Ο επίμονος ρεπόρτερ είχε ανακαλύψει στοιχεία που «έκαιγαν» τον Ρίτσαρντ Νίξον για την χρηματοδότηση του προεκλογικού του αγώνα από τον Τομ Πάπας μέσω κονδυλίων της ΚΥΠ που πλήρωνε η CIA
Αν κάποιος λίγο πριν τα μέσα της δεκαετίας του ‘70 έλεγε στα αμερικάνικα ΜΜΕ ότιτο σκάνδαλο Watergate έγινε εξαιτίας των ενοχοποιητικών στοιχείων που είχε ένας έλληνας δημοσιογράφος για τον Ρίτσαρντ Νίξον, τα οποία αναζητούσαν οι πέντε διαρρήκτες που μπήκαν στα γραφεία της Εθνικής Επιτροπής του Δημοκρατικού Κόμματος, το πιθανότερο θα ήταν να μην τον πάρουν στα σοβαρά.
Χρειάστηκε να περάσουν χρόνια για να δικαιωθεί ο Ηλίας Δημητρακόπουλος, ο δημοσιογράφος που έμαθε για την παράνομη χρηματοδότηση της προεκλογικής καμπάνιας του Αμερικανού προέδρου του 1968 από κονδύλια μυστικών υπηρεσιών.
Μια καμπάνια στην οποία πρωτοστάτησε ο ελληνοαμερικανός μεγιστάνας Τομ Πάπας με λεφτά μεταξύ άλλων της ελληνικής ΚΥΠ τα οποία προέρχονταν από την χρηματοδότηση της CIA στην ελληνική υπηρεσία πληροφοριών!
Την μυθιστορηματική ζωή του Δημητρακόπουλου αποτύπωσε στο βιβλίο «The Greek Connection» ο James H. Baron και μέσα από τις σελίδες του αποκαλύπτεται η διαδρομή ενός δαιμόνιου ερευνητή, που ο Νίξον μίσησε και ο Κίσινγκερ μαζί με τη Χούντα ήθελαν νεκρό.
Σύμφωνα με τον ίδιο οι πέντε διαρρήκτες που πιάστηκαν στο συγκρότημα κτηρίων του Watergate να ψάχνουν τα γραφεία της Εθνικής Επιτροπής των Δημοκρατικών, έψαχναν τα στοιχεία που τους είχε δώσει ο Δημητρακόπουλος.
Ενδεικτικό του πόσο σοβαρά υπολόγιζαν τον έλληνα δημοσιογράφο ο πρόεδρος Νίξον και ο αντιπρόεδρός του Σπύρο Άγκνιου, ήταν ότι όταν εξελέγησαν το δεύτερο θέμα στην ατζέντα ενημέρωσης του Jay Edgar Hoover ήταν ο «Ηλίας» όπως τον φώναζαν όλοι.
Ο επίμονος ρεπόρτερ
Το γιατί είναι εύκολο να εξηγηθεί από ένα απόσπασμα του «The Greek Connection» όπου ο συγγραφέας αιτιολογεί ουσιαστικά τον τίτλο του βιβλίου για τον επίμονο ρεπόρτερ που η κυβέρνηση των ΗΠΑ θεωρούσε ένα μεγάλο πρόβλημα.
«Η ανάμιξη ξένων στις Αμερικάνικες εκλογές δεν ξεκίνησε το 2016. Το 1968 η ελληνική στρατιωτική χούντα, η οποία το προηγούμενο έτος είχε ανατρέψει την δημοκρατική κυβέρνηση της χώρας, προσπάθησε να εξασφαλίσει επιρροή διοχετεύοντας κρυφά-σχεδόν 4.000.000 σημερινά δολάρια-στην εκστρατεία του Νίξον, χρήματα που πιθανότατα προέρχονταν από μυστικά κονδύλια αμερικάνικης βοήθειας στην ΚΥΠ, την αντίστοιχη με την CIA ελληνική υπηρεσία ασφαλείας».
Ο όρος «μυστικά κονδύλια» παραπέμπει σχεδόν αυτόματα στην αμερικάνικη κεντρική υπηρεσία πληροφοριών, η οποία διαχειρίζεται τεράστια ποσά ετησίως για τα οποία ενίοτε δεν δίνει σαφή αναφορά που διοχετεύονται.
Το συγκεκριμένο ποσό των 549.000 δολαρίων δόθηκε σε τρεις δόσεις από τον τότε διοικητή της ΚΥΠ Μιχάλη Ρουφογάλη στον ελληνοαμερικανό Κροίσο Τομ Πάπας, στενότατο φίλο και υποστηρικτή του Ρίτσαρντ Νίξον.
Ο Πάπας με την σειρά του τα προώθησε στον John Mitchel, τον υπεύθυνο της προεκλογικής καμπάνιας του Νίξον και μετέπειτα υπουργό δικαιοσύνης, που παραιτήθηκε λόγω του σκανδάλου Watergate.
Όπως είπε o δημοσιογράφος που πέρασε από την «Καθημερινή» και την «Μακεδονία» χρόνια μετά σε συνέντευξή του στο Esquire «ψάχνοντας κατά τον Δημητρακοπουλέικο τρόπο ανακάλυψα το θέμα της χρηματοδότησης της προεκλογικής καμπάνιας του Νίξον».
Κάτι που μόνο τυχαία δεν έγινε αφού έχοντας ζήσει από νεαρός κατά μεγάλα διαστήματα στην Αμερική, ο Ηλίας Δημητρακόπουλος είχε αποκτήσει ένα εξαιρετικό σύστημα πολιτικών γνωριμιών και σοβαρών πηγών, τις οποίες ποτέ δεν αποκάλυψε.
Τα θέματα και ειδικά αυτά που αφορούσαν την Χούντα των συνταγματαρχών και την στήριξή τους από τις ΗΠΑ, ειδικά από τον Χένρι Κίσινγκερ, ήταν αυτά που κυνηγούσε περισσότερο.
Σταδιακά έγινε κάτι σαν «ανεπιθύμητος» από τον Λευκό Οίκο, αλλά οι εξαιρετικές σχέσεις του με Γερουσιαστές, μέλη του Κογκρέσου και αμερικάνικα ΜΜΕ δεν άφηναν πολλά περιθώρια στους εχθρούς του να τον αγγίξουν, παρόλο που το προσπάθησαν.
Persona non grata
Ο Ηλίας Δημητρακόπουλοςσύμφωνα με τα όσα γράφει ο James H. Baron βρισκόταν υπό συνεχή παρακολούθηση τόσο από το FBI του Jay Edgar Hoover όσο και απο την CIA του Ρίτσαρντ Χελμς, ενώ το τηλέφωνό του ήταν παγιδευμένο.
Όταν τον Δεκέμβριο του 1970 πεθαίνει ο πατέρας του, ο δημοσιογράφος σκέφτεται να μεταβεί στην Αθήνα για την κηδεία του, παρόλο που είναι persona non grata για τους συνταγματάρχες που του είχαν αφαιρέσει την ελληνική ιθαγένεια για τις αποκαλύψεις που έκανε.
Σύμφωνα με τον συγγραφέα «ο Δημητρακόπουλος επί δεκαετίες ήταν γνωστός στην πρωτεύουσα των ΗΠΑ και σε μεγαλουπόλεις της Ευρώπης απλά ως “Ηλίας”. Και το να είσαι διάσημος στην Ουάσιγκτον είναι διαφορετικό από το να είσαι διάσημος στον χώρο της μουσικής ή στο Χόλιγουντ».
Ο δημοσιογράφος ζητάει ειδική άδεια για να μεταβεί στην Αθήνα, την ίδια στιγμή που γύρω από το όνομά του στήνεται ένας χορός παρασκηνιακών διαβουλεύσεων από το State Department, την πρεσβεία των ΗΠΑ στην Αθήνα και την Χούντα.
Το τηλεγράφημα του Τζόζεφ Σίσκο-πρώην επιτελικός της CIA που έγινε το δεξί χέρι του Κίσινγκερ-προς τον Αμερικανό πρεσβευτή στην Αθήνα Χένρι Τάσκα δεν αφήνει περιθώρια αμφισβήτησης για τα αισθήματα που είχε ο διαβόητος υπουργός εξωτερικών του Νίξον.
«Αν η ελληνική κυβέρνηση επιτρέψει την είσοδο στον Δημητρακόπουλο είναι σαφές ότι πρέπει να αποφύγουμε να εγγυηθούμε τη δυνατότητά του να βγει από την χώρα».
Το σχέδιο απαγωγής
Ο δημοσιογράφος περιμένει στωικά την άδεια και τότε ένα Σάββατο πρωί δέχεται τηλεφώνημα από τον γερουσιαστή Τεντ Κέννεντι ο οποίος του λέει επί λέξει: «Ελάιας ακόμη και αν σου εγγυηθούμε ασφαλή μετάβαση και επιστροφή μην πας. Δεν μπορώ να σου πω γιατί, αλλά άκουσέ με και μην πας».
Τα λόγια του γερουσιαστή ταράζουν τον Δημητρακόπουλο, που αποφεύγει το ταξίδι στην Ελλάδα, αυτό που πιθανότατα δεν θα είχε γυρισμό σύμφωνα με τα όσα έγιναν γνωστά μετά.
Τρία σχέδια απαγωγής είχε εκπονήσει όπως αναφέρει το «The Greek Connection» ο επικεφαλής της ΚΥΠ Μιχάλης Ρουφογάλης την περίοδο 1970-1971 σε αγαστή συνεργασία με τον στρατιωτικό ακόλουθο της ελληνικής πρεσβείας.
«Ο ταξίαρχος Φλώρος Αστρινίδης, επικεφαλής της στρατιωτικής αποστολής στην Ουάσιγκτον είχε πάρει διαταγή από τον Παπαδόπουλο το 1971 να εξετάσει τρόπους για την απαγωγή του Ηλία» επισημαίνει ο συγγραφέας.
Σε απόρρητα τηλεγραφήματα εκείνης της περιόδου προτάθηκαν τρία σχέδια για την αρπαγή και την μεταφορά του ανήσυχου δημοσιογράφου στην Ελλάδα. Σύμφωνα με το πρώτο πράκτορες θα απήγαγαν τον Δημητρακόπουλο στην Ουάσιγκτον, θα τον μετέφεραν στη Νέα Υόρκη και από εκεί θα τον έφερναν με απευθείας πτήση της Ολυμπιακής στην Αθήνα.
Το δεύτερο που στην πορεία εγκαταλείφθηκε ήθελε την επιβίβασή του σε ελληνικό στρατιωτικό αεροπλάνο το οποίο όμως θα χρειαζόταν ανεφοδιασμό κατά την διάρκεια του ταξιδιού με ότι αυτό συνεπάγεται σε μια τέτοια αποστολή.
Στο τρίτο ο δημοσιογράφος θα μεταφερόταν εξουδετερωμένος-πιθανότατα αναίσθητος-στην Βιρτζίνια όπου και θα τον έβαζαν σε ελληνικό υποβρύχιο για να τον μεταφέρει στην Ελλάδα.
Σύμφωνα με το βιβλίο ανάμεσα στους χιλιάδες φακέλους που πήρε μαζί του ο υπουργός εξωτερικών όταν αποχώρησε, έκανε αντίγραφα και κατόπιν τους έδωσε στην βιβλιοθήκη του Κογκρέσου με τον όρο να μην δημοσιοποιηθούν πριν από τον θάνατό του, υπήρχε ένας που αφορούσε τον έλληνα δημοσιογράφο.
Ανακαλύφθηκε στα ευρετήρια των φακέλων, έφερε τον τίτλο «Θάνατος του κ. Δημητρακόπουλου στη φυλακή» και ζητήθηκε μέσω της νομικής οδού όμως το δικηγορικό γραφείο που εκπροσωπούσε τον Κίσινγκερ εδέησε να απαντήσει μετά από επτά χρόνια με τέσσερις λέξεις: «Τα στοιχεία δεν ανευρέθησαν».
Υπάρχει μια χαρακτηριστική φωτογραφία του Ηλία Δημητρακόπουλου και του Χένρι Κίσινγκερ από κάποια δεξίωση με τους δύο άνδρες να είναι με black tie ένδυμα. Ο Έλληνας δημοσιογράφος χαμογελάει ελαφρώς, μιλώντας στον πανίσχυρο υπουργό Εξωτερικών, ο οποίος τον παρατηρεί με βλοσυρό βλέμμα, αφού τον αντιπαθούσε σφόδρα για τα ρεπορτάζ του.
Αυτό που δεν ήξερε ο Κίσινγκερ ήταν ότι Δημητρακόπουλος ήταν ίσως ο μοναδικός έλληνας πολίτης που έμαθε για το πραξικόπημα της 21ης Απριλίου μια μέρα πριν την εκδήλωσή του, όπως γράφει ο Baron στο βιβλίο του που κυκλοφόρησε το 2022 και στη χώρα μας.
Το έμαθε νωρίτερα
«Το πρωί της Πέμπτης 20 Απριλίου 1967, ο Ηλίας σηκώθηκε νωρίτερα από το συνηθισμένο επειδή δεν μπορούσε να κοιμηθεί...Για έναν πολυάσχολο δημοσιογράφο ήταν μια συνηθισμένη μέρα. Ενώ οι ξένοι τουρίστες, η κοσμοπολίτικη αφρόκρεμα της πόλης, ο βασιλιάς και η βασίλισσα αναζητούσαν καταφύγιο από την μεσημεριάτικη ζέστη στην πισίνα του Χίλτον, ο Ηλίας διάβασε μερικές αναφορές, έκανε κάποια τηλεφωνήματα, άκουσε τις ειδήσεις στο ραδιόφωνο και είχε ένα επαγγελματικό γεύμα...Το απόγευμα δέχθηκε ένα τηλεφώνημα από ανώνυμη πηγή του που του είπε: “Υπάρχει κινητικότητα”. Καμία λεπτομέρεια, μόνο μια πληροφόρηση ότι μπορεί να ετοιμαζόταν κάτι σημαντικό».
Το βράδυ έδωσε το παρόν σε μια δεξίωση στο διαμέρισμα της Βιργινίας Τσουδερού στο Κολωνάκι που «ήταν μια ευχάριστη βραδιά με ποτά και μεζέδες να προσφέρονται στην πνευματική ηγεσία και στην υψηλή κοινωνία της Αθήνας. Εν μέσω της ευχάριστης ατμόσφαιρας, κάποιος ζήτησε από τον Ηλία που έπινε ένα τζίντζερ έιλ, να κάνει μια πρόβλεψη για το αποτέλεσμα των εκλογών που είχαν προγραμματιστεί για τις 28 Μαΐου... Με ελαφρώς μελαγχολικό ύφος ο Ηλίας είπε: “Όχι μόνο δεν βλέπω τις εκλογές να διεξάγονται, αλλά νομίζω ότι κάτι πολύ κακό θα συμβεί λίαν συντόμως”».
Οι προσκεκλημένοι εξεπλάγησαν και κάποιοι του ζήτησαν να εξηγήσει «την απαισιόδοξη πρόβλεψή του», όμως ο ίδιος κατέστησε σαφές, με μια κίνηση του χεριού του, ότι δεν ήθελε να πει κάτι παραπάνω.
Λίγο πριν ο δείκτης του ρολογιού δείξει μεσάνυχτα ο Δημητρακόπουλος έφυγε απο την δεξίωση για να συναντήσει κάποιους φίλους του στο καφενείο που διατηρούσε ένας θείος του στην οδό Βουλής.
Μετά από κάποια ώρα είπε στην παρέα του να μην περιμένουν ένα φίλο που είχε αργήσει, να αφήσουν το φαγητό τους και να φύγουν αμέσως, διαισθανόμενος ίσως ότι τα χειρότερα έρχονταν για την χώρα.
Το πρωί οι συνταγματάρχες είχαν ανατρέψει την κυβέρνηση, η Ελλάδα εισερχόταν στην σκοτεινή επταετία της δικτατορίας και αυτός ήξερε ότι έπρεπε να φύγει άμεσα, ώστε να παραμείνει ένας ελεύθερος άνθρωπος και ένας επίμονος ρεπόρτερ.