Σε επ' αόριστον αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών προσανατολίζονται οι ΗΠΑ: «Ετοιμάζουμε πρωτοφανή οικονομική απομόνωση»

Σε επ’ αόριστον διατήρηση του ναυτικού αποκλεισμού του Ιράν προσανατολίζονται οι Ηνωμένες Πολιτείες, ενώ προετοιμάζονται να εντείνουν ακόμη περισσότερο την οικονομική πίεση στην Τεχεράνη, την ώρα που οι συνομιλίες για κατάπαυση του πυρός έχουν βαλτώσει, η παγκόσμια προσφορά πετρελαίου μειώνεται και η ένταση στην περιοχή αυξάνεται.

Ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ, Πιτ Χέγκσεθ, δήλωσε στους δημοσιογράφους ότι οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις έχουν τη δυνατότητα να διατηρούν τη ναυτική παρουσία που απαιτείται στην περιοχή για την εφαρμογή του αποκλεισμού, ο οποίος έχει προκαλέσει σοβαρό οικονομικό πλήγμα στο Ιράν.

«Το Πολεμικό Ναυτικό των Ηνωμένων Πολιτειών μπορεί να διατηρεί επ’ αόριστον έναν τέτοιο αποκλεισμό, επειδή θα εναλλάσσουμε τα πλοία, όπως έχουμε ήδη κάνει, και θα συνεχίσουμε να το κάνουμε», δήλωσε ο Χέγκσεθ κατά τη διάρκεια επίσκεψής του στον Παναμά.

Την ίδια στιγμή, ο υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ προανήγγειλε νέα μέτρα οικονομικής πίεσης κατά του Ιράν την επόμενη εβδομάδα, υποστηρίζοντας ότι θα είναι πρωτοφανή.

«Περιμένετε περισσότερες ανακοινώσεις την επόμενη εβδομάδα, επειδή πρόκειται να εφαρμόσουμε μέτρα που δεν έχουν υπάρξει ποτέ στην ιστορία της οικονομικής απομόνωσης μιας χώρας», δήλωσε στο Newsmax.

Ο Μπέσεντ περιέγραψε τη στρατηγική αυτή ως ένα «διπλό χτύπημα», που θα συνδυάζει τα νέα οικονομικά μέτρα με τη συνέχιση του αποκλεισμού των ιρανικών λιμανιών.

Η οικονομία του Ιράν έχει ήδη υποστεί σοβαρές απώλειες από τον πόλεμο, καθώς μεγάλο μέρος της βιομηχανικής δυναμικότητας της χώρας έχει καταστραφεί, ενώ οι εξαγωγές αργού πετρελαίου έχουν περιοριστεί δραστικά εξαιτίας του αμερικανικού αποκλεισμού. Ωστόσο, η Τεχεράνη έχει αντιμετωπίσει και στο παρελθόν διαδοχικά κύματα κυρώσεων, χωρίς να υποχωρήσει στο πυρηνικό της πρόγραμμα ή στο ζήτημα του ελέγχου των Στενών του Ορμούζ.

Η μάχη για τα Στενά του Ορμούζ

Με την προσωρινή συμφωνία του Ιουνίου για τον τερματισμό του πολέμου να έχει ουσιαστικά καταρρεύσει, το Ιράν επιχειρεί από την πλευρά του να αυξήσει την πίεση προς την Ουάσιγκτον μέσω του ελέγχου των Στενών του Ορμούζ.

Η Τεχεράνη έχει επιτεθεί σε πλοία που επιχείρησαν να διασχίσουν τη θαλάσσια οδό, από την οποία, πριν από την έναρξη του πολέμου τον Φεβρουάριο, περνούσε περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου.

Δύο πλοία της κρατικής Abu Dhabi National Oil Company δέχθηκαν επίθεση ενώ διέσχιζαν τα Στενά το βράδυ της Πέμπτης, σύμφωνα με το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων WAM των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων. Η κυβέρνηση των ΗΑΕ καταδίκασε το περιστατικό, αποδίδοντας την επίθεση στο Ιράν.

Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει επανειλημμένα υποστηρίξει ότι οι ΗΠΑ έχουν τον «απόλυτο έλεγχο» των Στενών, κάτι που η Τεχεράνη διαψεύδει. Το Ιράν έχει ξεκαθαρίσει ότι δεν πρόκειται να επιτρέψει την πλήρη επαναλειτουργία της θαλάσσιας οδού μέχρι να ικανοποιηθούν οι όροι του, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνονται η άρση των οικονομικών κυρώσεων και η αποδέσμευση παγωμένων ιρανικών περιουσιακών στοιχείων.

Η κίνηση των πλοίων μέσω των Στενών του Ορμούζ περιορίστηκε την Τρίτη σε μόλις οκτώ έναντι μέσου όρου περίπου 12 το προηγούμενο δεκαήμερο και 130 έως 140 πλοίων πριν από τον πόλεμο.

Οι ΗΠΑ είχαν άρει για έναν μήνα, στα μέσα Ιουνίου, τον αποκλεισμό της ιρανικής ναυσιπλοΐας και των λιμανιών, όμως στη συνέχεια τον επανέφεραν, στερώντας από την Τεχεράνη την κυριότερη πηγή σκληρού συναλλάγματος και επιβαρύνοντας ακόμη περισσότερο τις απώλειες που είχαν προκαλέσει τα πολεμικά πλήγματα στις ενεργειακές υποδομές της.

Η Ουάσιγκτον είχε προηγουμένως δηλώσει ότι θα άρει τον αποκλεισμό στα ιρανικά λιμάνια όταν το Ιράν και το Ομάν, οι δύο χώρες που βρίσκονται εκατέρωθεν των Στενών, καταλήξουν σε συμφωνία για την αποκατάσταση της εμπορικής ναυσιπλοΐας.

Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί δήλωσε το περασμένο Σαββατοκύριακο ότι μια συμφωνία με το Ομάν για τη δημιουργία διαύλου ναυσιπλοΐας μέσω των Στενών βρίσκεται «πολύ κοντά», χωρίς ωστόσο να δώσει περισσότερες λεπτομέρειες.

Μέχρι στιγμής δεν έχει ανακοινωθεί συμφωνία. Ο Μοχσέν Ρεζαΐ, νέος γραμματέας του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας του Ιράν, έχει διευκρινίσει ότι οποιαδήποτε συμφωνία με το Ομάν θα είναι διαφορετική υπόθεση από την πλήρη επαναλειτουργία των Στενών.

Μειώνεται η παγκόσμια προσφορά πετρελαίου

Την ίδια ώρα, οι επιπτώσεις στην παγκόσμια οικονομία γίνονται ολοένα και πιο αισθητές. Ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας προέβλεψε την Τετάρτη ότι η παγκόσμια προσφορά πετρελαίου θα μειωθεί φέτος κατά 4,3 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως, δηλαδή περίπου κατά 4%. Μόλις έναν μήνα νωρίτερα προέβλεπε μείωση κατά 3,7 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα.

Οι τιμές του πετρελαίου υποχώρησαν περισσότερο από 2% την Πέμπτη, έπειτα από μία εβδομάδα ανόδου, καθώς οι επενδυτές επικεντρώθηκαν στις ενδείξεις εξασθένησης της παγκόσμιας ζήτησης και στη σημαντική αύξηση των αμερικανικών αποθεμάτων αργού. Το Brent κινήθηκε κοντά στα 87 δολάρια το βαρέλι, μετά την πτώση κατά 2,2% στην προηγούμενη συνεδρίαση.

Ωστόσο, οι πληροφορίες ότι οι, υποστηριζόμενοι από το Ιράν, Χούθι της Υεμένης έβαλαν στο στόχαστρο με drones διυλιστήριο της Saudi Aramco αναζωπύρωσαν τις ανησυχίες για περαιτέρω διεύρυνση του πολέμου.

Οικονομολόγοι προβλέπουν σημαντική επιβράδυνση της παγκόσμιας ανάπτυξης εξαιτίας της σύγκρουσης, ακόμη και ύφεση σε ορισμένες περιοχές, προειδοποιώντας ότι οι συνέπειες θα γίνονται βαρύτερες όσο ο πόλεμος παρατείνεται.

Ο Χέγκσεθ απέφυγε, τέλος, να απαντήσει όταν ρωτήθηκε εάν, εκ των υστέρων, ήταν λάθος η κήρυξη κατάπαυσης του πυρός τον Απρίλιο, η οποία έβαλε τέλος στους εντατικούς βομβαρδισμούς του Ιράν με αντάλλαγμα ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις που τελικά δεν κατάφεραν να επιλύσουν τη σύγκρουση.

«Δεν πρόκειται ποτέ να σχολιάσω κάτι τέτοιο. Κάνουμε ακριβώς ό,τι χρειάζεται για να διασφαλίσουμε ότι το Ιράν δεν θα αποκτήσει ποτέ πυρηνικό όπλο», δήλωσε.