«Καταστροφή» για το CDU στη Γερμανία: Εκτός Βουλής στο Μεκλεμβούργο, μεγάλη πτώση και στο Βερολίνο - Πρωτιές για AfD και Αριστερά

Δύο πολύ διαφορετικές εκλογικές πρωτιές, αλλά ένα κοινό αρνητικό αποτέλεσμα για την CDU του καγκελάριου Φρίντριχ Μερτς, έβγαλαν οι κάλπες της Κυριακής στη Γερμανία. To AfD κατέλαβε την πρώτη θέση στο Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία με 38,2%, ενώ στο Βερολίνο η Αριστερά (Die Linke) αναδείχθηκε πρώτη δύναμη με περίπου 25,7%. Για τους Χριστιανοδημοκράτες, το βαρύτερο πλήγμα ήρθε στο Μεκλεμβούργο, όπου το 4,89% τούς αφήνει εκτός κρατιδιακού Κοινοβουλίου και συνιστά τη χαμηλότερη επίδοσή τους σε κρατιδιακές εκλογές στη μεταπολεμική Γερμανία.

Στο Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία, όπου η καταμέτρηση έχει ολοκληρωθεί, το προσωρινό επίσημο αποτέλεσμα της εκλογικής αρχής δίνει στην AfD 38,2%, έναντι 35,5% του SPD. Ακολουθούν η Αριστερά με 6,5% και οι Πράσινοι με 5,7%.

Το CDU περιορίζεται στο 4,9% - με το ακριβές ποσοστό να βρίσκεται περίπου στο 4,89% - και δεν περνά το εκλογικό όριο του 5%. Εκτός μένει και η Συμμαχία Σάρα Βάγκενκνεχτ (BSW), με 4,8%.

Ιστορικό χαμηλό για την CDU

Το αποτέλεσμα γράφει αρνητική ιστορία για τους Χριστιανοδημοκράτες. Μέχρι σήμερα, η χειρότερη επίδοση του CDU σε κρατιδιακή αναμέτρηση ήταν το 9% στη Βρέμη το 1951. Το αποτέλεσμα στο Μεκλεμβούργο βρίσκεται σχεδόν τέσσερις μονάδες χαμηλότερα.

Είναι, παράλληλα, η πρώτη φορά στην ιστορία της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας που το CDU αποτυγχάνει να εξασφαλίσει εκπροσώπηση σε κρατιδιακό κοινοβούλιο. Το ιστορικό πλήγμα αποκτά επιπλέον συμβολισμό επειδή καταγράφεται στο κρατίδιο όπου βρισκόταν επί δεκαετίες η εκλογική περιφέρεια της Άνγκελα Μέρκελ.

Το CDU, ένα από τα κόμματα που κυριάρχησαν στην πολιτική ζωή της μεταπολεμικής Γερμανίας, δεν θα εκπροσωπείται έτσι στη νέα Βουλή του κρατιδίου.

Ιδιαίτερα βαριά είναι η εικόνα και μεταξύ των νεότερων ψηφοφόρων. Στην ηλικιακή ομάδα 16-24 ετών η CDU περιορίστηκε μόλις στο 2%, ενώ στους 25-34 ετών στο 3%, καταγράφοντας εξαιρετικά περιορισμένη απήχηση στις δύο νεότερες κατηγορίες του εκλογικού σώματος.

Η απουσία τόσο του CDU όσο και του BSW από τη Βουλή επηρεάζει καθοριστικά και την κατανομή των εδρών. Σύμφωνα με την προσωρινή επίσημη κατανομή, το AfD λαμβάνει 32 από τις 71 έδρες, το SPD 29, ενώ Αριστερά και Πράσινοι από πέντε. Ένας συνδυασμός SPD, Αριστεράς και Πρασίνων θα διέθετε επομένως 39 έδρες, πάνω από τις 36 που απαιτούνται για πλειοψηφία.

Μερτς: «Είναι μια καταστροφή»

Ο Φρίντριχ Μερτς δεν επιχείρησε να υποβαθμίσει το μέγεθος της ήττας.

«Το αποτέλεσμα στο Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία δεν μπορεί να ωραιοποιηθεί. Είναι μια καταστροφή», δήλωσε ο Γερμανός καγκελάριος, αποδίδοντας την επίδοση του κόμματός του στην ισχυρή πόλωση ανάμεσα στο SPD και το AfD. Παράλληλα, κατέστησε σαφές ότι δεν προτίθεται να αποχωρήσει από την ηγεσία του CDU ή την καγκελαρία.

Ενδεικτική της πίεσης που δέχεται ήταν και η ταχύτητα της παρέμβασής του: ο Μερτς έκανε τη δήλωσή του μόλις 14 λεπτά μετά την ανακοίνωση της πρώτης πρόβλεψης του αποτελέσματος, προτού ακόμη ξεκαθαρίσει ότι η CDU θα έμενε τελικά κάτω από το 5%.

Λίγες ημέρες πριν από τις κάλπες, οι οκτώ πρωθυπουργοί κρατιδίων που προέρχονται από τη CDU είχαν προχωρήσει σε κοινή δήλωση στήριξής του, επιχειρώντας να περιορίσουν τη συζήτηση για το πολιτικό του μέλλον. Η νέα εκλογική ήττα, ωστόσο, αναμένεται να διατηρήσει την εσωκομματική πίεση προς τον καγκελάριο.

Ο Μερτς επέμεινε στην ανάγκη να συνεχιστεί το πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων της κυβέρνησής του και υποστήριξε ότι οι αλλαγές που σχεδιάζει η κυβέρνησή του αποτελούν απάντηση στην ενίσχυση αντισυστημικών και αυταρχικών πολιτικών δυνάμεων.

Η γερμανική αρθρογραφία έθεσε ήδη ανοιχτά το ζήτημα της επόμενης ημέρας για τον καγκελάριο. Το Der Spiegel σημείωσε ότι «τίθεται ζήτημα καγκελάριου», ενώ η Bild προειδοποίησε για το ενδεχόμενο αντίδρασης της κομματικής βάσης. Το ARD εκτίμησε ότι ο Μερτς επιχειρεί πλέον να κερδίσει πολιτικό χρόνο, καθώς δεν υπάρχουν νέες κρατιδιακές εκλογές πριν από τον Απρίλιο του 2027.

Η επόμενη ημέρα στο Μεκλεμβούργο

Παρά την πρώτη θέση του AfD, οι υπόλοιπες κοινοβουλευτικές δυνάμεις έχουν αποκλείσει συνεργασία μαζί της.

Με CDU και BSW εκτός Βουλής, το SPD, η Αριστερά και οι Πράσινοι διαθέτουν αριθμητικά τη δυνατότητα σχηματισμού πλειοψηφίας.

Έτσι, η Μανουέλα Σβέζιγκ, αν και τερμάτισε δεύτερη πίσω από το AfD, έχει ισχυρές πιθανότητες να παραμείνει πρωθυπουργός του κρατιδίου μέσω συνεργασίας του SPD με την Αριστερά και τους Πράσινους.

Η πολιτική της θέση ενισχύεται και στο εσωτερικό του SPD, καθώς κατάφερε να αντέξει την ισχυρή πίεση του AfD. Κατά την προεκλογική περίοδο είχε μάλιστα διαφοροποιηθεί επανειλημμένα από την ομοσπονδιακή κυβέρνηση, ιδιαίτερα σε ζητήματα συνταξιοδοτικής πολιτικής, ενώ μετά το αποτέλεσμα απέδωσε μέρος των απωλειών του SPD στη στάση της Γερμανίας απέναντι στην Ουκρανία και στη διακοπή της ενεργειακής συνεργασίας με τη Ρωσία.

Βερολίνο: Πρώτη δύναμη η Αριστερά

Εντελώς διαφορετική είναι η εικόνα στη γερμανική πρωτεύουσα, όπου το Die Linke αναδεικνύεται για πρώτη φορά ισχυρότερη πολιτική δύναμη.

Στην τελευταία καταμέτρηση που είχε δημοσιεύσει η εκλογική αρχή, με 4.110 από τις συνολικά 4.114 εκλογικές μονάδες ενσωματωμένες, η Αριστερά συγκέντρωνε 25,7% των δεύτερων ψήφων, καταγράφοντας άνοδο 13,5 ποσοστιαίων μονάδων σε σύγκριση με το 2023.



Το CDU υποχωρεί στο 18,8%, χάνοντας 9,5 μονάδες, ενώ το AfD ανεβαίνει στο 16,3%, ενισχυμένη κατά 7,2 μονάδες.

Οι Πράσινοι βρίσκονται στο 14,3%, το SPD στο 12,1%, ενώ το BSW μένει κάτω από το όριο εισόδου στη Βουλή με 4,7%. Η FDP περιορίζεται στο 2,5%.

Η συμμετοχή ήταν ιδιαίτερα αυξημένη, φθάνοντας στο 74,2%, περίπου 11 μονάδες υψηλότερα από την προηγούμενη αναμέτρηση.

Πανηγυρισμοί στο Die Linke

Το αποτέλεσμα προκάλεσε πανηγυρισμούς στην εκλογική συγκέντρωση της Αριστεράς, με την επικεφαλής υποψήφια Ελίφ Εράλπ να δηλώνει ότι το κόμμα της φιλοδοξεί πλέον να αναλάβει την ηγεσία της πόλης.

«Από σήμερα αλλάζουμε μαζί το Βερολίνο και το κάνουμε ένα καλύτερο μέρος», δήλωσε στους υποστηρικτές της.

«Στην πόλη μας, η αγάπη και η δικαιοσύνη νίκησαν το μίσος και αυτό το μήνυμα βγαίνει προς όλο τον κόσμο», πρόσθεσε.

Καθοριστική για τη μεγάλη άνοδο της Die Linke ήταν η ψήφος των νεότερων ηλικιών. Το κόμμα συγκέντρωσε 43% μεταξύ των ψηφοφόρων 16-24 ετών και 49% στην ομάδα 25-34 ετών, αναδεικνυόμενο σε κυρίαρχη δύναμη μεταξύ των νέων της γερμανικής πρωτεύουσας.

Η Εράλπ βρίσκεται πλέον σε θέση να διεκδικήσει τη δημαρχία-κυβέρνηση του Βερολίνου, με μια συνεργασία της Αριστεράς με το SPD και τους Πράσινους να αποτελεί το βασικό αριθμητικά σενάριο. Οι διαπραγματεύσεις, πάντως, δεν αναμένονται απλές, καθώς υπάρχουν σημαντικές πολιτικές διαφορές, μεταξύ άλλων στη στεγαστική πολιτική και στα ζητήματα ασφάλειας.

Δύο κάλπες, ισχυρή πίεση για τον Μερτς

Τα αποτελέσματα στα δύο κρατίδια δημιουργούν νέο πολιτικό πονοκέφαλο για τον Μερτς, καθώς το CDU χάνει σημαντικές δυνάμεις και στις δύο αναμετρήσεις.

Στο Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία βρίσκεται πλέον εκτός Βουλής, ενώ στο Βερολίνο χάνει την πρώτη θέση και σχεδόν δέκα ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με το 2023. Την ίδια στιγμή, δύο κόμματα στα αντίθετα άκρα του πολιτικού φάσματος ενισχύονται: το AfD κατακτά την πρώτη θέση στο βορειοανατολικό κρατίδιο και το Die Linke επικρατεί στη γερμανική πρωτεύουσα.

Το κοινό μήνυμα των δύο καλπών είναι η έντονη συρρίκνωση της παραδοσιακής εκλογικής βάσης της CDU, με την ιστορική έξοδο από τη Βουλή του Μεκλεμβούργου να μετατρέπει πλέον την εκλογική πίεση σε άμεσο πολιτικό πρόβλημα για την ηγεσία του Μερτς.