Από το εργαστήριο στην αγορά: Ξεκινά ο 2ος κύκλος του προγράμματος «Lab to Market: Bridging Innovation and Entrepreneurship»

Μια ευκαιρία διεθνούς δικτύωσης, επιχειρηματικής κατάρτισης και χρηματοδότησης ανοίγεται για Έλληνες φοιτητές, ερευνητές και νέους επιστήμονες, που επιθυμούν να δουν τις ιδέες τους να περνούν από το πανεπιστημιακό εργαστήριο στην πραγματική οικονομία. Το Columbia Global Center Athens ανακοίνωσε την έναρξη των αιτήσεων για τον δεύτερο κύκλο του προγράμματος «Lab to Market: Bridging Innovation and Entrepreneurship», μιας πενταετούς πρωτοβουλίας, που φιλοδοξεί να δημιουργήσει μια σταθερή γέφυρα ανάμεσα στην επιστημονική έρευνα και την επιχειρηματικότητα.

Το εγχείρημα, το οποίο υποστηρίζεται από το Blavatnik Family Foundation, έχει στόχο να εξοπλίσει τη νέα γενιά Ελλήνων επιστημόνων με τις γνώσεις, τις δεξιότητες και τις διεθνείς διασυνδέσεις, που απαιτούνται ώστε μια ερευνητική ανακάλυψη να μη μείνει περιορισμένη στις σελίδες μιας επιστημονικής δημοσίευσης ή στις εγκαταστάσεις ενός εργαστηρίου, αλλά να εξελιχθεί σε ένα βιώσιμο επιχειρηματικό εγχείρημα με δυνατότητα ανάπτυξης και διεθνούς παρουσίας.

Από την επιστημονική ιδέα στη δημιουργία μιας νεοφυούς επιχείρησης

Η βασική φιλοσοφία του Lab to Market είναι να αντιμετωπίσει ένα από τα διαχρονικά προβλήματα της ελληνικής ερευνητικής πραγματικότητας, δηλαδή την απόσταση, που συχνά χωρίζει την παραγωγή επιστημονικής γνώσης από την αξιοποίησή της στην αγορά.

Παρά την υψηλή ποιότητα της έρευνας που παράγεται στα ελληνικά πανεπιστήμια, δεν είναι πάντοτε αυτονόητη η μετάβαση από μια τεχνολογική ανακάλυψη ή μια καινοτόμο ιδέα στη δημιουργία ενός προϊόντος, μιας υπηρεσίας ή μιας επιχείρησης. Η έλλειψη επιχειρηματικής εμπειρίας, η δυσκολία πρόσβασης σε χρηματοδότηση και η περιορισμένη επαφή με διεθνή δίκτυα επενδυτών και επιχειρηματιών αποτελούν εμπόδια, που το συγκεκριμένο πρόγραμμα επιχειρεί να περιορίσει.

Στο πλαίσιο αυτό, οι συμμετέχοντες αντί να περιοριστούν σε μια σειρά θεωρητικών μαθημάτων, θα έχουν τη δυνατότητα να παρακολουθήσουν εντατική εκπαίδευση στην ανάπτυξη επιχειρηματικών μοντέλων, να δουλέψουν πάνω στην εμπορική αξιοποίηση των ιδεών τους, να έρθουν σε επαφή με μέντορες από την Ελλάδα και το εξωτερικό και να γνωρίσουν τις διαδικασίες, μέσα από τις οποίες μια ερευνητική πρόταση μπορεί να αποκτήσει πραγματική οικονομική και κοινωνική αξία. Ιδιαίτερη σημασία έχει η δυνατότητα διεθνούς δικτύωσης, καθώς το πρόγραμμα συνδέει την ελληνική ακαδημαϊκή κοινότητα με το οικοσύστημα καινοτομίας της Νέας Υόρκης και την τεχνογνωσία του Columbia University.

Το αποτύπωμα του πρώτου κύκλου

Η πρώτη χρονιά έδωσε ήδη ένα ενδεικτικό μέτρο του ενδιαφέροντος, που υπάρχει στην ελληνική πανεπιστημιακή και ερευνητική κοινότητα. Σύμφωνα με τα στοιχεία του Columbia, περισσότερες από 105 ομάδες υπέβαλαν αιτήσεις, εκπροσωπώντας συνολικά πάνω από 400 φοιτητές και ερευνητές. Από τη διαδικασία επιλογής προέκυψε μια κοινότητα 90 συμμετεχόντων, οργανωμένων σε 25 διεπιστημονικές ομάδες.

Οι συμμετέχοντες προέρχονταν από οκτώ ελληνικά πανεπιστήμια και 18 πόλεις της χώρας, στοιχείο που ανέδειξε τον πανελλαδικό χαρακτήρα της πρωτοβουλίας. Οι επιστημονικές κατευθύνσεις κάλυπταν ένα ευρύ φάσμα, από την πληροφορική και την ηλεκτρολογία μέχρι την πολιτική μηχανική, την ιατρική και τις βιοεπιστήμες.

Η πρώτη διοργάνωση κορυφώθηκε με έναν διαγωνισμό επιχειρηματικών παρουσιάσεων στην Αθήνα, όπου 15 ομάδες παρουσίασαν τις προτάσεις τους ενώπιον επιτροπής εκπροσώπων της επενδυτικής και επιχειρηματικής κοινότητας. Οκτώ ομάδες διακρίθηκαν και μοιράστηκαν χρηματικά βραβεία συνολικού ύψους 50.000 ευρώ, ενώ 13 ομάδες είχαν προηγουμένως συμμετάσχει σε εκπαιδευτική εμπειρία στη Νέα Υόρκη, με επαφές με επιχειρηματίες, επενδυτές και φορείς του διεθνούς οικοσυστήματος καινοτομίας.

Τα πεδία, στα οποία κινήθηκαν οι προτάσεις περιλάμβαναν την τεχνητή νοημοσύνη, την περιβαλλοντική και ψηφιακή υγεία, τις ιατρικές συσκευές, τις διαγνωστικές τεχνολογίες, την κλιματική ανθεκτικότητα και τις εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης στη γεωργία και τις μεταφορές.

Διευρύνεται η συμμετοχή φέτος – Τα τέσσερα πανεπιστήμια που αποκτούν πρόσβαση

Μία από τις σημαντικότερες αλλαγές στον δεύτερο κύκλο αφορά στα κριτήρια επιλεξιμότητας των ομάδων. Σε αντίθεση με την πρώτη διοργάνωση, η οποία είχε ως βασικό πανεπιστημιακό πυρήνα το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο, πλέον η δυνατότητα συμμετοχής διευρύνεται και σε άλλα μεγάλα ελληνικά πανεπιστήμια.

Ειδικότερα, κάθε ομάδα θα πρέπει να περιλαμβάνει τουλάχιστον ένα μέλος με ενεργή φοιτητική ή ερευνητική ιδιότητα σε ένα από τα ακόλουθα ιδρύματα:

Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο (ΕΜΠ): Μπορούν να συμμετάσχουν μέλη από οποιαδήποτε σχολή.

Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΕΚΠΑ): Επιλέξιμες είναι οι σχολές Θετικών Επιστημών και Επιστημών Υγείας.
Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ): Δικαίωμα συμμετοχής έχουν μέλη των σχολών Μηχανικών, Θετικών Επιστημών και Επιστημών Υγείας.

Πανεπιστήμιο Πατρών: Επιλέξιμες είναι οι σχολές Μηχανικών, Θετικών Επιστημών και Επιστημών Υγείας.

Η προϋπόθεση της ενεργής ιδιότητας είναι απαραίτητη για τουλάχιστον ένα μέλος της ομάδας. Ωστόσο, τα υπόλοιπα μέλη δεν χρειάζεται να προέρχονται από τα συγκεκριμένα πανεπιστήμια ή τις επιλέξιμες σχολές.

Μπορούν να έχουν διαφορετικό ακαδημαϊκό και επαγγελματικό υπόβαθρο, γεγονός που ενθαρρύνει τη δημιουργία διεπιστημονικών ομάδων, καθώς αναγνωρίζεται πως η επιτυχημένη μετατροπή μιας επιστημονικής ιδέας σε επιχειρηματικό προϊόν δεν προϋποθέτει μόνο την τεχνολογική εξειδίκευση αλλά απαιτεί και γνώσεις διοίκησης, οικονομίας, επικοινωνίας όπως και κατανόησης των αναγκών της αγοράς.

Εκπαίδευση, μέντορες, Νέα Υόρκη και χρηματοδότηση

Οι ενδιαφερόμενες ομάδες μπορούν να υποβάλουν τις αιτήσεις τους έως τις 25 Νοεμβρίου 2026.
Το πρόγραμμα περιλαμβάνει ένα ολοκληρωμένο εκπαιδευτικό και συμβουλευτικό πλαίσιο. Οι ομάδες θα συμμετάσχουν σε ένα εντατικό startup bootcamp στην Αθήνα, θα έχουν πρόσβαση σε εκπαιδευτικές συναντήσεις και εξατομικευμένη καθοδήγηση από ειδικούς και μέντορες, ενώ θα εργαστούν πάνω στην ανάπτυξη και την αξιολόγηση των επιχειρηματικών τους προτάσεων.

Σημαντικό μέρος της διαδικασίας είναι η επαφή με την αγορά και τους δυνητικούς χρήστες των προϊόντων ή των υπηρεσιών που σχεδιάζουν. Οι συμμετέχοντες καλούνται να εξετάσουν όχι μόνο την επιστημονική πρωτοτυπία μιας ιδέας, αλλά και το κατά πόσο αυτή μπορεί να απαντήσει σε μια πραγματική ανάγκη, να αποκτήσει εφαρμογή και να αναπτυχθεί σε μεγαλύτερη κλίμακα.

Για τις ομάδες, που θα ξεχωρίσουν προβλέπεται επίσης χρηματοδοτούμενη εκπαιδευτική αποστολή στη Νέα Υόρκη, με επισκέψεις σε κόμβους καινοτομίας, συναντήσεις με επιχειρηματίες, επενδυτές και ακαδημαϊκούς του Columbia University, καθώς και δυνατότητες παρουσίασης των προτάσεών τους σε ένα διεθνές περιβάλλον.

Η διαγωνιστική διαδικασία θα προσφέρει χρηματικά βραβεία συνολικού ύψους 50.000 ευρώ, τα οποία θα συμβάλουν στην περαιτέρω ανάπτυξη των ιδεών που θα διακριθούν.

Αξίζει να σημειωθεί ότι το πρόγραμμα έχει ορίζοντα πενταετίας και, χάρη στη χρηματοδότηση του Blavatnik Family Foundation, παρέχεται χωρίς οικονομική επιβάρυνση για τους συμμετέχοντες.

Ποιοι βρίσκονται πίσω από την πρωτοβουλία

Το Lab to Market υλοποιείται από το Columbia Global Center Athens, υπό την επιστημονική και οργανωτική εποπτεία της Fu Foundation School of Engineering and Applied Science του Columbia University και του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου.

Στην πρωτοβουλία συμμετέχουν, επίσης, το Columbia Business School, ο οργανισμός Endeavor Greece και το Hellenic Institute for Advanced Studies (HIAS), συνδέοντας την πανεπιστημιακή έρευνα με την επιχειρηματική εμπειρία και το ελληνικό οικοσύστημα καινοτομίας.