Στο μικροσκόπιο της Επιτροπής Ανταγωνισμού η αγορά επιτραπέζιας ελιάς, έφοδοι σε επιχειρήσεις για ενδεχόμενη χειραγώγηση τιμών

Αιφνιδιαστικούς επιτόπιους ελέγχους σε επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στον κλάδο της προμήθειας, μεταποίησης, τυποποίησης και εμπορίας επιτραπέζιας ελιάς, καθώς και σε σχετική ένωση επιχειρήσεων, διενήργησε στις 4 Νοεμβρίου 2026 η Επιτροπή Ανταγωνισμού.

Σύμφωνα με ανακοίνωση της Επιτροπής, οι έλεγχοι πραγματοποιήθηκαν στο πλαίσιο αυτεπάγγελτης έρευνας της Γενικής Διεύθυνσης Ανταγωνισμού για ενδεχόμενη συμφωνία ή εναρμονισμένη πρακτική μεταξύ ανταγωνιστών ή/και απόφαση ένωσης επιχειρήσεων, ιδίως ως προς τον καθορισμό της τιμής αγοράς προϊόντων και άλλων όρων συναλλαγής, κατά παράβαση των άρθρων 1 του ν. 3959/2011 ή/και 101 της Συνθήκης για τη Λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ).

Η Επιτροπή Ανταγωνισμού διευκρινίζει ότι η διενέργεια ελέγχων σε επιχειρήσεις και ενώσεις επιχειρήσεων αποσκοπεί στη συλλογή στοιχείων για ενδεχόμενες αντι-ανταγωνιστικές πρακτικές στην ερευνώμενη αγορά και δεν προδικάζει ούτε την εμπλοκή των ελεγχόμενων επιχειρήσεων σε τέτοιες συμπεριφορές ούτε το αποτέλεσμα της έρευνας.

Οι δράσεις στον αγροδιατροφικό κλάδο

Όπως επισημαίνεται στην ανακοίνωση, ο αγροδιατροφικός κλάδος αποτελεί προτεραιότητα για την Επιτροπή Ανταγωνισμού, ιδίως υπό τις συνθήκες πληθωριστικών πιέσεων, αύξησης του κόστους ζωής για τους Έλληνες καταναλωτές, διαταραχών στην παγκόσμια εφοδιαστική αλυσίδα, γεωπολιτικής αστάθειας και κλιματικής αλλαγής.

Στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της, η Επιτροπή αξιοποιεί τα διαθέσιμα εργαλεία για τη διερεύνηση των συνθηκών ανταγωνισμού στην αγροδιατροφική αλυσίδα και την παρέμβαση στις περιπτώσεις όπου διαπιστώνονται στρεβλώσεις.

Οι δράσεις της περιλαμβάνουν την εφαρμογή του δικαίου ανταγωνισμού, μέσω της διερεύνησης αντι-ανταγωνιστικών πρακτικών και της επιβολής κυρώσεων, τον προληπτικό έλεγχο συγκεντρώσεων επιχειρήσεων, την προώθηση πολιτικών ανταγωνισμού, καθώς και τη χαρτογράφηση αγορών και τη διενέργεια κλαδικών ερευνών.

Η αυτεπάγγελτη έρευνα στον κλάδο της επιτραπέζιας ελιάς εντάσσεται στην κατηγορία της εφαρμογής του δικαίου ανταγωνισμού.

Το νομικό πλαίσιο

Η Επιτροπή Ανταγωνισμού είναι αρμόδια για την εφαρμογή των κανόνων ανταγωνισμού βάσει του ν. 3959/2011 και των άρθρων 101 και 102 της ΣΛΕΕ.

Ειδικότερα, τα άρθρα 1 του ν. 3959/2011 και 101 της ΣΛΕΕ απαγορεύουν τις συμπράξεις μεταξύ επιχειρήσεων, όπως συμφωνίες, αποφάσεις ενώσεων επιχειρήσεων ή εναρμονισμένες πρακτικές, που έχουν ως αντικείμενο ή αποτέλεσμα τον περιορισμό του ανταγωνισμού.

Παράλληλα, το άρθρο 1Α του ν. 3959/2011 απαγορεύει μονομερείς πρακτικές που συνιστούν πρόσκληση σε απαγορευμένη σύμπραξη και ανακοίνωση μελλοντικών προθέσεων τιμολόγησης προϊόντων και υπηρεσιών προς ανταγωνιστές, ενώ τα άρθρα 2 του ίδιου νόμου και 102 της ΣΛΕΕ απαγορεύουν την καταχρηστική συμπεριφορά επιχειρήσεων με δεσπόζουσα θέση στην αγορά.

Η Επιτροπή αναφέρει ότι θα εξετάζει κάθε σχετική περίπτωση που περιέρχεται σε γνώση της, μέσω καταγγελίας, αίτησης επιείκειας, ανώνυμων πληροφοριών μέσω του συστήματος whistleblowing ή με άλλο τρόπο, και θα επιβάλλει τις προβλεπόμενες διοικητικές κυρώσεις σε επιχειρήσεις που διαπιστώνεται ότι εφαρμόζουν αντι-ανταγωνιστικές πρακτικές.

Το πρόγραμμα επιείκειας

Στην ανακοίνωσή της, η Επιτροπή αναφέρεται και στο πρόγραμμα επιείκειας, το οποίο αφορά επιχειρήσεις, ενώσεις επιχειρήσεων και φυσικά πρόσωπα που έχουν συμμετάσχει σε συμφωνίες καρτελικής φύσεως, όπως μυστικές συμφωνίες μεταξύ ανταγωνιστών για τον καθορισμό τιμών ή ποσοτήτων, την κατανομή πελατών ή μεριδίων αγοράς και τη νόθευση διαγωνισμών.

Η διαπίστωση συμμετοχής σε τέτοιες συμφωνίες μπορεί να επιφέρει σημαντικά διοικητικά πρόστιμα, ποινικές κυρώσεις για τα υπεύθυνα φυσικά πρόσωπα, καθώς και αποκλεισμό των εμπλεκόμενων επιχειρήσεων από δημόσιους διαγωνισμούς και συμβάσεις παραχώρησης για τρία έτη από την έκδοση της σχετικής απόφασης.

Η υπαγωγή στο πρόγραμμα επιείκειας μπορεί να εξασφαλίσει ολική ή μερική απαλλαγή από διοικητικά πρόστιμα ή μείωσή τους, εξάλειψη του αξιοποίνου ή μειωμένη ποινή για τα υπαίτια φυσικά πρόσωπα, απαλλαγή της επιχείρησης από διοικητικές κυρώσεις και μη αποκλεισμό από δημόσιους διαγωνισμούς ή συμβάσεις παραχώρησης.