση στην αμυντική τεχνολογία.

Μολονότι στις ΗΠΑ τα ποσοστά στρατιωτικής κατασκοπείας από πλευράς της Κίνας είναι συντριπτικά και εν πολλοίς γνωστά στα μέλη του Κογκρέσου, εντούτοις από το 2025 η κινεζική πλευρά φαίνεται να ρίχνει «σχεδόν πιεστικά», σύμφωνα με έγκυρες στρατιωτικές πηγές, τα δίχτυα της στην Ευρώπη, στοχεύοντας συγκεκριμένα προφίλ στελεχών.

Το «ιδανικό» προφίλ

Πρώτα στη λίστα «προτιμήσεων» της Κίνας είναι εν ενεργεία στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων και ακολουθούν στελέχη πολιτικών κομμάτων, ακαδημαϊκοί με γνωστικό αντικείμενο τις διεθνείς σχέσεις και τις στρατιωτικές σπουδές, ερευνητικά ινστιτούτα και επιδραστικά πρόσωπα στον δημόσιο διάλογο.

Στην αρχή, η προσέγγιση γίνεται είτε μέσα από τα social media είτε μέσα από δραστηριότητες εταιρειών τεχνολογίας που προσεγγίζουν τους στόχους σε συνέδρια και άλλες κλαδικές εκδηλώσεις, με όχημα την αμιγώς επαγγελματική συνεργασία με τα πρόσωπα-στόχους και με ορίζοντα θεωρητικά τον χρόνο μετά τη συνταξιοδότησή τους.

Μήλον της έριδος αποτελούν σταθερά τα στελέχη που μετέχουν σε ΝΑΤΟϊκούς σχεδιασμούς, αξιωματικοί με υψηλή εξειδίκευση στα δορυφορικά συστήματα, στις νέες τεχνολογίες, στις τηλεπικοινωνίες και την Τεχνητή Νοημοσύνη (κυρίως γιατί οι μισθοί τους είναι πολύ χαμηλοί στο στράτευμα σε σχέση με τις πολλαπλάσιες απολαβές που τους προσφέρονται στον ιδιωτικό τομέα), αλλά και αξιωματικοί ηγετικού προφίλ, οι οποίοι δείχνουν να θέλουν να εξελιχθούν βαθμολογικά.

Δεν είναι τυχαίο, εξάλλου, ότι ο συλληφθείς 54χρονος σμήναρχος είχε ολοκληρώσει επιτυχώς τη φοίτησή του τόσο στην ΑΔΙΣΠΟ όσο και στη ΣΕΘΑ, επιλογές που αποτυπώνουν καθαρά την επιθυμία του να γίνει ανώτατος (από ανώτερος) αξιωματικός, άρα και να έχει ακόμη μεγαλύτερη πρόσβαση σε άκρως απόρρητες πληροφορίες. Σε μια τέτοια περίπτωση, θα είχε μεγαλύτερες ακόμη δυνατότητες στρατολόγησης χαμηλόβαθμων στελεχών, ενώ θα μπορούσε να απολαμβάνει μεγαλύτερων παροχών από το κύκλωμα, λόγω της σημαίνουσας φύσης των πληροφοριών που θα τους παρείχε.

Μάλιστα, πληροφορίες θέλουν τις διαδικασίες να είχαν δρομολογηθεί, ώστε του χρόνου ο συλληφθείς σμήναρχος να προαγόταν σε ταξίαρχο.

Εξάλλου, ένα από τα στοιχεία που κέντρισε το ενδιαφέρον και των ίδιων των συναδέλφων του τα προηγούμενα χρόνια ήταν το γεγονός ότι ο 54χρονος σμήναρχος εξελισσόταν διαρκώς υπηρεσιακά, δεν ήταν «αξιωματικός του μέσου όρου», όπως τονίζουν στρατιωτικές πηγές, ενώ παρακολουθούσε συστηματικά εκπαιδεύσεις και «σχολεία» σε απολύτως προηγμένα ηλεκτρονικά συστήματα.

Δεν ήταν μόνο, επίσης, η διαρκής επικαιροποίηση πάνω σε νέα γνώση της εξειδίκευσής του, ούτε το στοιχείο του αξιολογητή που είχε ως πιστοποίηση του ΝΑΤΟ σε ζητήματα επικοινωνίας και πληροφοριών, αλλά και το γεγονός ότι ο ίδιος είχε και έντονους θεωρητικούς προβληματισμούς απέναντι στην εξέλιξη της στρατιωτικής πρακτικής και της αμυντικής τεχνολογίας, που έδειχναν ένα πρόσωπο με φιλοδοξίες και κυρίως με μια πολύ «δομημένη προσωπικότητα».

Μελετώντας την Κίνα

Για παράδειγμα, παρακολουθώντας σε πραγματικό χρόνο τη σχετική βιβλιογραφία, σε άρθρο του για τη χρήση της Τεχνητής Νοημοσύνης στον πόλεμο ο συλληφθείς κατάσκοπος γράφει πως «αυτά τα συστήματα εξελίσσονται με σκοπό να εξαχθούν ασφαλή συμπεράσματα της χρήσης τους στο μελλοντικό πεδίο της μάχης». Ωστόσο, «σε κάθε περίπτωση δεν θα πρέπει να ξεχνάμε ότι ο σημαντικότερος παράγοντας για την εξέλιξη αυτών των τεχνολογιών εξακολουθεί και είναι ο άνθρωπος, και το πώς αυτός αντιλαμβάνεται το περιβάλλον γύρω του».

Μάλιστα, μιλώντας για την τοποθέτηση των μεγάλων δυνάμεων απέναντι στην Τεχνητή Νοημοσύνη, ο 54χρονος σμήναρχος παρατηρεί πως «ήδη από το 2017, στις 20 Ιουλίου, η κινεζική κυβέρνηση δημοσίευσε μια στρατηγική που περιγράφει λεπτομερώς το σχέδιό της να αναλάβει την παγκόσμια πρωτοπορία στην Τεχνητή Νοημοσύνη έως το 2030», συμπληρώνοντας επιπλέον ότι «ο τεχνολογικός αγώνας για ανταγωνιστικό πλεονέκτημα στην Τεχνητή Νοημοσύνη και τα αυτόνομα συστήματα ξεκίνησε πολύ πριν το υπουργείο Αμυνας της Αμερικής στραφεί σε μια στρατηγική ανταγωνισμού μεγάλης ισχύος το 2018».

Το 2021, πάντως, ο συλληφθείς κατάσκοπος υπηρετούσε στην Κύπρο, στοιχείο που δεν παραγνωρίζουν πλέον οι Αρχές, με δεδομένη την έντονη κινεζική και ρωσική παρουσία στη Μεγαλόνησο.

Φόβοι και αγωνίες

Την ίδια στιγμή, το γεγονός ότι οι αξιωματικοί με τόσο υψηλή επιστημονική εξειδίκευση στις νέες τεχνολογίες και τις τηλεπικοινωνίες έχουν καταστεί στόχος στρατολόγησης της κινεζικής κατασκοπείας έχει προβληματίσει βαθιά το Πεντάγωνο, με δεδομένο ότι λόγω της νέας τεχνολογικής επανάστασης στον τομέα της άμυνας (Τεχνητή Νοημοσύνη και μη επανδρωμένα συστήματα), η παρουσία τους ενέχει σχεδόν οριζόντιο και διακλαδικό χαρακτήρα, ενώ στελέχη αυτής της επιστημονικής κατάρτισης προωθούνται για τις πλέον κρίσιμες θέσεις στις νέες δομές των Ενόπλων Δυνάμεων.

Υπό αυτή την οπτική, σε γενικό «σκανάρισμα» ανώτατων και ανώτερων αξιωματικών προβαίνουν, κατά ασφαλείς πληροφορίες, άτυπα πλέον τα Γενικά Επιτελεία, δεδομένου ότι η συμμετοχή της χώρας στη νοτιοανατολική πτέρυγα του ΝΑΤΟ επαυξάνει το κινεζικό ενδιαφέρον, σε μια χρονική και πολιτική συγκυρία πολυσήμαντη για την περιοχή της Νοτιοανατολικής Μεσογείου. Εξάλλου, οι επιτελείς των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων ερευνούν ήδη, σε συνεργασία με τις αρμόδιες κρατικές υπηρεσίες, τυχόν ύπαρξη εκτεταμένου δικτύου σε σχέση με τον συλληφθέντα σμήναρχο, καθώς κατά πληροφορίες ερευνώνται ήδη οι στενές και ευρύτερες υπηρεσιακές επαφές του, αλλά και περιστατικά που σημειώθηκαν το τελευταίο χρονικό διάστημα, χωρίς να συνδέονται απαραίτητα με στρατιωτική δραστηριότητα.

Παράλληλα, τους στρατιωτικούς κύκλους θορύβησε και η διαδικασία που φέρεται να ακολούθησε ο συλληφθείς σμήναρχος, καθώς με συσκευή που έφερε ειδικό λογισμικό, «μη δυτικό», και το οποίο φέρεται να του είχαν παροχετεύσει από την κινεζική πλευρά, μετέφερε πληροφορίες και δεδομένα με μια τεχνολογία υποκλοπών και κατασκοπείας η οποία δεν είναι προβλέψιμη από τη Δύση.

Το «μήνυμα»

Σε κάθε περίπτωση, στρατιωτικές πηγές εκτιμούν πως είναι πιθανό να υπάρχει ένας πυρήνας στελεχών πέριξ του συλληφθέντα αξιωματικού με πιθανή εμπλοκή στην υπόθεση, λόγω του ισχυρού κινεζικού ενδιαφέροντος στον Πειραιά, αλλά και της εμβάθυνσης της στρατηγικής σχέσης Ελλάδος - ΗΠΑ. Η σύμπτωση, άλλωστε, της σύλληψης του σμήναρχου την επομένη της επίσκεψης του υπουργού Εθνικής Αμυνας, Νίκου Δένδια, στο αμερικανικό Πεντάγωνο δεν μπορεί να θεωρείται τυχαία, όταν η πληροφορία για τις δραστηριότητες του αξιωματικού-κατασκόπου φέρεται να έχει φτάσει στις ελληνικές, αρμόδιες Αρχές μέσω... Ατλαντικού.

Την ίδια στιγμή, η επισημοποίηση της σύλληψης μέσω... Δελτίου Τύπου του ΓΕΕΘΑ σηματοδοτεί και ένα «μήνυμα προς το εσωτερικό», όπως επισημαίνουν πρόσωπα με γνώση των γεγονότων, προειδοποιώντας εμμέσως το προσωπικό των Ενόπλων Δυνάμεων για την κλιμάκωση της «επίθεσης φιλίας» από την κινεζική κατασκοπεία. Πολύ περισσότερο, όταν τα κινεζικά δίχτυα κατασκοπείας απλώνονται σε πολύ «επίλεκτες ειδικότητες», όπως αυτή του 54χρονου σμήναρχου, η ειδικότητα του οποίου συνδέεται με κρίσιμες υποδομές, όπως για παράδειγμα ιπτάμενα ραντάρ ή συστήματα αυτοπροστασίας των μαχητικών αεροσκαφών.

Μπροστά σε αυτή την καινοφανή συνθήκη, η συνεργασία μεταξύ συμμαχικών χωρών σε επίπεδο μυστικών υπηρεσιών φαίνεται να ξετυλίγει ταυτόχρονα το κινεζικό κουβάρι κατασκοπείας στην Ευρώπη, καθώς από το φθινόπωρο του 2025 και εξής τα κρούσματα είναι διαδοχικά και πυκνά, με επίκεντρο τη διείσδυση στις ευρωπαϊκές Ενοπλες Δυνάμεις, την αμυντική βιομηχανία, αλλά και ριζοσπαστικές εκδοχές πολιτικών δυνάμεων στη Γηραιά Ηπειρο.

Δεν είναι τυχαίο ότι το ντόμινο αποκαλύψεων τέτοιων υποθέσεων άρχισε να ξετυλίγεται τον περασμένο Σεπτέμβριο στη Γερμανία, όταν πρώην βοηθός ακροδεξιού ευρωβουλευτή (AfD) καταδικάστηκε για κατασκοπεία υπέρ της Κίνας, με τον γερμανικό Τύπο να κάνει λόγο για το σοβαρότερο κρούσμα από πλευράς του Πεκίνου τα τελευταία χρόνια.

Ειδικότερα, ο Κινέζος κατάσκοπος και βοηθός του ευρωβουλευτή «κατέβασε έγγραφα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, μερικά από τα οποία είχαν χαρακτηριστεί ως ευαίσθητα, σε ένα USB stick και το παρέδωσε σε έναν Κινέζο αξιωματικό των μυστικών υπηρεσιών» το 2024, σύμφωνα με την Deutsche Welle, ενώ μετέφερε πληροφορίες αναφορικά με φωτογραφίες στρατιωτικών αεροσκαφών, λίστες επιβατών και πληροφορίες για αποστολές όπλων και μετακινήσεις στρατευμάτων.

Εντατικές προσπάθειες για απόσπαση ευαίσθητων πληροφοριών από κινεζικής πλευράς έχει εντοπίσει και η ΜΙ5 στο Ηνωμένο Βασίλειο την τελευταία τριετία, ενώ λίγες ώρες πριν από τη σύλληψη του Ελληνα σμήναρχου, τέσσερα άτομα συνελήφθησαν για κατασκοπεία υπέρ της Κίνας, στη Γαλλία.

Πρόκειται για 2 Κινέζους υπήκοους που παρίσταναν τους μηχανικούς και δύο ακόμη άλλους υπήκοους, οι οποίοι συνελήφθησαν για δραστηριότητες διεθνούς κατασκοπείας κοντά σε νευραλγική υπηρεσία, στην πόλη Ζορίντ και προηγήθηκαν, όχι τυχαία σύμφωνα με πληροφορίες, της σύλληψης του Ελληνα σμήναρχου.

Αφορμή για τη σύλληψή τους αποτέλεσαν οι επαναλαμβανόμενες διακοπές στο Διαδίκτυο, δημιουργώντας συνθήκες black out στον τοπικό οικισμό, με αποτέλεσμα να προκαλέσουν τη σφοδρή αντίδραση κατοίκων, που διαπίστωσαν με τη σειρά τους την παρουσία μιας δορυφορικής κεραίας σε νοικιασμένο ακίνητο στη νοτιοδυτική Γαλλία, το οποίο λειτουργούσε ως κρησφύγετο για τους κατασκόπους. Κατά στρατιωτικές πηγές, οι σχεδόν ταυτόχρονες συλλήψεις σε Ελλάδα και Γαλλία δεν αποκλείεται να αφορούν ένα παρακλάδι του ίδιου δικτύου κινεζικής κατασκοπείας επί ευρωπαϊκού εδάφους, ερμηνεύοντας την παράλληλη κινητοποίηση των ελληνικών και των γαλλικών αρχών, που δεν αποτελεί κοινό μυστικό ότι συνεργάζονται αγαστά σε πολλά πεδία.

Η σημασία του IMEC

Η ένταση, σε κάθε περίπτωση, με την οποία η Κίνα επεκτείνει το δίκτυο κατασκοπείας της στη Γηραιά Ηπειρο, δημιουργώντας «συνθήκες έξαρσης» σύμφωνα με τους αναλυτές, δεν είναι ασύνδετη με την υψηλή στρατηγική της ελληνικής κυβέρνησης, η οποία επενδύει στην εμβάθυνση των σχέσεών της με:

- τις ΗΠΑ
- τη Γαλλία
- το Ισραήλ
-την Ινδία

και μάλιστα σε ρόλο κράτους-γέφυρας, εντείνοντας τις διεργασίες για τη δημιουργία του διαδρόμου IMEC, που θα φέρει πιο κοντά παρά ποτέ την Ευρωπαϊκή Ενωση με την Ινδία. Ηδη, το γεγονός ότι ο Οικονομικός Διάδρομος Ινδίας - Μέσης Ανατολής - Ευρώπης IMEC (India - Middle East - Europe Economic Corridor) θα δημιουργήσει μια εναλλακτική διαδρομή μεταφορών και εμπορίου, συνδέοντας την Ασία και την Ευρώπη μέσω της Μέσης Ανατολής, με την αξιοποίηση λιμενικών, σιδηροδρομικών και οδικών υποδομών, φαίνεται να έχει προκαλέσει αυξημένα επίπεδα αγωνίας στο Πεκίνο, όταν ειδικά τα λιμάνια του Πειραιά και της Θεσσαλονίκης αποκτούν νέα γεωπολιτική υπεραξία.

Πολύ περισσότερο όταν η προπαρασκευή της εμπορικής συμφωνίας Ε.Ε. - Ινδίας είχε ενταθεί τους τελευταίους μήνες του 2025, συμπίπτοντας σχεδόν με την αύξηση των κρουσμάτων κινεζικής κατασκοπείας στην Ευρώπη, η οποία έδωσε εντέλει τα χέρια μετά από 20 χρόνια διαπραγματεύσεων με το Νέο Δελχί.

Για τους διεθνείς αναλυτές, η διμερής αυτή συμφωνία πηγαίνει πέρα από τα προφανή, παγιώνοντας την εταιρική σχέση των δύο μερών στο διεθνές σύστημα, σε μια εποχή έντονων γεωπολιτικών αναταράξεων και ο ανταγωνισμός ανάμεσα σε Κίνα και Ινδία να κορυφώνεται απότομα ως προς το εύρος της ζώνης επιρροής που αναπτύσσει η καθεμιά ξεχωριστά, διεδικώντας πρόσβαση σε κάθε πλευρά του πλανήτη.

Φωτογραφία: EUROKINISSI